Ramayana Bala Kanda Sarga 60
Bala KandaSarga 6034 Verses

Sarga 60

त्रिशङ्कुस्वर्गारोহণम् — Trishanku’s Bodily Ascent and the New Constellations

बालकाण्ड

இந்த ஸர்கத்தில் விஶ்வாமித்ரரின் தவவலமும், திரிசங்கு உடலோடு சொர்க்கம் ஏற விரும்பிய ஆசையும், அதனால் எழும் தர்மச் சிக்கலும் நுணுக்கமாக விளக்கப்படுகின்றன. முன்பு வசிஷ்டர்களுடன் ஏற்பட்ட பகை நினைவுகூரப்படுகிறது. விஶ்வாமித்ரர் யாகம் நடத்தி தேவர்களை ஹவிர்பாகம் பெற அழைக்கிறார்; அவர்கள் வராததால், தன் பிரதிஞ்ஞை வலத்தால் யாகத்தின் சக்தியை திரிசங்குவின் பக்கம் திருப்பி, அவனை சசரீரமாக சொர்க்கம் ஏறுமாறு ஆணையிடுகிறார். இந்திரன், குருவின் சாபத்தால் தகுதியற்றவன் எனக் கூறி திரிசங்குவை மறுத்து, தலைகீழாக விழுமாறு கட்டளையிடுகிறான். விழும் நடுவே திரிசங்கு விஶ்வாமித்ரரைச் சரணடைகிறான்; விஶ்வாமித்ரர் அவனை நடுவில் நிறுத்தி, கோபத்தில் தென் திசையில் புதிய சப்தரிஷிகளைவும் நட்சத்திர மாலைகளையும் படைத்து, புதிய இந்திரனையும் உருவாக்குவேன் என அச்சுறுத்துகிறார். அப்போது ரிஷிகள், சுரர்கள், அசுரர்கள் கூடி சமாதானம் செய்கின்றனர்—விஶ்வாமித்ரர் உருவாக்கிய புதிய விண்மண்டலப் பகுதியில் திரிசங்கு தலைகீழாக இருந்தாலும் ஒளிவீசிக் கொண்டு நடுவில் நிலைத்திருப்பான்; உருவான நட்சத்திரங்கள் உலகங்கள் நிலைக்கும் வரை நிலைத்திருக்கும். இவ்வாறு குருசாபம், தேவர்களின் வாயில்-நியமம், ரிஷியின் உறுதியான வாக்குறுதி—இவற்றின் இடையிலான நெறி மோதலை இந்த அத்தியாயம் காட்டுகிறது.

Shlokas

Verse 1

तपोबलहतान् कृत्वा वासिष्ठान् समहोदयान्।ऋषिमध्ये महातेजा विश्वामित्रोऽभ्यभाषत।।।।

தன் தவவலிமையின் பேராற்றலால் மகோதாயனுடன் கூடிய வசிஷ்டரின் புதல்வர்களை வீழ்த்திய பின், மகாதேஜஸ்வி விஸ்வாமித்ரர் ரிஷிகளின் நடுவில் உரையாடினார்.

Verse 2

अयमिक्ष्वाकुदायादस्त्रिशंकुरिति विश्रुत:।धर्मिष्ठश्च वदान्यश्च मां चैव शरणं गत:।।।।तेनानेन शरीरेण देवलोकजिगीषया।

இவன் இக்ஷ்வாகு குலத்தவன் ‘திரிசங்கு’ என்று புகழ்பெற்றவன்; தர்மநிஷ்டனும் தானவனும்; இவ்வுடலோடே தேவலோகத்தை அடைய விரும்பி என்னிடம் சரணடைந்தான்.

Verse 3

यथाऽयं स्वशरीरेण स्वर्गलोकं गमिष्यति।।।।तथा प्रवर्त्यतां यज्ञे भवद्भिश्च मया सह।

இவன் தன் உடலோடு சொர்க்கலோகத்தை அடையும்படியாக, நீங்கள் அனைவரும் என்னுடன் சேர்ந்து இந்த யாகத்தை அதற்கேற்றவாறு நடத்தச் செய்யுங்கள்।

Verse 4

विश्वामित्रवच श्श्रुत्वा सर्व एव महर्षय:।।।।ऊचुस्समेत्य सहिता धर्मज्ञा धर्मसंहितम्।

விசுவாமித்திரரின் வாக்கைச் செவிமடுத்ததும், தர்மத்தை அறிந்தும் தர்மத்தில் நிலைத்தும் இருந்த எல்லா மகரிஷிகளும் ஒன்றுகூடி, ஒருமனத்துடன் தர்மத்திற்கேற்ற சொற்களை உரைத்தனர்.

Verse 5

अयं कुशिकदायादो मुनि: परमकोपन:।।।।यदाह वचनं सम्यगेतत्कार्यं न संशय:।अग्निकल्पो हि भगवान् शापं दास्यति रोषित:।।।।

இவர் குசிக வம்சத்தவர்; மிகக் கோபம் உடைய முனிவர். அவர் கூறும் வாக்கை அப்படியே நிறைவேற்ற வேண்டும்—இதில் ஐயமில்லை. ஏனெனில் அந்த பகவான் அக்கினியைப் போன்றவர்; சினந்தால் நிச்சயம் சாபம் உரைப்பார்.

Verse 6

अयं कुशिकदायादो मुनि: परमकोपन:।।1.60.5।।यदाह वचनं सम्यगेतत्कार्यं न संशय:।अग्निकल्पो हि भगवान् शापं दास्यति रोषित:।।1.60.6।।

இவர் குசிக வம்சத்தவர்; மிகக் கோபம் உடைய முனிவர். அவர் சொன்ன வாக்கை அப்படியே நிறைவேற்ற வேண்டும்—இதில் ஐயமில்லை. அப்பகவான் அக்கினியைப் போன்றவர்; சினந்தால் நிச்சயம் சாபம் உரைப்பார்.

Verse 7

तस्मात्प्रवर्त्यतां यज्ञ स्सशरीरो यथा दिवम्।गच्छेदिक्ष्वाकुदायादो विश्वामित्रस्य तेजसा।।।।तथा प्रवर्त्यतां यज्ञ स्सर्वे समधितिष्ठत।

ஆகையால் யாகம் இப்படியே நடைபெறட்டும்—இக்ஷ்வாகு வம்சத்து அரசன் விசுவாமித்திரரின் தேஜஸால் தன் உடலோடு விண்ணுலகம் அடையுமாறு. எனவே யாகம் தொடங்கட்டும்; நீங்கள் அனைவரும் உங்கள் இடங்களில் நிலைபெறுங்கள்.

Verse 8

एवमुक्त्वा महर्षयः चक्रुस्तास्ता:क्रियास्तदा।।।।याजकश्च महातेजा विश्वामित्रोऽभवत्क्रतौ।

இவ்வாறு கூறி ஒப்புக்கொண்ட மகரிஷிகள் அப்போது தத்தம் கிரியைகளைச் செய்தனர்; அந்த யாகத்தில் மகாதேஜஸ்வி விஸ்வாமித்ரர் முதன்மை யாஜகராக இருந்தார்.

Verse 9

ऋत्विजश्चानुपूर्व्येण मन्त्रवन्मन्त्रकोविदा:।।।।चक्रु: कर्माणि सर्वाणि यथाकल्पं यथाविधि।

மந்திரங்களில் தேர்ந்த ரித்விக்கள் வரிசைப்படி மந்திரங்களுடன், கல்பநூல் கூறியபடியும் விதிமுறையின்படியும் எல்லா கர்மங்களையும் முறையாகச் செய்தனர்.

Verse 10

तत: कालेन महता विश्वामित्रो महातपा:।।।।चकारावाहनं तत्र भागार्थं सर्वदेवता:।

பின்னர் நீண்ட காலம் கழிந்தபின், மகாதபஸ்வி விஸ்வாமித்ரர் அங்கே தேவர்களின் உரிய பங்குக்காக எல்லாத் தேவர்களையும் ஆவாஹனம் செய்து அழைத்தார்.

Verse 11

नाभ्यागमंस्तदाहूता भागार्थं सर्वदेवता:।।।।तत: क्रोधसमाविष्टो विश्वामित्रो महामुनि:।स्रुवमुद्यम्य सक्रोधस्त्रिशङ्कुमिदमब्रवीत्।।।।

பங்கைக் கொள்ள அழைக்கப்பட்ட போதிலும் அந்நேரம் எல்லாத் தேவர்களும் வரவில்லை. அப்போது கோபத்தில் ஆழ்ந்த மகாமுனி விஸ்வாமித்ரர் யாகச் ச்ருவத்தை உயர்த்தி, கோபத்துடன் திரிசங்குவிடம் இவ்வாறு கூறினார்।

Verse 12

नाभ्यागमंस्तदाहूता भागार्थं सर्वदेवता:।।1.60.11।।तत: क्रोधसमाविष्टो विश्वामित्रो महामुनि:।स्रुवमुद्यम्य सक्रोधस्त्रिशङ्कुमिदमब्रवीत्।।1.60.12।।

பங்குக்காக அழைக்கப்பட்டும் எல்லாத் தேவர்களும் வராததைக் கண்டு, கோபத்தில் ஆழ்ந்த மகாமுனி விஸ்வாமித்ரர் ஸ்ருவத்தை உயர்த்தி, சினத்துடன் திரிசங்குவிடம் இவ்வாறு கூறினார்।

Verse 13

पश्य मे तपसो वीर्यं स्वार्जितस्य नरेश्वर ।एष त्वां सशरीरेण नयामि स्वर्गमोजसा।।।।दुष्प्रापं सशरीरेण दिवं गच्छ नराधिप।

அரசே! என் சுயார்ஜித தவத்தின் வல்லமையைப் பார். என் சக்தியால் உன்னை இவ்வுடலோடு சொர்க்கத்திற்கு அழைத்துச் செல்வேன். மனிதரின் தலைவனே! உடலோடு அடைவது அரிதான அந்த திவ்யலோகத்திற்குச் செல்।

Verse 14

स्वार्जितं किञ्चिदप्यस्ति मया हि तपस:फलम्।।।।राजन् स्वतेजसा तस्य सशरीरो दिवं व्रज।

அரசே! என் தவத்தால் நான் சுயமாக ஈட்டிய பலன் சிறிதளவேனும் இன்னும் மீதமுள்ளது; அதன் சொந்தத் தேஜஸால் நீ இவ்வுடலோடு சொர்க்கத்திற்குச் செல்।

Verse 15

उक्तवाक्ये मुनौ तस्मिन् सशरीरो नरेश्वर:।।।।दिवं जगाम काकुत्स्थ मुनीनां पश्यतां तदा।

காகுத்ஸ்தரே! அந்த முனிவர் இவ்வாறு கூறியதும், நரேசன் திரிசங்கு இவ்வுடலோடு சொர்க்கத்திற்குச் சென்றான்; அப்போது முனிவர்கள் அனைவரும் பார்த்துக் கொண்டிருந்தனர்।

Verse 16

देवलोकगतं दृष्ट्वा त्रिशङ्कुं पाकशासन:।।।।सह सर्वैस्सुरगणैरिदं वचनमब्रवीत्।

திரிசங்கு தேவருலகத்தில் நுழைவதைக் கண்டு, பாகசாசனன் இந்திரன் எல்லா தேவர்கணங்களுடனும் சேர்ந்து இவ்வாறு உரைத்தான்।

Verse 17

त्रिशङ्को गच्छ भूयस्त्वं नासि स्वर्गकृतालय:।।।।गुरुशापहतो मूढ पत भूमिमवाक्छिरा:।

ஏ திரிசங்கு, மீண்டும் திரும்பிச் செல்; நீ சுவர்க்கத்தில் வாசம் செய்யத் தகுதியற்றவன். குருவின் சாபத்தால் தாக்கப்பட்ட மூடனே, தலைகீழாகப் பூமியில் விழு!

Verse 18

एवमुक्तो महेन्द्रेण त्रिशङ्कुरपतत्पुन:।।।।विक्रोशमानस्त्राहीति विश्वामित्रं तपोधनम्।

மகேந்திரன் இவ்வாறு கூறியதும் திரிசங்கு மீண்டும் வீழத் தொடங்கினான். ‘காப்பாற்றுங்கள்!’ என்று அலறியவாறே, தவமே செல்வமான விஸ்வாமித்திரரைச் சரணடைந்தான்.

Verse 19

तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य क्रोशमानस्य कौशिक:।।।।रोषमाहारयत्तीव्रं तिष्ठ तिष्ठेति चाब्रवीत्।

அவன் அலறிய சொற்களைக் கேட்ட கௌசிகர் (விஸ்வாமித்திரர்) கடும் கோபத்தால் கொதித்து, ‘நில்! நில்!’ என்று கூறினார்.

Verse 20

ऋषिमध्ये स तेजस्स्वी प्रजापतिरिवापर:।।।।सृजन् दक्षिणमार्गस्थान् सप्तर्षीनपरान् पुन:।नक्षत्रमालामपरामसृजत्क्रोधमूर्च्छित:।।।।दक्षिणां दिशमास्थाय मुनिमध्ये महायशा:।

முனிவர்களின் நடுவே அந்தத் தேஜஸ்வி தவசி, இன்னொரு பிரஜாபதியைப் போலத் தோன்றினான். தெற்கு மார்க்கத்தில் நிலைபெறும் மற்றொரு சப்தரிஷிகளை அவன் மீண்டும் படைத்தான்; மேலும் கோபத்தில் மூழ்கி, தெற்கு திசையை நோக்கி, முனிகளின் நடுவே இன்னொரு நட்சத்திர மாலையையும் அமைத்தான்.

Verse 21

ऋषिमध्ये स तेजस्स्वी प्रजापतिरिवापर:।।1.60.20।।सृजन् दक्षिणमार्गस्थान् सप्तर्षीनपरान् पुन:।नक्षत्रमालामपरामसृजत्क्रोधमूर्च्छित:।।1.60.21।।दक्षिणां दिशमास्थाय मुनिमध्ये महायशा:।

முனிவர்களின் நடுவில் அவர் இரண்டாம் பிரஜாபதியைப் போலத் திகழ்ந்தார். தெற்கு மார்க்கத்தில் நிலைபெற்ற புதிய சப்தரிஷிகளை உருவாக்கி, கோபமயக்கத்தில் இன்னொரு நட்சத்திரமாலையையும் படைத்தார்; தென் திசையைச் சார்ந்து முனிவர்களிடையே அந்த மகாயசஸ்வி நின்றார்.

Verse 22

सृष्ट्वा नक्षत्रवंशं च क्रोधेन कलुषीकृत:।।।।अन्यमिन्द्रं करिष्यामि लोको वा स्यादनिन्द्रक:।दैवतान्यपि स क्रोधा त्स्रष्टुं समुपचक्रमे।।।।

புதிய நட்சத்திர வம்சத்தைப் படைத்த பின், கோபத்தால் அவரது மனம் மாசடைந்தது. “நான் இன்னொரு இந்திரனை உருவாக்குவேன்; இல்லையெனில் இந்த உலகம் இந்திரமற்றதாக இருக்கட்டும்!” என்று கூறி, கோபவசத்தால் புதிய தேவர்களையும் படைக்கத் தொடங்கினார்.

Verse 23

सृष्ट्वा नक्षत्रवंशं च क्रोधेन कलुषीकृत:।।1.60.22।।अन्यमिन्द्रं करिष्यामि लोको वा स्यादनिन्द्रक:।दैवतान्यपि स क्रोधा त्स्रष्टुं समुपचक्रमे।।1.60.23।।

கோபத்தால் கண்மூடியவனாய் அவர் கூறினார்—“நான் இன்னொரு இந்திரனை உருவாக்குவேன்; இல்லையெனில் இந்த உலகம் இந்திரமற்றதாக இருக்கட்டும்.” மேலும் கோபவசத்தால் புதிய தேவர்களைப் படைக்கவும் தொடங்கினார்.

Verse 24

तत: परमसम्भ्रान्तास्सर्षिसङ्घास्सुरासुरा:।विश्वामित्रं महात्मानमूचु: सानुनयं वच:।।।।

அப்போது மிகுந்த கலக்கமடைந்த ரிஷிகளின் கூட்டத்தோடு தேவர்களும் அசுரர்களும் சேர்ந்து, மகாத்மா விஸ்வாமித்ரரிடம் சமாதானமும் பணிவும் நிறைந்த சொற்களை உரைத்தனர்.

Verse 25

अयं राजा महाभाग गुरुशापपरिक्षत: ।सशरीरो दिवं यातुं नार्हत्येव तपोधन ।।।।

தபோதனரே! இந்த மகாபாக்ய அரசன் குருவின் சாபத்தால் தகிக்கப்பட்டவன்; உடலோடு நேரே ஸ்வர்க்கம் செல்ல அவன் எவ்விதத்திலும் தகுதியற்றவன்.

Verse 26

तेषां तद्वचनं श्रुत्वा देवानां मुनिपुङ्गव: ।अब्रवीत्सुमहद्वाक्यं कौशिक: सर्वदेवता:।।।।

தேவர்களின் அந்தச் சொற்களைச் செவிமடுத்து, முனிவர்களில் சிறந்த கௌசிகர் எல்லாத் தேவர்களையும் நோக்கி மிகப் பெருமையும் கனமுமுள்ள வாக்கை உரைத்தார்।

Verse 27

सशरीरस्य भद्रं वस्त्रिशङ्कोरस्य भूपते:।आरोहणं प्रतिज्ञाय नानृतं कर्तुमुत्सहे।।।।

உங்களுக்குக் கல்யாணம் உண்டாகுக. இந்த அரசன் திரிசங்குவுக்கு உடலோடு சொர்க்கமேறுவான் என்று வாக்குறுதி அளித்த நான், என் வாக்கை பொய்யாக்க மனம் ஒப்பேன் அல்லேன்।

Verse 28

स्वर्गोऽस्तु सशरीरस्य त्रिशङ्कोरस्य शाश्वत:।नक्षत्राणि च सर्वाणि मामकानि ध्रुवाण्यथ।।।।यावल्लोका धरिष्यन्ति तिष्ठन्त्वेतानि सर्वश:।मत्कृतानि सुरा स्सर्वे तदनुज्ञातुमर्हथ।।।।

திரிசங்குவுக்கு உடலோடு நிலைத்த சொர்க்கம் உண்டாகுக. நான் படைத்த இந்நட்சத்திரங்கள் அனைத்தும் துருவமாய் உறுதியாக நிலைக்கட்டும்; உலகங்கள் நிலைக்கும் வரை இவை எங்கும் நிலைத்திருக்கட்டும். தேவர்களே, நான் செய்ததை நீங்கள் ஒப்புதல் அளிக்க வேண்டும்।

Verse 29

स्वर्गोऽस्तु सशरीरस्य त्रिशङ्कोरस्य शाश्वत:।नक्षत्राणि च सर्वाणि मामकानि ध्रुवाण्यथ।।1.60.28।।यावल्लोका धरिष्यन्ति तिष्ठन्त्वेतानि सर्वश:।मत्कृतानि सुरा स्सर्वे तदनुज्ञातुमर्हथ।।1.60.29।।

இவன் தன் உடலோடு சொர்க்கலோகத்தை அடையும்படியாக, நீங்கள் அனைவரும் என்னுடன் சேர்ந்து இந்த யாகத்தை அதற்கேற்றவாறு நடத்தச் செய்யுங்கள்।

Verse 30

एवमुक्ता: सुरास्सर्वे प्रत्यूचुर्मुनिपुङ्गवम्।एवं भवतु भद्रं ते तिष्ठन्त्वेतानि सर्वश:।।।।गगने तान्यनेकानि वैश्वानरपथाद्बहि:।नक्षत्राणि मुनिश्रेष्ठ तेषु ज्योतिष्षु जाज्वलन्।।।।अवाक्छिरास्त्रिशङ्कुश्च तिष्ठत्वमरसन्निभ:।

இவ்வாறு கூறப்பட்டதும், எல்லாத் தேவர்களும் முனிவர்களில் சிறந்தவரை நோக்கி—“அப்படியே ஆகுக; உமக்கு நலம் உண்டாகுக. இவை அனைத்தும் எங்கும் நிலைத்திருக்கட்டும். வானில் வைச்வானரப் பாதைக்கு அப்பால் பல நட்சத்திரங்கள் நிலைத்திருக்கட்டும். முனிசிறந்தவரே, அந்த ஒளிகளின் நடுவே திரிசங்குவும் அமரனைப் போல ஒளிர்ந்து, ஆனால் தலைகீழாக, நிலைத்திருக்கட்டும்” என்று பதிலுரைத்தனர்।

Verse 31

एवमुक्ता: सुरास्सर्वे प्रत्यूचुर्मुनिपुङ्गवम्।एवं भवतु भद्रं ते तिष्ठन्त्वेतानि सर्वश:।।1.60.30।। गगने तान्यनेकानि वैश्वानरपथाद्बहि:।नक्षत्राणि मुनिश्रेष्ठ तेषु ज्योतिष्षु जाज्वलन्।।1.60.31।।अवाक्छिरास्त्रिशङ्कुश्च तिष्ठत्वमरसन्निभ:।

முனிவருள் சிறந்தவரே! வானில் வைஶ்வானரப் பாதைக்கு வெளியே எல்லாத் திசைகளிலும் பல நட்சத்திரங்கள் நிலைத்திருக்கட்டும். அந்த ஒளிமிக்க ஜ்யோதிகளின் நடுவே திரிசங்கு கூட அமரனைப் போலத் திகழ்ந்து, தலை கீழாக இருந்து, நிலைத்திருக்கட்டும்.

Verse 32

अनुयास्यन्ति चैतानि ज्योतींषि नृपसत्तमम्।।।।कृतार्थं कीर्तिमन्तं च स्वर्गलोकगतं यथा।

இவ்வொளிமிக்க நட்சத்திரங்களே அந்த அரசர்களில் சிறந்தவனைப் பின்தொடரும்—அவன் நோக்கில் வெற்றி பெற்றவனாகவும் புகழ்மிக்கவனாகவும் ஆனதால்—அவன் உண்மையிலேயே ஸ்வர்கலோகத்தை அடைந்தவன் போல.

Verse 33

विश्वामित्रस्तु धर्मात्मा सर्वदेवैरभिष्टुत:।।।।ऋषिभिश्च महातेजा बाढमित्याह देवता:।

அப்போது தர்மாத்மாவும் மகாதேஜஸும் ஆன விஶ்வாமித்ரர்—எல்லாத் தேவர்களாலும் ரிஷிகளாலும் போற்றப்பட்டவர்—தேவர்களை நோக்கி “பாடம் (ததாஸ்து)” என்று கூறினார்.

Verse 34

ततो देवा महात्मानो मुनयश्च तपोधना:।जग्मुर्यथाऽऽगतं सर्वे यज्ञस्यान्ते नरोत्तम।।।।

நரோத்தமனே! பின்னர் யாகம் நிறைவுற்றபோது, அந்த மகாத்மா தேவர்களும் தவமே செல்வமாகக் கொண்ட முனிவர்களும், வந்த வழியே மீண்டும் புறப்பட்டுச் சென்றனர்.

Frequently Asked Questions

The dilemma is whether a rishi’s pledged promise to a king (Trīśaṅku’s bodily ascent) can be upheld when divine authorities deny eligibility due to a guru’s curse; Viśvāmitra chooses vow-keeping and uses tapas to establish an alternate celestial arrangement.

The episode teaches that satya and sankalpa (truthful resolve) carry binding force in epic ethics, yet must contend with competing jurisdictions—guru authority, divine order, and ritual law—often resolved through negotiated cosmic reconfiguration rather than simple victory.

Key landmarks are the yajña setting (Vedic sacrificial culture), the southern quarter (dakṣiṇā diś) where new stars are placed, and the Vaiśvānara-patha (zodiacal path) used as a cosmological reference for locating the newly created nakṣatras and Trīśaṅku’s suspended position.

Read Valmiki Ramayana in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App