Sutra 5
Devanagari script
शङ्खवज्रमणिमुक्ताप्रवालहाराणां तज्जातपुरुषैः कारयेत्कृतकर्मप्रमाणकालवेतनफलनिष्पत्तिभिः ॥ कZ_०२.२२.०५ ॥
Transliteration
śaṅkhavajramaṇimuktāpravālahārāṇāṃ tajjātapuruṣaiḥ kārayet kṛtakarma-pramāṇa-kāla-vetana-phala-niṣpattibhiḥ
Translation
శంఖం, వజ్రం, రత్నాలు, ముత్యాలు, ప్రవాళం, హారాలు మొదలైన వాటి విషయంలో ఆ వృత్తి నిపుణులతో పని చేయించాలి; చేసిన పనికి సంబంధించిన—పరిమాణం, కాలం, వేతనం, ఉత్పత్తి, పూర్తి—వివరాలను నమోదు చేయాలి.
Word by Word
शङ्खवज्रमणिमुक्ताप्रवालहाराणाम्of conch, diamond, gems, pearls, coral, and necklaces
शङ्खवज्रमणिमुक्ताप्रवालहाराणाम्:
TypeNoun
Rootशङ्ख/वज्र/मणि/मुक्ता/प्रवाल/हार
Formषष्ठी-बहुवचनम् (gen. pl.); समासः—(शङ्ख + वज्र + मणि + मुक्ता + प्रवाल + हार) इति इतरेतर-द्वन्द्वः; तस्य षष्ठी-बहुवचन-रूपम्
तत्those / of that kind
तत्:
TypePronoun
Rootतद्
Formतद्-शब्दः; नपुंसकलिङ्गे एकवचनम्; (सम्बन्ध-सूचकः)
जातपुरुषैःby men of that class (specialists/artisans of that kind)
जातपुरुषैः:
TypeNoun
Rootजात/पुरुष
Formतृतीया-बहुवचनम् (instr. pl.); समासः—जातः पुरुषः (जात-पुरुष) इति कर्मधारय/तत्पुरुषः
कारयेत्should cause (them) to be made / should have (them) made
कारयेत्:
TypeVerb
Rootकृ (कारयति)
Formलोट्-लकारः, परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; णिच् (causative) प्रयोगः—‘कारयेत्’ = ‘करयेत्/कारयेत्’ (cause to be made/done)
कृतकर्मप्रमाणकालवेतनफलनिष्पत्तिभिःwith (reference to/according to) the completed work, measurements/standards, time, wages, and the resulting output/attainment of results
कृतकर्मप्रमाणकालवेतनफलनिष्पत्तिभिः:
TypeNoun
Rootकृत/कर्म/प्रमाण/काल/वेतन/फल/निष्पत्ति
Formतृतीया-बहुवचनम् (instr. pl.); बहुपद-तत्पुरुष-समासः—(कृतकर्म + प्रमाण + काल + वेतन + फल + निष्पत्ति) इति; साधन/हेतु-निर्देशः
Entities Mentioned
S
specialist artisansS
state workshops/inspectorsL
luxury goods (gems, jewelry)FAQs
A proto-audit system: define measurable production metrics to prevent fraud, control costs, and maintain quality in high-value goods.