Adhyaya 79: Description of the Inner Basins (Droṇīs): Śrīsaras, Śrīvana, Bilva Forest, and Tāla Grove
Droṇī-varṇanaṃ: Śrīsaraḥ–Śrīvana–Bilvavana–Tālavana-prasaṅgaḥ
Ancient-Geography (Sacred Ecology and Cosmographic Topography)
வராஹபுராணத்தின் வராஹ–பிருதிவி உபதேச உரையாடலில், இவ்வத்யாயம் மேரு மலை அருகிலுள்ள ‘த்ரோணி’ எனப்படும் உள்மூடப்பட்ட பள்ளத்தாக்கு/குளங்களின் புவியியல்–பிரபஞ்சவியல் பட்டியலை வழங்குகிறது. பெறப்பட்ட பகுதியில் ருத்ரன் பேச்சாளராக இருந்து ஸ்ரீஸரஸ், ஸ்ரீவனம், பில்வவனம், தாளவனம் ஆகிய ஒளிமிகு நீர்நிலங்கள், வனங்கள், மலை இடைவெளிகளை வரிசையாகக் கூறி, யோஜன–க்ரோச அளவுகள், பில்வ–தாள மரக் குறிகள், சித்தர்கள் முதலியோர் இருப்பிடத்தையும் குறிப்பிடுகிறார். ஸ்ரீஸரஸில் தாமரையின் நடுவிலும் ஸ்ரீவனத்திலும் ஸ்ரீ (லக்ஷ்மி) வாசம் செய்கிறாள் என வர்ணித்து, நில வளம், தூய நீர் பாதுகாப்பு, புனித நிலக்காட்சி பராமரிப்பு ஆகியவற்றை இணைக்கிறது. நீர்தூய்மை, தோப்பு/வனப் பாதுகாப்பு, செழுமையான வாழிடம் ஆகியவை பிரபஞ்ச சமநிலையும் மங்கள ஒழுங்கும் என்பதற்கான அறிகுறிகள் என உணர்த்தப்படுகிறது.
Primary Speakers
Key Concepts
Shlokas in Adhyaya 79
Verse 1
रुद्र उवाच । सीतान्तस्याचलेन्द्रस्य कुमुदस्यान्तरेण च । द्रोण्यां विहङ्गपुष्टायां नानासत्त्वनिषेवितम् ॥ ७९.१ ॥
ருத்ரர் கூறினார்—அசலேந்திரன் சீதாந்த மலைக்கும் குமுத மலைக்கும் இடையில், பறவைகளால் போஷிக்கப்படும் ஒரு த்ரோணி (பள்ளத்தாக்குக் கிணறு) உள்ளது; அங்கு பலவகை உயிரினங்கள் வந்து தங்குகின்றன।
Verse 2
त्रियोजनशतायामं शतयोजनविस्तृतम् । सुरसामलपानीयं रम्यं तत्र सुरोचनम् ॥ ७९.२ ॥
அந்த (பகுதி) நீளத்தில் நூறு யோஜனமும் அகலத்தில் நூறு யோஜனமும் விரிந்துள்ளது; அங்கே சுரசா, ஆமலா போன்ற இனியத் தூய குடிநீர் உள்ளது; அந்த இடம் ரம்யமும் ஒளிவீசும் அழகுமுடையதும் ஆகும்।
Verse 3
द्रोणमात्रप्रमाणैश्च पुण्डरीकैः सुगन्धिभिः । सहस्रशतपत्रैश्च महापद्मैरलङ्कृतम् ॥ ७९.३ ॥
அது த்ரோண அளவுடைய மணமிகு புண்டரீக (வெள்ளைத் தாமரை) மலர்களாலும், ஆயிரம் அல்லது நூறு இதழ்களுடைய மகாபத்மங்களாலும் அலங்கரிக்கப்பட்டிருந்தது।
Verse 4
देवदानवगन्धर्वैर्महासर्पैरधिष्ठितम् । पुण्यं तच्छ्रीसरो नाम सप्रकाशमिहेह च ॥ ७९.४ ॥
தேவர்கள், தானவர்கள், கந்தர்வர்கள் மற்றும் மகாசர்ப்பர்கள் ஆகியோரால் அதிஷ்டிக்கப்பட்ட அந்தப் புனிதத் தீர்த்தம் ‘ஸ்ரீஸர’ எனப் பெயர்பெற்று, இவ்வுலகிலும் மறுவுலகிலும் வெளிப்படையாகப் புகழ்பெற்றது।
Verse 5
प्रसन्नसलिलैः पूर्णं शरण्यं सर्वदेहिनाम् । तत्र त्वेकं महापद्मं मध्ये पद्मवनस्य च ॥ ७९.५ ॥
தெளிவும் அமைதியும் நிறைந்த நீரால் நிரம்பிய அது, எல்லா உடலுடைய உயிர்களுக்கும் அடைக்கலமாகும். அங்கே தாமரைத் தோட்டத்தின் நடுவில் ஒரே மகாபத்மம் நிற்கிறது।
Verse 6
कोटिपत्रप्रकलितं तरुणादित्यवर्चसम् । नित्यं व्याकोशमधुरं चलत्वादतिमण्डलम् ॥ ७९.६ ॥
அது கோடிக்கணக்கான இதழ்களால் அமைந்தது; இளஞ் சூரியனின் ஒளிபோல் பிரகாசமுடையது—எப்போதும் இனிமையும் முழுமையான மலர்ச்சியும் கொண்டது; அசைவினால் மிக வட்டவடிவமாகத் தோன்றியது।
Verse 7
चारुकेसरजालाढ्यं मत्तभ्रमरनादितम् । तस्मिन्मध्ये भगवती साक्षात् श्रीर्नित्यमेव हि । लक्ष्मीस्तु तं तदावासं मूर्त्तिमन्तं न संशयः ॥ ७९.७ ॥
அழகிய கேசர வலையால் செழித்ததும், மயங்கிய வண்டுகளின் முரலால் ஒலித்ததும் ஆன அந்தத் தாமரையின் நடுவில் பகவதி—சாட்சாத் ஸ்ரீ—என்றும் உறைகிறாள். மேலும் லக்ஷ்மி, ஐயமின்றி, அந்த இடத்தையே தன் உருவமுடைய வாசஸ்தலமாகக் கருதுகிறாள்।
Verse 8
सरसस्तस्य तीरे तु तस्मिन् सिद्धनिषेवितम् । सदा पुष्पफलṃ रम्यं तत्र बिल्ववनं महत् ॥ ७९.८ ॥
அந்த ஏரியின் கரையில், சித்தர்கள் உலாவும் அந்த இடத்தில், எப்போதும் மலரும் கனியும் நிறைந்த, இனிய பெரிய பில்வவனம் உள்ளது।
Verse 9
शतयोजनविस्तीर्णं द्वियोजनशतायतम् । अर्द्धक्रोशोच्छशिखरैर्महावृक्षैः समन्ततः । शाखासहस्रकलितैर्महास्कन्धैः समाकुलम् ॥ ७९.९ ॥
அவ்வனம் நூறு யோஜனை அகலமும் இருநூறு யோஜனை நீளமும் கொண்டது; எல்லாத் திசைகளிலும் அரைக் க்ரோச உயரமுள்ள உச்சிகளையுடைய பெருமரங்கள் சூழ, ஆயிரம் கிளைகளுடன் கூடிய மாபெரும் தண்டுகளால் அடர்த்தியாக இருந்தது।
Verse 10
फलैः सहस्रसङ्काशैः हरितैः पाण्डुरैस्तथा । अमृतस्वादुसदृशैर्भेरीमात्रैः सुगन्धिभिः ॥ ७९.१० ॥
அங்கே ஆயிரம் போன்ற பெருக்கமும் ஒளியும் உடைய கனிகள்—சில பச்சை, சில வெளிறிய நிறம்; அமிர்தம் போன்ற இனிமை, பேரி (முரசு) அளவிற்கு பெரியது, நறுமணமிக்கது।
Verse 11
शीऱ्यद्भिश्च पतद्भिश्च कीर्णभूमिवनान्तरम् । नाम्ना तच्छ्रीवनं नाम सर्वलोकेषु विश्रुतम् ॥ ७९.११ ॥
உலர்ந்து சிதறும் மரங்களாலும் விழும் மரங்களாலும் பரவியிருந்த அந்த வனத்தின் உள்ளகம்; அதன் பெயர் ‘ஸ்ரீவனம்’, எல்லா உலகங்களிலும் புகழ்பெற்றது।
Verse 12
देवादिभिः समाकीर्णमष्टाभिः ककुभिः शुभम् । बिल्वाशिभिश्च मुनिभिः सेवितं पुण्यकारिभिः । तत्र श्रीः संस्थिता नित्यं सिद्धसङ्घनिषेविता ॥ ७९.१२ ॥
எட்டு திசைகளிலும் மங்களமாய், தேவர்கள் முதலியோரால் நிரம்பிய இடம் அது; பில்வக் கனியை உணவாகக் கொள்ளும் புண்ணியகர மునிவர்கள் அதைச் சேவிக்கின்றனர். அங்கே ஸ்ரீ எப்போதும் தங்கி, சித்தர் கூட்டத்தால் பணிவிடை பெறுகின்றாள்।
Verse 13
एकैकस्याचलेन्द्रस्य मणिशैलस्य चान्तरम् । शतयोजनविस्तीर्णं द्वियोजनशतायतम् ॥ ७९.१३ ॥
ஒவ்வொரு மலைமன்னனுக்கும் மணிசைல மலைக்கும் இடையிலான இடைவெளி அகலத்தில் நூறு யோஜனை, நீளத்தில் இருநூறு யோஜனை ஆகும்.
Verse 14
विमलं पङ्कजवनं सिद्धचारणसेवितम् । पुष्पं लक्ष्म्या धृतं भाति नित्यं प्रज्वलतीव ह ॥ ७९.१४ ॥
மாசற்ற தாமரைத் தோட்டம் சித்தர், சாரணர் சேவையால் புனிதமாய் உள்ளது; அங்கே லக்ஷ்மி தாங்கிய மலர் எப்போதும் தீப்பொறிபோல் ஒளிர்கிறது.
Verse 15
अर्द्धक्रोशं च शिखरैर्महास्कन्धैः समावृतम् । प्रफुल्लशाखाशिखरं पिञ्जरं भाति तद्वनम् ॥ ७९.१५ ॥
அரை குரோசம் பரவிய அந்த வனம் சிகரங்களாலும் பெரும் மரத்தண்டுகளாலும் சூழப்பட்டுள்ளது; மலர்ந்த கிளைமுனைகளால் அது மஞ்சள்-பொன்னிறமாகத் தோன்றுகிறது.
Verse 16
द्विबाहुपरिणाहैस्तैस्त्रिहस्तायामविस्तृतैः । मनःशिलाचूर्णनिभैः पाण्डुकेसरशालिभिः ॥ ७९.१६ ॥
அவற்றின் சுற்றளவு இரண்டு பாகை அளவு; நீளம் மூன்று ஹஸ்தம் வரை விரிந்தது; மனஃசிலா தூள்போன்ற நிறத்துடன், வெளிர்ந்த கேசர (மகரந்தத் தண்டு) உடையனவாய் இருந்தன.
Verse 17
पुष्पैर्मनोहरैर्व्याप्तं व्याकोशैर्गन्धशोभिभिः । विराजति वनं सर्वं मत्तभ्रमरनादितम् ॥ ७९.१७ ॥
மனம்கவரும் மலர்களால் நிறைந்த, முழுமையாக மலர்ந்து மணவாசனையால் ஒளிவிடும் அவற்றால் அந்த முழு வனம் அழகுற விளங்குகிறது; மயங்கிய வண்டுகளின் முரசொலியால் அது முழங்குகிறது.
Verse 18
तद्वनं दानवैर्दैत्यैर्गन्धर्वैर्यक्षराक्षसैः । किन्नरैरप्सरोभिश्च महाभोगैश्च सेवितम् ॥ ७९.१८ ॥
அவ்வனம் தானவர்கள், தைத்தியர்கள், கந்தர்வர்கள், யக்ஷர்கள், ராக்ஷசர்கள், மேலும் கின்னரர்கள் மற்றும் அப்ஸரஸ்கள் ஆகிய—மகாபோகமும் ஒளிவளமும் உடையவர்களால்—அடிக்கடி அணுகப்பட்டு சேவிக்கப்பட்டது.
Verse 19
तत्राश्रमो भगवतः कश्यपस्य प्रजापतेः । सिद्धसाधुगणाकीर्णं नानाश्रमसमाकुलम् ॥ ७९.१९ ॥
அங்கே பகவான் பிரஜாபதி கஷ்யபரின் ஆசிரமம் இருந்தது; அது சித்தர்களும் சாதுக்களும் கூடிய கூட்டங்களால் நிரம்பி, பலவகை ஆசிரமவாசங்களும் தவநெறிகளும் நிறைந்ததாக இருந்தது.
Verse 20
महानीलस्य मध्ये तु कुम्भस्य च गिरेस्तथा । मध्ये सुखा नदी नाम तस्यास्तीरे महद्वनम् ॥ ७९.२० ॥
மகாநீலமும் ‘கும்ப’ எனப்படும் மலையும் இடையிலுள்ள பகுதியில் ‘சுகா’ என்ற நதி உள்ளது; அதன் கரையில் ஒரு மாபெரும் வனம் அமைந்துள்ளது.
Verse 21
पञ्चाशद्योजनायामं त्रिंशद्योजनमण्डलम् । रम्यं तालवनं श्रीमत् क्रोशार्द्धोच्छ्रितपादपम् ॥ ७९.२१ ॥
அந்த செழுமைமிக்க, இனிமையான தாலவனம் ஐம்பது யோஜனை நீளமும் முப்பது யோஜனை சுற்றளவும் உடையது; அதிலுள்ள மரங்கள் அரை குரோச உயரம் வரை உயர்ந்திருந்தன.
Verse 22
महाबलैर्महासारैः स्थिरैरविचलैः शुभैः । महदञ्जनसंस्थानैः परिवृत्तैर्महाफलैः ॥ ७९.२२ ॥
அவை மிகுந்த வலிமையும் உறுதியும் உடையவை—நிலையானவை, அசையாதவை, மங்களமானவை; அஞ்சனக் கருமை கொண்ட பெருந்திரள்களைப் போன்ற வடிவமுடையவை, வட்டமாய் நிறைந்தவை, மாபெரும் கனிகளைத் தருபவை.
Verse 23
मृष्टगन्धगुणोपेतैरुपेतं सिद्धसेवितम् । ऐरावतस्य करिणस्तत्रैव समुदाहृतम् ॥ ७९.२३ ॥
மிகச் சிறந்த நறுமணமும் குணங்களும் உடையதாக, சித்தர்களால் சேவிக்கப்படுவதாக—அங்கேயே ஐராவத யானையின் குறிப்பும் சொல்லப்படுகிறது।
Verse 24
ऐरावतस्य रुद्रस्य देवशैलस्य चान्तरे । सहस्रयोजनायामा शतयोजनविस्तृता ॥ ७९.२४ ॥
ஐராவதம், ருத்ரன், தேவசைலம் ஆகியவற்றின் இடையில் அது நீளத்தில் ஆயிரம் யோஜனமும் அகலத்தில் நூறு யோஜனமும் விரிந்துள்ளது।
Verse 25
सर्वा ह्येकशिला भूमिर्वृक्षवीरुधवर्जिता । आप्लुता पादमात्रेण सलिलेन समन्ततः ॥ ७९.२५ ॥
முழு பூமியும் ஒரே பாறைத் தளமாக இருந்து, மரங்களும் கொடிகளும் இன்றிப் போய்; எல்லாத் திசைகளிலும் ஒரு பாத அளவு நீரால் மூழ்கியிருந்தது।
Verse 26
इत्येताभ्यन्तरद्रोण्यो नानाकाराः प्रकीर्त्तिताः । मेरोह् पार्श्वेन विप्रेन्द्रा यथावदनुपूर्वशः ॥ ७९.२६ ॥
இவ்வாறு, ஓ பிராமணச் சிறந்தவர்களே, மேரு மலையின் பக்கவாட்டில் பல வடிவங்களுடைய இவ்வுள்ளகப் பள்ளத்தாக்குகள் முறையாக வரிசையாக விவரிக்கப்பட்டன।
Frequently Asked Questions
Rather than issuing a direct moral injunction, the chapter teaches through description: balanced waters (prasanna-salila), protected groves, and abundant flora/fauna are presented as markers of auspicious cosmic order. The narrative associates Śrī (Lakṣmī) with lotus-lakes and forests, implying that prosperity depends on maintaining terrestrial habitats and water purity—an indirect ecological ethic consistent with Pṛthivī-centered stewardship themes.
No explicit calendrical markers (tithi, nakṣatra, māsa, or ṛtu) are stated in the provided adhyāya passage. The text focuses on spatial measurements and landscape qualities rather than ritual timing.
Environmental balance is conveyed through an idealized geography: clear, full waters; lotus proliferation; fruiting forests; and stable mountains. The repeated emphasis on flourishing groves (bilvavana, tālavana), non-degraded water bodies, and ‘siddha-sevita’ sanctity frames the landscape as something maintained and safeguarded—suggesting that Pṛthivī’s well-being is tied to conserving water systems and forest ecologies.
The chapter references Rudra as the describing authority and mentions the āśrama of Kaśyapa Prajāpati, situating the landscape within a sage-centered cultural geography. It also names Airāvata (associated with Indra’s elephant in broader tradition) and refers to communities such as siddhas, cāraṇas, gandharvas, yakṣas, rākṣasas, kinnaras, apsarases, daityas, and dānavas as inhabitants/visitors, indicating a multi-tiered cosmological population rather than a royal genealogy.