Shloka 65
Śiva-stavarāja: Upamanyu’s Preface and Initiation of the Śarva-Nāma Enumeration
Anuśāsana-parva 17
लोहिताक्षो महाक्षश्न विजयाक्षो विशारद: । संग्रहो निग्रह: कर्ता सर्पचीरनिवासन:
lohitākṣo mahākṣaś ca vijayākṣo viśāradaḥ | saṅgraho nigrahaḥ kartā sarpacīranivāsanaḥ ||
வாயுதேவர் கூறினார்— அவர் லோஹிதாக்ஷன்—செந்நிறக் கண்களுடையவர்—மற்றும் மஹாக்ஷன்—பெருங்கண்களுடையவர்; விஜயாக்ஷன்—வெற்றியளிக்கும் பார்வையுடையவர்—விசாரதன்—திறமைமிக்கவர். அவர் சேர்த்துத் தாங்குபவர்; அடக்கி ஒழுங்குபடுத்துபவர்; கர்த்தா—எல்லா செயல்களின் மூலக் காரணம்—மற்றும் பாம்புத் தோல் ஆடை அணிந்தவர்.
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
The verse praises the divine as both compassionate sustainer (saṅgraha) and firm disciplinarian (nigraha), presenting ethical governance as a balance of protection, order, and wise discernment.
Vāyu is reciting a stuti-like description, listing honorific epithets that characterize the deity’s power, wisdom, and ascetic symbolism (serpent-skin attire), as part of a broader discourse on dharma and venerating the divine.