Shloka 10
Varṇa-adhikāra, Karma, and the Protection of One’s Attained Spiritual Status (वर्णाधिकारः कर्म च स्वस्थानरक्षणम्)
कुरुते कामयानस्तु शूद्रोऽपि वैश्यतां व्रजेत् । यो योजयेद्धनैर्वैश्यो जुह्वानश्च यथाविधि
kurute kāmayānastu śūdro'pi vaiśyatāṃ vrajet | yo yojayeddhanairvaiśyo juhvānaśca yathāvidhi
நேர்மையான தர்மச் செயலைச் செய்யும் விருப்பத்துடன் சூத்ரனும் விதிப்படி கர்மங்களைச் செய்து வைசிய நிலையை அடையலாம்; மேலும் வைசியன் தன் செல்வத்தை யாக-ஹோமங்களில் முறையாகப் பயன்படுத்தி விதிப்படி ஆஹுதி செலுத்தினால், அவன் தன் ஸ்வதர்மத்தைச் சரியாக நிறைவேற்றுகிறான்.
Suta Goswami (narrating the Purāṇic teaching to the sages at Naimiṣāraṇya, within Umāsaṃhitā’s dharma-yoga discourse)
Tattva Level: pashu
Shiva Form: Mahādeva
Role: nurturing
FAQs
The verse emphasizes that spiritual upliftment is driven by sincere, rule-aligned righteous action (dharma and yajña), not merely by birth-status; such disciplined karma purifies the soul (paśu) and loosens bondage (pāśa), preparing one for Shiva’s grace.
In Shaiva practice, outward ritual correctness (yathāvidhi) and inner intention together make worship effective—whether in fire-offerings or Linga-pūjā—because Saguna Shiva is approached through disciplined rites that refine the devotee’s mind toward the Supreme (Pati).
It points to performing prescribed offerings and worship ‘according to rule’—i.e., orderly pūjā/homa with purity, right materials, and steady intention; this can be paired with japa of the Pañcākṣarī mantra (Om Namaḥ Śivāya) as the inner discipline behind the rite.