Adhyaya 44

Verse 1

इत्य् आदि महापुराणे आग्नेये शान्त्यादिवर्णनं नाम त्रिचत्वारिंशो ऽध्यायः अथ चतुश् चत्वारिंशो ऽध्यायः वासुदेवादिप्रतिमालक्षणविधिः भगवानुवाच वासुदेवादिप्रतिमालक्षणं प्रवदामि ते प्रासादस्योत्तरे पूर्वमुखीं वा चोत्तराननां

ఇట్లు అగ్ని మహాపురాణంలో ‘శాంత్యాది వర్ణనం’ అనే నలభైమూడవ అధ్యాయం ముగిసింది. ఇప్పుడు నలభైనాలుగవ అధ్యాయం ప్రారంభం—‘వాసుదేవాది (వ్యుహ) ప్రతిమల లక్షణవిధి’. భగవానుడు పలికెను—నేను నీకు వాసుదేవాది ప్రతిమల లక్షణాలను చెప్పుదును; అవి దేవాలయ ఉత్తర భాగంలో స్థాపించవలెను—తూర్పుముఖంగా గాని, ఉత్తరముఖంగా గాని.

Verse 2

संस्थाप्य पूज्य च बलिं दत्वाथो मध्यसूचकं शिलां शिल्पी तु नवधा विभज्य नवमे ऽंशके

ప్రతిమను స్థాపించి, విధిగా పూజించి, బలి సమర్పించిన తరువాత, శిల్పి మధ్యసూచక శిలను తొమ్మిది భాగాలుగా విభజించాలి; తొమ్మిదవ భాగంలో మధ్యచిహ్నాన్ని స్థిరపరచి/గుర్తించాలి।

Verse 3

सूर्पभक्तैः शिलायां तु भागं स्वाङ्गुलमुच्यते द्व्यङ्गुलं गोलकं नाम्ना कालनेत्रं तदुच्यते

మాపు శిలపై సూర్ప (చాట) గుర్తులతో చేసిన విభాగాన్ని ‘స్వాంగుల’ అంటారు. రెండు అంగుళాల పరిమాణం ‘గోలక’ అనే పేరుతో ప్రసిద్ధం; అదే ‘కాలనేత్ర’ అని కూడా చెప్పబడుతుంది.

Verse 4

भागमेकं त्रिधा भक्त्वा पार्ष्णिभागं प्रकल्पयेत् भागमेकं तथा जानौ ग्रीवायां भागमेव च

ఒక మాపు భాగాన్ని మూడు భాగాలుగా విభజించి మడమ (పార్ష్ణి) భాగాన్ని నిర్ణయించాలి. అలాగే మోకాలి కోసం ఒక భాగం, మెడ (గ్రీవ) కోసం కూడా ఒక భాగం కేటాయించాలి.

Verse 5

मुकुटं तालमात्रं स्यात्तालमात्रं तया मुखं तालेनैकेन कण्ठन्तु तालेन हृदयं तथा

ముకుటం ఒక తాళ పరిమాణం కావాలి; అదే పరిమాణంతో ముఖం కూడా ఒక తాళం. కంఠం ఒక తాళం, అలాగే హృదయప్రదేశం (వక్షస్థలం) కూడా ఒక తాళం కావాలి.

Verse 6

नाभिमेढ्रान्तरन्तालं द्वितालावूरुकौ तथा तालद्वयेन जङ्घा स्यात् सूत्राणि शृणु साम्प्रतं

నాభి మరియు మేఢ్ర మధ్య అంతరం ఒక తాళమని చెప్పబడింది. తొడలు రెండు తాళాలు, అలాగే కాళ్ల కింది భాగం (జంఘ) కూడా రెండు తాళాలు. ఇప్పుడు ప్రమాణసూత్రాలను వినుము.

Verse 7

कार्यं सूत्रद्वयं पादे जङ्घामध्ये तथापरं जानौ सूत्रद्वयं कार्यमूरूमध्ये तथापरं

పాదంపై రెండు మాపనసూత్రాలు ఉంచాలి; అలాగే జంఘ మధ్యభాగంలో మరో జత ఉంచాలి. మోకాలి వద్ద రెండు సూత్రాలు ఉంచాలి; అలాగే తొడ మధ్యభాగంలో కూడా మరో జత ఉంచాలి.

Verse 8

मेढ्रे तथापरं कार्यं कट्यां सूत्रन्तथापरं मेखलाबन्धसिद्ध्यर्थं नाभ्यां चैवापरन्तथा

మేఢ్ర ప్రాంతంలో కూడా అలాగే మరో గుర్తు/స్థాపన చేయాలి; మరియు కటి (నడుము) వద్ద కూడా ఒక సూత్రం ఉంచాలి. మేఖలా బంధం సరిగా సిద్ధించుటకు నాభి వద్ద కూడా మరో స్థాపన చేయాలి.

Verse 9

हृदये च तथा कार्यं कण्ठे सूत्रद्वयं तथा ललाते चापरं कार्यं मस्तके च तथापरं

హృదయ ప్రాంతంలో కూడా అలాగే చేయాలి; కంఠంలో రెండు సూత్రాలు ఉంచాలి. లలాటంపై మరో స్థాపన చేయాలి; మస్తకంపై (శిరస్సు) కూడా అలాగే మరో స్థాపన చేయాలి.

Verse 10

मुकुटोपरि कर्तव्यं सूत्रमेकं विचक्षणैः सूत्राण्यूर्ध्वं प्रदेयानि सप्तैव कमलोद्भव

విచక్షణులు ముకుటంపై ఒక్క సూత్రాన్ని ఉంచాలి. దాని పైన ఏడు సూత్రాలను మరల స్థాపించాలి, ఓ కమలోద్భవ (బ్రహ్మా)।

Verse 11

कक्षात्रिकान्तरेणैव घट् सूत्राणि प्रदापयेत् मध्यसूत्रं तु सन्त्यज्य सूत्राण्येव निवेदयेत्

మూడు కక్షల (చేతి కొలతల) అంతరాలలో ఘటసూత్రాలను ఏర్పాటు చేయాలి. మధ్యసూత్రాన్ని విడిచి మిగిలిన సూత్రాలనే సమర్పించాలి.

Verse 12

ललाटं नासिकावक्त्रं कर्तव्यञ्चतुरङ्गुलं ग्रीवाकर्णौ तु कर्तव्यौ आयामाच्चतुरङ्गुलौ

లలాటం, నాసిక, ముఖం—ప్రతి ఒక్కటి నాలుగు అంగుళాల ప్రమాణంలో చేయాలి. అలాగే గ్రీవ మరియు కర్ణాలు కూడా పొడవులో నాలుగు అంగుళాలుగా చేయాలి.

Verse 13

द्व्यङ्गुले हनुके कार्ये विस्ताराच्चिबुकन्तथा अष्टाङ्गुलं ललाटन्तु विस्तारेण प्रकीर्तितम्

హను (దవడ) వెడల్పులో రెండు అంగుళాలుగా చేయాలి; చిబుకం (చెంప/చెన్ను) కూడా అలాగే. లలాటం వెడల్పు ఎనిమిది అంగుళాలుగా చెప్పబడింది.

Verse 14

परेण द्व्यङ्गुलौ शङ्खौ कर्तव्यावलकान्वितौ चतुरङ्गुलमाख्यातमन्तरं कर्णनेत्रयोः

ఇంకా శంఖాలు (కనుపాప పక్క భాగం/కనపటి) రెండు అంగుళాలుగా, తగిన వంకర (అవలక)తో చేయాలి. కర్ణం మరియు నేత్రం మధ్య అంతరం నాలుగు అంగుళాలుగా చెప్పబడింది.

Verse 15

द्व्यङ्गुलौ पृथुकौ कर्णौ कर्णापाङ्गार्धपञ्चमे भ्रूसमेन तु सूत्रेण कर्णश्रोत्रं प्रकीर्तितम्

కర్ణాలు రెండు అంగుళాల వెడల్పుగా (పృథు) చెప్పబడ్డాయి. భ్రూసమంగా ఉన్న కొలతసూత్రంతో కొలిచినప్పుడు కర్ణశ్రోత్రం (చెవి రంధ్రం) కర్ణం మరియు అపాంగం మధ్యభాగంలో ఉంటుందని పేర్కొనబడింది.

Verse 16

विद्धं षडङ्गुलं कर्णमविद्धञ्चतुरङ्गुलम् चिवुकेन समं विद्धमविद्धं वा षडङ्गुलम्

చెవి యొక్క ఛేదిత భాగం ఆరు అంగుళాల పరిమాణం, ఛేదించని భాగం నాలుగు అంగుళాలు. గడ్డంతో సమరేఖలో సమంగా ఛేదించాలి; లేక ఛేదించకుండా ఉంచితే అది ఆరు అంగుళాలుగా భావించాలి.

Verse 17

गन्धपात्रं तथावर्तं शष्कुलीं कल्पयेत्तथा द्व्यङ्गुलेनाधरः कार्यस्तस्यार्धेनोत्तराधरः

అదేవిధంగా గంధపాత్రం, ఆవర్తం (వలయం/చక్రాకారం) మరియు శష్కులీ రూపాన్ని కూడా రూపొందించాలి. క్రింది పెదవి రెండు అంగుళాలు, పై పెదవి దాని సగం పరిమాణంగా చేయాలి.

Verse 18

अर्धाङ्गुलं तथा नेत्रं वक्त्रन्तु चतुरङ्गुलम् आयामेन तु वैपुल्यात् सार्धमङ्गुलमुच्यते

కంటి పరిమాణం అర అంగుళం; ముఖం మాత్రం నాలుగు అంగుళాలు. పొడవు మరియు వెడల్పు ప్రకారం అది ఒకటిన్నర అంగుళాల ప్రమాణమని చెప్పబడింది.

Verse 19

अव्यात्तमेवं स्याद्वक्त्रं व्यात्तं त्र्यङ्गुलमिष्यते नासावंशसमुच्छ्रायं मूले त्वेकाङ्गुलं मतम्

నోరు మూసినట్లుగా చూపితే అలాగే ఉంచాలి; నోరు తెరిచినట్లుగా చూపితే మూడు అంగుళాల తెరువు విధించబడింది. నాసావంశం (ముక్కు దండు) యొక్క ఉబ్బరం మూలంలో ఒక అంగుళమని భావించబడింది.

Verse 20

उच्छ्राया द्व्यङ्गुलं चाग्रे करवीरोपमाः स्मृताः मुकुटोपरि इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः तथा गोजी इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः अन्तरं चक्षुषोः कार्यं चतुरङ्गुलमानतः

ముందుభాగంలో ఉబ్బరం రెండు అంగుళాలుగా చెప్పబడింది, అది కరవీర (కనేర) మొగ్గలాంటిది. రెండు కళ్ల మధ్య అంతరం నాలుగు అంగుళాల ప్రమాణంగా చేయాలి.

Verse 21

द्व्यङ्गुलं चाक्षिकोणं च द्व्यङ्गुलं चान्तरं तयोः तारा नेत्रत्रिभागेण दृक्तारा पञ्चमांशिका

కంటి కోణం రెండు అంగుళాల ప్రమాణంగా ఉండాలి; రెండు కోణాల మధ్య అంతరం కూడా రెండు అంగుళాలే. నేత్రతారా (ఐరిస్) కంటి మూడో భాగం; దృక్తారా (పుపిల్) తారాలో ఐదో భాగంగా విధేయం.

Verse 22

त्र्यङ्गुलं नेत्रविस्तारं द्रोणी चार्धाङ्गुला मता तत्समाणा भ्रुवोर्लेखा भ्रुवौ चैव समे मते

కంటి వెడల్పు మూడు అంగుళాలుగా విధించబడింది; (కంటి) ద్రోణీ ఒకన్నర అంగుళమని భావించబడింది. భ్రూయుగ్మ రేఖ కూడా అదే ప్రమాణంగా ఉండాలి; రెండు భ్రూవులు సమంగా, సమమితంగా ఉండాలి.

Verse 23

भ्रूमध्यं द्व्यङ्गुलं कार्यं भ्रूदैर्घ्यं चतुराङ्गुलम् षट्त्रिंशदङ्गुलायामम्मस्तकस्य तु वेष्टनम्

భ్రూమధ్య స్థలం రెండు అంగుళాలుగా చేయాలి; ప్రతి భ్రూవు పొడవు నాలుగు అంగుళాలు. మస్తకపు వేష్టనం (పరిధి) ముప్పై ఆరు అంగుళాల ప్రమాణంగా ఉండాలి.

Verse 24

मूर्तीनां केशवादीनां द्वात्रिंशद्वेष्टनं भवेत् पञ्चनेत्रा त्वधोग्रीवा विस्ताराद्वेष्टनं पुनः

కేశవాది మూర్తులకు ముప్పై రెండు వేష్టనాలు (చుట్టుకొలత ప్రమాణాలు) ఉండాలి. అయితే పంచనేత్ర రూపంలో, అధోగ్రీవ (కిందకు ఉన్న మెడ) గలదైతే, వేష్టనం మళ్లీ విస్తారాన్ని (వెడల్పును) అనుసరించి నిర్ణయించాలి.

Verse 25

त्रिगुणन्तु भवेदूर्ध्वं विस्तृताष्टाङ्गुलं पुनः ग्रीवात्रिगुणमायामं ग्रीवावक्षोन्तरं भवेत्

దాని పైభాగం మూడు రెట్లు చేయాలి; వెడల్పు మళ్లీ ఎనిమిది అంగుళాలు ఉండాలి. గ్రీవ యొక్క పొడవు మూడు గుణాలుగా ఉండాలి; గ్రీవ నుండి వక్షస్థలం వరకు అంతరం కూడా దానికి అనుగుణంగా నిర్ణయించాలి.

Verse 26

स्कन्धावष्टाङ्गुलौ कार्यौ त्रिकलावंशकौ शुभौ सप्तनेत्रौ स्मृतौ बाहू प्रबाहू षोडशाङ्गुलौ

భుజసంధులు (స్కంధాలు) ఎనిమిది అంగుళాల ప్రమాణంతో చేయవలెను. ఊర్ధ్వబాహువులు మూడు కళలు మరియు ఒక వంశ ప్రమాణముతో శుభమని చెప్పబడినవి. బాహువులు ఏడు నేత్ర-ప్రమాణములు, ప్రబాహువులు పదహారు అంగుళాలు.

Verse 27

त्रिकलौ विस्तृतौ बाहू प्रबाहू चापि तत्समौ बाहुदण्डोर्ध्वतो ज्ञेयः परिणाहः कला नव

బాహువులు విస్తారంగా మూడు కళల ప్రమాణముండాలి; ప్రబాహువులు కూడా అదే ప్రమాణం. బాహుదండం (ఊర్ధ్వబాహు) పైభాగంలోని పరిణాహం (చుట్టుకొలత) తొమ్మిది కళలని తెలుసుకోవాలి.

Verse 28

सप्तदशाङ्गुलो मध्ये कूर्पारोर्धे च षोडश कूर्पारस्य भवेन्नाहः त्रिगुणः कमलोद्भव

హే కమలోద్భవా! మధ్యలో పదిహేడు అంగుళాలు, కూర్పరము (మోచేయి) పై భాగంలో పదహారు అంగుళాలు. కూర్పర ప్రాంతపు నాహం (చుట్టుకొలత) మూడు రెట్లు అని చెప్పబడింది.

Verse 29

नाहः प्रबाहुमध्ये तु षोडशाङ्गुल उच्यते अग्रहस्ते परीणाहो द्वादशाङ्गुल उच्यते

ప్రబాహు మధ్యభాగంలో నాహం (చుట్టుకొలత) పదహారు అంగుళాలని చెప్పబడింది. అగ్రహస్తంలో (చేతి ముందుభాగంలో) పరిణాహం (చుట్టుకొలత) పన్నెండు అంగుళాలని చెప్పబడింది.

Verse 30

विस्तरेण करतलं कीर्तितं तु षडङ्गुलम् दैर्घ्यं सप्ताङ्गुलं कार्यं मध्या पज्चाङ्गुला मता

కరతలం (చేతితలము) వెడల్పులో ఆరు అంగుళాలని కీర్తించబడింది. దాని పొడవు ఏడు అంగుళాలు చేయవలెను; మధ్య ప్రమాణం ఐదు అంగుళాలని భావించబడింది.

Verse 31

तर्जन्यनामिका चैव तस्मादर्धाङ्गुलं विना कनिष्ठाङ्गुष्ठकौ कार्यौ चतुरङ्गुलसम्मितौ

తర్జనీ మరియు అనామికను ఆ ప్రమాణం కంటే అర్ధాంగుళం తక్కువగా చేయవలెను; కనిష్ఠిక మరియు అంగుళిని నాలుగు అంగుళాల ప్రమాణంతో నిర్మించవలెను।

Verse 32

भ्रूदैर्घ्याच्चतुरङ्गुला इति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः द्विपर्वोङ्गुष्ठकः कार्यः शेषागुल्यस्त्रिपर्विकाः सर्वासां पर्वणोर्धेन नखमानं विधीयते

‘భ్రూదైర్ఘ్యము నుండి నాలుగు అంగుళాలు’—అని చిహ్నిత గ్రంథపాఠంలో ఉంది. అంగుళి రెండు పర్వములతో చేయవలెను; మిగిలిన వేళ్లు మూడు పర్వములతో; అందరిలోనూ నఖప్రమాణం ప్రతి పర్వం యొక్క అర్ధంగా విధించబడింది।

Verse 33

वक्षसो यत् प्रमाणन्तु जठरं तत्प्रमाणतः अङ्गुलैकं भवेन्नाभी वेधेन च प्रमाणतः

వక్షస్సు యొక్క ప్రమాణం ఏదైతే ఉందో, జఠరమూ అదే ప్రమాణంలో ఉండవలెను. నాభి ఒక అంగుళ విస్తారముగా ఉండాలి; వెధ విధానముచే కూడా అదే ప్రకారం కొలవబడాలి।

Verse 34

ततो मेढ्रान्तरं कार्यं तालमात्रं प्रमाणतः नाभिमध्ये प्रीणाहो द्विचत्वारिंशदङ्गुलैः

తదుపరి మేఢ్రప్రదేశంలోని అంతరాన్ని ఒక తాలమాత్ర ప్రమాణంతో చేయవలెను. నాభి మధ్యభాగంలో పరిధి/గిర్థ ప్రమాణం నలభై రెండు అంగుళాలుగా విధించబడింది।

Verse 35

अन्तरं स्तनयोः कार्यं तालमात्रं प्रमाणतः चिवुकौ यवमानौ तु मण्डलं द्विपदं भवेत्

స్తనముల మధ్య అంతరం సముచిత ప్రమాణంతో ఒక తాలమాత్రగా ఉండవలెను. రెండు చివుకాలు (ఉబ్బిన భాగాలు) యవమానముగా ఉండాలి; మరియు మండలం (వృత్తాకార చక్రం) రెండు పదాల ప్రమాణంలో ఉండాలి।

Verse 36

चतुःषष्ट्यङ्गुलं कार्यं वेष्टनं वक्षसःस्फुटम् चतुर्मुखञ्च तदधोवेष्टनं परिकीर्तितम्

వక్షస్థలంలోని విశాల భాగంపై వేసే వేష్టనం అరవై నాలుగు అంగుళాల ప్రమాణంలో చేయవలెను. దాని కిందనున్న వేష్టనం ‘చతుర్ముఖం’ అనగా నాలుగు మడతలు/నాలుగు వైపులుగా అమర్చినదిగా చెప్పబడింది.

Verse 37

परिणाहस् तथा कट्या चतुःपञ्चाशदङ्गुलैः विस्तारश्चोरुमूले तु प्रोच्यते द्वादशङ्गुलः

కటి పరిణాహం నలభై నాలుగు అంగుళాలుగా ఉండవలెను. అలాగే ఊరు మూలంలో (తొడ మొదట) విస్తారం పన్నెండు అంగుళాలుగా ప్రకటించబడింది.

Verse 38

तस्मादभ्यधिकं मध्ये ततो निम्नतरं क्रमात् विस्तृताष्टाङ्गुलं जानुत्रिगुणा परिणाहतः

అందువల్ల మధ్యలో కొద్దిగా ఎక్కువగా ఉంచి, తరువాత క్రమంగా దిగువకు తగ్గించాలి. విస్తారం ఎనిమిది అంగుళాలు; మోకాలి వద్ద పరిణాహం దాని మూడింతలు కావాలి.

Verse 39

जङ्घामध्ये तु विस्तारः सप्ताङ्गुल उदाहृतः त्रिगुणा परिधिश्चास्य जङ्घाग्रं पञ्चविस्तरात्

జంఘా (కాళ్ల పిండిక) మధ్యలో విస్తారం ఏడు అంగుళాలుగా చెప్పబడింది. దాని పరిధి మూడింతలు; మరియు జంఘాగ్రంలో (పిండిక ముందరి/పై చివర) విస్తారం ఐదు అంగుళాలు.

Verse 40

त्रिगुणा परिधिश्चास्य पादौ तालप्रमाणकौ आयामादुत्थितौ पादौ चतुरङ्गुलमेव च

దాని పరిధి మూడింతలు కావాలి. పాదాలు తాల ప్రమాణంలో ఉండాలి. మరియు ఆయామ అక్షం నుండి ముందుకు ఉద్భవించిన పాదాలు ఖచ్చితంగా నాలుగు అంగుళాల మేరకే పొడవుగా ఉండాలి.

Verse 41

गुल्फात् पूर्वं तु कर्तव्यं प्रमाणाच्चतुरङ्गुलम् त्रिकलं विस्तृतौ पादौ त्र्यङ्गुलो गुह्यकः स्मृतः

గుల్ఫము (మడమ) నుండి ముందుగా ప్రమాణానుసారం నాలుగు అంగుళముల మేరకు నిర్మాణం చేయవలెను. రెండు పాదములు విస్తరించినప్పుడు వెడల్పు మూడు కలలని చెప్పబడినది; గుహ్యకము (జననప్రదేశం) మూడు అంగుళముల పరిమాణమని స్మృతం.

Verse 42

पञ्चाङ्गुलस्तु नाहोस्य दीर्घा तद्वत् प्रदेशिनी अष्टमाष्टांशतोन्यूनः शेषाङ्गुल्यः क्रमेण तु

నాభి-ప్రదేశ పరిమాణం ఐదు అంగుళములు. ప్రదేశినీ (తర్జనీ) కూడా అంతే దీర్ఘమని గ్రహించాలి. మిగిలిన వేళ్లు క్రమంగా అష్టమ యొక్క అష్టమాంశం మేరకు స్వల్పంగా తగ్గుతూ ఉండాలి.

Verse 43

सपादाङ्गुलमुत्सेधमङ्गुष्टस्य प्रकीर्तितं यवोनमङ्गुलं कार्यमङ्गुष्ठस्य नखं तथा

అంగుష్ఠముని ఉత్సేధము (ఉబ్బు/ఎత్తు) సపాద అంగుళమని ప్రకటించబడింది. అంగుష్ఠ నఖమును కూడా ఒక అంగుళము నుండి ఒక యవము తక్కువగా చేయవలెను.

Verse 44

चूचुकौ इति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः अर्धाङ्गुलं तथान्यासां क्रमान् न्यूनं तु कारयेत् अङ्गुलौ वृषणौ कार्यौ मेढ्रं तु चतुरङ्गुलम्

“చూచుకౌ (రెండు స్తనాగ్రములు)”—ఇది చిహ్నిత గ్రంథపాఠం. ఇతర లక్షణములలో కొలతను క్రమంగా అర్ధ అంగుళం చొప్పున తగ్గిస్తూ చేయవలెను. వృషణములు (అండకోశములు) రెండు అంగుళములు, మేఢ్రము (లింగము) నాలుగు అంగుళములు చేయవలెను.

Verse 45

परिणाहोत्र कोषाग्रं कर्तव्यञ्चतुरङ्गुलम् षडङ्गुलपरीणाहौ वृषणौ परिकीर्तितौ

పరిణాహము (పరిధి) ప్రకారం కోషాగ్రము (అగ్రచర్మపు చివరు) నాలుగు అంగుళములుగా చేయవలెను. వృషణములు (అండకోశములు) పరిణాహము ఆరు అంగుళములని ప్రకటించబడింది.

Verse 46

प्रतिमा भूषणाढ्या स्यादेतदुद्देशलक्षणम् अनयैव दिशा कार्यं लोके दृष्ट्वा तु लक्षणम्

ప్రతిమ ఆభరణాలతో సమృద్ధిగా ఉండాలి—ఇదే ఇక్కడ చెప్పిన సాధారణ లక్షణం. ఇదే విధంగా, లోకంలో కనిపించే లక్షణచిహ్నాలను పరిశీలించి దిశా-విన్యాసం చేయాలి.

Verse 47

दक्षिणे तु करे चक्रमधस्तात् पद्ममेव च वामे शङ्खं गदाधस्ताद्वासुदेवस्य लक्षणात्

కుడి చేతిలో చక్రం, దాని కింద పద్మం. ఎడమ చేతిలో శంఖం, దాని కింద గదా—ఇవే వాసుదేవుని గుర్తు-లక్షణాలు.

Verse 48

श्रीपुष्टौ वापि कर्तव्ये पद्मवीणाकरान्विते ऊरुमात्रोच्छितायामे मालाविद्याधरौ तथा

శ్రీ, పుష్టి ప్రతిమలును కూడా చేయాలి; వారి చేతుల్లో పద్మం, వీణ ఉండాలి. వారి ఎత్తు ‘ఊరు-మాత్ర’గా ఉండాలి; అలాగే విద్యాధరులను మాలలు ధరించినవారిగా చేయాలి.

Verse 49

प्रभामण्डलसंस्थौ तौ प्रभा हस्त्यादिभूषणा पद्माभं पादपीठन्तु प्रतिमास्वेवमाचरेत्

ఆ ఇద్దరినీ ప్రభామండలంలో స్థాపించాలి; ప్రభ (హాలో)ను ఏనుగు మొదలైన అలంకారాలతో అలంకరించాలి. పాదపీಠం పద్మసదృశంగా ఉండాలి—ప్రతిమల విషయంలో ఇలానే ఆచరించాలి.