Adhyaya 187: Determination of the Origin and Procedure of the Ancestral Offering (Pitṛyajña/Śrāddha)
Pitṛyajña-śrāddhotpatti-nirṇayaḥ
Ritual-Manual (Śrāddha/Antyeṣṭi) with Cosmological Frame and Ethical-Discourse on Grief
இந்த अध्यாயத்தில் ப்ருதிவி (தரணி) வராஹரிடம் பித்ருயஜ்ஞம்/ஸ்ராத்தத்தின் மறைபொருள்—பலன், முறை, தோற்றம், நோக்கம், உள்நிலை அர்த்தம்—என அனைத்தையும் விளக்குமாறு கேட்கிறாள். வராஹர் முதலில் பிரபஞ்ச முன்னுரையை அளிக்கிறார்: ஆதித் தமஸ், சேஷன் மீது யோகநித்திரை, பின்னர் பிரம்மா–விஷ்ணு–ஹர என மும்மூர்த்தி வெளிப்பாடு; பிரம்மாவின் படைப்பு மற்றும் சமூக வர்ண ஒழுங்கின் தோற்றம். தொடர்ந்து நிமி வம்சத்தில் அத்ரேய முனிவரின் கதை—கடுந்தபஸுக்குப் பின் மகன் இறந்ததால் துயருற்ற அத்ரேயர் ஏழுவகை அன்னதானமும் பிண்டதானமும் ஏற்படுத்தி, பின்னர் விதிமீறல் அச்சத்தில் கலங்குகிறார். நாரதர் மரணநியதி, குணதர்மம் கூறி துயரம் தர்மத்தை அரிக்கும் என அறிவுறுத்தி ஆறுதல் அளிக்கிறார். இறுதியில் அந்த்யேஷ்டி-ஸ்ராத்த விதிகள்—கால நிர்ணயம், தானங்கள் (சிறப்பாக கோதானம்), மரணக் கணத்தில் மந்திரமய மధுபர்க்கம், நினைவு தீர்த்தங்களால் ஸ்நானம், தகன திசை, மரணத்திற்குப் பின் ஆசௌச நியமங்கள்—மனித சமுதாய நிலைத்தன்மைக்கும் பூமியின் ஒழுங்குக்கும் ஆதாரமான தர்மமாக கூறப்படுகின்றன.
Primary Speakers
Key Concepts
Shlokas in Adhyaya 187
Verse 1
अथ सृष्टिपितृयज्ञौ ॥ सूत उवाच ॥ एवं नारायणाच्छ्रुत्वा सा मही संशितव्रता ॥ कराभ्यामञ्जलिं कृत्वा माधवं पुनरब्रवीत् ॥
இப்போது ஸ்ருஷ்டி மற்றும் பித்ருயஜ்ஞம். சூதர் கூறினார்—நாராயணனிடமிருந்து இவ்வாறு கேட்டபின், விரதத்தில் உறுதியான பூமி இரு கைகளாலும் அஞ்சலி செய்து மீண்டும் மாதவனை உரைத்தாள்।
Verse 2
धरण्युवाच ॥ श्रुतमेतन्मयाख्यानं क्षेत्रस्य च महत्फलम् ॥ एकं मे परमं गुह्यं तद्भवान्वक्तुमर्हति ॥
பூமி கூறினாள்—இந்தத் தலத்தின் வரலாறையும் அதன் மாபெரும் பலனையும் நான் கேட்டேன். எனக்கு ஒரு பரம ரகசியம் மீதமுள்ளது; தாங்கள் அதை விளக்க வேண்டும்.
Verse 3
पितृयज्ञस्य माहात्म्यं सोमदत्तो नराधिपः ॥ मृगयां समुपागम्य यत्त्वया पूर्वभाषितम् ॥
பித்ருயஜ்ஞத்தின் மகிமை குறித்து—மனிதர்களின் அரசன் சோமதத்தன் வேட்டைக்குச் சென்றபோது பற்றி நீங்கள் முன்பு உரைத்ததையே (நான் குறிப்பது).
Verse 4
को गुणः पितृयज्ञस्य कथमेव प्रयुज्यते ॥ केन चोत्पादितं श्राद्धं कस्मिन्नर्थे किमात्मकम् ॥
பித்ருயஜ்ஞத்தின் பயன் என்ன? அது முறையாக எவ்வாறு செய்யப்படுகிறது? சிராத்தத்தை யார் நிறுவினார், எந்த நோக்கத்திற்காக, அதன் இயல்பு என்ன?
Verse 5
एतदिच्छाम्यहं श्रोतुं विस्तरेण वदस्व मे ॥ श्रीवराह उवाच ॥ साधु भूमे महाभागे यन्मां त्वं परिपृच्छसि ॥
இதை விரிவாகக் கேட்க விரும்புகிறேன்; எனக்கு விளக்குங்கள். ஸ்ரீவராஹர் கூறினார்—நன்று, மகாபாக்யமுள்ள பூமியே, நீ என்னிடம் இவ்வாறு கேட்பது சிறப்பு.
Verse 6
मोहितासि वरारोहे भाराक्रान्ता वसुन्धरे ॥ दिव्यां ददामि ते बुद्धिं शृणु सुन्दरि तत्त्वतः ॥
அழகிய இடுப்புடையவளே, வசுந்தரையே, நீ மயக்கமுற்று பாரத்தால் அழுத்தப்பட்டுள்ளாய். உனக்கு தெய்வீக அறிவை அளிக்கிறேன்; அழகியே, உண்மையாய் கேள்.
Verse 7
कथयिष्यामि ते ह्येवं श्राद्धोत्पत्तिविनिश्चयम् ॥ आदौ स्वर्गस्य चोत्पत्तिं देवानां च वरानने ॥
இவ்வாறு நான் உனக்கு ஸ்ராத்தத்தின் தோற்றம் பற்றிய உறுதியான முடிவை உரைப்பேன். அழகிய முகத்தையுடையவளே, முதலில் ஸ்வர்க்கத்தின் மற்றும் தேவர்களின் தோற்றத்தை விளக்குவேன்.
Verse 8
निष्प्रभेऽस्मिन्निरालोके सर्वतस्तमसावृते ॥ स्रष्टुं वै बुद्धिरुत्पन्ना त्रैलोक्यं सचराचरम् ॥
ஒளியற்ற, பிரகாசமற்ற இந்த உலகில், எங்கும் இருளால் மூடப்பட்டிருந்தபோது, அசையும் அசையாத அனைத்துடனும் மூவுலகை படைக்க வேண்டுமெனும் தீர்மானம் எழுந்தது.
Verse 9
सोऽहं च शेषपर्यङ्के एकश्चैव पराङ्मुखः ॥ स्वपामि च वरारोहे अनन्तशयने ह्यहम् ॥
நானோ—தனித்தவனாய், முகம் திருப்பி—சேஷனின் படுக்கையில் உறங்குகிறேன்; அழகிய இடுப்பையுடையவளே, அனந்தன் படுக்கையிலே நான் துயில்கிறேன்.
Verse 10
युगं युगसहस्राणि यास्यन्ति च गतानि च ॥ न त्वं मम विजानासि ज्ञातुं मायां यशस्विनि ॥
யுகங்களின் ஆயிரமாயிரம் காலங்கள் கடந்து போகும்; பல கடந்தும் விட்டன; ஆயினும் புகழ்மிக்கவளே, என் மாயையை அறிய நீ அதை உணர முடியவில்லை.
Verse 11
धारितं मम सुश्रॊणि दिवा पञ्चशतानि च ॥ वाराहं रूपमादाय न जानासि हि भामिनि ॥
அழகிய இடுப்பையுடையவளே, ஐந்நூறு நாட்கள் நான் (இந்தப் பாரத்தை) தாங்கியுள்ளேன்; ஆயினும் ஒளிமிக்கவளே, வராஹ ரூபம் எடுத்த என்னை நீ அறியவில்லை.
Verse 12
यन्मां पृच्छसि वै ज्ञातुमात्मानं च यशस्विनि ॥ एकमूर्त्तिस्त्रिधा जातो ब्रह्मविष्णुहरात्मकः ॥
யசஸ்வினியே, என்னை—என் ஆத்மச్వరூபத்தை—அறிய நீ கேட்பது இதுவே: நான் ஒரே மூர்த்தியாக இருந்தும் மும்முறையாக வெளிப்பட்டேன்; பிரம்மா, விஷ்ணு, ஹரன் இயல்புடையவன்.
Verse 13
क्रोधहेतोर्मया सृष्ट ईश्वरॊऽसुरनाशनः ॥ मम नाभ्यामभूत्पद्मं पद्मगर्भः पितामहः ॥
கோபத்தின் காரணத்தால் நான் அசுரநாசகனான ஈசுவரனைப் படைத்தேன்; என் நாபியிலிருந்து தாமரை எழுந்தது—தாமரைக் கருவுடைய பிதாமஹன் (பிரம்மா).
Verse 14
एवं त्रयो वयं देवाः कृत्वा ह्येकाणर्वां महीम् ॥ तिष्ठामः परमप्रीत्या मायां कृत्वा तु वैष्णवीम् ॥
இவ்வாறு நாங்கள் மூன்று தேவர்கள் பூமியை ஒரே பெருங்கடலாக ஆக்கி; வைஷ்ணவீ மாயையை அமைத்து பரம ஆனந்தத்துடன் நிலைத்திருந்தோம்.
Verse 15
सर्वं तज्जलपूर्णं तु न चाज्ञायते किञ्चन ॥ वटमेकं वर्जयित्वा विष्णुमूलं यशोद्रुमम् ॥
அனைத்தும் நீரால் நிரம்பி எதுவும் அறியப்படவில்லை; விஷ்ணுவில் வேரூன்றிய மகிமைமிக்க ஒரே ஆலமரம் மட்டும் தவிர.
Verse 16
तिष्ठाम वटवृक्षेऽहं मायया बालरूपधृक् ॥ पश्यामि च जगत्सर्वं त्रैलोक्यं यन्मया कृतम् ॥
நான் ஆலமரத்தில் தங்கினேன், மாயையால் குழந்தை வடிவம் தாங்கி; நான் படைத்த மும்முலகங்களையும் உடைய முழு உலகத்தையும் கண்டேன்.
Verse 17
वारयामि वरारोहे जानासि त्वं धरे शुभे ॥ कालेन तु तदा देवि कृत्वा वै वडवामुखम् ॥
அழகிய தொடையுடையவளே! இதை நான் தடுக்கிறேன்; நல்வாழ்வளிக்கும் பூமியே! நீ அறிந்திருக்கிறாய். பின்னர் காலம் வந்தபோது, தேவியே, ‘வடவாமுக’ (குதிரைமுகம்) எனும் வடிவம் அமைக்கப்பட்டது.
Verse 18
विनिस्सृतं जलं तत्र मायया तदनन्तरम् ॥ प्रलये च विनिवृत्ते ब्रह्मा लोकपितामहः ॥
அதன்பின் அங்கே மாயையால் நீர் உடனே வெளிப்பாய்ந்தது. மேலும் பிரளயம் ஒழிந்தபோது, உலகப் பிதாமகன் பிரம்மா வெளிப்பட்டார்/தம் பணியை ஏற்றார்.
Verse 19
एवमुक्तो मया देवि गृह्य तत्र कमण्डलुम् ॥ उपस्पृश्य शुचिर्भूत्वा ब्रह्मा चोत्पादयन्सुरान् ॥
தேவியே! நான் இவ்வாறு கூறியபின், பிரம்மா அங்கே கமண்டலுவை எடுத்தார்; ஆச்சமனம்/உபஸ்பரிசம் செய்து தூய்மையடைந்து தேவர்களை உருவாக்கத் தொடங்கினார்.
Verse 20
आदित्या वसवो रुद्रा अश्विनौ च मरुद्गणाः ॥ तारणार्थं च सर्वेषां ब्राह्मणान्भुवि दैवतान् ॥
ஆதித்யர்கள், வசுக்கள், ருத்ரர்கள், இரு அஷ்வின்கள், மருத் கணங்கள்—மேலும் அனைவரின் தாரணம்/பாதுகாப்பிற்காக பூமியில் பிராமணர்களை தெய்வத் தன்மையுடையவர்களாக நிறுவினார்.
Verse 21
बाहुभ्यां क्षत्रमुत्पन्नं वैश्याः ऊरुविनिःसृताः ॥ पद्भ्यां विनिःसृताः शूद्राः सर्ववर्णोपचारकाः
புயங்களிலிருந்து க்ஷத்ரம் (க்ஷத்ரிய தர்மம்) தோன்றியது; தொடைகளிலிருந்து வைசியர்கள் வெளிப்பட்டனர். பாதங்களிலிருந்து சூத்ரர்கள் தோன்றினர்; அவர்கள் எல்லா வர்ணங்களுக்கும் சேவை-உதவி செய்பவர்கள்.
Verse 22
देवताश्चासुरा देवि जातास्ते ब्रह्मणस्तथा ॥ देवता ह्यसुराः सर्वे तपोवीर्यबलान्विताः
தேவி, தேவர்களும் அசுரர்களும் பிரம்மாவிலிருந்தே பிறந்தனர். தேவரும் அசுரரும்—அனைவரும் தவம், வீரியம், வலிமை ஆகியவற்றால் நிறைந்திருந்தனர்.
Verse 23
दित्यां च जनिताः पुत्रा असुराः सुरशत्रवः ॥ प्रजापतिश्चाजनयदृषींश्चैव तपोधनान्
மேலும் திதியிலிருந்து புதல்வர்கள் பிறந்தனர்—தேவர்களின் பகைவரான அசுரர்கள். பிரஜாபதியும் தவமே செல்வமாகக் கொண்ட ரிஷிகளையும் உருவாக்கினார்.
Verse 24
तेजसा भास्कराकाराः सर्वे शास्त्रविदो द्विजाः ॥ तेषां पुत्राश्च पौत्राश्च जनिता ब्रह्मसूनुना
ஒளியால் சூரியனைப் போன்ற வடிவமுடைய அவர்கள் அனைவரும் த்விஜர்களும் சாஸ்திர அறிஞர்களும் ஆவர். அவர்களின் மகன்களும் பேரன்களும் பிரம்மாவின் புதல்வனால் உருவாக்கப்பட்டனர்.
Verse 25
निमेस्तु वंशसम्भूतो आत्रेय इति विश्रुतः ॥ जातमात्रो महात्मा स श्रीमांश्चापि तपोनिधिः
நிமியின் வம்சத்திலிருந்து ‘ஆத்ரேய’ எனப் புகழ்பெற்றவர் தோன்றினார். பிறந்த நொடிமுதல் அவர் மகாத்மா, செல்வமிக்கவர், தவத்தின் களஞ்சியமாக இருந்தார்.
Verse 26
आदित्या वसवो रुद्रा अश्विनौ च मरुद्गणाः ॥ देवतास्तु त्रयस्त्रिंशददित्यां जनयन्पुरा
ஆதித்யர்கள், வசுக்கள், ருத்ரர்கள், இரு அஸ்வின்கள், மருத்கணங்கள்—எண்ணிக்கையில் முப்பத்துமூன்று ஆகிய இத்தேவர்கள் முற்காலத்தில் அதிதியிலிருந்து தோன்றினர்.
Verse 27
एकचित्तं समाधाय तपश्चरति निश्चलः ॥ पञ्चाग्निर्वायुभक्षश्च एकपादोर्ध्वबाहुकः
மனத்தை ஒருமுகமாக நிலைநிறுத்தி, அசையாமல் அவர் தவம் செய்கிறார்—பஞ்சாக்னிகளின் நடுவில், காற்றையே உணவாகக் கொண்டு, ஒரு காலில் நின்று, கரங்களை மேலே உயர்த்தி।
Verse 28
वर्षाणां च सहस्राणि तपस्तप्त्वा वसुन्धरे ॥ मृत्युकालमनुप्राप्तस्ततः पञ्चत्वमागतः
ஓ வஸுந்தரையே! ஆயிரக் கணக்கான ஆண்டுகள் தவம் செய்து, மரணகாலம் வந்தபோது அவர் பஞ்சபூதங்களில் லயமடைந்தார்।
Verse 29
नष्टं च तं सुतं दृष्ट्वा निमेः शोक उपाविशत् ॥ पुत्रशोकाभिसंयुक्तो दिवा रात्रौ च चिन्तयन्
தன் மகன் அழிந்ததைப் பார்த்த நிமியைத் துயரம் ஆட்கொண்டது. புத்திரசோகத்தில் ஆழ்ந்து அவர் பகலும் இரவும் சிந்தித்துக் கொண்டிருந்தார்।
Verse 30
निमिः कृत्वा ततः शोकं विधानात्तत्र माधवि ॥ तं मनोगतसंकल्पं त्रिरात्रे प्रत्यपद्यत
பின்னர், ஓ மாதவீ! நிமி அங்கே விதிப்படி துயரத்திற்குரிய அனுஷ்டானத்தைச் செய்து, மூன்று இரவுகளுக்குள் தன் உள்ளார்ந்த சங்கல்பத்தை மீட்டார்।
Verse 31
तस्य प्रतिविशुद्धस्य माघमासे तु द्वादशीम् ॥ मानसं सृज्य विषयं बुद्धिर्विस्तारगामिनी
அவர் முற்றிலும் தூய்மையடைந்தபின், மாக மாதத்தின் த்வாதசியில்—தியானப் பொருளை மனத்தில் உருவாக்கி—அவரது புத்தி விரிவடைந்தது।
Verse 32
स निमिश्चिन्तयामास श्राद्धकल्पं समाहितः ॥ यानि तस्यैव भोज्यानि मूलानि च फलानि च
அவன் அமைதியும் ஒருமுகத்தன்மையும் கொண்டு ஸ்ராத்த விதியை மனத்தில் சிந்தித்தான்—தனக்குத் தகுந்த போஜ்யங்கள் எவை, அதாவது கிழங்குகளும் பழங்களும்।
Verse 33
यानि कानि च भक्ष्याणि नवश्च रससंभवः ॥ यानि तस्यैव चेष्टानि सर्वमेतदुदाहरेत्
எந்தெந்த உண்ணத்தக்க பொருட்களோ, சாறு/ருசியிலிருந்து தோன்றிய புதிய தயாரிப்புகளோ, மேலும் அவனுக்குச் சரியான நடைமுறைகளோ—இவற்றையெல்லாம் தெளிவாகச் சொல்ல வேண்டும்।
Verse 34
आमन्त्र्य ब्राह्मणं पूर्वं शुचिर्भूत्वा समाहितः ॥ दक्षिणावर्ततः सर्वमकरोदृषिसत्तमः
முதலில் பிராமணரை மரியாதையுடன் அழைத்து, தூய்மையும் ஒருமுகத்தன்மையும் கொண்டு, சிறந்த முனிவர் அனைத்தையும் தக்ஷிணாவர்த்தமாக (வலப்புறச் சுழற்சியில்) செய்தார்।
Verse 35
सप्तकृत्वस्ततस्तत्र युगपత్సमुपाविशत् ॥ दत्त्वा तु मांसशाकानि मूलानि च फलानि च
பின்னர் அங்கே அவர் ஏழு முறை முறையாக அமர்ந்து, மாம்சமும் கீரை/காய்கறிகளும், மேலும் கிழங்குகளும் பழங்களும் அர்ப்பணித்தார்।
Verse 36
पूजयित्वा तु विप्रान्स सप्तकृत्वश्च सुन्दरि ॥ कृत्वा तु दक्षिणाग्रांश्च कुशांश्च प्रयतः शुचिः
அழகியவளே, பிராமணர்களை ஏழு முறை பூஜித்து, தக்ஷிணைக்கான முன்னிலைப் பகுதிகளையும் குசா புல்லையும் ஒழுங்குபடுத்தி, அவர் கட்டுப்பாடுடன் தூய்மையாக இருந்தார்।
Verse 37
एवं दिने गते भद्रे ह्यस्तं प्राप्ते दिवाकरे ॥ ब्रह्म कर्मोत्तमं दिव्यं भावसाध्यमुपासत
இவ்வாறு, ஓ பத்திரே! நாள் கடந்தபின் சூரியன் அஸ்தமித்தபோது, பாவத்தால் நிறைவேறும் பரம தெய்வீக பிரஹ்மகர்மத்தை அவர் உபாசித்தார்।
Verse 38
एकाकी यतचित्तात्मा निराशी निष्परिग्रहः ॥ शुचौ देशे प्रतिष्ठाप्य स्थिरमासनमात्मनः
அவர் தனியாக, மனமும் ஆத்மாவும் கட்டுப்பாட்டில் வைத்து, ஆசையின்றி பற்றற்றவராய், தூய இடத்தில் தமக்கென உறுதியான ஆசனத்தை அமைத்தார்।
Verse 39
नात्युच्चं नातिनीचं च चेलाजिनकुशोत्तरम् ॥ तत्रैकाग्रं मनः कृत्वा यतचित्तो जितेन्द्रियः
அந்த ஆசனம் மிக உயரமுமல்ல, மிக தாழ்வுமல்ல; மேலே துணி, மான் தோல், குசா புல் ஆகியவை விரிக்கப்பட்டிருந்தன. அங்கே மனத்தை ஒருமுகப்படுத்தி, சித்தத்தை அடக்கி, இந்திரியங்களை வென்று (அவர் அமர்ந்தார்)।
Verse 40
उपविश्यासनेऽयुञ्जद्योगमात्मविशुद्धये ॥ समं कायशिरोग्रीवं धारयन्नचलः स्थितः
ஆசனத்தில் அமர்ந்து, ஆத்ம சுத்திக்காக யோகத்தில் ஈடுபட்டார்; உடல், தலை, கழுத்தை சமமாக வைத்துக் கொண்டு, அசையாமல் நிலைத்திருந்தார்।
Verse 41
संप्रेक्ष्य नासिकाग्रं स्वं दिशश्चानवलोकयन् ॥ प्रकाशात्मा विगतभीर् ब्रह्मचारी व्रते स्थितः ॥
தன் மூக்கின் முனையில் பார்வையை நிலைநிறுத்தி, திசைகளைக் கவனிக்காமல், உள்ளொளியால் பிரகாசித்து, அச்சமின்றி, பிரஹ்மச்சாரி விரதத்தில் நிலைத்திருந்தார்।
Verse 42
संयम्य मयि चित्तं यो युक्त आसीत मत्परः ॥ प्रयुञ्जीत तदात्मानं मद्भक्तो नान्यमानसः ॥
எவன் என்னிடத்தில் மனத்தை அடக்கி, யோகநிலையுடன் என்னையே பரம இலக்காகக் கொண்டு அமர்ந்திருக்கிறானோ—அவன் என் பக்தன்; வேறு எதிலும் மனம் செல்லாமல், அந்த ஒருமுக சாதனையில் தன்னை முழுவதும் ஈடுபடுத்துக।
Verse 43
एवं निवृत्तसंध्यायां ततो रात्रिरुपागता ॥ पुनश्चिन्तितुमारब्धः शोकसंविग्नमानसः ॥
இவ்வாறு சந்த்யா அனுஷ்டானம் முடிந்தபின் இரவு வந்தது; துயரால் கலங்கிய மனத்துடன் அவன் மீண்டும் சிந்திக்கத் தொடங்கினான்।
Verse 44
कृत्वा तु पिण्डसंकल्पं पश्चात्तापं चकार ह ॥ अकृतं मुनिभिः सर्वं किं मया तदनुष्ठितम् ॥
பிண்ட அர்ப்பணத்திற்கான சங்கல்பம் செய்து அவன் பின்பு வருந்தினான்—“முனிவர்கள் செய்யாத இதை நான் ஏன் செய்தேன்?”
Verse 45
निवापकर्म ह्यशुचि पुत्रार्थे विनियोजितम् ॥ अहो स्नेहप्रभावेण मया चाकृतबुद्धिना ॥
“நிவாபக் கர்மம் உண்மையில் அசுசி எனக் கருதப்படுகிறது; ஆயினும் புத்திரப் பயனுக்காக அது பயன்படுத்தப்படுகிறது. அய்யோ, பாசத்தின் வலியால் நான் முதிராத அறிவுடன் இவ்வாறு செய்தேன்।”
Verse 46
किं वक्ष्यन्ति च मां सर्वे ये वै पितृपदे स्थिताः ॥ एवं विचिन्त्यमानस्य गता रात्रिर्वसुन्धरे ॥
“பித்ரு நிலையிலிருப்போர் அனைவரும் என்னைப் பற்றி என்ன சொல்வார்கள்?”—இவ்வாறு சிந்தித்துக் கொண்டிருக்கையில், ஓ வசுந்தரையே, இரவு கடந்தது।
Verse 47
पूर्वसन्ध्यानु सम्प्राप्ता उदिते च दिवाकरे ॥ सन्ध्याविधिं विनिवर्त्य हुत्वाग्नीन् द्विजसत्तमः ॥
காலைச் சந்தியா வந்ததும் சூரியன் உதித்ததும், சிறந்த த்விஜன் சந்தியாவிதியை நிறைவேற்றி விதிப்படி அக்னிகளில் ஆஹுதிகளை அர்ப்பணித்தான்।
Verse 48
पुनश्चिन्तां प्रपन्नः स आत्रेयो ह्यतिदुःखितः ॥ एकाकी भाषते तत्र शोकपीडितमानसः ॥
மீண்டும் அந்த ஆத்திரேயன் மிகுந்த துயரத்தில் கவலையில் ஆழ்ந்தான்; அங்கே தனியாக, சோகத்தால் ஒடுக்கப்பட்ட மனத்துடன் பேசினான்।
Verse 49
धिग्वयो धिक्च मे कर्म धिग्बलं धिक्च जीवितम् ॥ पुत्रं सर्वसुखैर्युक्तं जीवितं हि न दृश्यते ॥
அயோ விதியே, அயோ என் கர்மமே, அயோ வலமே, அயோ வாழ்வே. மகனெனும் எல்லாச் சுகமும் உடைய வாழ்வு எனக்குக் காணப்படவில்லை।
Verse 50
नरकं पूतिकाख्यातं हृदि दुःखं विदुर्बुधाः ॥ परित्राणं ततः पुत्रादिच्छन्तीह परत्र च ॥
அறிவோர் ‘பூதிகா’ எனப்படும் நரகம் என்பது இதயத்திலுள்ள உள்ளார்ந்த துயரமே என்று அறிகின்றனர்; ஆகவே மக்கள் இம்மையிலும் மறுமையிலும் மகன் மூலம் மீட்பை நாடுகின்றனர்।
Verse 51
पूजयित्वा तु देवांश्च दत्त्वा दानं त्वनेकशः ॥ हुत्वाग्निं विधिवच्चैव स्वर्गं तु लभते नरः
தேவர்களைப் பூஜித்து, பலமுறை தானம் செய்து, விதிப்படி அக்னியில் ஹோமம் செய்து, மனிதன் ஸ்வர்கத்தை அடைகிறான்।
Verse 52
पुत्रेण लभते येन पौरत्रेण च पितामहाः ॥ अथ पुत्रस्य पौरत्रेण मोदन्ते प्रपितामहाः
மகனால் எதனால் பயன் கிடைக்குமோ அது கிடைக்கிறது; பேரனால் பிதாமஹர்கள் பயனடைகிறார்கள். மேலும் மகனின் பேரனால் பிரபிதாமஹர்கள் மகிழ்கிறார்கள்.
Verse 53
पुत्रेण श्रीमता हीनं नाहं जीवितुमुत्सहे ॥ एतस्मिन्नन्तरे देवि नारदो द्विजसत्तमः
‘செல்வமிக்க மகன் இன்றித் துன்புற நான் வாழ விரும்பவில்லை.’ இந்நேரத்தில், தேவி, இருபிறப்போரில் சிறந்த நாரதர் வந்தடைந்தார்.
Verse 54
जगाम तापसारण्यं ऋष्याश्रमविभूषितम् ॥ सर्वकामयुतं रम्यं बहुपुष्पफलोदकम्
அவர் தவசிகளின் வனத்திற்குச் சென்றார்; அது முனிவர்களின் ஆசிரமங்களால் அலங்கரிக்கப்பட்டது—இனிமையானது, வேண்டிய அனைத்தும் நிறைந்தது, பல மலர்கள், கனிகள், நீர்வளங்கள் மிகுந்தது.
Verse 55
तस्मै दत्त्वा पाद्यमर्घ्यं आसने चोपवेश्य च ॥ उपविश्यासने देवि नारदो वाक्यमब्रवीत्
அவருக்கு பாத்யமும் அர்க்யமும் அளித்து, ஆசனத்தில் அமரச் செய்து, பின்னர் தானும் ஆசனத்தில் அமர்ந்து, தேவி, நாரதர் உரையாடினார்.
Verse 56
नारद उवाच ॥ निमे शृणु महाप्राज्ञ शोकमुत्सृज्य दूरतः ॥ अशोच्यानन्वशोचस्त्वं प्रज्ञावान्नावबुध्यसे
நாரதர் கூறினார்—மிகுந்த ஞானமுடையவரே, என் சொல் கேளுங்கள்; துயரைத் தூரமாக விட்டு விடுங்கள். துயரப்படத் தகாதவர்களுக்காக நீங்கள் துயரப்படுகிறீர்கள்; ஞானமுடையவர் எனினும் உண்மையை உணரவில்லை.
Verse 57
गतासूनगतासूंश्च नानुशोचन्ति पण्डिताः ॥ मृतं वा यदि वा नष्टं यो यान्तमनुशोचति
அறிஞர்கள் இறந்தவர்களுக்காகவும் உயிருள்ளவர்களுக்காகவும் புலம்பார். ஒருவர் இறந்திருந்தாலும் அல்லது தொலைந்திருந்தாலும்—போய்விட்டவருக்காக யார் அழுதாலும், அவரை மீண்டும் கொண்டுவர இயலாது.
Verse 58
अमित्रास्तस्य हृष्यन्ति स चापि न निवर्त्तते ॥ अमरत्वं न पश्यामि त्रैलोक्ये सचराचरे
அவனுடைய பகைவர்கள் மகிழ்கிறார்கள்; அவனும் திரும்பி வருவதில்லை. அசையும்-அசையாத அனைத்துடன் கூடிய மூன்று உலகங்களிலும் எங்கும் அமரத்துவம் எனக்குத் தெரியவில்லை.
Verse 59
देवतासुरगन्धर्वा मानुषा मृगपक्षिणः ॥ सर्वे कालवशं यान्ति सर्वे कालमुदीक्षते
தேவர்கள், அசுரர்கள், கந்தர்வர்கள், மனிதர்கள், மிருகங்கள், பறவைகள்—அனைவரும் காலத்தின் ஆட்சிக்குள் செல்கிறார்கள்; அனைவரும் காலத்தையே எதிர்நோக்குகிறார்கள்.
Verse 60
जातस्य सर्वभूतस्य कालो मृत्युरुपस्थितः ॥ अवश्यं चैव गन्तव्यं कृतान्तविहितेन च
பிறந்த ஒவ்வொரு உயிரினத்திற்கும் காலமாகிய மரணம் அருகிலேயே நிற்கிறது. மேலும் க்ருதாந்தன் விதித்த நியதிப்படி புறப்படுதல் தவிர்க்க முடியாதது.
Verse 61
तव पुत्रो महात्मा वै श्रीमान्नाम श्रियो निधिः ॥ पूर्णं वर्षसहस्रं तु तपः कृत्वा सुदुष्चरम्
உமது புதல்வன் நிச்சயமாக மகாத்மா—இயல்பிலேயே செல்வமிக்கவன், திருமகளின் நிதி போன்றவன். அவன் மிகக் கடினமான தவத்தை செய்து முழு ஆயிரம் ஆண்டுகள் தவமிருந்தான்.
Verse 62
मृत्युकालमनुप्राप्य गतो दिव्यां परां गतिम् ॥ एतत्सर्वं विदित्वा तु नानुशोचितुमर्हति
மரணவேளை வந்தபோது அவர் தெய்வீகமான பரம நிலையினை அடைந்தார். இதையெல்லாம் அறிந்தவன் துயரப்பட வேண்டாம்.
Verse 63
नारदेनैवमुक्ते तु श्रुत्वा स द्विजसत्तमः ॥ प्रणम्य शिरसा पादौ निमिरुद्विग्नमानसः
நாரதர் இவ்வாறு கூறியதை கேட்ட அந்த சிறந்த இருபிறப்பன் நிமி, மனம் இன்னும் கலங்கியபடியே, தலை வணங்கி (நாரதரின்) பாதங்களைப் பணிந்தான்.
Verse 64
अहो मुनिवरश्रेष्ठ अहो धर्मविदां वर ॥ सान्त्वितोऽस्मि त्वया विप्र वचनैर्मधुराक्षरैः
அஹோ! முனிவர்களில் சிறந்தவரே! அஹோ! தர்மத்தை அறிந்தோரில் முதன்மையரே! ஓ பிராமணரே, இனிய எழுத்துகளால் அமைந்த உங்கள் சொற்களால் நான் ஆறுதல் அடைந்தேன்.
Verse 65
प्रणयात्सौहृदाद्वापि स्नेहाद्वक्ष्यामि तच्छृणु ॥ शोको निरन्तरं चित्ते ममैद्धृदि वर्तते
அன்பினாலோ, நட்பினாலோ, அல்லது பாசத்தினாலோ நான் கூறுகிறேன்—அதை கேள். என் இதயத்தில் பதிந்த துயரம் என் மனத்தில் இடையறாது நிலைக்கிறது.
Verse 66
कृतस्नेहस्य पुत्रार्थे मया संकल्प्य यत्कृतम् ॥ तर्पयित्वा द्विजान्सप्त अन्नाद्येन फलेन च
மகனுக்காக பாசம் கொண்ட நான், சங்கல்பம் செய்து செய்தது என்னவெனில்—அன்னம் முதலியவற்றாலும் பழங்களாலும் ஏழு இருபிறப்பர்களை திருப்திப்படுத்தினேன்.
Verse 67
पश्चाद्विसर्जितं पिण्डं दर्भानास्तीर्य भूतले ॥ उदकानयनं चैव ह्यपसव्येन वासितम्
பின்பு நான் தரையில் தர்பையைப் பரப்பி பிண்டத்தை விசர்ஜனம் செய்து, அபசவ்ய நிலையில் அமர்ந்து உதக-ஆனயனத்தையும் செய்தேன்।
Verse 68
शोकस्य तु प्रभावेण एतत्कर्म मया कृतम् ॥ अनार्यजुष्टमस्वर्ग्यमकीर्तिकरणं द्विज
ஓ இருமுறைப் பிறந்தவனே! துக்கத்தின் தாக்கத்தால் நான் இச்செயலைச் செய்தேன்; இது நற்குலத்தோர் வழக்கமல்ல, சுவர்க்கம் தராது, அவப்பெயரை உண்டாக்கும் என அஞ்சுகிறேன்।
Verse 69
नष्टबुद्धिस्मृतिसत्त्वो ह्यज्ञानॆन विमोहितः ॥ न च श्रुतं मया पूर्वं न देवैॠषिभिः कृतम्
என் புத்தி, நினைவு, நிலைத்தன்மை குன்றி, அறியாமையால் மயங்கினேன்; இதை முன்பு நான் கேள்விப்பட்டதில்லை, தேவர்களோ முனிவர்களோ செய்ததுமில்லை।
Verse 70
भयं तीव्रं प्रपश्यामि मुनिशापात्सुदारुणात् ॥ नारद उवाच ॥ न बेतव्यं द्विजश्रेष्ठ पितरं शरणं व्रज
மிகக் கொடிய முனிவரின் சாபத்தால் எழும் தீவிர அச்சத்தை நான் காண்கிறேன். நாரதர் கூறினார்—ஓ இருமுறைப் பிறந்தவர்களில் சிறந்தவனே! அஞ்சாதே; பித்ருக்களைச் சரணமாக அடை।
Verse 71
अधर्मं न च पश्यामि धर्मो नैवात्र संशयः ॥ नारदेनैवमुक्तस्तु निमिर्ध्यानमुपाविशत् ॥
“இங்கே நான் அதர்மத்தை காணவில்லை; ஐயமின்றி இதுவே தர்மம்.” நாரதர் இவ்வாறு கூற, நிமி தியானத்தில் அமர்ந்தான்।
Verse 72
कर्मणा मनसा वाचा पितरं शरणं गतः ॥ ततोऽतिचिन्तयामास वंशकर्त्तारमात्मनः ॥
செயல், மனம், சொல் ஆகியவற்றால் அவன் தந்தையைச் சரணடைந்தான்; பின்னர் தன் குலத்தின் கர்த்தாவை ஆழ்ந்து சிந்தித்தான்।
Verse 73
पुत्रमाश्वासयामास वाग्भिरिष्टाभिरव्ययैः ॥ निमे संकल्पितस्तेऽयं पितृयज्ञस्तपोधन ॥
பிரியமும் குறையாததுமான சொற்களால் அவன் மகனை ஆறுதல் கூறினான்—“நிமியே, தவநிதியே, இந்த பித்ருயஜ்ஞம் உனக்காகத் தீர்மானிக்கப்பட்டது।”
Verse 74
पितृयज्ञेति निर्दिष्टा धर्मोऽयं ब्रह्मणा स्वयम् ॥ ततो ह्यतितरो धर्मः क्रतुरेकः प्रतिष्ठितः ॥
‘பித்ருயஜ்ஞம்’ எனக் குறிக்கப்பட்ட இந்த தர்மத்தைத் தாமே பிரம்மா அறிவித்தார்; அதிலிருந்து மேலான தர்மம் ஒன்று, ஒரே யாகக் கிரதுவாக நிறுவப்பட்டது।
Verse 75
कृतः स्वयम्भुवा पूर्वं श्राद्धं यो वित्तवित्तमः ॥ शृण्वतो नारदस्यापि विधिं विधिविदां वरः ॥
முன்னொரு காலத்தில் ஸ்வயம்பூ (பிரம்மா) ஸ்ராத்தத்தை நிறுவினார்—செல்வர்களிலும் முதன்மையானவர்; மேலும் விதிநிபுணர்களில் சிறந்தவர், நாரதர் கேட்கும்படியே, அதன் முறையை விளக்கினார்।
Verse 76
श्राद्धकर्मविधिं चैव प्रेतकर्म च या क्रिया ॥ शृणुषु सुन्दरि तत्त्वेन यथा दाता सपुत्रकः ॥
“அழகியவளே, ஸ்ராத்தக் கர்மத்தின் விதிமுறையையும், பிரேதகர்மத்தின் செயல்முறைகளையும் உண்மையுடன் கேள்—தானம் செய்பவன் மகனுடன் சேர்ந்து முறையாகச் செய்யும்படி.”
Verse 77
मम चैव प्रसादेन तस्य बुद्धिं ददाम्यहम् ॥ जातस्य सर्वभूतस्य कालमृत्युरुपस्थितः ॥
என் அருளாலே நான் அவனுக்கு அறிவை அளிக்கிறேன். பிறந்த ஒவ்வொரு உயிரினத்திற்கும் காலமும் மரணமும் அருகிலேயே நிற்கின்றன.
Verse 78
अवश्यमेव गन्तव्यं धर्मराजस्य शासनात् ॥ अमरत्वं न पश्यामि पिपीलादीनि जन्तवः ॥
தர்மராஜன் (யமன்) ஆணையின்படி நிச்சயமாகப் புறப்படவே வேண்டும். எறும்பு முதலான உயிர்களிலும் அமரத்துவத்தை நான் காணவில்லை.
Verse 79
जातस्य हि ध्रुवो मृत्युः ध्रुवं जन्म मृतस्य च ॥ मोक्षः कर्मविशेषेण प्रायश्चित्तेन च ध्रुवम् ॥
பிறந்தவர்க்கு மரணம் உறுதி; இறந்தவர்க்கு பிறப்பும் உறுதி. குறிப்பிட்ட கர்மங்களாலும், பிராயச்சித்தத்தாலும் முக்தியும் உறுதியாகும்.
Verse 80
सत्त्वं रजस्तमश्चैव त्रयः शारीरजाः स्मृताः ॥ अल्पायुशो नराः पश्चाद्भविष्यन्ति युगक्षये ॥
சத்துவம், ரஜஸ், தமஸ்—இம்மூன்றும் உடலோடு தோன்றும் குணங்களென நினைவுகூரப்படுகின்றன. பின்னர் யுகத்தின் முடிவில் மனிதர் குறுகிய ஆயுளுடையவராகுவர்.
Verse 81
सात्त्विकं नावबुद्ध्यन्ति कर्मदोषेण तामसः ॥ तामसं नरकं विन्द्यात्तिर्यग्योनिं च राक्षसीम् ॥
கர்மத் தோஷத்தால் தாமஸ இயல்புடையோர் சாத்த்விகத்தை உணரார். தமஸத்தைப் பின்பற்றுவோர் நரகத்தையும், விலங்கு பிறப்பையும், ராக்ஷஸப் பிறப்பையும் அடைவர்.
Verse 82
क्रूरो भीरुर्विषादी च हिंसको निरपत्रपः ॥ अज्ञानान्धश्च पैशाचमेतॆषां तामसा गुणाः ॥
கொடூரன், அஞ்சுபவன், மனச்சோர்வுற்றவன், வன்முறையன், வெட்கமற்றவன், அறியாமையால் குருடானவன், பைசாசப் போக்குடையவன்—இவை தமோகுணம் மேலோங்கியோரின் குணங்கள்.
Verse 83
तामसं तद्विजानीयादुच्यमानो न बुद्ध्यति ॥ दुर्मदोऽश्रद्धधानश्च विज्ञेयास्तामसा नराः ॥
அறிவுறுத்தினாலும் புரியாதவனை தாமசன் என்று அறிய வேண்டும். தீய அகந்தைமதத்தில் மயங்கி, நம்பிக்கையற்றவர்களும் தாமசர் எனக் கூறப்படுவர்.
Verse 84
प्रबलो वाचि युक्तश्चाचलबुद्धिः सदायतः ॥ शूरः सर्वेषु व्यक्तात्मा विज्ञेया राजसा नराः ॥
வலிமைமிக்கவன், பேச்சில் கட்டுப்பாடுடையவன், மனம் நிலையற்றவன், எப்போதும் வெளிப்புறச் செயல்களில் உழல்வான்; வீரன், அனைவரிடமும் தன் ஆத்மபாவத்தை வெளிப்படுத்துவான்—இத்தகையோர் ராஜசர் என அறியப்படுவர்.
Verse 85
क्षान्तो दान्तो विशुद्धात्मा विज्ञेयः श्रद्धयान्वितः ॥ तपःस्वाध्यायशीलश्च एतेषां सात्त्विका गुणाः ॥
பொறுமையுடையவன், தமனமுடையவன், உள்ளம் தூயவன், நம்பிக்கையுடன் கூடியவன்; தவமும் சுவாத்யாயமும் மேற்கொள்வவன்—இவை சாத்த்விகரின் குணங்கள்.
Verse 86
एवं सञ्चिन्तयानस्तु न शोकं कर्तुमर्हसि ॥ त्यज शोकं महाभाग शोकः सर्वविनाशनः ॥
இவ்வாறு சிந்தித்தால் நீ துயரப்பட வேண்டியதில்லை. ஓ மகாபாகா, துயரை விட்டு விடு; துயரம் அனைத்தையும் அழிப்பது.
Verse 87
शोको दहति गात्राणि बुद्धिः शोकेन नश्यति ॥ लज्जा धृतिश्च धर्मश्च श्रीः कीर्तिश्च स्मृतिर्नयः ॥
சோகம் உடல் அங்கங்களைச் சுடுகிறது; சோகத்தால் புத்தி அழிகிறது. நாணம், திடநிலை, தர்மம், செல்வம், புகழ், நினைவு, நல்வழிநடத்தல்—இவையும் சோகத்தால் கெடுகின்றன.
Verse 88
त्यजन्ति सर्वधर्मं च शोकेनोपहृतं नरम् ॥ एवं शोकं त्यजित्वा तु निःशोको भव पुत्रक ॥
சோகத்தில் மூழ்கிய மனிதனிடத்தில் மக்கள் தங்கள் எல்லாக் கடமைகளையும் கூட கைவிடுவர். ஆகவே, மகனே, சோகத்தைத் துறந்து சோகமற்றவனாகு.
Verse 89
मूढः स्नेहप्रभावेण कृत्वा हिंसानृते तथा ॥ पच्यते नरके घोरे ह्यात्मदोषैर्वसुन्धरे ॥
மயக்கமுற்றவன் பற்றின் தாக்கத்தால் வன்முறையும் பொய்யும் செய்கிறான்; ஓ வசுந்தரையே, தன் குற்றங்களாலேயே அவன் கொடிய நரகத்தில் வேதனைப்படுகிறான்.
Verse 90
स्नेहं सर्वेषु संयम्य बुद्धिं धर्मे नियोजयेत् ॥ धर्मलोक हितार्थाय शृणु सत्यं ब्रवीम्यहम् ॥
எல்லோரிடத்தும் உள்ள பற்றை அடக்கி, புத்தியை தர்மத்தில் செலுத்த வேண்டும். தர்மமய உலகின் நலனுக்காகக் கேள்—நான் உண்மையையே கூறுகிறேன்.
Verse 91
कण्ठस्थानं गते जीवे भीतिविभ्रान्तमानसः ॥ ज्ञात्वा च विह्वलं तत्र शीघ्रं निःसारयेद्गृहात् ॥ १०१ ॥ कुशास्तरणशायी च दिशः सर्वा न पश्यति ॥ लब्धस्मृतिर्मुहूर्तं तु यावज्जीवो न पश्यति ॥
ஜீவன் தொண்டைப் பகுதியில் வந்தடைந்தபோது மனம் அச்சத்தால் கலங்கி மயங்குகிறது. அந்நேரத் தளர்ச்சியை அறிந்து அவனை விரைவில் வீட்டிலிருந்து வெளியே கொண்டு செல்ல வேண்டும். குசா புல் விரிப்பில் படுக்க வைத்தால் திசைகள் தெரியாது; சிறிது நேரம் நினைவு திரும்பினாலும் ஜீவன் தெளிவாக உணராது.
Verse 92
वाचयेत्स्नेहभावेन भूमिदेवा द्विजातयः ॥ सुवर्णं च हिरण्यं च यथोत्पन्नेन माधवि ॥
அன்பும் பரிவும் கொண்ட மனநிலையுடன் ‘பூமிதேவர்கள்’ எனப்படும் த்விஜர்களால் (பண்டித பிராமணர்களால்) பாராயணம் செய்யச் செய்ய வேண்டும்; ஓ மாதவி, கிடைத்த அளவுக்கேற்ப பொன்னும் செல்வமும் அர்ப்பணிக்க வேண்டும்।
Verse 93
परलोकहितार्थाय गोप्रदानं विशिष्यते ॥ सर्वदेवमया गाव ईश्वरेणावतारिताः ॥
பரலோக நலனுக்காக கோதானம் மிகச் சிறந்ததாகக் கூறப்படுகிறது; பசுக்கள் எல்லாத் தேவர்களையும் தாங்கியவை எனவும், இறைவனால் உலகில் வெளிப்படுத்தப்பட்டவை எனவும் சொல்லப்படுகின்றன।
Verse 94
अमृतं क्षरयन्त्यश्च प्रचरन्ति महीतले ॥ एतासां चैव दानेन शीघ्रं मुच्येत किल्बिषात् ॥
அவை பூமித்தளத்தில் நடமாடும்போது அமிர்தம் சிந்துவதாகக் கூறப்படுகின்றன; இத்தகைய பசுக்களை தானம் செய்தால் மனிதன் விரைவில் பாவம் (கில்பிஷ) இலிருந்து விடுபடுவான்।
Verse 95
पश्चाच्छ्रुतिपथं दिव्यमुत्कर्णेन च श्रावयेत् ॥ यावत्प्राणान्प्रमुञ्चेत कृत्वा कर्म सुदुष्करम् ॥
அதன்பின் காதை உயர்த்தி தெய்வீகமான ‘ஸ்ருதி-பாதை’யைச் செவிமடுக்கச் செய்ய வேண்டும்; அவன் உயிர் மூச்சை விடும் வரை—இந்த மிகக் கடினமான கடமையை நிறைவேற்றி।
Verse 96
दृष्ट्वा सुविह्वलं ह्येनं मम मार्गानुसारिणम् ॥ प्रयाणकाले तु नरो मन्त्रेण विधिपूर्वकम् ॥
அவனை மிகுந்த கலக்கத்தில்—என் மார்க்கத்தைப் பின்பற்றுபவனாக—கண்டு, புறப்படும் நேரத்தில் மனிதன் முறையோடு மந்திரத்தால் (செயல்) செய்ய வேண்டும்।
Verse 97
मन्त्रेणानेन कर्तव्यं सर्वसंसारमोक्षणम् ॥ मधुपर्कं त्वरन् गृह्य चेमं मन्त्रमुदाहरेत् ॥
இந்த மந்திரத்தினால் முழு சம்சாரப் பந்தத்திலிருந்து விடுதலை ஏற்படுத்த வேண்டும். மధுபர்க்கத்தை விரைந்து எடுத்துக் கொண்டு இந்த மந்திரத்தை உச்சரிக்க வேண்டும்.
Verse 98
मन्त्रः— ॐ गृह्णीष्व मे सुविमलं मधुपर्कमाद्यं संसारनाशनकरं त्वमृतेन तुल्यम् ॥ नारायणेन रचितं भगवत्प्रियाणां दाहे च शान्तिकरणं सुरलोकपूज्यम् ॥
மந்திரம்— ‘ஓம்—என்னிடமிருந்து அர்ப்பணிக்கப்படும் இந்த மிகத் தூய, முதன்மையான மధுபர்க்கத்தை ஏற்றுக் கொள்; இது சம்சாரப் பந்தத்தை அழிப்பது, அமிர்தத்துக்கு ஒப்பானது. பகவான் பிரியர்களுக்காக நாராயணனால் இயற்றப்பட்டது; தாகம்/வேதனை எனும் தகிப்பிலும் அமைதி அளிப்பது; தேவருலகில் போற்றப்படுவது.’
Verse 99
एवं विनिस्सृते प्राणे संसारं च न गच्छति ॥ नष्टसंज्ञं समुद्धिश्य ज्ञात्वा मृत्युवशङ्गतम् ॥
இவ்வாறு உயிர் பிரிந்தபின் அவன் மீண்டும் சம்சாரத்திற்குச் செல்லான். அவன் உணர்விழந்து மரணத்தின் அதிகாரத்தில் வந்தான் என்று அறிந்து, அவனை நோக்கி உரிய கிரியைகளைச் செய்ய வேண்டும்.
Verse 100
महावनस्पतिं गत्वा गन्धान्श्च विविधानपि ॥ घृततैलसमायुक्तं कृत्वा वै देहशोधनम् ॥
பெரிய மரத்தினிடத்திற்குச் சென்று, பலவகை நறுமணப் பொருட்களையும் எடுத்துக் கொண்டு, நெய் மற்றும் எண்ணெய் சேர்த்து உடல் சுத்திகரிப்பை நிச்சயமாகச் செய்ய வேண்டும்.
Verse 101
तेजोऽव्ययकरं चास्य तत्सर्वं परिकल्प्य च ॥ दक्षिणायां शिरः कृत्वा सलिले सन्निधाप्य च
அவனுக்குத் தேஜஸை குறையாமல் காக்கும் அவை அனைத்தையும் முறையாக ஏற்பாடு செய்து, தலை தெற்குத் திசை நோக்கச் செய்து, நீரின் அருகில் வைத்திட வேண்டும்.
Verse 102
तीर्थाद्यावाहनं कृत्वा स्नापनं तस्य कारयेत् ॥ गयादीनि च तीर्थानि ये च पुण्याः शिलोच्चयाः
தீர்த்தநீரின் ஆவாஹன முதலிய விதிகளைச் செய்து, அவருக்கு ஸ்நானம் செய்ய வேண்டும். கயா முதலான தீர்த்தங்களையும் புண்ணியமான பாறை உயர்வுகளையும் (சிலோச்சயங்கள்) நினைத்து ஆவாஹனம் செய்ய வேண்டும்.
Verse 103
कुरुक्षेत्रं च गङ्गा च यमुना च सरिद्वरा ॥ कौशिकी च पयोष्णी च सर्वपापप्रणाशिनी
குருக்ஷேத்திரம், கங்கை, யமுனை—நதிகளில் சிறந்தவை—மேலும் கௌசிகீ, பயோஷ்ணீ; தீர்த்தப் புகழ்ச்சியில் இவை அனைத்தும் எல்லாப் பாவங்களையும் நாசம் செய்பவையாகக் கூறப்படுகின்றன.
Verse 104
गण्डकी भद्रनामाच सरयूरबलदा तथा ॥ वनानि नव वाराहे तीर्थे पिण्डारके तथा
கண்டகீ, ‘பத்ரநாமா’ எனப்படும் (நதி), சரயூ, பலதா; அதுபோல வாராஹ தீர்த்தத்தின் ஒன்பது வனங்களும், பிண்டாரக எனும் தலமும் (நினைவிற்குரியவை).
Verse 105
पृथिव्यां यानि तीर्थानि चत्वारः सागरास्तथा ॥ सर्वाणि मनसा ध्यात्वा स्नानमेवं तु कारयेत्
பூமியில் உள்ள எல்லா தீர்த்தங்களையும், அதுபோல நான்கு சமுத்திரங்களையும் மனத்தில் தியானித்து, இவ்விதமாக ஸ்நானத்தைச் செய்ய வேண்டும்/செய்யச் செய்ய வேண்டும்.
Verse 106
प्राणैर्हृतं तु तं ज्ञात्वा चितां कृत्वा विधानतः ॥ तस्या उपरि संस्थाप्य दक्षिणाग्रं शिरस्तथा
அவர் பிராணம் நீங்கியவர் என அறிந்து, விதிப்படி சிதையை அமைத்து, அதன் மேல் (உடலை) வைத்துப், தலைவும் தெற்குநோக்கி இருக்குமாறு செய்ய வேண்டும்.
Verse 107
दिव्यानग्निमुखान्ध्यात्वा गृहीय हस्ते हुताशनम् ॥ प्रज्वाल्य विधिवत्तत्र मन्त्रमेतमुदाहरेत्
அக்னிமுகமான தெய்வீகர்களைத் தியானித்து, கையில் அக்னியை எடுத்துக் கொண்டு, அங்கே விதிப்படி அதை ஏற்றி, இந்த மந்திரத்தை உச்சரிக்க வேண்டும்।
Verse 108
धर्माधर्मसमायुक्तो लोभमोहमसमावृतः ॥ दह चैत्तस्य गात्राणि देवलोकं स गच्छतु
தர்மமும் அதர்மமும் உடையவனாய், லோபமும் மோஹமும் மூடியவனாய்—ஓ அக்னியே, இவனுடைய அங்கங்களை எரித்து விடு; அவன் தேவருலகத்தை அடையட்டும்।
Verse 109
एवमुक्त्वा ततः शीघ्रं कृत्वा चैव प्रदक्षिणाम् ॥ ज्वलमानं तदा वह्निं शिरःस्थाने प्रदापयेत्
இவ்வாறு கூறி, பின்னர் விரைவாக பிரதட்சிணம் செய்து, அப்போது எரியும் அக்னியைத் தலைப்பகுதியில் வைக்க வேண்டும்।
Verse 110
चातुर्वर्ण्येषु संस्कारमेवं भवति पुत्रक ॥ गात्राणि वाससी चैव प्रक्षाल्य विनिवर्तयेत्
மகனே, நான்கு வர்ணங்களிலும் இந்தச் சடங்கு இவ்விதமே நடைபெறும். உடல் உறுப்புகளையும் ஆடைகளையும் கழுவி மீண்டும் திரும்ப வேண்டும்।
Verse 111
मृतं नाम तथोद्दिश्य दद्यात्पिण्डं महीतले॥ तदाप्रभृति चाशौचं देवकर्म न कारयेत्॥
இறந்தவரின் பெயரைச் சொல்லி, அவரையே நோக்கி நிலத்தில் பிண்டம் இட வேண்டும். அதன்பின் ஆசௌசம் உண்டாகும்; தேவகர்மம் செய்யக் கூடாது।
Verse 112
निद्रां मायामयीं कृत्वा जागर्मि च स्वपामि वा॥ विष्णुमायामयं कृत्वा जानासि त्वं न धारिणि॥
மாயையால் ஆன நித்திரையை அமைத்து நான் சிலவேளை விழித்திருப்பேன், சிலவேளை உறங்குவேன். ஆனால் விஷ்ணுவின் மாயையால் ஆனதை, ஓ தாரிணி, நீ அறியவில்லை.
Verse 113
चातुर्वर्णस्य वक्ष्यामि यश्च स्वायंभुवोऽब्रवीत्॥ नेमिप्रभृतिनामेवं येन श्राद्धं प्रवर्त्तते॥
நான்கு வர்ணங்களுக்கான விதியை, ஸ்வாயம்புவ மனு கூறியதுபோல விளக்குகிறேன்—நேமி முதலிய பெயர்ப் பரம்பரையால், அதனால் ஸ்ராத்தம் நடைமுறைக்கு வருகிறது.
Verse 114
तत एतेन मन्त्रेण दद्याद्वै मधुपर्ककम्॥ मृत्युकाले तु पुरुषो परलोकसुखावहम्॥
பின்னர் இந்த மந்திரத்தால் மதுபர்க்கத்தை அர்ப்பணிக்க வேண்டும். மரண நேரத்தில் இது மனிதனுக்கு பரலோக நலமும் இன்பமும் அளிப்பதாகும்.
Verse 115
कृत्वा सुदुष्करं कर्म जानता वाप्यजानता॥ मृत्युकालवशं प्राप्य नरः पञ्चत्वमागतः॥
மிகக் கடினமான (அல்லது தீவிரமான) செயலை—அறிந்தோ அறியாமலோ—செய்து, மரணகாலத்தின் ஆட்சிக்குள் வந்து மனிதன் பஞ்சத்துவத்தை அடைகிறான்; அதாவது ஐம்பூதங்களில் லயமாகிறான்.
Verse 116
मुहूर्त्तं ध्यानमास्थाय भाषितो वचनं मया॥ शीघ्रमुत्पादय ब्रह्मन् देवतासुरमानुषान्॥
ஒரு முஹூர்த்தம் தியானத்தில் நிலைத்து நான் இவ்வாக்கை கூறினேன்: ‘ஓ பிரம்மனே, விரைவாக தேவர்கள், அசுரர்கள், மனிதர்கள் ஆகியோரை உருவாக்கு.’
Verse 117
शीर्णपर्णाम्बुभक्षश्च शिशिरे च जलेशयः॥ स कृच्छ्रे फलभक्षश्च पुनश्चान्द्रायणं चरन्॥
அவன் உலர்ந்த இலைகளும் நீரும் கொண்டு வாழ்ந்தான்; குளிர்காலத்தில் நீரிலேயே படுத்திருந்தான். க்ருச்ச்ர விரதத்தில் பழமட்டும் உண்டு, மீண்டும் சாந்த்ராயண விரதத்தையும் அனுஷ்டித்தான்.
Verse 118
प्रददौ श्रीमते पिण्डं नामगोत्रमुदाहरन्॥ तत्कृत्वा स मुनिश्रेष्ठो धर्मसंकल्पमात्मनः॥
பெயரும் கோத்திரமும் உச்சரித்து அந்த வணக்கத்திற்குரியவருக்கு பிண்டம் அர்ப்பணித்தான். அதைச் செய்த பின், முனிவர்களில் சிறந்தவன் தன்னுள் தர்மத்திற்கேற்ற சங்கல்பத்தை உறுதிப்படுத்தினான்.
Verse 119
कथं ते मुनयः शापात्प्रदहेयुर्न मामिति॥ सदेवासुरगन्धर्वपिशाचोरगराक्षसाः॥
அவன்—“அந்த முனிவர்கள் சாபத்தால் என்னை எவ்வாறு எரிக்க முடியும்?” என்று எண்ணினான். அப்போது தேவர்கள், அசுரர்கள், கந்தர்வர்கள், பிசாசுகள், உரகர்கள் (நாகர்கள்), ராட்சசர்கள் முதலியோர் கூடினர்.
Verse 120
तत्प्रविश्याश्रमपदं भ्राजमानं स्वतेजसा॥ तं दृष्ट्वा पूजयामास स्वागतेनाथ धर्मवित्॥
தன் ஒளியால் பிரகாசித்த அந்த ஆசிரமத் தலத்தில் அவன் நுழைந்தான். அவனைப் பார்த்த தர்மஞானி ‘ஸ்வாகதம்’ என்று சொல்லி வாக்கால் மரியாதை செய்தான்.
Verse 121
भीतो गद्गदया वाचा निःश्वसंश्च मुहुर्मुहुः ॥ सव्रीडो भाषते विप्रः कारुण्येन समन्वितः ॥
அச்சமுற்று, உணர்ச்சியால் தடுக்கப்பட்ட குரலில், மீண்டும் மீண்டும் நெடுமூச்சு விடும் அந்த பிராமணன், வெட்கத்துடனும் கருணையுடனும் பேசுகிறான்.
Verse 122
ध्यायमानस्ततोऽप्याशु आजगाम तपोधनम् ॥ पुत्रशोकेन संतप्तं पुत्रं दृष्ट्वा तपोधनम् ॥
அவன் தியானத்தில் மூழ்கியிருந்தபோதும் விரைவாகத் தவவலிமை நிறைந்த முனிவரிடம் சென்றான். தன் மகன் பற்றிய துயரால் தகித்த மகனைப் பார்த்ததும் அந்தத் தவோதனரும் மனம் கலங்கினார்.
Verse 123
सात्त्विकं मुक्तियानाय यान्ति वेदविदो जनाः ॥ धर्मज्ञानं तथैश्वर्यं वैराग्यमिति सात्त्विकम् ॥
வேதத்தை அறிந்தோர் சாத்த்விகப் பண்பின் வழியே முக்திப் பாதையில் செல்கின்றனர். தர்மம், ஞானம், ஐஸ்வரியம்/உள் ஆட்சி, வைராக்யம்—இவையே சாத்த்விகம் எனப்படும்.
Frequently Asked Questions
The text frames śoka (grief) as a destabilizing force that erodes dharma, memory, and discernment, and it pairs this critique with an ethical-ritual response: channeling loss into regulated pitṛyajña/śrāddha and disciplined conduct. Nārada’s counsel emphasizes universal mortality under kāla and interprets human dispositions through the guṇas, encouraging restraint and dharma-oriented action rather than improvised or fear-driven rites.
A specific calendrical marker appears when Atreya’s ritual reflection is linked to Māgha-māsa and a dvādaśī (12th lunar day). The procedural sections also mark transitions by sandhyā (twilight rites), the moment of prāṇa-viyoga (death), and immediate post-death periods (aśauca) during which deva-karmas are restricted.
By staging the instruction as Pṛthivī’s inquiry and embedding ritual order within cosmogony, the chapter presents social-ritual regulation as part of maintaining terrestrial stability. The repeated appeal to rivers, tīrthas, and water-based purification (including mental recollection of sacred waters) functions as an ecological-ritual map: human death practices are tied to landscapes and hydrological systems, implying that ethical life and end-of-life rites are integrated with the stewardship and sacralization of Earth’s waters and regions.
The narrative references Nimi (as progenitor context), the sage Atreya (identified as a descendant within Nimi’s lineage), and Nārada as the instructing sage. It also includes cosmogonic figures—Brahmā (Padmagarbha/Pitāmaha) and the triadic deity model (Brahmā–Viṣṇu–Hara)—and a varṇa-origin account (kṣatra from arms, vaiśya from thighs, śūdra from feet) used to situate ritual authority and social function.