Shloka 24
अव्यक्त–पुरुष–विवेकः (Discrimination of Avyakta/Prakṛti and Puruṣa) — Yājñavalkya’s Anvīkṣikī to Viśvāvasu
स तमोनुद इत्युक्त: सर्वज्ञैर्वेंदपारगै: | विमलो वितमस्कक्न निर्लिड्रोडलिड्भरसंज्ञित:
sa tamonuda ity uktaḥ sarvajñair vedapāragaiḥ | vimalaḥ vitamaskaś ca nirliṅgo ’liṅgasaṃjñitaḥ ||
வசிஷ்டர் கூறினார்—வேதங்களைத் தாண்டி அறிந்த அனைத்தறிவுடைய முனிவர்கள் அவரை ‘தமோநுதன்’ (அறியாமை இருளை அகற்றுபவன்) என்று அழைக்கின்றனர். அவர் தூயவன்; தமஸின் கனமான இருளுக்கு அப்பாற்பட்டவன்; எல்லா மாசு-மூடல்களும் அற்றவன். எந்த லிங்க-அடையாளமும் இல்லாதவனாக இருந்தும் ‘அலிங்கன்’ என்று புகழப்படுகிறான். இவ்வாறு நுண்ணிய உள்புத்தியும் மனோமய தீபமும் கொண்டு யோகி, அனைவருக்கும் சாட்சி, அஜன், அமரன் ஆகிய பரமாத்மாவை நேரடியாகத் தரிசிக்கிறான்.
वसिष्ठ उवाच
Educational Q&A
The Supreme Self is the dispeller of ignorance (tamas) and is ultimately without limiting marks (liṅga). True yoga culminates in direct realization of this pure, signless Reality—beyond the guṇas and conceptual attributes.
Vasiṣṭha is instructing about the nature of the highest Reality as understood by Vedic seers: they name it “Tamonuda,” describe it as pure and beyond darkness, and characterize it as ‘without sign,’ indicating transcendence of all upādhis (limiting adjuncts).