Shloka 7
अव्यक्तकालमान-निर्णयः
Measures of Time from the Unmanifest; Creation, Elements, and the Primacy of Mind
हंस उवाच इदं कार्यममृताशा: शृणोमि तपो दम: सत्यमात्माभिगुप्ति: । ग्रन्थीन् विमुच्य हृदयस्य सर्वान् प्रियाप्रिये स्वं वशमानयीत
haṃsa uvāca | idaṃ kāryam amṛtāśāḥ śṛṇomi tapo damaḥ satyam ātmābhiguptiḥ | granthīn vimucya hṛdayasya sarvān priyāpriye svaṃ vaśam ānayet |
ஹம்சன் கூறினான்—அமரத்துவத்தை நாடுவோரே! தவம், இந்திரியக் கட்டுப்பாடு, சத்தியம், மற்றும் தன்னைத் தானே காக்கும் விழிப்புணர்வு (மனோநிக்ரஹம்) இவையே உயர்ந்த சாதனைகள் என்று நான் கேட்டுள்ளேன். இதயத்தின் எல்லா முடிச்சுகளையும் அவிழ்த்து, இனிமையும் இனிமையற்றதுமாகிய இரண்டையும் தன் கட்டுப்பாட்டிற்குள் கொண்டு வர வேண்டும்; அதாவது அவற்றால் மகிழ்ச்சியும் துயரமும் மனத்தை ஆள விடக்கூடாது.
हंस उवाच
Educational Q&A
The verse teaches inner mastery: cultivate tapas (disciplined effort), dama (sense-restraint), satya (truthfulness), and vigilant self-guarding, and untie the heart’s knots of attachment so that pleasure and pain no longer dominate one’s responses.
Haṃsa, speaking as a spiritual instructor, addresses seekers of the deathless and summarizes the practical disciplines that lead toward liberation: ethical truth, restraint, austerity, and detachment from emotional reactivity to what is liked or disliked.