Shloka 16
दुर्ग-निवेश-राजधर्मः | Fortified Capital and the King’s Residential Polity
Rājadharma
सत्कृताश्च प्रयत्नेन आचार्यर्त्विकुपुरोहिता: । महेष्वासा: स्थपतय: सांवत्सरचिकित्सका:,आचार्य, ऋत्विजू, पुरोहित और महान् धनुर्धरोंका तथा घर बनानेवालोंका, वर्षफल बतानेवाले ज्यौतिषियोंका और वैद्योंका यत्नपूर्वक सत्कार करे
satkṛtāś ca prayatnena ācārya-ṛtvij-purohitāḥ | maheṣvāsāḥ sthapatayaḥ sāṁvatsara-cikitsakāḥ ||
பீஷ்மர் கூறினார்— ஆசாரியர், ரித்விக், புரோகிதர் ஆகியோரைக் கவனத்துடன் முறையாகப் போற்றி வரவேற்க வேண்டும்; அதுபோலவே மகாதனுர்தரர், ஸ்தபதி (கட்டிடக் கலைஞர்), ஆண்டின் பயனை கணிக்கும் ஜோதிடர், வைத்தியர்—இவர்களையும் விதிப்படி மதிக்க வேண்டும். ஏனெனில் இவர்களின் அறிவு, யாகக் கடமை, பாதுகாப்புத் திறன், கலைநுட்பம், காலக் கணக்கு, மருத்துவம் ஆகியவையே சமூகத்தையும் அரசாட்சியையும் தாங்குகின்றன।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
A dhārmic ruler or householder should consciously honor key bearers of knowledge and public welfare—teachers, priests, chaplains, defenders (great archers), builders, time-reckoners/astrologers, and physicians—because their expertise sustains moral, ritual, and practical stability in society.
In the Śānti Parva’s instruction on dharma and governance, Bhīṣma continues advising Yudhiṣṭhira by listing categories of respected professionals and urging their proper reception and support as part of righteous conduct and statecraft.