Adhyaya 178: Ritual Observance for Reciting the Deeds of Śatrughna (Remembrance of the Slaying of Lavaṇa)
Śatrughnacarita-śravaṇa-vidhiḥ (Lavaṇāsura-vadha-smaraṇam)
Ritual-Manual (Vratavidhi) with Itihāsa-Allusion
வராஹர் ப்ருதிவியைப் புண்ணியச் செயல்களில் ஈடுபடச் செய்து, கதையை நினைவு கூர்வதும் விதியுடன் செய்தால் பெரும் பலன் தரும் என உரைக்கிறார். முன்பு சத்ருக்னன் த்விஜர்களின் அனுக்ரஹத்திற்காக அன்னமுக்ரனாகிய கொடிய லவணாசுரனை வதைத்ததை அவர் நினைவூட்டுகிறார். மார்கழி (மார்கசீர்ஷ) த்வாதசியில் தூய்மையுடன் நோன்பிருந்து சத்ருக்ன சரிதத்தைப் பாராயணம்/அனுஷ்டானம் செய்ய வேண்டும்; அதற்கு முன் ஏகாதசியில் நீராடி உபவாசம், குடும்பத்துடன் மகோৎসவம், பின்னர் தயாரித்த உணவுகளால் பிராமணர்களை போஜனம் செய்து திருப்திப்படுத்த வேண்டும். பலன்—பாபநாசம், பித்ருக்களுடன் ஆனந்தம், நீண்டகால ஸ்வர்கவாசம்।
Primary Speakers
Key Concepts
Shlokas in Adhyaya 178
Verse 1
श्रीवराह उवाच ॥ शत्रुघ्नेन पुरा घोरो लवणः सूदितो यथा ॥ द्विजानुग्रहकामार्थमन्नमुग्रस्वरूपिणम् ॥
ஸ்ரீவராஹர் கூறினார்—முன்னொரு காலத்தில் சத்ருக்னன் எவ்வாறு பயங்கர லவணனை வதைத்தான், மேலும் இருபிறப்போர்க்கு அருள்புரிய வேண்டி அன்னம் எவ்வாறு உக்கிர ரூபத்தில் தோன்றிற்றோ, அதை நான் உரைக்கிறேன்.
Verse 2
द्वादश्यां मार्गशीर्षस्य उपोष्य नियतः शुचिः ॥ यः करोति वरारोहे शत्रुघ्नचरितं यथा ॥
மார்கழி (மார்கசீர்ஷ) மாதத்தின் த்வாதசியில் நோன்பிருந்து, கட்டுப்பாடுடன் தூய்மையாய் இருந்து—அழகிய இடையுடையவளே—விதிப்படி சத்ருக்ன சரிதத்தை ஓதவோ அனுஷ்டிக்கவோ செய்பவன்—
Verse 3
द्विजानां प्रीणनं कृत्वा स्वधान्नपटुभोजनैः ॥ लवणस्य वधादेव शत्रुघ्नस्य शरीरिके ॥
தன் சொந்த அன்னத்தால் தயாரித்த ஊட்டமிகு சுவையான உணவுகளால் இருபிறப்பினரைத் திருப்திப்படுத்தி—இது சத்ருக்னனின் உடலோடு நிகழும் வரலாற்றில் லவணவதத்துடன் நேரடியாக இணைந்ததாகும்।
Verse 4
हर्षस्तु सुमहान्जातो रामस्याक्लिष्टकर्मणः ॥ अयोध्यायाः समायातो रामः सबलवाहनः ॥
அக்லிஷ்டகர்மனான ராமருக்கு மிகப் பெரிய மகிழ்ச்சி உண்டாயிற்று. ராமர் அயோத்தியாவிலிருந்து படைகளும் வாகனங்களும் உடன் வந்து சேர்ந்தார்.
Verse 5
महोत्सवं च कर्तुं स शत्रुघ्नस्य महात्मनः ॥ सीतामाग्रहणीं प्राप्य मथुरां लवणान्तकः ॥
அவர் மகாத்மா சத்ருக்னருக்குப் பெருவிழா நடத்தப் புறப்பட்டார். சீதாமாக்ரஹணியை அடைந்து, லவணனை அழித்தவர் (சத்ருக்னர்) மதுராவை நோக்கிச் சென்றார்.
Verse 6
एकादश्यां सोपवासः स्नात्वा विश्रान्तिसंज्ञके ॥ कृत्वा महोत्सवं तत्र कुटुम्बसहितः पुरा ॥
ஏகாதசியன்று உபவாசத்துடன் ‘விச்ராந்தி’ எனப்படும் இடத்தில் நீராடி, அவர் முன்பு அங்கே குடும்பத்துடன் பெருவிழாவை நடத்தினார்.
Verse 7
तस्मिन्मुक्त्वा यथाकामं ब्राह्मणान्वै प्रतर्प्य च ॥ तस्मिन्नहनि तत्रैव यः कुर्यात्स महोत्सवम् ॥
அங்கே விருப்பம்போல் தானம் செய்து, பிராமணர்களை முறையாகத் திருப்திப்படுத்தி, அதே நாளில் அங்கேயே பெருவிழாவை யார் நடத்துகிறாரோ—அதுவே விதியாகும்.
Verse 8
सर्वपापविनिर्मुक्तः पितृभिः सह मोदते ॥ स्वर्गलोके चिरं कालं यावत्स्थित्यन्तजन्मनः ॥
அவன் எல்லாப் பாவங்களிலிருந்தும் விடுபட்டு பித்ருக்களுடன் சேர்ந்து மகிழ்கிறான்; அந்தப் பிறவிக்குரிய நிர்ணயிக்கப்பட்ட காலம் நிறைவுறும் வரை நீண்ட காலம் ஸ்வர்கலோகத்தில் தங்குகிறான்।
Frequently Asked Questions
The text frames ethical order through dvijānugraha: merit is generated by disciplined fasting, narrative remembrance, and materially sustaining learned communities via brāhmaṇa-feeding. Social reciprocity (supporting custodians of learning), ancestral continuity (pitṛ association), and self-regulation (niyama, śauca) are presented as the core moral-ritual logic.
The observance is anchored in Mārgaśīrṣa: fasting/recitation is prescribed on dvādaśī, with a preparatory ekādaśī upavāsa, bathing (snāna), and a mahotsava conducted in that temporal window.
While not explicitly ecological, the chapter implicitly ties terrestrial well-being to regulated consumption and redistribution of food (anna): the narrative contrasts a destructive, food-devouring force with a social practice of feeding and ritual restraint. Read through Pṛthivī-centered ethics, it models governance of appetite and communal provisioning as stabilizing forces for life on Earth.
Śatrughna is central, with Rāma referenced as returning to Ayodhyā and participating in celebratory framing. Lavaṇa appears as the antagonist whose death is commemorated. Mathurā and the epithet Lavaṇāntaka locate Śatrughna within a recognizable North Indian epic-cultural geography.
Read Varaha Purana in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.