Shloka 54
Cyavana’s Water-Vow and the Ethics of Cohabitation (स्नेह-सम्वास-धर्मः)
भरतभूषण नरेश! वैश्यके धनको पाँच भागोंमें विभक्त करना चाहिये। फिर वैश्या और शूद्राके पुत्रोमें उस धनका विभाजन कैसे करना चाहिये, यह बताता हूँ ।।
bhīṣma uvāca | vaiśyaputreṇa hartavyāś catvāro bhāgāḥ pitur dhanāt | pañcamas tu smṛto bhāgaḥ śūdrāputrāya bhārata ||
பீஷ்மர் கூறினார்—ஓ பரதநந்தனே! வைசியத் தந்தையின் செல்வத்தில், வைசியா மனைவியால் பிறந்த மகன் நான்கு பங்குகளை எடுத்துக்கொள்ள வேண்டும்; ஓ பாரதா, சூத்ரா மனைவியால் பிறந்த மகனுக்குப் ஐந்தாம் பங்கு என்று ஸ்மிருதிகள் கூறுகின்றன.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhishma states a Smṛti-style rule for dividing a Vaiśya father’s property: four shares go to the son born of a Vaiśyā, while one share is allotted to the son born of a Śūdrā, presenting a graded inheritance scheme tied to social categories.
In the Anuśāsana Parva’s dharma-instruction, Bhishma continues advising Yudhiṣṭhira on legal-ethical norms, here specifying how paternal wealth should be apportioned among sons of different maternal status.