उद्योगपर्व — अध्याय १४० (कृष्णेन कर्णं प्रति पाण्डवबल-वैशिष्ट्यप्रदर्शनम्) / Udyoga Parva, Chapter 140
Krishna’s appraisal of Pandava advantage and war portents
श्रीकृष्ण! मेरी युवावस्था होनेपर अधिरथने सूत-जातिकी कई कन्याओंके साथ मेरा विवाह करवाया। अब उनसे मेरे पुत्र और पौत्र भी पैदा हो चुके हैं। जनार्दन! उन स्त्रियोंमें मेरा हृदय कामभावसे आसक्त रहा है ।। न पृथिव्या सकलया न सुवर्णस्य राशिभि: । हर्षाद् भयाद् वा गोविन्द मिथ्या कर्तु तदुत्सहे,गोविन्द! अब मैं सम्पूर्ण पृथिवीका राज्य पाकर, सुवर्णकी राशियाँ लेकर अथवा हर्ष या भयके कारण भी वह सब सम्बन्ध मिथ्या नहीं करना चाहता
śrīkṛṣṇa! meṛī yuvāvasthā honepara adhirathane sūta-jātikī kaī kanyāoṃ ke sātha merā vivāha karavāyā. aba unase mere putra aura pautra bhī paidā ho chuke haiṃ. janārdana! una striyoṃ meṃ merā hṛdaya kāmabhāvase āsakta rahā hai. na pṛthivyā sakalayā na suvarṇasya rāśibhiḥ | harṣād bhayād vā govinda mithyā kartuṃ tad utsahe || govinda! aba maiṃ sampūrṇa pṛthivīkā rājya pākar, suvarṇakī rāśiyāṃ lekar athavā harṣa yā bhayake kāraṇa bhī vaha saba sambandha mithyā nahīṃ karanā cāhatā.
கர்ணன் கூறினான்—ஸ்ரீகிருஷ்ணா! என் இளமையில் அதிரதன், சூத குலத்தைச் சேர்ந்த பல கன்னியருடன் எனக்கு திருமணம் செய்து வைத்தான். அவர்களால் எனக்கு மகன்களும் பேரன்களும் பிறந்துவிட்டனர். ஓ ஜனார்தன! அந்தப் பெண்களிடத்தில் என் இதயம் காமமும் ஆசக்தியும் எனும் வலிமையால் கட்டுண்டிருக்கிறது. ஓ கோவிந்தா! முழு பூமியின் அரசாட்சியைக் கொடுத்தாலும், பொன்னின் குவியல்களைத் தந்தாலும், மகிழ்ச்சியாலோ அச்சத்தாலோ—அந்தப் பந்தங்களைப் பொய்யாக்க நான் இயலேன்; அவ்வாறு செய்யவும் விரும்பேன். இன்றும் அந்த உறவுகளை மறுத்தோ கைவிட்டோ விட நான் விரும்பவில்லை.
कर्ण उवाच
Karna asserts that certain personal bonds—marriage, family responsibility, and lived commitments—cannot be traded away for power, wealth, or emotional pressure. The verse highlights an ethical stance: integrity toward one’s established relationships, even when confronted with tempting political rewards or coercive fear.
In Udyoga Parva’s pre-war negotiations, Karna speaks to Kṛṣṇa. He recalls that his foster-father Adhiratha married him within the sūta community and that he now has descendants. Karna declares he will not ‘make false’ those ties—i.e., he will not repudiate or deny his familial and social commitments—regardless of offers of universal kingship or vast wealth, or pressures of joy and fear.