Adhyaya 87

Verse 1

इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये निर्वाणदीक्षायां विद्याविशोधनं नाम षडशीतितमो ऽध्यायः अथ सप्ताशीतितमो ऽध्यायः शान्तिशोधनकथनं ईश्वर उवाच सन्दध्यादधुना विद्यां शान्त्या सार्धं यथाविधि शान्तौ तत्त्वद्वयं लीनं भावेश्वरसदाशिवौ

ఇలా ఆదిమహాపురాణమైన ఆగ్నేయ పురాణంలో నిర్వాణదీక్షా విషయములో ‘విద్యావిశోధనం’ అనే ఎనభైఆరవ అధ్యాయం ముగిసింది. ఇప్పుడు ఎనభైఏడవ అధ్యాయం—‘శాంతిశోధన కథనం’ ప్రారంభం. ఈశ్వరుడు పలికెను: “ఇప్పుడు విధివిధానంగా శాంతితో కలిసి విద్యను సమ్యక్‌గా సంధించాలి. శాంతిలో రెండు తత్త్వాలు లీనమవుతాయి—భావేశ్వరుడు మరియు సదాశివుడు।”

Verse 2

छेदनं भेदनं तेषां बहुलीकरणन्तथा इति ग, चिह्नितपुस्तकपाठः हकारश् च क्षकारश् च द्वौ वर्णौ परिकीर्तितौ रुद्राः समाननामानो भुवनैः सह तद्यथा

“వారి క్రియలు ఛేదనం, భేదనం మరియు బహులీకరణ”—ఇది ‘గ’ గుర్తుతో సూచించిన పుస్తకపాఠం. ‘హ’ మరియు ‘క్ష’ అనే రెండు వర్ణాలు ప్రకటించబడ్డాయి. సమాననామధారులైన రుద్రులు భువనాలతో కలిసి ఈ విధంగా ఉన్నారు।

Verse 3

प्रभवः समयः क्षुद्रो विमलः शिव इत्य् अपि घनौ निरञ्जनाकारौ स्वशिवौ दीप्तिकारणौ

ఆయనను ప్రభవ (మూలకారణుడు), సమయ (నియమవ్యవస్థ), క్షుద్ర (సూక్ష్ముడు), విమల (నిర్మలుడు), అలాగే శివ (మంగళకరుడు) అని పిలుస్తారు. ఆయన ఘనుడూ సర్వవ్యాపియూ, నిరంజనాకారుడు; స్వశివరూపంగా స్థితించి దీప్తికి కారణుడు.

Verse 4

त्रिदशेश्वरनामा च त्रिदशः कालसज्ज्ञकः सूक्ष्माम्बुजेश्वरश्चेति रुद्राः शान्तौ प्रतिष्ठिताः

శాంతి-క్రియలో ప్రతిష్ఠితమైన రుద్రులు—ఒకరు త్రిదశేశ్వర అనే నామధారి, మరొకరు త్రిదశ, ఇంకొకరు కాల అనే సంజ్ఞగలవాడు, మరియు సూక్ష్మాంబుజేశ్వర అనే రుద్రుడు।

Verse 5

व्योमव्यापिने व्योमव्याप्यरूपाय सर्वव्यापिने शिवाय अनन्ताय अनाथाय अनाश्रिताय ध्रुवाय शाश्वताय योगपीठसंस्थिताय नित्ययोगिने ध्यानाहारायेति द्वादशपादानि पुरुषः कवचौ मन्त्रौ वीजे विन्दूपकारकौ अलम्बुषायसानाड्यौ वायू कृकरकर्मकौ

ఆకాశవ్యాపి, ఆకాశసదృశ సర్వవ్యాపి రూపముగల, సమస్తాన్ని వ్యాపించే శివునికి; అనంతుడికి, అనాథరక్షకుడికి, నిరాశ్రయుడికి, ధ్రువుడికి, శాశ్వతుడికి; యోగపీಠంలో స్థితుడైన నిత్యయోగికి, ధ్యానమే ఆహారమైనవానికి నమస్కారం. ఇవి పురుషుని ద్వాదశ ‘పాదాలు’. రెండు కవచ-మంత్రాలు; రెండు బీజాలు ‘బిందు’ మరియు ‘ఉపకారక’ అని చెప్పబడినవి. నాడులు అలంబుషా, యశా; వాయువులు ప్రాణ, కృకర—తమ తమ కార్యాలతో।

Verse 6

इन्द्रिये त्वक्करावस्या स्पर्शस्तु विषयो मतः गुणौ स्पर्शनिनादौ द्वावेकः कारणमीश्वरः

త్వక్ ఇంద్రియానికి విషయం స్పర్శమని భావిస్తారు. దాని గుణాలు రెండు—స్పర్శ మరియు నినాదం (ధ్వని); పరమ కారణం ఒక్కటే—ఈశ్వరుడు.

Verse 7

तुर्म्यावस्थेति शान्तिस्थं सम्भाव्य भुवनादिकं विदध्यात्ताडनं भेदं प्रवेशञ्च वियोजनं

‘తుర్మ్యా-అవస్థ’ అనే మంత్రస్థితిని శాంతిలో స్థితమైందిగా ధ్యానించి, భువనాది లోకమండలాలను మనసులో సంకల్పించి, అనంతరం తాడన (ప్రేరణ/ఆఘాత), భేద (విభేదన), ప్రవేశ (ప్రవేశనం/ఆవేశం) మరియు వియోజన (విచ్ఛేదం) అనే కార్యక్రియలను నిర్వహించాలి.

Verse 8

आकृष्य ग्रहणं कुर्याच्छान्तेर्वदनसूत्रतः आत्मन्यारोप्य सङ्गृह्य कलां कुण्डे निवेशयेत्

దానిని తనవైపు ఆకర్షించి, శాంతి-కర్మంలోని వదన-మంత్రసూత్రానుసారంగా గ్రహించాలి. తరువాత దానిని తనపై ఆరోపించి, సమీకరించి, ఆ కళను కుండంలో నిక్షేపించాలి.

Verse 9

ईशं तवाधिकारे ऽस्मिन् मुमुक्षुं दीक्षयाम्यहं भव्यं त्वयानुकूलेन कुर्यात् विज्ञापनामिति

హే ఈశా! ఈ విషయంలో మీ అధికార పరిధిలో నేను ఈ ముముక్షువును దీక్షింపజేస్తున్నాను. మీ అనుకూలతతో మంగళకర్మ నిర్వహింపబడుగాక—ఇది నా అధికారిక విజ్ఞాపన.

Verse 10

आवाहनादिकं पित्रोः शिष्यस्य ताडनादिकं अपाठः व्योमव्यापकरूपाय इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः व्योमरूपायेति ग, चिह्नितपुस्तकपाठः ध्यायपरायेति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः व्यानाहारायेति ग, चिह्नितपुस्तकपाठः भाव्यं त्वया च शुद्धेन इति ग, ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः विधायादाय चैतन्यं विधिनाअत्मनि योजयेत्

ఆవాహనాది పితృ-సంబంధ విధులను, అలాగే శిష్యుని తాడనాది శాసనక్రియలను విధివిధానంగా నిర్వహించి, తరువాత విధి ప్రకారం చైతన్య తత్త్వాన్ని గ్రహించి ఆత్మలో యోజించాలి.

Verse 11

पूर्ववत् पितृसंयोगं भावयित्वोद्भवाख्यया हृत्सम्पुटात्मवीजेन देवीगर्भे नियोजयेत्

మునుపటిలాగే పితృ-తత్త్వ సంయోగాన్ని భావించి, ‘ఉద్భవా’ అనే (మంత్ర/శక్తి) ద్వారా, హృదయ-సంపుటంలో స్థితమైన ఆత్మ-బీజంతో, ఆ శక్తిని దేవీ-గర్భంలో నియోగించాలి.

Verse 12

देहोत्पत्तौ हृदा पञ्च शिरसा जन्महेतवे शिखया वाधिकाराय भोगाय कवचाणुना

దేహోత్పత్తి కోసం హృదయంతో ఐదుసార్లు (మంత్ర వినియోగం చేయాలి); జన్మహేతువుకు శిరస్సుతో; అధికారానికి శిఖాతో; భోగానికి కవచ-మంత్రంతో; రక్షణకు అస్త్ర-మంత్రంతో వినియోగించాలి.

Verse 13

लयाय शस्त्रमन्त्रेण श्रोतःशुद्धौ शिवेन च तत्त्वशुद्धौ हृदा ह्य् एवं गर्भाधानादि पूर्ववत्

లయ (విలయం) కొరకు శస్త్ర-మంత్రాన్ని, స్రోతః-శుద్ధి కొరకు శివ-మంత్రాన్ని, తత్త్వ-శుద్ధి కొరకు హృద్-మంత్రాన్ని వినియోగించాలి. ఈ విధంగా గర్భాధానాది సంస్కారక్రియలు పూర్వోక్త విధానానుసారం నిర్వహించాలి।

Verse 14

वर्मणा पाशशैथिल्यं निष्कृत्यैवं शतं जपेत् मलशक्तितिरोधने शस्त्रेणाहुतिपञ्चकं

వర్మ (కవచ) మంత్రంతో బంధాలను శిథిలం చేయాలి; ప్రాయశ్చిత్తంగా దానిని వందసార్లు జపించాలి. మల-శక్తుల తిరోధాన/నివారణార్థం శస్త్రంతో ఐదు ఆహుతులు సమర్పించాలి।

Verse 15

एवं पाशवियोगे ऽपि ततः सप्तास्त्रजप्तया छिन्द्यादस्त्रेण कर्तर्या पाशान्वीजवता यथा

ఇలానే పాశ-వియోగ విధానంలో కూడా, తరువాత అస్త్ర-మంత్రాన్ని ఏడు సార్లు జపించి, ‘కర్తరీ’ రూప అస్త్రంతో పాశాలను ఛేదించాలి—వేగవంతమైన పదునైన సాధనంతో కోసినట్లుగా।

Verse 16

ॐ हौं शान्तिकलापाशाय हः हूं फट् विसृज्य वर्तुलीकृत्य पाशमन्त्रेण पूर्ववत् घृतपूर्णे श्रुवे दत्वा कलास्त्रेणैव होमयेत्

“ఓం హౌం శాంతి-కలాపాశాయ హః హూం ఫట్” అని ఉచ్చరించి, మంత్రశక్తిని విసర్జించి వృత్తాకారంగా చేయాలి; తరువాత పూర్వవత్ పాశ-మంత్రంతో, ఘృతపూర్ణ శ్రువలో (నెయ్యి) ఉంచి, కలాస్త్రంతోనే హోమం చేయాలి।

Verse 17

अस्त्रेण जुहुयात् पञ्च पाशाङ्कुशनिवृत्तये प्रायश्चित्तनिषेधाय दद्यादष्टाहुतीरथ

పాశం మరియు అంకుశం నివృత్తి కొరకు అస్త్ర-మంత్రంతో ఐదు ఆహుతులు సమర్పించాలి. తరువాత మరింత ప్రాయశ్చిత్తం అవసరం లేకుండా చేయుటకు ఎనిమిది ఆహుతులు మరల సమర్పించాలి।

Verse 18

ॐ हः अस्त्राय हूं फट् हृदेश्वरं समावाह्य कृत्वा पूजनतर्पणे विदधीत विधानेन तस्मै शुल्कसमर्पणं

“ఓం హః అస్త్రాయ హూం ఫట్” మంత్రాన్ని జపించి హృదేశ్వరుని ఆవాహన చేయాలి; అనంతరం పూజ, తర్పణం చేసి, విధి ప్రకారం ఆయనకు యథోచిత శుల్కం (దక్షిణ) సమర్పించాలి।

Verse 19

ॐ हां ईश्वर बुद्ध्यहङ्कारौ शुल्कं गृहाण स्वाहा निःशेषदग्धपाशस्य पशोरस्येश्वर त्वया न स्थेयं बन्धकत्वेन शिवाज्ञां श्रावयेदिति

“ఓం హాం। ఓ ఈశ్వరా, బుద్ధి మరియు అహంకార రూపమైన శుల్కాన్ని స్వీకరించు, స్వాహా। ఓ ప్రభూ, పాశాలు పూర్తిగా దగ్ధమైన ఈ పశువుకు నీవు బంధకుడిగా నిలువకూడదు; శివాజ్ఞను ప్రకటించాలి।”

Verse 20

एकं पाशवियोगार्थमिति ग, घ, चिह्नितपुस्तकपाठः ॐ ह्य् ऐमिति क, ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः ॐ ओमिति ग, चिह्नितपुस्तकपाठः ॐ यैमिति घ, चिह्नितपुस्तकपाठः विसृजेदीश्वरन्देवं रौद्रात्मानं नियोजयेत् ईषच्चन्द्रमिवात्मानं विधिनाअत्मनि योजयेत्

‘పాశవియోగార్థం ఒక (అక్షరం/సూత్రం)’ అని కొన్ని గ-ఘ గుర్తుల పుస్తకాలు చదువుతాయి; మరికొన్ని క-ఙ గుర్తులలో ‘ఓం హ్య్ ఐం’, కొన్ని గ గుర్తులలో ‘ఓం’, మరికొన్ని ఘ గుర్తులలో ‘ఓం యైం’ అని పాఠం ఉంది। ఇలా జపించి ఈశ్వరదేవుని విసర్జించి, రౌద్రాత్మ స్వరూపంలో నియోగించాలి; విధి ప్రకారం స్వల్పచంద్రుని వలె ఆత్మను ఆత్మలో యోజించాలి।

Verse 21

सूत्रे संयोजयेदेनं शुद्धयोद्भवमुद्रया दद्यात् मूलेन शिष्यस्य शिरस्यमृतविन्दुकं

శుద్ధయోద్భవ ముద్రతో దానిని సూత్రంలో (యజ్ఞోపవీతంలో) బిగించాలి; తరువాత మూలమంత్రం ద్వారా శిష్యుని శిరస్సుపై అమృతబిందువును ప్రసాదించాలి।

Verse 22

विसृज्य पितरौ वह्नेः पूजितौ कुसुमादिभिः दद्यात् पूर्णां विधानज्ञो निःशेषविधिपूरणीं

అగ్నిలో ఉన్న రెండు పితృదేవతలను పుష్పాదులతో పూజించి విసర్జించాలి; తరువాత విధి తెలిసినవాడు ‘పూర్ణా’ (సమాప్తి ఆహుతి) సమర్పించాలి, అది సమస్త విధులను నిఃశేషంగా పూర్తి చేస్తుంది।

Verse 23

अस्यामपि विधातव्यं पूर्ववत्ताडनादिअकं स्ववीजन्तु विशेषः स्याच्छुद्धिः शान्तेरपीडिता

ఈ విధిలో కూడా పూర్వవత్ తాడనాది కర్మలు చేయవలెను; అయితే విశేషం స్వీయ బీజమంత్ర ప్రయోగమే. ఈ శాంతికర్మచేత బాధ కలగకుండానే శుద్ధి సిద్ధిస్తుంది.