Shloka 20
Adhyaya 44 — Subahu’s Counsel to the King of Kashi and Alarka’s Renunciation through Yoga
सुबाहुरुवाच धर्मार्थकाममोक्षाख्यं पुरुषार्थचतुष्टयम् ।
तत्र धर्मार्थकामास्ते सकला हीयतेऽपरः ॥
subāhur uvāca dharmārthakāmamokṣākhyaṃ puruṣārtha-catuṣṭayam / tatra dharmārthakāmās te sakalā hīyate 'paraḥ //
சுபாஹு கூறினார்—மனிதனின் நான்கு புருஷார்த்தங்கள் தர்மம், அர்த்தம், காமம், மோக்ஷம் என அழைக்கப்படுகின்றன. அவற்றில் தர்மம், அர்த்தம், காமம் அனைத்தும் குறைந்தால், மீதமுள்ள மோக்ஷமே நாடத்தக்கது.
{ "primaryRasa": "shanta", "secondaryRasa": "", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }
FAQs
Human life is structured around four aims. When worldly capacities/attachments (artha and kāma, and even conventional dharma as social performance) wane, the teaching redirects one toward mokṣa as the enduring aim.
Philosophical instruction; not a pancalakṣaṇa category.
The ‘diminishing’ of the first three can indicate vairāgya arising from impermanence. As the grip of external pursuits loosens, the inward path to liberation becomes viable.