Shloka 15
उद्योगपर्व — अध्याय ५४: दुर्योधनस्य धृतराष्ट्रं प्रति बलप्रशंसन-युक्तः आश्वासनवादः
Duryodhana’s Reassurance and Force-Praise to Dhritarashtra
मत्कृते दुःखमापन्नं क्लेशं प्राप्तमनन्तकम् । कृतं हि तव पुत्रैश्न परेषामवरो धनम् । मत्प्रियार्थ पुरैवैतद् विदितं ते नरोत्तम
matkṛte duḥkham āpannaṃ kleśaṃ prāptam anantakam | kṛtaṃ hi tava putraiś ca pareṣām avaro dhanam | matpriyārthaṃ puraivaitad viditaṃ te narottama ||
என் காரணமாக நீங்கள் துயரத்தில் ஆழ்ந்து முடிவற்ற துன்பங்களைச் சந்தித்தீர்கள். உங்கள் புதல்வர்கள் பிறரின் செல்வத்தைச் சுருக்கி தாழ்த்தினர். மனிதர்களில் சிறந்தவரே! என் விருப்பத்திற்காகவே இவை அனைத்தும் தொடக்கத்திலிருந்தே செய்யப்பட்டன—இது உமக்கு முன்பே தெரிந்ததே.
दुर्योधन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights ethical accountability: personal ambition can draw elders and allies into limitless distress, and actions done “to please” a favored person may still be morally blameworthy—especially when they harm others and erode rightful wealth.
In the Udyoga Parva’s pre-war negotiations, Duryodhana speaks to an elder (addressed as “narottama”), acknowledging that the listener has suffered greatly on Duryodhana’s behalf and that the listener’s sons have helped diminish others’ wealth—implying complicity in the Kauravas’ unjust acts leading toward war.