Sarga 98
चित्रकूटप्रवेशः — Bharata Enters the Forest Toward Chitrakuta
अयोध्याकाण्ड
சேனையை ஒதுக்கப்பட்ட இடங்களில் தங்கவைத்து, பரதன் அரசப் பெருமை காட்டுதலை விட்டு, தாழ்மையும் புதல்வன்-தர்மமும் முன்னிட்டு கால்நடையாகவே ராமனை அணுகத் தீர்மானிக்கிறான். சத்ருக்னனை மனிதக் குழுக்களுடனும் வேட்டையாடும் நிஷாதர்களுடனும் காட்டை விரைவாகச் சுற்றிப் பார்ப்பதற்கு ஆணையிடுகிறான்; ஆயுதம் தாங்கிய குகன் ஆயிரம் உறவினருடன் காடினுள் ராமனைத் தேடுகிறான். பரதன் தொடர்ச்சியாக விரதம் உரைக்கிறான்—ராமன், லக்ஷ்மணன், சீதை ஆகியோரைக் காணும்வரை எனக்கு அமைதி இல்லை; நிலவொளிபோல் பிரகாசிக்கும், தாமரைக் கண்களையுடைய ராமன் முகத்தைப் பார்க்கும்வரை இல்லை; அரசலட்சணங்கள் பொறிக்கப்பட்ட அவரது திருவடிகளைத் தலைமேல் தாங்கும்வரை இல்லை; மேலும் பித்ரு-பைதாமக ராஜ்யத்தின் உரிய வாரிசான ராமனை அபிஷேகம் செய்து நிறுவும்வரை இல்லை. பின்னர் சித்ரகூடம் புண்ணியமிக்கது, மலைகளின் அரசனைப் போல் போற்றப்படுகிறது; ஒளிவீசும் ஆயுததாரி ராமன் அங்கு தங்கியதால் அந்த வனம் ‘சித்தி பெற்றது’ என வர்ணிக்கப்படுகிறது. மலையோரங்களில் மலர்ந்த மரக்கூட்டங்களின் வழியே பரதன் செல்லும் போது, ஆசிரமத் தீயின் புகை உயர்ந்த கொடிபோல் தூரத்தில் தெரிகிறது; கரை எட்டியவனைப் போல உறவினருடன் மகிழ்கிறான். சேனையைத் தூரத்தில் நிறுத்தி, குகனுடன் விரைந்து சித்ரகூடத்தின் தர்மமிகு ஆசிரமத்தை நோக்கிச் செல்கிறான்.
Shlokas
Verse 1
निवेश्य सेनां तु विभुः पद्भ्यां पादवतां वरः।अभिगन्तुं स काकुत्थ्समियेष गुरुवर्तकम्।।2.98.1।।
சேனையை முகாமில் தங்கவைத்து, மனிதர்களில் சிறந்த ஆண்டவன் பரதன்—தந்தையின் ஆணையைப் பின்பற்றும் காகுத்ஸ்தன் (ஸ்ரீராமன்) அவர்களைச் சந்திக்க—கால்நடையாகவே செல்லத் தீர்மானித்தான்।
Verse 2
निविष्टमात्रे सैन्ये तु यथोद्देशं विनीतवत्।भरतो भ्रातरं वाक्यं शत्रुघ्नमिदमब्रवीत्।।2.98.2।।
சேனை குறிப்பிட்ட இடங்களில் இப்போதுதான் முகாம் அமைத்தவுடன், ஒழுக்கத்துடன் பரதன் தன் சகோதரன் சத்ருக்னனிடம் இவ்வார்த்தைகளைச் சொன்னான்।
Verse 3
क्षिप्रं वनमिदं सौम्य नरसङ्घै स्समन्ततः।लुब्धैश्च सहितैरेभि स्त्वमन्वेषितुमर्हसि।।2.98.3।।
அன்பான சத்ருக்னா! உடனே இந்தக் காட்டை எல்லாத் திசைகளிலும் மனிதக் குழுக்களுடன்—இவ்வேட்டையாடிகளையும் சேர்த்து—தேடுதல் உனக்குத் தகும்।
Verse 4
गुहो ज्ञातिसहस्रेण शरचापासिधारिणा।समन्वेषतु काकुत्स्थमस्मिन् परिवृतस्स्वयम्।।2.98.4।।
அம்பு, வில், வாள் ஏந்திய ஆயிரம் உறவினரால் சூழப்பட்ட குகன் தானே இந்தக் காட்டில் காகுத்ஸ்த ராமனைத் தேடட்டும்।
Verse 5
अमात्यै स्सह पौरैश्च गुरुभिश्च द्विजातिभिः।वनं सर्वं चरिष्यामि पद्भ्यां परिवृत स्स्वयम्।।2.98.5।।
நான் தானே அமைச்சர்கள், நகர மக்கள், குருமார்கள், இருபிறப்பாளர் பிராமணர்கள் சூழ, கால்நடையாகவே முழுக் காட்டையும் சுற்றிச் செல்வேன்।
Verse 6
यावन्न रामं द्रक्ष्यामि लक्ष्मणं वा महाबलम्।वैदेहीं च महाभागां न मे शान्तिर्भविष्यति।।2.98.6।।
நான் ஸ்ரீராமனையோ, மகாபலன் லக்ஷ்மணனையோ, மகாபாக்யவதி வைதேஹி (சீதையையோ) தரிசிக்கும் வரை எனக்கு அமைதி உண்டாகாது।
Verse 7
यावन्न चन्द्रसङ्काशं द्रक्ष्यामि शुभमाननम्। भ्रातुः पद्मपलाशाक्षं न मे शान्तिर्भविष्यति।।2.98.7।।
சந்திரனைப் போன்ற ஒளியுடைய சுபமுகமும், தாமரை இதழ் போன்ற கண்களும் கொண்ட என் அண்ணனை நான் காணும் வரை எனக்கு அமைதி உண்டாகாது।
Verse 8
यावन्न चरणौ भ्रातुः पार्थिवव्यञ्जनान्वितौ।शिरसा धारयिष्यामि न मे शान्तिर्भविष्यति।।2.98.8।।
அரசருக்குரிய இலக்கணச் சின்னங்களுடன் கூடிய என் அண்ணனின் திருவடிகளை நான் தலைமேல் தாங்கும் வரை எனக்கு அமைதி உண்டாகாது।
Verse 9
यावन्न राज्ये राज्यार्हः पितृपैतामहे स्थितः।अभिषेकजलक्लिन्नो न मे शान्तिर्भविष्यति।।2.98.9।।
அரசாட்சிக்கு உரிய அவர் (ஸ்ரீராமர்) பித்ரு-பைதாமக அரசில் நிறுவப்பட்டு, அபிஷேக நீரால் நனைந்து திருநீராட்டம் பெற்றிருக்கும் வரை எனக்கு அமைதி உண்டாகாது।
Verse 10
सिद्धार्थः खलु सौमित्रिर्यश्चन्द्रविमलोपमम्।मुखं पश्यति रामस्य राजीवाक्षं महाद्युति।।2.98.10।।
உண்மையிலே சௌமித்ரி (லக்ஷ்மணன்) கृतார்த்தன்; ஏனெனில் மகாதேஜஸுடன், தாமரைநேத்திரனான ஸ்ரீராமனின் களங்கமற்ற சந்திரனை ஒத்த முகத்தை அவன் தரிசிக்கிறான்।
Verse 11
कृतकृत्या महाभागा वैदेही जनकात्मजा।भर्तारं सागरान्तायाः पृथिव्या यानुगच्छति।।2.98.11।।
ஜனகாத்மஜையான மகாபாக்யவதி வைதேஹி கृतகृत்யை; ஏனெனில் கடலால் சூழப்பட்ட பூமியின் ஆண்டவனான தன் கணவரை அவள் பின்தொடர்கிறாள்।
Verse 12
सुभगश्चित्रकूटोऽसौ गिरिराजोपमो गिरिः।यस्मिन्वसति काकुत्स्थः कुबेर इव नन्दने।।2.98.12।।
இந்தச் சித்திரகூட மலை மிகப் பாக்கியமுடையது; மலைராஜனை ஒத்த மலை. ஏனெனில் இதில் காகுத்ஸ்தர் ஸ்ரீராமர், நந்தனவனத்தில் குபேரன் இருப்பதுபோல் வாசம் செய்கிறார்.
Verse 13
कृतकार्यमिदं दुर्गं वनं व्यालनिषेवितम्।यदध्यास्ते महातेजा राम श्शस्त्रभृतां वरः।।2.98.13।।
விலங்குகள் உலவும் இந்தத் துர்கமமான வனம் இன்று கृतார்த்தம் அடைந்தது; ஏனெனில் இங்கே மகாதேஜஸ்வியான, ஆயுததாரிகளில் சிறந்த ஸ்ரீராமர் வாசம் செய்கிறார்.
Verse 14
एवमुक्त्वा महातेजा भरतः पुरषर्षभः।पद्भ्यामेव महाबाहुः प्रविवेश महाद्वनम्।।2.98.14।।
இவ்வாறு கூறி, மகாதேஜஸ்வியான பரதன்—மனிதர்களில் சிறந்தவன், மகாபாகு—கால்நடையாகவே அந்தப் பெருவனத்தில் நுழைந்தான்.
Verse 15
स तानि द्रुमजालानि जातानि गिरिसानुषु।पुष्पिताग्राणि मध्येन जगाम वदतां वरः।।2.98.15।।
பேச்சில் சிறந்தவன் அவன், மலைச்சரிவுகளில் வளர்ந்த அந்த அடர்ந்த மரக்கூட்டங்களின் நடுவே சென்றான்; அவற்றின் உச்சிகள் மலர்களால் அலங்கரிக்கப்பட்டிருந்தன.
Verse 16
स गिरेश्चित्रकूटस्य सालमासाद्य पुष्पितम्।रामाश्रमगतस्याग्नेर्ददर्श ध्वजमुच्छ्रितम्।।2.98.16।।
சித்திரகூட மலையில் மலர்ந்த சால மரத்தை அணைந்து, ராமாஸ்ரமத்தின் அக்னியிலிருந்து கொடிபோல் உயர்ந்து எழுந்த புகைத் தூணை அவன் கண்டான்.
Verse 17
तं दृष्ट्वा भरत श्रीमान्मुमोद सह बान्धवः।अत्र राम इति ज्ञात्वा गतः पारमिवाम्भसः।।2.98.17।।
அதைக் கண்டதும், ஸ்ரீமான் பரதன் தன் உறவினருடன் மிகுந்த மகிழ்ச்சி கொண்டான். ‘இங்கே ராமன் இருக்கிறார்’ என்று அறிந்து, நீரைத் தாண்டி அப்புறத் துறையை அடைந்தவன் போலத் தன்னைப் பூரண கृतார்த்தனாக எண்ணினான்।
Verse 18
स चित्रकूटे तु गिरौ निशम्यव रामाश्रमं पुण्यजनोपपन्नम्।गुहेन सार्धं त्वरितो जगाम पुनर्निवेश्यैव चमूं महात्मा।।2.98.18।।
சித்ரகூட மலைமேல் புண்ணியர்கள் வந்து போகும் ராமாஸ்ரமத்தின் செய்தியை அறிந்து, மகாத்மா பரதன் படையை மீண்டும் (தூரத்தில்) தங்கவைத்து, குகனுடன் விரைந்து முன்னே சென்றான்।
Frequently Asked Questions
The central action is Bharata’s deliberate renunciation of coercive or royal entitlement: he approaches Rāma on foot, keeps the army at a distance, and frames his mission as restoration of rightful succession—rejecting any benefit derived from the contested transfer of power.
The chapter teaches that legitimacy in governance depends on inner restraint and public-spirited dharma: Bharata’s repeated “no peace until…” vows convert political authority into moral accountability, presenting kingship as service to righteousness rather than possession.
Chitrakūṭa is highlighted as a sacral landscape; the visible smoke rising like a banner from the hermitage fire functions as a navigational and symbolic landmark, while references to Nandana and Kubera elevate the hermitage setting into a culturally resonant image of blessed habitation.
Read Valmiki Ramayana in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.