Previous Verse
Next Verse

Shloka 22

वसन्त-प्रभावः तथा काम-उद्दीपन-वर्णनम् | Spring’s Influence and the Arousal of Kāma

पृथिव्यां यादृशं लोकैस्सौंदर्यं वर्ण्यते महत् । तत्सर्वमधिकं तस्यां पार्वत्यामस्ति निश्चितम्

pṛthivyāṃ yādṛśaṃ lokaissauṃdaryaṃ varṇyate mahat | tatsarvamadhikaṃ tasyāṃ pārvatyāmasti niścitam

பூமியில் மக்கள் கூறும் மாபெரும் அழகு எதுவோ, அது அனைத்தும் நிச்சயமாக பார்வதியில் உள்ளது; மேலும் அவளில் அது இன்னும் அதிகமாக விளங்குகிறது.

पृथिव्याम्on earth
पृथिव्याम्:
अधिकरण (अधिकरण/Locative)
TypeNoun
Rootपृथिवी (प्रातिपदिक)
Formसप्तमी-विभक्ति, एकवचन, स्त्रीलिङ्ग
यादृशम्such as / of what kind
यादृशम्:
कर्म-विशेषण (कर्म-विशेषण/Object qualifier)
TypeAdjective
Rootयादृश (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया-विभक्ति, एकवचन, नपुंसकलिङ्ग; सम्बन्धवाचक विशेषण (correlative adjective)
लोकैःby people
लोकैः:
करण (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formतृतीया-विभक्ति, बहुवचन, पुल्लिङ्ग
सौन्दर्यम्beauty
सौन्दर्यम्:
कर्म (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootसौन्दर्य (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (1st/2nd), एकवचन, नपुंसकलिङ्ग; अत्र कर्मरूपेण (object of वर्ण्यते)
वर्ण्यतेis described
वर्ण्यते:
क्रिया (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Root√वर्ण् (धातु) + य (यक्)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपद; कर्मणि प्रयोग (passive)
महत्great
महत्:
कर्म-विशेषण (कर्म-विशेषण/Object qualifier)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन, नपुंसकलिङ्ग; विशेषण (qualifying सौन्दर्यम्)
तत्that
तत्:
सम्बन्ध (सम्बन्ध/Correlative)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन, नपुंसकलिङ्ग; सर्वनाम
सर्वम्all
सर्वम्:
सम्बन्ध (सम्बन्ध/Quantifier)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन, नपुंसकलिङ्ग; विशेषण
अधिकम्greater, superior
अधिकम्:
विधेय (विधेय/Predicate complement)
TypeAdjective
Rootअधिक (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन, नपुंसकलिङ्ग; विधेयविशेषण (predicative adjective)
तस्याम्in her
तस्याम्:
अधिकरण (अधिकरण/Locative)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसप्तमी-विभक्ति, एकवचन, स्त्रीलिङ्ग; सर्वनाम
पार्वत्याम्in Pārvatī
पार्वत्याम्:
अधिकरण (अधिकरण/Locative)
TypeNoun
Rootपार्वती (प्रातिपदिक)
Formसप्तमी-विभक्ति, एकवचन, स्त्रीलिङ्ग
अस्तिis
अस्ति:
क्रिया (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Root√अस् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
निश्चितम्certain, assured
निश्चितम्:
क्रियाविशेषण/विधेय (क्रियाविशेषण/Predicate emphasis)
TypeAdjective
Root√चि (धातु) + नि- उपसर्ग + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन, नपुंसकलिङ्ग; क्रियाविशेषणवत् (as emphatic predicate: 'certainly')

Suta Goswami

Tattva Level: pati

Shiva Form: Umāpati

Type: stotra

Shakti Form: Pārvatī

Role: nurturing

P
Parvati

FAQs

The verse elevates Pārvatī from merely worldly beauty to divine auspiciousness (śrī). In Shaiva Siddhanta, her beauty signifies Shakti—God’s gracious power—through whom devotion ripens and the soul is drawn toward Shiva.

Pārvatī’s glory supports Saguna upāsanā: devotees approach Shiva with form through the inseparable unity of Shiva-Shakti. Revering Pārvatī refines devotion and steadies the mind for Linga worship, where Shiva is worshipped as the supreme Pati along with his Shakti.

A practical takeaway is to cultivate pure darśana-bhakti—contemplating the auspicious form of Pārvatī and Shiva—while repeating the Panchākṣarī “Om Namaḥ Śivāya,” offering flowers or bilva to the Linga with reverence for Shiva-Shakti’s inseparability.