Shloka 29
अव्यक्तकालमान-निर्णयः
Measures of Time from the Unmanifest; Creation, Elements, and the Primacy of Mind
सत्यं दमं हाार्जवमानृशंस्यं धृतिं तितिक्षामतिसेवमान: । स्वाध्यायनित्यो5स्पृहयन् परेषा- मेकान्तशील्यूर्ध्वगतिर्भवेत् सः
satyaṃ damaṃ ārjavam ānṛśaṃsyaṃ dhṛtiṃ titikṣām atisevamānaḥ | svādhyāya-nityo 'spṛhayan pareṣāṃ ekānta-śīlī ūrdhva-gatir bhavet saḥ ||
சத்தியம், இந்திரியக் கட்டுப்பாடு, நேர்மை, கருணை ஆகியவற்றை உறுதியாகப் பயின்று; திடத்தன்மை, பொறுமையைப் பெரிதும் வளர்த்து; எப்போதும் சுவாத்யாயத்தில் நிலைத்து; பிறருடையதை ஆசைப்படாமல்; தனிமைநெறியில் நிலைப்பவன்—உயர்ந்த நிலையை அடைகிறான்.
हंस उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that spiritual elevation comes from a disciplined ethical life: truthfulness, sense-control, sincerity, compassion, steadfastness, patience, regular self-study, non-covetousness toward others’ possessions, and a preference for quiet solitude that supports inner clarity.
In Śānti Parva’s instructional setting, Haṃsa speaks as a teacher, listing the virtues and practices that lead a person toward an ‘upward course’—a higher spiritual destiny—rather than merely worldly success.