Previous Verse
Next Verse

Shloka 473

Adhyāya 168: Arjuna’s counters to māyā-rains and the onset of darkness

Nivātakavaca engagement

अमरत्वमपाहाय ब्रूहि यत्‌ ते मनोगतम्‌ । तदनन्तर मेरे धनुष और अक्षय बाणोंसे भरे हुए दोनों तरकस लेकर भगवान्‌ शिवने मुझे ही दे दिये और कहा--'परंतप! ये अपने अस्त्र ग्रहण करो।' कुन्तीकुमार! मैं तुमसे संतुष्ट हूँ। बोलो, तुम्हारा कौन-सा कार्य सिद्ध करूँ? वीर! तुम्हारे मनमें जो कामना हो, बताओ मैं उसे पूर्ण कर दूँगा। अमरत्वको छोड़कर और तुम्हारे मनमें जो भी कामना हो, बताओ'

amaratvam apāhāya brūhi yat te manogatam | tad-anantaram me dhanuṣī akṣaya-bāṇaiḥ pūritau ubhau tarakasau gṛhītvā bhagavān śivaḥ mām eva adadāt, uvāca ca—“parantapa! imāni astrāṇi gṛhāṇa. kuntīkumāra! ahaṁ tvayi saṁtuṣṭaḥ. brūhi, tava kaḥ kāryaḥ siddhyatām? vīra! yā te manasi kāmanā, tāṁ vada; ahaṁ tāṁ paripūrayiṣyāmi. amaratvaṁ vihāya, yad api te manogatam, tat brūhi.”

அர்ஜுனன் கூறினான்—“அமரத்துவத்தை விலக்கி, உன் மனத்தில் உள்ளதைச் சொல்.” அதன் பின்னர் பகவான் சிவன் என் வில்லையும், அழியாத அம்புகளால் நிரம்பிய இரு அம்புக்கூடங்களையும் எடுத்துக் கொண்டு, அவற்றை எனக்கே அளித்து கூறினார்—“பரந்தபா! இவ்வாயுதங்களை ஏற்றுக்கொள். குந்தியின் மகனே! நான் உன்னால் மகிழ்ந்தேன். சொல்—உன் எந்தக் காரியத்தை நிறைவேற்ற வேண்டும்? வீரனே! உன் உள்ளத்தில் இருக்கும் ஆசை எதுவாயினும் சொல்; அதை நான் நிறைவேற்றுவேன். அமரத்துவத்தைத் தவிர, உன் மனத்தில் உள்ளதைச் சொல்.”

amaratvamimmortality
amaratvam:
Karma
TypeNoun
Rootamaratva
FormNeuter, Accusative, Singular
apāhāyahaving given up; except
apāhāya:
Karma
TypeVerb
Rootapa-√hā
FormLyap (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage), having abandoned/excepting
brūhisay; tell
brūhi:
Kriya
TypeVerb
Root√brū
FormImperative, 2, Singular, Parasmaipada
yatwhat; that which
yat:
Karma
TypePronoun
Rootyad
FormNeuter, Accusative, Singular
teof you; your
te:
Sambandha
TypePronoun
Roottvad
Form—, Genitive, Singular
manogatamin (your) mind; intended
manogatam:
Karma
TypeAdjective
Rootmanogata
FormNeuter, Accusative, Singular

अजुन उवाच

A
Arjuna
Ś
Śiva
K
Kuntī
B
bow (dhanuṣ)
T
two quivers (ubhau tarakasau)
I
inexhaustible arrows (akṣaya-bāṇāḥ)
D
divine weapons (astrāṇi)