Adhyaya 86

Verse 1

इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये निर्वाणदीक्षायां प्रतिष्ठाकलाशोधनं नाम पञ्चाशीतितमो ऽध्यायः अथ षडशीतितमो ऽध्यायः विद्याविशोधनविधानं ईश्वर उवाच सन्धानमथ विद्यायाः प्राचीनकलया सह कुर्वीत पूर्ववत् कृत्वा तत्त्वं वर्णय तद्यथा

ఇలా ఆది మహాపురాణమైన ఆగ్నేయ పురాణంలో నిర్వాణదీక్షా విభాగంలో ‘ప్రతిష్ఠాకలశోధనం’ అనే ఎనభై ఐదవ అధ్యాయం ముగిసింది. ఇప్పుడు ఎనభై ఆరవ అధ్యాయం ‘విద్యావిశోధనవిధానం’ ప్రారంభం. ఈశ్వరుడు పలికెను—ఇక విద్య యొక్క సంధానాన్ని ప్రాచీనకళతో కలిసి పూర్వవిధంగా చేయాలి; చేసి దాని తత్త్వాన్ని యథావిధిగా వర్ణించు, అనగా ఇలా।

Verse 2

ॐ हों क्षीमिति सन्धानं राग्श् च शुद्धविद्या च नियतिः कलया सह कालो मया तथाविद्या तत्त्वानामिति सप्तकं

‘ఓం హోం క్షీం’—ఇది సంధానసంజ్ఞ. అలాగే రాగం, శుద్ధవిద్య; కళతో కూడిన నియతి; కాలం; మాయ; మరియు అవిద్య—ఇవి తత్త్వాల సప్తకం అని చెప్పబడింది।

Verse 3

रलवाः शषसाः वर्णाः षड् विद्यायां प्रकीर्तिताः पदानि प्रणवादीनि एकविंशतिसङ्ख्यया

షడ్విద్యా వ్యవస్థలో ర, ల, వ మొదలైన అక్షరాలు మరియు శ-ష-స వర్గ అక్షరాలు ప్రకటించబడ్డాయి; అలాగే ప్రణవం (ఓం) మొదలైన పవిత్ర పదాలు ఇరవై ఒకటి సంఖ్యగా చెప్పబడ్డాయి।

Verse 4

पूर्ववत् धृत्वेति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः इं शिवाय इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः वचोगुह्याय इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः सद्योजाताय मूर्तये इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः अथ निधाय सर्वाधिपतय इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः ॐ रुद्राणां भुवनानाञ्च स्वरूपमथ कश्यपे प्रथमो वामदेवः स्यात्ततः सर्वभवोद्भवः

‘పూర్వవత్ ధృత్వా’—అని గుర్తించిన ప్రతిలో పాఠం; ‘ఇం శివాయ’, ‘వచోగుహ్యాయ’, ‘సద్యోజాతాయ మూర్తయే’, అలాగే ‘అథ నిధాయ సర్వాధిపతయే’—ఇవీ అదే ప్రతిలో పాఠాలు. ఓ కశ్యపా, ఇప్పుడు రుద్రులూ భువనాలూ యొక్క స్వరూపాన్ని చెబుతున్నాను—మొదట వామదేవుడు; అతనినుంచి సమస్త భవోద్భవం కలుగుతుంది.

Verse 5

वज्रदेहः प्रभुर्धाता क्रविक्रमसुप्रभाः वटुः प्रशान्तनामा च परमाक्षरसञ्ज्ञकः

ఆయన వజ్రసమ దేహధారి, ప్రభువు, ధాతా; ఆయన విక్రమం ఘోరం, ప్రభ కాంతిమంతం; ఆయన దివ్య వటువు; ‘ప్రశాంత’ అనే నామంతో ప్రసిద్ధుడు; అలాగే ‘పరమాక్షర’ అనే పరమ అవినాశి అక్షరసంజ్ఞతో కూడా పిలువబడతాడు.

Verse 6

शिवश् च सशिवो बभ्रुरक्षयः शम्भुरेव च अदृष्टरूपनामानौ तथान्यो रूपवर्धनः

అతడు ‘శివ’, ‘సశివ’, ‘బభ్రు’, ‘అక్షయ’, అలాగే ‘శంభు’ కూడా; ‘అదృష్టరూపనామా’—రూపమూ నామమూ అప్రకటమైనవాడు—అని పిలువబడతాడు; అలాగే మరో నామం ‘రూపవర్ధన’—రూప/కాంతిని వృద్ధి చేసేవాడు.

Verse 7

मनोन्मनो महावीर्यश्चित्राङ्गस्तदनन्तरं कल्याण इति विज्ञेयाः पञ्चविंशतिसङ्ख्यया

‘మనోన్మన’, ‘మహావీర్య’, ‘చిత్రాంగ’ మరియు అనంతరం ‘కల్యాణ’—ఇవి పేర్లుగా గ్రహించవలసినవి; ఇవి ఇరవై ఐదవ సంఖ్యను పూర్తిచేస్తాయి.

Verse 8

मन्त्रो घोरामरौ वीजे नाड्यौ द्वे तत्र ते यथा पूषा च हस्तिजिह्वा च व्याननागौ प्रभञ्जनौ

ఆ (వ్యవస్థ)లో మంత్రానికి రెండు బీజాక్షరాలు ‘ఘోర’ మరియు ‘అమర’; అలాగే అక్కడ రెండు నాడులు—‘పూషా’ మరియు ‘హస్తిజిహ్వా’; అదేవిధంగా (వాయువులు) ‘వ్యాన’, ‘నాగ’ మరియు ‘ప్రభంజన’ ఉన్నాయి.

Verse 9

विषयो रूपमेवैकमिन्द्रिये पादचक्षुषी शब्दः स्पर्शश् च रूपञ्च त्रय एते गुणाः स्मृताः

పాదం మరియు నేత్రం—ఈ రెండు ఇంద్రియాలకు విషయము రూపమే. శబ్దం, స్పర్శ, రూపం—ఈ మూడు గుణములు (ఇంద్రియగ్రాహ్యములు) అని స్మృతిలో చెప్పబడినవి.

Verse 10

अवस्थात्र षुप्तिश् च रुद्रो देवस्तु कारणं विद्यामध्यगतं सर्वं भावयेद्भवनादिकं

సుప్తి అనే స్థితిలో కూడా దేవుడు రుద్రుడే కారణతత్త్వము. విద్య మధ్యన నిలిచిన సమస్తమును దేహాది మొదలైన ప్రపంచరూపంగా భావించవలెను.

Verse 11

ताडनं छेदनं तत्र प्रवेशञ्चापि योजनं आकृष्य ग्रहणं कुर्याद्विद्यया हृत्प्रदेशतः

అక్కడ విద్య ద్వారా తాడనము, ఛేదనము చేయవలెను; అలాగే ప్రవేశము మరియు యోజనము (స్థాపన) కూడా చేయవలెను. తరువాత హృదయప్రదేశమునుండి (లక్ష్యాన్ని) ఆకర్షించి గ్రహించవలెను.

Verse 12

आत्मन्यारोप्य सङ्गृह्य कलां कुण्डे निवेशयेत् रुद्रं कारणमावाह्य विज्ञाप्य च शिशुं प्रति

మొదట దానిని తనలో ఆరోపించి, కళలను సంగ్రహించి కుండలో నిక్షేపించవలెను. తరువాత రుద్రుని కారణతత్త్వరూపంగా ఆవాహన చేసి, శిశువునకు విధివిధానంగా విజ్ఞాపన/ఉపదేశం చేయవలెను.

Verse 13

पित्रोरावहनं कृत्वा हृदये ताडयेच्छिशुं प्रविश्य पूर्वमन्त्रेण तदात्मनि नियोजयेत्

తండ్రి మరియు తల్లి—ఇద్దరినీ ఆవాహన చేసి, శిశువు హృదయప్రదేశమున తాడనము చేయవలెను. తరువాత పూర్వమంత్రం ద్వారా ప్రవేశించి, ఆ (ఆహూత తత్త్వాన్ని) శిశువు ఆత్మలో నియోజించి/ప్రతిష్ఠించవలెను.

Verse 14

आकृष्यादाय पूर्वोक्तविधिनाअत्मनि योजयेत् वामया योजयेत् योनौ गृहीत्वा द्वादशान्ततः

దానిని ఆకర్షించి గ్రహించి, పూర్వోక్త విధి ప్రకారం తనలోనే యోజించాలి. వామ నాడి/చేతితో ద్వాదశాంతం నుండి ప్రవాహాన్ని పట్టుకొని యోని స్థానంలో నియోగించాలి.

Verse 15

बुद्ध इति घ, ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः आवाहनं कुर्यादिति ग, घ, चिह्नितपुस्तकपाठः कुर्वीत देहसम्पत्तिं जन्माधिकारमेव च भोगं लयन्तथा श्रोतःशुद्धितत्त्वविशोधनं

కొన్ని ప్రతుల్లో ‘బుద్ధ’ అనే పాఠం, మరికొన్నింటిలో ‘ఆవాహనం చేయాలి’ అనే పాఠం ఉంది. ఈ కర్మలో దేహసంపత్తి, జన్మాధికార స్థాపన, భోగం మరియు లయం, అలాగే శ్రోతఃశుద్ధి, తత్త్వవిశోధనం చేయాలి.

Verse 16

निःशेषमलकर्मादिपाशबन्धनिवृत्तये निष्कृत्यैव विधानेन यजेत शतमाहुतीः

మలకర్మాది పాశబంధం పూర్తిగా నివృత్తి కావడానికి, విధానప్రకారం ప్రాయశ్చిత్తకర్మ చేసి అగ్నిలో శత ఆహుతులు సమర్పించాలి.

Verse 17

अस्त्रेण पाशशैथिल्यं मलशक्तिं तिरोहितां छेदनं मर्दनं तेषां वर्तुलीकरणं तथा

అస్త్ర మంత్రం ద్వారా పాశాలు శైథిల్యమవుతాయి; మలశక్తి నిర్ప్రభమై మరుగున పడుతుంది; అలాగే వారి ఛేదనం, మర్దనం, వృత్తులీకరణం కూడా జరుగుతుంది.

Verse 18

दाहं तदक्षराभावं प्रायश्चित्तमथोदितं रुद्राण्यावाहनं पूजा रूपगन्धसमर्पणं

తదనంతరం ప్రాయశ్చిత్తం విధించబడింది—అక్షరాభావం (అక్షరలೋಪం/అపూర్ణత) కోసం దాహం (హోమం) చేయాలి; తరువాత రుద్రాణీ ఆవాహనం, పూజ, రూపం మరియు గంధం సమర్పించాలి.

Verse 19

ॐ ह्रीं रूपगन्धौ शुल्कं रुद्र गृहाण स्वाहा संश्राव्य शाम्भवीमाज्ञां रुद्रं विसृज्य कारणं विधायात्मनि चैतन्यं पाशसूत्रे निवेशयेत्

“ఓం హ్రీం—రూపం, గంధాన్ని దక్షిణగా అర్పిస్తున్నాను; ఓ రుద్రా, స్వీకరించు; స్వాహా।” ఇలా శాంభవీ ఆజ్ఞను ప్రకటించి రుద్రుని విసర్జించి, తనలో కారణతత్త్వాన్ని స్థాపించి, తరువాత పాశసూత్రంలో (కర్మరజ్జువులో) చైతన్యాన్ని న్యసించాలి।

Verse 20

विन्दुं शिरसि विन्यस्य विसृजेत् पितरौ ततः दद्यात् पूर्णां विधानेन समस्तविधिपूरणीं

(కర్మ) బిందువును శిరస్సుపై న్యసించి, ఆపై ఇద్దరు పితరులను (పితృదేవతలను) విసర్జించాలి. తరువాత విధానానుసారం సమస్త విధులను పరిపూర్ణం చేసే ‘పూర్ణా’ ఆహుతిని సమర్పించాలి।

Verse 21

पूर्वोक्तविधिना कार्यं विद्यायां ताडनादिकं स्ववीजन्तु विशेषः स्यादिति विद्या विशोधिता

ముందుగా చెప్పిన విధానానుసారం విద్యా (మంత్రం)పై తాడనాది క్రియలను చేయాలి; అయితే ప్రత్యేకత ఏమనగా, అవి తన స్వబీజాక్షరంతో సంయుక్తంగా చేయబడతాయి. ఈ విధంగా విద్య శుద్ధి అవుతుంది।