Adhyaya 90
The Deeds of Cyavana (in the Context of Guru-tirtha Glorification)
இந்த அத்தியாயத்தில் சூதர், குஞ்ஜலன் கூறிய உறுதியை எடுத்துரைக்கிறார்—சந்தேகத்தை நீக்கும், பாவத்தை அழிக்கும் ஒரு புனிதக் கதையை அவர் சொல்லப் போவதாக. பின்னர் நிகழ்வு இந்திரனின் தெய்வசபைக்குச் செல்கிறது; நாரதர் வருகை தந்து, அர்க்யம், பாத்யம், ஆசனம் ஆகியவற்றால் முறையாகப் போற்றப்படுகிறார். அங்கே தீர்த்தங்களின் வேறுபட்ட சக்தி குறித்து—பிரம்மஹத்த்யா, சுராபானம், கோஹத்த்யா, ஹிரண்யஸ்தேயம் போன்ற மகாபாதகங்களை நீக்குவதில் எந்தத் தீர்த்தம் சிறந்தது—என்ற கேள்வி எழுகிறது. இந்திரன் பூமியிலுள்ள தீர்த்தங்களை அழைக்கிறார். அவை உடலுருவுடன், ஒளிவீசும் அலங்காரங்களுடன் தோன்றுகின்றன; கங்கை, நர்மதை போன்ற நதிகளும், பிரயாகம், புஷ்கரம், வாராணசி, பிரபாசம், அவந்தி, நைமிஷம் போன்ற க்ஷேத்திரங்களும் பெயர்பெயராகச் சொல்லப்படுகின்றன. பிராயச்சித்தம் இன்றியே மிகக் கடும் பாவங்களையும் அழிக்கும் மகாதீர்த்தம் எது என்று இந்திரன் வினவுகிறார். கூடிய தீர்த்தங்கள் பொதுவான பாவநாசப் பெருமையை ஒப்புக்கொண்டாலும், மகாபாதகங்களில் தங்களின் எல்லையைச் சுட்டுகின்றன; எனினும் பிரயாகம், புஷ்கரம், அர்க-தீர்த்தம், வாராணசி ஆகியவை விசேஷமாக உயர்ந்த பலன் தருவன எனப் புகழ்கின்றன. இறுதியில் இந்திரன் ஸ்தோத்திரம் செய்து, இந்நிகழ்வை வேணன் கதையுடனும் குரு-தீர்த்த மகிமையுடனும் இணைத்து அத்தியாயம் நிறைவடைகிறது.
Shlokas
Verse 1
सूतौवाच । एवमाकर्ण्य तत्सर्वं समुज्ज्वलस्य भाषितम् । कुंजलः स हि धर्मात्मा प्रत्युवाच सुतं प्रति
சூதர் கூறினார்—சமுஜ்ஜ்வலன் சொன்ன அனைத்தையும் கேட்டுத் தர்மாத்மாவான குஞ்ஜலன் தன் மகனிடம் பதிலுரைத்தான்।
Verse 2
कुंजल उवाच । संप्रवक्ष्याम्यहं तात श्रूयतां स्थिरमानसः । सर्वसंदेहविध्वंसं चरित्रं पापनाशनम्
குஞ்ஜலன் கூறினான்—குழந்தையே, இப்போது நான் உரைக்கிறேன்; நிலையான மனத்துடன் கேள். இது எல்லாச் சந்தேகங்களையும் அழித்து பாவங்களை நீக்கும் புனிதச் சரிதம்।
Verse 3
इंद्रलोके प्रववृते संवादो देव कौतुकः । सभायां तस्य देवस्य इंद्रस्यापि महात्मनः
இந்திரலோகத்தில் தெய்வீக வியப்பால் நிறைந்த உரையாடல் தொடங்கியது—மகாத்மா தேவன் இந்திரனின் சபையிலும் அது நிகழ்ந்தது.
Verse 4
देवं द्रष्टुं सहस्राक्षं नारदस्त्वरितं ययौ । समागतं सहस्राक्षः सूर्यतेजःसमप्रभम्
சஹஸ்ராக்ஷனான தேவ இந்திரனை தரிசிக்க ஆவலுடன் நாரதர் விரைந்து சென்றார். அங்கே சஹஸ்ராக்ஷன் சூரியத் தேஜஸுக்கு ஒப்பான ஒளியுடன் தோன்றினார்.
Verse 5
तं दृष्ट्वा हर्षमायातः समुत्थाय महामतिः । ददावर्घं च पाद्यं च भक्त्या प्रणतमानसः
அவரைக் கண்டதும் மகாமதி மகிழ்ச்சியால் நிறைந்தார்; எழுந்து, பக்தியால் தாழ்ந்த மனத்துடன் அர்க்யமும் பாத்யமும் அர்ப்பணித்தார்.
Verse 6
बद्धांजलिपुटोभूत्वा प्रणाममकरोत्तदा । आसने कोमले पुण्ये विनिवेश्य द्विजोत्तमम्
அப்போது கைகூப்பி வணங்கினார்; மேலும் அந்த உத்தம த்விஜனை மென்மையான புனித ஆசனத்தில் அமர்த்தி மரியாதை செய்தார்.
Verse 7
पप्रच्छ प्रणतो भूत्वा श्रद्धया परया युतः । कस्माच्चागमनं तेऽद्य कारणं वद सांप्रतम्
வணங்கி, பரம நம்பிக்கையுடன் அவர் கேட்டார்—“இன்று நீங்கள் இங்கே வந்ததற்குக் காரணம் என்ன? இப்போதே காரணத்தைச் சொல்லுங்கள்.”
Verse 8
इत्युक्तो देवराजेन प्रत्युवाच महामुनिः । भवंतं द्रष्टुमायातः पृथिव्यास्तु पुरंदरः
தேவராஜன் இவ்வாறு கூறியபோது, மகாமுனி மறுமொழி கூறினார்— “ஓ புரந்தரா! நீ பூமியைத் தரிசிக்க இங்கு வந்தாய்.”
Verse 9
स्नात्वा पुण्यप्रदेशेषु तीर्थेषु च सुश्रद्धया । देवान्पितॄन्समभ्यर्च्य दृष्ट्वा तीर्थान्यनेकशः
புண்ணியப் பகுதிகளிலுள்ள தீர்த்தங்களில் ஆழ்ந்த பக்தியுடன் நீராடி, தேவர்களையும் பித்ருக்களையும் முறையாக வழிபட்டு, பலமுறை பல தீர்த்தங்களைத் தரிசித்தான்.
Verse 10
एतत्ते सर्वमाख्यातं यत्त्वया पृच्छितं पुरा । देवेंद्र उवाच । दृष्टानि पुण्यतीर्थानि सुक्षेत्राणि त्वया मुने
“நீ முன்பு கேட்டதையெல்லாம் உனக்குச் சொல்லிவிட்டேன்.” தேவேந்திரன் கூறினான்— “ஓ முனிவரே! நீ புண்ணிய தீர்த்தங்களையும் மங்கள க்ஷேத்திரங்களையும் தரிசித்தாய்.”
Verse 11
किं तीर्थं प्राप्य मुच्येत ब्रह्मघ्नो ब्रह्महत्यया । सुरापोमुच्यतेपापाद्गोघ्नोहेमापहारकः
எந்த தீர்த்தத்தை அடைந்தால் பிராமணனை கொன்றவன் பிரம்மஹத்தி பாவத்திலிருந்து விடுபடுவான்? மேலும் எந்த (தீர்த்தத்தால்) மதுபானி, பசுக்கொலை செய்தவன், பொன் திருடியவனும் பாவமুক্তி பெறுவான்?
Verse 12
स्वामिद्रोहान्महाभाग नारीहंता कथं सुखी । नारद उवाच । यानि कानि च तीर्थानि गयादीनि सुरेश्वर
ஓ மகாபாகனே! ஆண்டவனைத் துரோகம் செய்தவனும், பெண்ணைக் கொன்றவனும் எவ்வாறு இன்பமுடன் இருப்பான்? நாரதர் கூறினார்— “ஓ சுரேசுவரா! கயா முதலிய எந்தெந்த தீர்த்தங்கள் உள்ளனவோ…”
Verse 13
तेषां नैव प्रजानामि विशेषं पापनाशनम् । सुपुण्यानि सुदिव्यानि पापघ्नानि समानि च
அவற்றில் பாபநாச சக்தியில் எந்தச் சிறப்பு வேறுபாடும் எனக்கு அறியப்படவில்லை; அனைத்தும் சமமாக மிகப் புண்ணியமானவை, தெய்வீகமானவை, பாபம் போக்கும் தன்மை உடையவை।
Verse 14
सर्वाण्येव सुतीर्थानि जानाम्यहं पुरंदर । अविशेषं विशेषं वै नैव जानामि सांप्रतम्
ஓ புரந்தரா! எல்லா சிறந்த தீர்த்தங்களையும் நான் அறிவேன்; ஆனால் இப்போது அவற்றில் ‘பொது’ எது, ‘சிறப்பு’ எது என்ற வேறுபாடு எனக்கு தெரியவில்லை।
Verse 15
प्रत्ययं क्रियतां देव तीर्थानां गतिदायकम् । एवमाकर्ण्य तद्वाक्यं नारदस्य महात्मनः
ஓ தேவா! தீர்த்தங்களை அடையச் செய்யும் உறுதியான நம்பிக்கை/உறுதிமொழியை அருள்வாயாக—இவ்வாறு மகாத்மா நாரதரின் சொற்களை கேட்டபின்…
Verse 16
समाहूतानि चेंद्रेण तीर्थानि भूगतानि च । मूर्तिवर्तीनि दिव्यानि समायातानि शासनात्
இந்திரன் அழைத்ததனால், பூமியில் உள்ள தீர்த்தங்களும்—தெய்வீகமாக, உருவம் கொண்டவையாக—அவனது ஆணைப்படி ஒன்றுகூடி வந்தன।
Verse 17
बद्धांजलीनि दिव्यानि भूषितानि सुभूषणैः । दिव्यांबराणि स्निग्धानि तेजोवंति च सुव्रत
அந்த தெய்வீக தீர்த்தங்கள் கைகூப்பி நின்றன; சிறந்த ஆபரணங்களால் அலங்கரிக்கப்பட்டு, தெய்வீக ஆடைகள் அணிந்து, மென்மையுடன் ஒளிவீசும் தேஜஸுடன் பிரகாசித்தன—ஓ சுவிரதா!
Verse 18
स्त्रीपुंसोश्च स्वरूपाणि कृतानि च विशेषतः । हेमचंदनकाशानि दिव्यरूपधराणि च
சிறப்பாகப் பெண்களும் ஆண்களும் பல வடிவங்களாக உருவாக்கப்பட்டனர்—பொன்னும் சந்தனமும் போல் ஒளிவீசும், தெய்வீக ரூபம் தரித்தவர்கள்।
Verse 19
मुक्ताफलस्यवर्णेन प्रभासंति नरेश्वर । तप्तकांचनवर्णानि सारुण्यानि च तत्र वै
அரசே, அவர்கள் முத்தின் நிறம்போல் ஒளிர்கின்றனர்; அங்கே காய்ந்த பொன்னின் நிறம்போல், செம்மை கலந்த ரூபங்களும் தோன்றுகின்றன।
Verse 20
कति शुक्ल सुपीतानि प्रभावंति सभांतरे । कानि पद्मनिभान्येव मूर्तिवर्तीनि तानि तु
சபையின் உள்ளே எத்தனை பேர் வெண்மையாகவும், எத்தனை பேர் செறிந்த மஞ்சளாகவும் ஒளிர்கின்றனர்? அவர்களில் எவை தாமரைபோல், உருவம் கொண்ட மூர்த்திகளாக உள்ளன?
Verse 21
सूर्यतेजः प्रकाशानि तडित्तेजः समानि च । पावकाभानि चान्यानि प्रभासंति सभांतरे
மண்டபத்தின் உள்ளே பல ஒளிகள் பிரகாசித்தன—சில சூரியத் தேஜஸ்போல், சில மின்னல் ஒளிபோல், இன்னும் சில தீயின் பிரகாசம்போல்।
Verse 22
सर्वाभरणशोभाढ्यैः प्रशोभंते नरेश्वर । हारकंकणकेयूरमालाभिस्तु सुचंदनैः
அரசே, அவர்கள் எல்லா ஆபரணங்களின் அழகாலும் மிகச் சிறப்பாக ஒளிர்கின்றனர்; மாலைகள், வளையல்கள், தோள்வளையங்கள் அணிந்து, நற்சந்தனத்தால் பூசப்பட்டுள்ளனர்।
Verse 23
दिव्यचंदनदिग्धानि सुरभीणि गुरूणि च । कमंडलुकराण्येव आयातानि सभांतरे
தெய்வீக சந்தனப் பூச்சு பூசப்பட்டு, நறுமணமிக்கவும் கனமிக்கவும் இருந்த கமண்டலு முதலிய பாத்திரங்கள் சபையின் நடுவே வந்து சேர்ந்தன।
Verse 24
गंगा च नर्मदा पुण्या चंद्रभागा सरस्वती । देविका बिंबिका कुब्जा कुंजला मंजुला श्रुता
புனித நதிகள்—கங்கை, நர்மதை, புண்யா, சந்திரபாகா, சரஸ்வதி; மேலும் தேவிகா, பிம்பிகா, குப்ஜா, குஞ்ஜலா, மஞ்சுலா, ஸ்ருதா.
Verse 25
रंभा भानुमती पुण्या पारा चैव सुघर्घरा । शोणा च सिंधुसौवीरा कावेरी कपिला तथा
ரம்பா, பானுமதி, புண்யா; மேலும் பாரா, சுகர்கரா; அதுபோல சோணா, சிந்து-சௌவீரா, காவேரி, கபிலா ஆகியனவும் புனித நதிகள்.
Verse 26
कुमुदा वेदनदी पुण्या सुपुण्या च महेश्वरी । चर्मण्वती तथा ख्याता लोपा चान्या सुकौशिकी
குமுதா, வேதநதி, புண்யா, சுபுண்யா, மகேஸ்வரி; மேலும் புகழ்பெற்ற சர்மண்வதி; லோபா மற்றும் மற்றொரு சுகௌசிகி (நதிகள்).
Verse 27
सुहंसी हंसपादा च हंसवेगा मनोरथा । सुरुथास्वारुणा वेणा भद्र वेणा सुपद्मिनी
சுஹம்ஸீ, ஹம்ஸபாதா, ஹம்ஸவேகா, மனோரதா; சுருதா, ஸ்வாருணா, வேணா, பத்ரா, வேணா, சுபத்மினீ—இவை (நதிகளின்) பெயர்களாக எடுத்துரைக்கப்படுகின்றன।
Verse 28
नाहलीसुमरी चान्या पुण्या चान्या पुलिंदिका । हेमा मनोरथा दिव्या चंद्रिका वेदसंक्रमा
ஒன்று நாஹலீ-சுமரீ, மற்றொன்று புண்யா, இன்னொன்று புலிந்திகா; மேலும் ஹேமா, மனோரதா, திவ்யா, சந்த்ரிகா, வேதஸங்க்ரமா—இவையே (பெயர்கள்) என உரைக்கப்படுகின்றன।
Verse 29
ज्वालाहुताशनी स्वाहा काला चैव कपिंजला । स्वधा च सुकला लिंगा गंभीरा भीमवाहिनी
ஜ்வாலாஹுதாஷனீ, ஸ்வாஹா, காலா மற்றும் கபிஞ்ஜலா; மேலும் ஸ்வதா, சுகலா, லிங்கா, கம்பீரா, பீமவாஹினீ—இவை (பெயர்கள்) வரிசையாக எண்ணப்பட்டன।
Verse 30
देवद्रीची वीरवाहा लक्षहोमा अघापहा । पाराशरी हेमगर्भा सुभद्रा वसुपुत्रिका
தேவத்ரீசீ, வீரவாஹா, லக்ஷஹோமா, பாபஹரா; மேலும் பாராஷரீ, ஹேமகர்பா, சுபத்ரா, வசுபுத்ரிகா—இவையே (அவளின்) நாமங்கள்।
Verse 31
एता नद्यो महापुण्या मूर्तिमत्यो नरेश्वर । सर्वाभरणशोभाढ्याः कुंभहस्ताः सुपूजिताः
மனிதரின் அரசே! இந்நதிகள் மகாபுண்ணியமிக்கவை—தெய்வ மూర్తிகளாய்; எல்லா ஆபரணங்களின் ஒளியால் அலங்கரித்து, கைகளில் கும்பங்களைத் தாங்கி, முறையாகப் போற்றப்படுகின்றன।
Verse 32
प्रयागः पुष्करश्चैव अर्घदीर्घो मनोरथा । वाराणसी महापुण्या ब्रह्महत्या व्यपोहिनी
பிரயாகம், புஷ்கரம், மேலும் அர்கதீர்கம், மனோரதா; மகாபுண்ணியமான வாராணசி—இத்தீர்த்தங்கள் பிரம்மஹத்த்யா பாவத்தையும் அகற்றும்।
Verse 33
द्वारावती प्रभासश्च अवंती नैमिषस्तथा । चंडकश्च महारत्नो महेश्वरकलेश्वरौ
த்வாராவதி, பிரபாசம், அவந்தி, மேலும் நைமிஷம்; அதோடு சண்டக, மகாரத்ன, மற்றும் இரு புனிதத் தலங்கள்—மஹேஸ்வர, கலேஸ்வர।
Verse 34
कलिंजरो ब्रह्मक्षेत्रं माथुरो मानवाहकः । मायाकांती तथान्यानि दिव्यानि विविधानि च
கலிஞ்ஜர, பிரம்மக்ஷேத்திரம், மதுரா, மானவாஹக; மேலும் மாயாகாந்தி—அத்துடன் பலவகையான பிற தெய்வீகத் தீர்த்தங்கள்।
Verse 35
अष्टषष्टिः सुतीर्थानि नदीनां शतकोटयः । गोदावरीमुखाः सर्वा समायातास्तदाज्ञया
அறுபத்தெட்டு சிறந்த தீர்த்தங்கள், நதிகளின் நூறு கோடிகள்—கோதாவரி முதலிய அனைத்தும்—அவரது ஆணையால் இங்கு வந்து சேர்ந்தன।
Verse 36
द्वीपानां तु समस्तानि सुतीर्थानि महांति च । मूर्तिलिंगधराण्येव सहस्राक्षं सुरेश्वरम्
அனைத்து தீவுகளிலும் உள்ள சிறந்த, மகத்தான தீர்த்தங்களும்; மேலும் மூர்த்தி மற்றும் லிங்கம் தாங்கிய புனித வடிவங்களும்—தேவர்களின் ஈசனான ஸஹஸ்ராக்ஷனை வணங்குகின்றன।
Verse 37
समाजग्मुः समस्तानि तदादेशकराणि च । प्रणेमुर्देवदेवेशं नतशीर्षाणि सर्वशः
அப்போது அவரது ஆணையை நிறைவேற்றிய அனைவரும் ஒன்றாகக் கூடியனர்; மேலும் எல்லாத் திசைகளிலும் தலை தாழ்த்தி தேவர்களின் தேவனாகிய தேவாதிதேவனை வணங்கினர்।
Verse 38
सूत उवाच । तैः प्रोक्तं तु महातीर्थैर्देवराजं यशस्विनम् । कस्मात्त्वया समाहूता देवदेव वदस्व नः
சூதர் கூறினார்—அப்போது அந்த மகாதீர்த்தங்கள் புகழ்மிக்க தேவராஜனை நோக்கி, “தேவதேவா! நீ எதற்காக எங்களை அழைத்தாய்? எங்களுக்குச் சொல்வாயாக” என்றன.
Verse 39
ब्रूहि नः कारणं सर्वं नमस्तुभ्यं सुराधिप । एवमाकर्ण्य तद्वाक्यं देवराजोभ्यभाषत
“சுராதிபா! முழுக் காரணத்தையும் எங்களுக்குச் சொல்வாயாக; உமக்கு நமஸ்காரம்.” என்று அவர்கள் கூறியதை கேட்ட தேவராஜன் பதிலளித்தான்.
Verse 40
कः समर्थो महातीर्थो ब्रह्महत्यां व्यपोहितुम् । गोवधाख्यं महापापं स्त्रीवधाख्यमनुत्तमम्
பிரம்மஹத்தி பாவத்தையும், கோவதை எனப்படும் மகாபாபத்தையும், ஸ்த்ரீவதை எனப்படும் ஒப்பற்ற பாவத்தையும் நீக்க வல்ல மகாதீர்த்தம் எது?
Verse 41
स्वामिद्रोहाच्च संभूतं सुरापानाच्च दारुणम् । हेमस्तेयात्तथा जातं गुरुनिंदा समुद्भवम्
இது ஆண்டவனுக்குத் துரோகம் செய்வதிலிருந்து உண்டாகிறது; மதுபானத்தால் மிகக் கொடியதாகிறது; பொன் திருடுதலாலும் பிறக்கிறது; குருநிந்தையிலிருந்தும் தோன்றுகிறது.
Verse 42
भ्रूणहत्यां महाघोरां नाशयेत्कः समर्थवान् । राजद्रोहान्महापापं बहुपीडाप्रदायकम्
மிகக் கொடிய கருக்கொலைப் பாவத்தை யார் அழிக்க வல்லவர்? மேலும் அரசதுரோகம் காரணமாக உண்டாகி பல துன்பங்களைத் தரும் மகாபாபத்தை யார் நீக்க வல்லவர்?
Verse 43
मित्रद्रोहात्तथा चान्यदन्यद्विश्वासघातकम् । देवभेदं तथा चान्यं लिंगभेदमतः परम्
நண்பனைத் துரோகம் செய்வதும், நம்பிக்கையை முறிக்கும் பிற செயல்களும்; தேவர்களிடையே பிளவை உண்டாக்குவதும், மேலும் லிங்கச் சின்னங்களின் அடிப்படையில் சமயப் பிரிவை உருவாக்குவதும் ஆகும்.
Verse 44
वृत्तिच्छेदं च विप्राणां गोप्रचारप्रणाशनम् । आगारदहनं चान्यद्गृहदीपनकं तथा
பிராமணர்களின் வாழ்வாதாரத்தைத் துண்டிப்பதும், பசுக்களின் மேய்ச்சலும் நடமாட்டமும் அழிப்பதும், வீடுகளை எரிப்பதும், அதுபோல பிற செயல்கள்—வசிப்பிடங்களில் தீ வைப்பதும் போன்றவை।
Verse 45
षोडशैते महापापा अगम्यागमनं तथा । स्वामित्यागात्समुद्भूतं रणस्थानात्पलायनात्
இவை பதினாறு மகாபாபங்கள்—அணுகக் கூடாதவரிடம் செல்வது போன்றவை; மேலும் உரிய ஆண்டவனைத் துறப்பதிலிருந்து எழும் கொடிய பாபம், அதாவது போர்க்களத்திலிருந்து ஓடிப்போவது।
Verse 46
एतानि नाशयेत्को वै समर्थस्तीर्थौत्तमः । समर्थो भवतां मध्ये प्रायश्चित्तं विना ध्रुवम्
தீர்த்தங்களில் சிறந்தவனே! இப்பாபங்களை அழிக்க யார் வல்லவர்? உங்களிடையே நிச்சயமாக ஒருவன் வல்லவன் உள்ளான்; அவன் பிராயச்சித்தமின்றியும் இவற்றை நாசம் செய்ய வல்லவன்.
Verse 47
पश्यतां देवतानां च नारदस्य च पश्यतः । ब्रुवंतु सर्वे संचिंत्य विचार्यैवं सुनिश्चितम्
தேவர்கள் பார்த்துக் கொண்டிருக்க, நாரதரும் சாட்சியாக இருக்க, அனைவரும் நன்கு சிந்தித்து ஆராய்ந்து, இத்தீர்மானத்தை உறுதியாக நிர்ணயித்து உரையாடுக.
Verse 48
एवमुक्ते शुभे वाक्ये देवराज्ञामहात्मना । संमंत्र्य तीर्थराजेन प्रोचुः शक्रं सभागतम्
மகாத்மையான தேவராஜன் இவ்வாறு மங்களமான வாக்குகளை உரைத்தபின், அவர்கள் தீர்த்தராஜனுடன் ஆலோசித்து, சபைக்கு வந்த சக்ரன் (இந்திரன்) நோக்கி உரைத்தனர்.
Verse 49
तीर्थान्यूचुः । श्रूयतामभिधास्यामो देवराज नमोस्तु ते । संति वै सर्वतीर्थानि सर्वपापहराणि च
தீர்த்தங்கள் கூறின—“கேளுங்கள், நாம் அறிவிக்கிறோம். தேவராஜனே, உமக்கு நமஸ்காரம். உண்மையாகவே எல்லாத் தீர்த்தங்களும் உள்ளன; அவை எல்லாப் பாவங்களையும் அகற்றுவன.”
Verse 50
ब्रह्महत्यादिकान्यांश्च त्वया प्रोक्तान्सुरेश्वर । महाघोरान्सुदीप्तांश्च नाशितुं नैव शक्नुमः
சுரேஸ்வரனே, நீர் கூறிய பிரம்மஹத்த்யா முதலியவும் மற்ற மிகக் கொடிய, தீப்போல் எரியும் பாவங்களையும் அழிக்க நாம் இயலாதோம்.
Verse 51
प्रयागः पुष्करश्चैव अर्घतीर्थमनुत्तमम् । वाराणसी महाभाग समर्था पापनाशिनी
பிரயாகம், புஷ்கரம், மேலும் ஒப்பற்ற அர்கதீர்த்தம்; மகாபாகனே, வாராணசி—இவை அனைத்தும் பாவநாசத்திற்கு வல்லவை.
Verse 52
महापातकनाशार्थे चत्वारोमितविक्रमाः । उपपातकनाशार्थं चत्वारोमितविक्रमाः
மகாபாதகங்களை அழிக்க நான்கு ‘மிதவிக்ரம’ (நியத அடிகள்) விதிக்கப்பட்டுள்ளன; உபபாதகங்களை அழிக்கவும் நான்கு ‘மிதவிக்ரம’களே விதிக்கப்பட்டுள்ளன.
Verse 53
सृष्टा धात्रा च देवेंद्र पुष्कराद्या महाबलाः । एवमाकर्ण्य तद्वाक्यं तीर्थानां सुरराट् ततः
ஏ தேவேந்திரா! தாதா (படைத்தவன்) புஷ்கர முதலான மகாபலமிக்க தீர்த்தங்களைப் படைத்தான். தீர்த்தங்களைப் பற்றிய அந்த வார்த்தைகளை கேட்டபின், தேவர்களின் அரசன் இந்திரன் அப்போது (பதிலுரைத்தான்/செயல்படத் தொடங்கினான்)।
Verse 54
हर्षेण महताविष्टस्तेषां स्तोत्रं चकार सः
அவன் பேரானந்தத்தில் ஆழ்ந்து, அவர்களுக்காக ஒரு ஸ்தோத்திரத்தை இயற்றினான்।
Verse 90
इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने गुरुतीर्थमाहात्म्ये । च्यवनचरित्रे नवतितमोऽध्यायः
இவ்வாறு ஸ்ரீ பத்மபுராணத்தின் பூமிகண்டத்தில், வேனோபாக்யானமும் குருதீர்த்த மாஹாத்மியமும் உட்பட்ட ‘ச்யவன சரிதம்’ எனும் தொண்ணூறாம் அத்தியாயம் நிறைவுற்றது।