दक्षयज्ञोत्तरवृत्तान्तः (Post–Dakṣa-Yajña Developments and the Appeal to Viṣṇu)
அத்தியாயம் 40-ல் தக்ஷ யாகம் வீரபத்ரரும் ருத்ரகணங்களும் அழித்த பின் நிகழ்ந்தவற்றை கூறுகிறது. வீரபத்ரன் கைலாசம் திரும்பிய பின் என்ன நடந்தது என்று நாரதர் பிரம்மாவிடம் கேட்கிறார். பிரம்மா கூறுவது: ருத்ரகணங்களால் தோற்கடிக்கப்பட்டு காயமடைந்த தேவர்கள், முனிவர்கள் பிரம்மலோகத்துக்கு வந்து வணங்கி தங்கள் துயரத்தை விரிவாக அறிவிக்கிறார்கள். ‘மகன்’ தக்ஷன் பற்றிய அதிர்ச்சியும் யாக ஒழுங்கின் முறிவும் பிரம்மாவை சோகத்தில் ஆழ்த்த, தேவர்களின் நலனுக்கான உடனடி வழியை அவர் சிந்திக்கிறார்—தக்ஷனை உயிர்ப்பித்து இடைநிறுத்தப்பட்ட யாகத்தை நிறைவு செய்து உலக யாக-ஒழுங்கை நிலைநாட்டுதல். தீர்வு எளிதில் கிடைக்காததால் பக்தியுடன் விஷ்ணுவைச் சரணடைந்து உரிய ஆலோசனை பெறுகிறார்; பின்னர் தேவர்கள், ரிஷிகளுடன் விஷ்ணுலோகம் சென்று ஸ்துதி செய்து வேண்டுகிறார்—அத்வரம் முழுமையடைய, தக்ஷன் மீண்டும் யஜமானனாக, தேவரிஷிகள் க்ஷேமம் பெற; இவ்வாறு சைவக் கதையில் விஷ்ணு நடுநிலை காப்பாளராக வெளிப்படுகிறார்।
Shlokas
Verse 1
नारद उचाच । विधे विधे महाप्राज्ञा शैवतत्त्वप्रदर्शक । श्राविता रमणीप्राया शिवलीला महाद्भुता
நாரதர் கூறினார்—ஓ விதாதா, ஓ விதாதா! மஹாப்ராஜ்ஞரே, ஷைவத் தத்துவத்தை வெளிப்படுத்துபவரே! உம்மிடமிருந்து பகவான் சிவனின் மிக அதிசயமான, மனம் கவரும் லீலை கேட்டோம்.
Verse 2
वीरेण वीरभद्रेण दक्षयज्ञं विनाश्य वै । कैलासाद्रौ गते तात किमभूत्तद्वदाधुना
வீரன் வீரபத்ரன் தக்ஷனின் யாகத்தை அழித்த பின், (சிவன்) கைலாச மலைக்கு சென்றார்—அன்பரே! அதன் பின் என்ன நடந்தது? இப்போது அதைச் சொல்லுங்கள்.
Verse 3
ब्रह्मोवाच । अथ देवगणास्सर्वे मुनयश्च पराजिताः । रुद्रानीकैर्विभिन्नांगा मम लोकं ययुस्तदा
பிரம்மா கூறினார்—அப்போது எல்லா தேவர்களும் முனிவர்களும் தோல்வியுற்றனர். ருத்ரனின் படைகள் அவர்களின் அங்கங்களைச் சிதைத்து கிழித்தன; அந்நேரம் அவர்கள் அடைக்கலத்திற்காக என் உலகமான பிரம்மலோகத்துக்கு வந்தனர்.
Verse 4
स्वयंभुवे नमस्कृत्य मह्यं संस्तूय भूरिशः । तत्स्वक्लेशं विशेषेण कार्त्स्येनैव न्यवेदयन्
ஸ்வயம்பூ (பிரம்மா)வுக்கு வணங்கி, என்னை மிகுதியாகப் புகழ்ந்து, பின்னர் தன் துன்பமும் வேதனையும் சிறப்பாக, முழு விவரத்துடன் எனக்கு அறிவித்தான்।
Verse 5
तदाकर्ण्य ततोहं वै पुत्रशोकेन पीडितः । अचिन्तयमतिव्यग्रो दूयमानेन चेतसा
அதைக் கேட்டவுடன் நான் உண்மையாகவே மகன் இழந்த துயரால் வாடினேன். எரியும் மனத்துடன், மிகுந்த கலக்கத்தில் என்ன செய்ய வேண்டும் என்று சிந்திக்கத் தொடங்கினேன்।
Verse 6
किं कार्य्यं कार्यमद्याशु मया देवसुखावहम् । येन जीवतु दक्षासौ मखः पूर्णो भवेत्सुरः
நான் இப்போதே எந்தச் செயலைச் செய்ய வேண்டும்—அது தேவர்களுக்கு மகிழ்ச்சி தரும்படி, தக்ஷன் உயிருடன் இருக்கும்படி, இந்த யாகம் முழுமை பெறும்படி, ஓ தேவரே?
Verse 7
एवं विचार्य बहुधा नालभं शमहं मुने । विष्णुं तदा स्मरन् भक्त्या ज्ञानमाप्तं तदोचितम्
முனிவரே, இவ்வாறு பலவிதமாகச் சிந்தித்தும் எனக்கு அமைதி கிடைக்கவில்லை. அப்போது பக்தியுடன் விஷ்ணுவை நினைத்தவுடன், அந்த நேரத்திற்கு ஏற்ற உரிய ஞானம் எனக்குக் கிடைத்தது।
Verse 8
अथ देवैश्च मुनिभिर्विष्णोर्लोकमहं गतः । नत्वा नुत्वा च विविधैस्स्तवैर्दुःखं न्यवेदयम्
பின்னர் தேவர்களும் முனிவர்களும் உடன் நான் விஷ்ணுவின் உலகத்திற்குச் சென்றேன். மீண்டும் மீண்டும் வணங்கி, பலவகைத் துதிகளால் அவரைப் புகழ்ந்து, என் துயரை அவரிடம் சமர்ப்பித்தேன்।
Verse 9
यथाध्वरः प्रपूर्णः स्याद्देव यज्ञकरश्च सः । सुखिनस्स्युस्सुरास्सर्वे मुनयश्च तथा कुरु
தேவா, இந்த அத்வரம் (யாகம்) முழுமையடையவும், யாகம் செய்பவனும் வெற்றி பெறவும், எல்லாத் தேவரும் முனிவரும் மகிழவும் அப்படியே அருள்செய்.
Verse 10
देव देव रमानाथ विष्णो देवसुखावह । वयं त्वच्छरणं प्राप्तास्सदेवमुनयो ध्रुवम्
தேவர்களின் தேவனே, ரமாநாதனே விஷ்ணுவே, தெய்வீக நலன் அருள்வோனே! நாங்கள் தேவர்முனிகளுடன் உறுதியாக உன் திருவடிகளில் சரணடைந்தோம்.
Verse 11
ब्रह्मोवाच । इत्याकर्ण्य वचो मे हि ब्रह्मणस्स रमेश्वरः । प्रत्युवाच शिवं स्मृत्वा शिवात्मा दीनमानसः
பிரம்மா கூறினார்—என் சொற்களை இவ்வாறு கேட்ட ரமேஸ்வரன் (விஷ்ணு) தாழ்ந்த மனத்துடன் பரமசிவனை நினைந்து, சிவபாவத்தில் ஒருமுகமாகி, பின்னர் எனக்கு மறுமொழி கூறினார்।
Verse 12
विष्णुरुवाच । तेजीयसि न सा भूता कृतागसि बुभूषताम् । तत्र क्षेमाय बहुधा बुभूषा हि कृतागसाम्
விஷ்ணு கூறினார்—குற்றம் செய்து கொண்டே வளர்ச்சி நாடுபவனுக்கு உண்மையான செழிப்பு எப்போதும் இல்லை. குற்றமுடையோரின் நலன் பலவகை பிராயச்சித்த வழிகளால், தம்மைக் காக்கும் பொருட்டே, பெறப்படும்।
Verse 13
कृतपापास्सुरा सर्वे शिवे हि परमेश्वरे । पराददुर्यज्ञभागं तस्य शंभोर्विधे यतः
அனைத்து தேவர்களும் பாவம் அடைந்தவர்களாய் பரமேஸ்வரன் சிவனுக்கு யாகப் பங்கினை அர்ப்பணித்தனர்; ஏனெனில், ஓ விதே பிரம்மா, அந்தச் சம்புவே யாகங்களின் விதியும் உரிய பங்குகளின் நிர்ணயகரும் ஆவார்।
Verse 14
प्रसादयध्यं सर्वे हि यूयं शुद्धेन चेतसा । अथापरप्रसादं तं गृहीतांघ्रियुगं शिवम्
நீங்கள் அனைவரும் தூய மனத்துடன் சம்புவை மகிழ்வியுங்கள். பின்னர் பரம அருளைப் பெற்று, சரணாகதியாய் பிடிக்கத்தக்க திருவடிகளையுடைய அந்த சிவனைச் சரணடையுங்கள்.
Verse 15
यस्मिन् प्रकुपिते देवे विनश्यत्यखिलं जगत् । सलोकपालयज्ञस्य शासनाज्जीवितं द्रुतम्
அந்த தேவன் (சிவன்) கோபித்தால் முழு உலகமும் அழியும். ஆகவே லோகபாலர்களுடன் கூடிய யாகத்தின் ஆணைப்படி உடனே உயிரைக் காக்க வேண்டும்.
Verse 16
तमाशु देवं प्रियया विहीनं च दुरुक्तिभिः । क्षमापयध्वं हृद्विद्धं दक्षेण सुदुरात्मना
அந்த தேவனை விரைவில் மன்னிப்புக் கேட்டு சமாதானப்படுத்துங்கள்—அவர் பிரியைவிட்டுப் பிரிந்தவராய், உள்ளம் காயமுற்றவராய் உள்ளார்; ஏனெனில் தீய மனமுடைய தக்ஷன் கடுஞ்சொற்களால் அவரைத் தாக்கினான்.
Verse 17
अयमेव महोपायस्तच्छांत्यै केवलं विधे । शंभोस्संतुष्टये मन्ये सत्यमेवोदितं मया
ஓ விதே (படைப்பாளனே), அந்த அமைதிக்காக இதுவே ஒரே பெரிய வழி. இது சம்புவின் திருப்திக்காகவே என நான் கருதுகிறேன்; நான் சொன்னது நிச்சயமாக உண்மை.
Verse 18
नाहं न त्वं सुराश्चान्ये मुनयोपि तनूभृतः । यस्य तत्त्वं प्रमाणं च न विदुर्बलवीर्ययोः
நானும் அல்ல, நீயும் அல்ல, பிற தேவர்களும் அல்ல, உடலுடன் வாழும் முனிவர்களும் அல்ல—அவரின் தத்துவத்தையும், அவரது வலிமை-வீரியத்தின் அளவையும் உண்மையில் அறியார்.
Verse 19
आत्मतंत्रस्य तस्यापि परस्य परमात्मनः । क उपायं विधित्सेद्वै परं मूढं विरोधिनम्
அவர் தன்னாட்சி உடையவர்—அந்த பரம பரமாத்மா எல்லா கட்டுப்பாடுகளுக்கும் அப்பாற்பட்டவர். அவருக்கு எதிராக நிற்கும் அந்த மிக மூடனை அடக்கவோ மீறவோ எந்த வழியை யார் வகுக்க முடியும்?
Verse 20
चलिष्येहमपि ब्रह्मन् सर्वैः सार्द्ध शिवालयम् । क्षमापयामि गिरिशं कृतागाश्च शिवे धुवम्
ஓ பிரம்மனே, நானும் அனைவருடனும் சேர்ந்து சிவாலயத்திற்குச் செல்வேன். சிவையிடம் நான் செய்த அபராதங்களுக்காக கிரீசனிடம் நிச்சயமாக மன்னிப்பு வேண்டுவேன்.
Verse 21
ब्रह्मोवाच । इत्थमादिश्य विष्णुर्मां ब्रह्माणं सामरादिकम् । सार्द्धं देवेर्मतिं चक्रे तद्गिरौ गमनाय सः
பிரம்மா கூறினார்—இவ்வாறு என்னை, பிரம்மாவை, தேவர்கள் முதலியோருடன் அறிவுறுத்திய பின், விஷ்ணு தேவி உடன் அந்த மலைக்குச் செல்லத் தீர்மானித்தார்.
Verse 22
ययौ स्वधिष्ण्य निलयं शिवस्याद्रिवरं शुभम् । कैलासं सामरमुनिप्रजेशादिमयो हरिः
ஹரி (விஷ்ணு) தமது இருப்பிடத்திலிருந்து புறப்பட்டு, தேவர்கள், முனிவர்கள், பிரஜாபதிகள் முதலியோருடன் சேர்ந்து, சிவனின் மங்களமான உன்னத மலைவாசஸ்தலமான புனித கைலாசத்திற்குச் சென்றார்.
Verse 23
अतिप्रियं प्रभोर्नित्यं सुजुष्टं किन्नरादिभिः । नरेतरैरप्सरोभिर्योगसिद्धैमहोन्नतम्
அந்த தாமம் ஆண்டவருக்கு எப்போதும் மிகப் பிரியமானது; கின்னரர் முதலியோர் சிறப்பாகச் சேவிக்கின்றனர். அப்சரஸ்களும் பிற தெய்வீக (மனிதரல்லாத) கூட்டங்களும் அங்கு உலாவுகின்றனர்; யோகசித்தர்கள் அதனை மிக உயர்ந்த மகிமையால் உயர்த்துகின்றனர்.
Verse 24
नानामणिमयैश्शृंगैः शोभमानं समंततः । नानाधातुविचित्रं वै नानाद्रुमलताकुलम्
அப்பர்வதப் பகுதி பலவகை மணிமயச் சிகரங்களால் எல்லாத் திசைகளிலும் ஒளிர்ந்தது. பலவகைத் தாதுக்களின் வண்ணவிசித்திரத்துடன், பல மரங்களும் கொடிகளும் நிறைந்திருந்தது.
Verse 25
नानामृगगणाकीर्णं नानापक्षिसमन्वितम् । नानाजलप्रस्रवणैरमरैस्सिद्धयोषिताम्
அது பலவகை மான் கூட்டங்களால் நிரம்பி, பல இனப் பறவைகளால் அலங்கரிக்கப்பட்டது. பல நீரூற்றுகளால் அழகுபெற்று, அமரர்களும் சித்தர்களும் தங்கள் தெய்வீகப் பெண்களுடன் உலாவும் இடமாக இருந்தது.
Verse 26
रमणैवाहरंतीनां नानाकंदर सानुभिः । द्रुमजातिभिरन्याभी राजितं राजतप्रभम्
அந்த இடம் பல அழகிய சரிவுகளாலும் பலவகைக் குகைகளாலும் மனம் கவரும் வகையில் விளங்கியது. வெள்ளிப் பிரகாசம் கொண்ட அந்தப் பகுதி, பலவகை மரங்களால் மேலும் அலங்கரிக்கப்பட்டு, பார்ப்போரின் உள்ளத்தை மகிழ்வித்தது.
Verse 27
व्याघ्रादिभिर्महासत्त्वैर्निर्घुष्टं क्रूरतोज्झितम् । सर्वशोभान्वितं दिव्यं महाविस्मयकारकम्
அது புலி முதலிய மகா வலிமை உடைய உயிர்களின் கர்ஜனையால் முழங்கினாலும், அங்கே கொடுமையின் சுவடே இல்லை. எல்லா அழகுகளும் நிறைந்த அந்தத் தெய்வீகத் தாமம் பேர்வியப்பை உண்டாக்கியது.
Verse 28
पर्यस्तं गंगया सत्या स्थानपुण्यतरोदया । सर्वपावनसंकर्त्र्या विष्णुपद्या सुनिर्मलम्
அந்த இடம் உண்மையான கங்கையால் முழுவதும் சூழ்ந்து நிறைந்துள்ளது; அவள் எழுச்சியால் அந்த இடமும் மேலும் புண்ணியமடைகிறது. விஷ்ணுவின் பாதத்திலிருந்து தோன்றிய அந்த பரம நிர்மல நீரோடை அனைத்தையும் புனிதப்படுத்துவதால் அது முற்றிலும் தூய்மையடைகிறது.
Verse 29
एवंविधं गिरिं दृष्ट्वा कैलासाख्यं शिवप्रियम् । ययुस्ते विस्मयं देवा विष्ण्वाद्यास्समुनीश्वराः
இவ்வாறான கைலாசம் எனப்படும் சிவபிரிய மலைக்கண்டு, தேவர்கள்—விஷ்ணுவும் தலைசிறந்த முனிவர்களும் உடன்—வியப்பில் மூழ்கினர்.
Verse 30
तस्समीपेऽलकां रम्यां ददृशुर्नाम ते पुरीम् । कुबेरस्य महादिव्यां रुद्रमित्रस्य निर्जराः
அதன் அருகே அவர்கள் ‘அலகா’ எனப்படும் அழகிய நகரை கண்டனர்—குபேரனின் மிகத் தெய்வீகத் தலைநகரை—ருத்ரன் (சிவன்) நண்பன் எனப் புகழ்பெற்ற குபேரனுடையது.
Verse 31
वनं सौगंधिकं चापि ददृशुस्तत्समीपतः । सर्वद्रुमान्वितं दिव्यं यत्र तन्नादमद्रुतम्
அதன் அருகே அவர்கள் ‘சௌகந்திக’ எனப்படும் மணமிகு வனத்தையும் கண்டனர்—எல்லா வகை மரங்களாலும் நிறைந்த அந்த மங்களமான தெய்வீகக் காடு—அங்கே அந்த அதிசய ஒலி இடையறாது ஒலித்துக் கொண்டிருந்தது.
Verse 32
तद्बाह्यतस्तस्य दिव्ये सरितावतिपावने । नंदा चालकनंदा च दर्शनात्पापहारिके
அந்த புனிதத் தலத்தின் வெளியே இரண்டு தெய்வீக, மிகப் புனிதமான நதிகள் ஓடுகின்றன—நந்தா மற்றும் சாலகநந்தா—அவற்றை தரிசிப்பதாலேயே பாவங்கள் நீங்கும்.
Verse 33
पपुः सुरस्त्रियो नित्यमवगूह्य स्वलोकतः । विगाह्य पुंभिस्तास्तत्र क्रीडंति रतिकर्शिताः
தேவமங்கையர் தம் தம் உலகங்களிலிருந்து வெளிவந்து அங்கே எப்போதும் பானம் அருந்தினர். அங்கே தேவர்களுடன் நீரில் மூழ்கி விளையாடினர்; இன்பத்தின் உழைப்பால் அவர்களின் உடல்கள் மெலிந்தன.
Verse 34
हित्वा यक्षेश्वरपुरीं वनं सौगंधिकं च यत् । गच्छंतस्ते सुरा आराद्ददृशुश्शांकरं वटम्
யக்ஷேஸ்வரனின் நகரத்தையும் அந்த மணமிகு (சௌகந்திக) வனத்தையும் விட்டு தேவர்கள் முன்னே சென்றனர். செல்லும் வழியில் அருகிலேயே சங்கரன் (ஸ்ரீ சிவன்) உடைய புனித ஆலமரத்தை கண்டனர்.
Verse 35
पर्यक् कृताचलच्छायं पादोन विटपाय तम् । शतयोजन कोत्सेधं निर्नीडं तापवर्ज्जितम्
அதன் நிழல் மலைநிழலைப் படுக்கைபோல் விரித்ததுபோல் பரந்து இருந்தது; அதன் கிளைகள் கிட்டத்தட்ட தரைவரை தாழ்ந்திருந்தன. அந்த ஆலமரம் நூறு யோஜன உயரம், கூடு இல்லாதது, முற்றிலும் வெப்பமற்றது.
Verse 36
महापुण्यवतां दृश्यं सुरम्यं चातिपावनम् । शंभुयोगस्थलं दिव्यं योगिसेव्यं महोत्तमम्
இது மகாபுண்ணியவான்களுக்கே காணத்தக்கது—மிக அழகும், உன்னதப் புனிதமும் அளிப்பது. இது ஶம்புவின் யோகத் தலம்; தெய்வீகம், யோகிகள் சேவிக்கத் தகுந்த மகோத்தம இடம்.
Verse 37
मुमुक्षुशरणे तस्मिन् महायोगमये वटे । आसीनं ददृशुस्सर्वे शिवं विष्ण्वादयस्सुराः
அங்கே, முக்தி நாடுவோரின் சரணமாகிய மகாயோகமய வட்டமரத்தடியில், விஷ்ணு முதலிய எல்லாத் தேவர்களும் யோகாசனத்தில் அமர்ந்த சிவனைத் தரிசித்தனர்.
Verse 38
विधिपुत्रैर्महासिद्धैश्शिव भक्तिरतैस्सदा । उपास्यमानं सुमुदा शांतैस्संशांतविग्रहैः
அவர் விதி (பிரம்மா) புதல்வரான மகாசித்தர்களால்—எப்போதும் சிவபக்தியில் லயித்து, பேரானந்தத்துடன், மனம் அமைதியாகவும் உடல் முற்றிலும் தணிந்த நிலையிலும் இருந்தவர்களால்—மகிழ்ச்சியுடன் உபாசிக்கப்பட்டார்।
Verse 39
तथा सख्या कुबेरेण भर्त्रा गुह्यकरक्षसाम् । सेव्यमानं विशेषेण स्वगणैर्ज्ञातिभिस्सदा
அவ்வாறே குஹ்யகர்களும் ராக்ஷஸர்களும் ஆகியோரின் அதிபதி குபேரனுடன் அவன் நட்புறவு கொண்டிருந்தான்; தன் கணங்களாலும் உறவினர்களாலும் எப்போதும் சிறப்பு மரியாதையுடன் சேவிக்கப்பட்டான்।
Verse 40
इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां द्वितीये सतीखंडे शिवदर्शनवर्णनं नाम चत्वारिंशोध्यायः
இவ்வாறு ஸ்ரீ சிவமகாபுராணத்தின் இரண்டாம் பகுதியான ‘ருத்ரஸம்ஹிதை’யின் இரண்டாம் பிரிவான ‘ஸதீகண்டம்’ இல் ‘சிவதரிசன வர்ணனம்’ எனப் பெயருடைய நாற்பதாம் அதிகாரம் நிறைவுற்றது।
Verse 41
मुने तुभ्यं प्रवोचंतं पृच्छते ज्ञानमुत्तमम् । कुशासने सूपविष्टं सर्वेषां शृण्वतां सताम्
முனிவரே! நீங்கள் குசப்புல் ஆசனத்தில் முறையாக அமர்ந்து உரை நிகழ்த்தும் வேளையில், எல்லா சத்புருஷரும் கவனமாகக் கேட்கும்போது, ஒருவர் உம்மிடம் உயர்ந்த ஞானத்தைப் பற்றி வினவுகிறார்।
Verse 42
कृत्वोरौ दक्षिणे सव्यं चरणं चैव जानुनि । बाहुप्रकोष्ठाक्षमालं स्थितं सत्तर्कमुद्रया
அவர் வலது தொடையின் மீது இடது பாதத்தை வைத்து, மற்ற பாதத்தை முழங்காலில் நிலைநிறுத்தினார். அவரது முன்கையில் அக்ஷமாலை திகழ, அவர் சத்-தர்க்கமுத்திரையில் அமைதியாக நிலைத்திருந்தார்.
Verse 43
एवंविधं शिवं दृष्ट्वा तदा विष्ण्वादयस्सुराः । प्रणेमुस्त्वरितं सर्वे करौ बध्वा विनम्रकाः
இவ்வாறான திவ்ய ரூபத்தில் சிவனை கண்ட விஷ்ணு முதலிய தேவர்கள் அனைவரும் உடனே விரைந்து வணங்கினர். கரங்களை கூப்பி, பணிவுடன் அனைவரும் प्रणாமம் செய்தனர்.
Verse 44
उपलभ्यागतं रुद्रो मया विष्णुं सतां गतिः । उत्थाय चक्रे शिरसाभिवंदनमपि प्रभुः
நல்லோரின் அடைக்கலமும் வழியும் ஆன விஷ்ணு அங்கு வந்ததை ருத்ரன் உணர்ந்தார். அப்போது ஆண்டவனாக இருந்தும் அவர் எழுந்து, தலை வணங்கி அவரை மரியாதையுடன் வணங்கினார்.
Verse 45
वंदितांघ्रिस्तदा सर्वैर्दिव्यैर्विष्ण्वादिभिश्शिवः । ननामाथ यथा विष्णुं कश्यपं लोकसद्गतिः
அப்போது விஷ்ணு முதலிய தெய்வங்கள் அனைவராலும் வணங்கப்பட்ட திருவடிகளை உடைய சிவனும், உலகங்களின் நற்கதியான கஷ்யபருக்கு விஷ்ணு வணங்குவது போலவே, அதே முறையில் வணங்கினார்.
Verse 46
सुरसिद्धगणाधीशमहर्षिसु नमस्कृतम् । समुवाच सुरैर्विष्णुं कृतसन्नतिमादरात्
தேவர்கள், சித்தர்கள், கணத் தலைவர்கள், மகரிஷிகள் ஆகியோரால் வணங்கப்பட்ட விஷ்ணு, தேவர்களிடம் மரியாதையுடன் பணிந்து, அவர்களை நோக்கி பணிவுடன் உரைத்தார்.
Frequently Asked Questions
The immediate aftermath of Vīrabhadra and the Rudra-gaṇas destroying Dakṣa’s yajña, followed by devas and sages seeking Brahmā’s help and then approaching Viṣṇu for restoration.
The chapter treats an incomplete yajña as a sign of cosmic disequilibrium; restoration requires not merely restarting ritual form but re-aligning authority and auspiciousness with the proper divine order (ultimately grounded in Śiva-tattva).
Rudra’s forces (as instruments of disruption when dharma is violated), Brahmā’s role as deliberating overseer of cosmic administration, and Viṣṇu’s role as preserver-mediator who can facilitate restoration after crisis.