Shloka 29
भीष्मस्वप्न-स्मृत्युपाख्यानम् | Bhīṣma’s Dream-Linked Recollection of the Paraśurāma Combat
एतेषु तीर्थेषु तदा काशिकन्या विशाम्पते । आप्लावयत गात्राणि व्रतमास्थाय दुष्करम्,महाराज! शुभकारक नन्दाश्रम, उलूकाश्रम, च्यवनाश्रम, ब्रह्मस्थान, देवताओंके यज्ञस्थान प्रयाग, देवारण्य, भोगवती, कौशिकाश्रम, माण्डव्याश्रम, दिलीपाश्रम, रामह्नद और पैलगर्गाश्रम--क्रमश: इन सभी तीर्थोंमें उन दिनों काशिराजकी कन्याने कठोर व्रतका आश्रय ले स्नान किया
eteṣu tīrtheṣu tadā kāśikanyā viśāmpate | āplāvayat gātrāṇi vratam āsthāya duṣkaram, mahārāja |
அப்போது, மகாராஜா, மக்களுக்குத் தலைவனே, காசியின் அரசகுமாரி கடினமான விரதத்தை ஏற்று, அந்தத் தீர்த்தங்களில் தன் அங்கங்களை நீராடச் செய்து தூய்மைப்படுத்தினாள். சுபகாரக நந்தாசிரமம், உலூகாசிரமம், ச்யவனாசிரமம், பிரம்மஸ்தானம், தேவர்களின் யாகஸ்தலமான பிரயாகம், தேவராண்யம், போகவதி, கௌசிகாசிரமம், மாண்டவ்யாசிரமம், திலீபாசிரமம், ராமஹ்ரதம், பைலகர்காசிரமம்—இவ்வாறு வரிசையாக அந்த எல்லாத் தீர்த்தங்களிலும் அவள் நீராடி, கடும் விரதநெறியுடன் யாத்திரை செய்தாள்.
राम उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ethical power of vrata (a vowed discipline): steadfast commitment, self-restraint, and ritual-purity practices are portrayed as meaningful moral action, especially when undertaken with determination despite hardship.
Rāma narrates that the princess of Kāśī, having taken up an arduous vow, goes to various tīrthas and bathes there—an act of pilgrimage and purification that signals intense resolve and a purposeful religious undertaking.