Adhyaya 118

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे श्राद्धकल्पो नाम सप्तदशाधिकशततमो ऽध्यायः अथाष्टादशाधिकशततमो ऽध्यायः भारतवर्षं अग्निर् उवाच उत्तरं यत् समुद्रस्य हिमाद्रेश् चैव दक्षिणं वर्षं तद् भारतं नाम नवसाहस्रविस्तृतं

ఇట్లు అగ్ని మహాపురాణంలో ‘శ్రాద్ధకల్ప’ అనే నూట పదిహేడు అధ్యాయం ముగిసింది. ఇప్పుడు ‘భారతవర్షం’ అనే నూట పద్దెనిమిది అధ్యాయం ప్రారంభమగుచున్నది. అగ్ని పలికెను—సముద్రానికి ఉత్తరంగా, హిమాద్రికి దక్షిణంగా ఉన్న దేశమే ‘భారతం’; దాని విస్తీర్ణం తొమ్మిది వేల యోజనాలు.

Verse 2

कर्मभूमिरियं स्वर्गमपवर्गं च गच्छतां यस्तु लभेच्छ्राद्धकृतं फलमिति ख , छ , ज च वाराणसी इति ख , ङ , छ , ज च महेन्द्रो मलयः सह्यः शुक्तिमान् हेमपर्वतः

ఈ (భారతభూమి) స్వర్గమునకు మరియు అపవర్గము (మోక్షము) నకు పోవువారికి కర్మభూమి; ఇక్కడ శ్రాద్ధం చేసిన ఫలము లభించును—అని కొన్ని పాఠాంతరాలలో ఉంది. కొన్ని పాఠాలలో దీనిని ‘వారణాసి’ అని పేర్కొన్నారు. అలాగే మహేంద్ర, మలయ, సహ్య, శుక్తిమాన్, హేమపర్వతము అనే పర్వతశ్రేణులు కూడా చెప్పబడ్డాయి.

Verse 3

विन्ध्यश् च पारिपात्रश् च सप्तात्र कुलपर्वताः इन्द्रद्वीपः कसेरुश् च ताम्रवर्णो गभस्तिमान्

వింధ్యము మరియు పారిపాత్రము—ఇవి ఏడు కులపర్వతాలలోనివి; అలాగే ఇంద్రద్వీపము, కసేరు, తామ్రవర్ణము, గభస్తిమాన్ కూడా పేర్లుగా చెప్పబడ్డాయి.

Verse 4

नागद्वीपस् तथा सौम्यो गान्धर्वस्त्वथ वारुणः अयं तु नवमस्तेषु द्वीपः सागरसंवृतः

నాగద్వీపము, అలాగే సౌమ్యము, గాంధర్వము, తరువాత వారుణము—ఇది వాటిలో తొమ్మిదవ ద్వీపము; ఈ ద్వీపము సముద్రముచే ఆవరించబడి ఉంది.

Verse 5

योजनानां सहस्राणि द्वीपोयं दक्षिणोत्तरात् नव भेदा भारतस्य मध्यभेदे ऽथ पूर्वतः

ఈ ద్వీపము దక్షిణం నుండి ఉత్తరం వరకు వేల యోజనాల మేర విస్తరించి ఉంది. భారతానికి తొమ్మిది విభాగాలు ఉన్నాయి—మొదట మధ్య విభాగము, ఆపై తూర్పు దిశలోని విభాగాలు.

Verse 6

किराता यवनाश्चापि ब्राह्मणाद्याश् च मध्यतः वेदस्मृतिमुखा नद्यः पारिपात्रोद्भवास् तथा

అక్కడ కిరాతులు, యవనులు కూడా నివసిస్తారు; మధ్యదేశంలో బ్రాహ్మణులు మొదలైనవారూ ఉంటారు. అక్కడ ‘వేద’ ‘స్మృతి’ అనే నదులు ఉన్నాయి; అలాగే పారిపాత్ర పర్వతం నుండి పుట్టిన నదులూ ఉన్నాయి.

Verse 7

विन्ध्याच्च नर्मदाद्याः स्युः सह्यात्तापी पयोष्णिका गोदावरीभीमरथीकृष्णवेणादिकास् तथा

వింధ్య పర్వతం నుండి నర్మద మొదలైన నదులు ప్రవహిస్తాయి; సహ్య (పశ్చిమ ఘాట్లు) నుండి తాపీ, పయోష్ణికా, అలాగే గోదావరి, భీమరథీ, కృష్ణా, వేణా మొదలైన నదులు పుట్టుకొస్తాయి.

Verse 8

मलयात् कृतमालाद्यास्त्रिसामाद्या महेन्द्रजाः कुमाराद्याः शुक्तिमतो हिमाद्रेश् चन्द्रभागका

మలయ పర్వతం నుండి కృతమాల మొదలైన నదులు; త్రిసామ ప్రాంతం నుండి త్రిసామ మొదలైనవి; మహేంద్రం నుండి మహేంద్రజా మొదలైనవి; కుమార పర్వతం నుండి కుమారా మొదలైనవి; శుక్తిమతం నుండి శుక్తిమత మొదలైనవి; అలాగే హిమాలయం నుండి చంద్రభాగా నది ఉద్భవిస్తుంది.

Verse 9

पश्चिमे कुरुपाञ्चालमध्यदेशादयःस्थिताः

పశ్చిమ దిశలో కురు, పాంచాల, మధ్యదేశ మొదలైన దేశాలు స్థితిచెందాయి.