Adhyaya 50

ராமரின் அசுவமேத யாகம் நடைபெறும் போது, யாகக் குதிரை பிடிக்கப்பட்டதாகவும் தன் வீரர்கள் அவமதிக்கப்பட்டதாகவும் சத்ருக்னனுக்கு செய்தி வருகிறது. கோபம் எழினும், அமைச்சர் சுமதி தூதுநீதியை நினைவூட்டுகிறார்—வலிமையால் முடியாததைத் தூதின் சொல் நிறைவேற்றும் என। அதனால் சத்ருக்னன் வாலியின் புதல்வன் அங்கதன்/ஹரீஸ்வரனைத் தூதராகக் கொண்டு அருகிலுள்ள குண்டல நகரத்துக்கு அனுப்புகிறான். அங்கு தர்மநிஷ்ட க்ஷத்திரிய அரசன் சுரதன் ஆட்சி செய்கிறான்; ராமபாத பக்தியில் புகழ்பெற்றவன். அரசவையில் தூது தன் அடையாளத்தைச் சொல்ல, குதிரை விவகாரம் தீவிரமாகி, குதிரை திருப்பி அளிக்காவிட்டால் பேர்ப்போர்-வினாசம் ஏற்படும் என எச்சரிக்கப்படுகிறது. அங்கதன் சுரதனின் மிகைத் தன்னம்பிக்கையைத் தடுத்து, சத்ருக்னனின் வீரச் செயல்களையும் வானரர்களின் ராமநிஷ்டையையும் எடுத்துரைத்து, சரணாகதி செய்து குதிரையை மீளளிக்குமாறு வலியுறுத்துகிறான். இறுதியில் ராமனிடத்து தர்மமான சரணாகதியே உயர்ந்த தீர்வு என்றும், தூதுச் செய்தி வழியே முடிவு சத்ருக்னனிடம் சேர்க்கப்படுகின்றது என்றும் கூறப்படுகிறது।