Shloka 30
Adhyaya 20 — Ritadhvaja’s Companionship with the Naga Princes and the Origin of the Horse Kuvalaya
उपकारं सुहृद्वर्गे योऽपकारञ्च शत्रुषु ।
नृमेघो वर्षति प्राज्ञास्तस्येच्छन्ति सदोन्नतिम् ॥
upakāraṃ suhṛdvarge yo 'pakārañ ca śatruṣu | nṛmegho varṣati prājñās tasyecchanti sadonnatim ||
நண்பர் வட்டத்துக்கு நன்மை செய்து, பகைவர்க்கு (தேவைப்பட்டால்) தீங்கிற்கு ஈடு செய்ய வல்லவன் ‘மனித மேகம்’ போல் பயன் மழை பொழிகிறான்; அறிவுடையோர் அவனுடைய உயர்வும் செழிப்பும் என்றும் வேண்டுவர்।
{ "primaryRasa": "vira", "secondaryRasa": "dharma", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }
FAQs
Social flourishing comes from beneficence paired with protective firmness. The metaphor ‘human cloud’ frames wealth/power as something meant to circulate as welfare, while strength deters exploitation.
Dharma-nīti teaching (conduct/policy), not a pañcalakṣaṇa passage.
The ‘cloud’ symbolizes a mind that holds resources without clinging and releases them appropriately. ‘Enemies’ can also be inner vices; ‘returning harm’ then indicates disciplined counteraction against harmful impulses.