Shloka 2
निर्णये वा महाबुद्धे सर्वधर्मविदां वर । प्रत्यक्षमागमो वेति कि तयो: कारणं भवेत्
Vaiśampāyana uvāca: nirṇaye vā mahābuddhe sarvadharmavidāṃ vara | pratyakṣam āgamo veti kiṃ tayoḥ kāraṇaṃ bhavet ||
மகாபுத்திமானே, தர்மத்தை அறிந்தோரில் சிறந்த பிதாமகனே! தர்மவிஷயத்தில் தீர்மானம் செய்ய வேண்டுமெனில், நேரடி அனுபவப் பிரமாணத்தையா, அல்லது ஆகமப் பிரமாணத்தையா சார வேண்டும்? இவ்விரண்டில் எது சித்தாந்தத் தீர்மானத்திற்கு முதன்மைக் காரணமாகும்?
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse frames a foundational inquiry in dharma-discourse: when ethical or religious conclusions are disputed, what counts as the primary pramāṇa (means of valid knowledge)—direct perception (pratyakṣa) or authoritative tradition/scripture (āgama)?
Vaiśampāyana reports a question addressed to the Pitāmaha (Bhīṣma) in the Anuśāsana context: the interlocutor seeks guidance on how to adjudicate dharma—by what is directly seen/experienced or by what is transmitted as authoritative teaching.