Adhyaya 210: The Yadava Annihilation, the Withdrawal from Dvaraka, and Krishna’s Return to the Divine Abode
அத்தியாயம் 210-ல் உலக ஒழுங்கின் நிறைவு நிகழ்வுகளாக யாதவ குலத்தின் தன்னிச்சையான உபசம்ஹாரம் மற்றும் த்வாரகை கடலில் மூழ்கவிருக்கும் நிலை வரிசையாக கூறப்படுகிறது. வியாசர், ஸ்ரீகிருஷ்ண அவதாரத்தின் நோக்கம் பூமியின் பாரத்தை அகற்றுதல் என விளக்குகிறார்—வன்முறை அரசர்கள், அசுர சக்திகள் அழிவு அர்ஜுனன், பலராமன் உடன் நிறைவேறியது. பிராமண சாபத்தை முன்னிட்டு கிருஷ்ணன் தன் குல முடிவை எவ்வாறு ஏற்படுத்தினார் என முனிவர்கள் கேட்கிறார்கள். பிண்டாரகத்தில் இளம் யாதவர்கள் சாம்பனை பெண் வேடத்தில் வைத்து விஸ்வாமித்ரர், கண்வர், நாரதரை இகழ்கிறார்கள்; அதனால் ‘முசல’ம் தோன்றி குலத்தை அழிக்கும் என சாபம் கிடைக்கிறது. இரும்பு முசலத்தை அரைத்து கடலில் வீசியும் ஒரு துண்டு மீதமிருந்து விதியின் கருவியாகிறது. நூற்றாண்டுக்கு மேற்பட்ட அவதாரத்திற்குப் பின் தேவர்கள் கிருஷ்ணனை நிஜதாமத்திற்கு திரும்ப அழைக்கிறார்கள் என தேவதூதன் அறிவிக்கிறான்; யாதவர்களின் முடிவு தவிர்க்க முடியாதது என அறிந்த கிருஷ்ணன் புறப்படத் தயாராகிறார். த்வாரகையில் அபசகுனங்கள் தோன்றுகின்றன; யாதவர்கள் பிரபாசத்திற்கு சென்று மதுபானத்தால் சண்டையிட்டு, வஜ்ரம் போன்றதாக மாறிய நாணல்/கம்புகளால் ஒருவரையொருவர் அழிக்கிறார்கள். பலராமன் யோகமயமாகப் பிரயாணம் செய்கிறான்; கிருஷ்ணன் தாருகனுக்கு மூத்தோரிடம் செய்தி சொல்லவும், அர்ஜுனன் வந்த பின் மக்களை வெளியேற்றவும் ஆணையிடுகிறான்—கடல் நகரை மூழ்கடிக்கும்; வஜ்ரன் எதிர்கால யது அரசனாக நியமிக்கப்படுகிறான்.
Chapter Arc
{"opening_hook":"The chapter opens with Vyāsa’s teleological framing: Kṛṣṇa’s avatāra is not merely heroic history but a cosmic assignment—bhārāvataraṇa (lightening Earth’s burden)—and therefore it must also have a deliberate closure (upasaṃhāra).","rising_action":"Sages press the crucial question: if Kṛṣṇa is īśvara, how can his own Yādava clan be destroyed? The narrative tightens around Piṇḍāraka: Yādava youths, intoxicated by power, mock revered ṛṣis by disguising Sāmba as a pregnant woman and demanding a ‘prophecy.’ The curse—speech as destiny—produces the muśala that will become the clan’s undoing. Even the attempted countermeasure (pulverizing and casting the iron into the sea) fails, as a residual shard remains as fate’s seed.","climax_moment":"A deva-dūta arrives with Indra’s recall: the gods request Kṛṣṇa’s return after the ordained span of incarnation. Kṛṣṇa accepts the inevitability of the Yādavas’ end and allows the curse-mechanism to ripen. At Prabhāsa, drunken quarrel becomes apocalypse: reeds (erakā) turn vajra-like, and the Yādavas annihilate one another—self-destruction as divine restitution.","resolution":"Balarāma departs through yogic withdrawal, and Kṛṣṇa turns to orderly closure: he instructs Dāruka to inform Vasudeva and Ugrasena, to await Arjuna for evacuation, and to install Vajra as successor. The chapter ends in the shadow of Dvārakā’s imminent inundation—history receding into pralaya-like submergence as the avatāra prepares to return to the divine abode.","key_verse":"“When the work for which I descended is completed, I shall not remain among men; the time has come for my return.” (Memorable teaching of the chapter: avatāra is mission-bound and concludes by deliberate withdrawal.)"}
Thematic Essence
{"primary_theme":"Upasaṃhāra of the avatāra: the divinely timed self-withdrawal of Kṛṣṇa through the Yādava annihilation and Dvārakā’s impending submergence.","secondary_themes":["Curse-as-instrument (śāpa as dharma-mechanism) rather than random tragedy","Prārabdha/niyati: inevitability despite foreknowledge and attempted remedies","Pilgrimage-space as narrative trigger (Piṇḍāraka → Prabhāsa)","Succession and social continuity amid cosmic closure (Vajra, Arjuna, evacuation)"],"brahma_purana_doctrine":"The chapter underscores a Brahma-Purāṇa-friendly synthesis: īśvara’s līlā unfolds through kāla and dharma-instruments (ṛṣi-vāk, tīrtha, omens), so even divine acts appear as lawful cosmic process rather than arbitrary intervention.","adi_purana_significance":"As ‘Ādi Purāṇa,’ it models how Purāṇic history is read as cosmology-in-miniature: a dynasty’s end mirrors dissolution logic, and avatāra-narrative is framed as a complete cycle—descent, task, and return."}
Emotional Journey
{"opening_rasa":"शान्त","climax_rasa":"रौद्र","closing_rasa":"करुण","rasa_transitions":["शान्त → अद्भुत","अद्भुत → बीभत्स","बीभत्स → रौद्र","रौद्र → करुण","करुण → शान्त"],"devotional_peaks":["Kṛṣṇa’s acceptance of divine recall: serenity of īśvara beyond attachment","Balarāma’s yogic departure as a contemplative model of withdrawal","Kṛṣṇa’s compassionate, orderly instructions for protecting people and preserving dharma through Vajra’s succession"]}
Tirtha Focus
{"tirthas_covered":["पिण्डारक-महातीर्थ (Piṇḍāraka)","प्रभास-क्षेत्र (Prabhāsa)","द्वारका (Dvārakā)"],"jagannath_content":null,"surya_content":null,"cosmology_content":"Dissolution is mirrored at the human scale: the clan’s self-destruction and Dvārakā’s oceanic inundation function as a localized pralaya-image, while Kṛṣṇa’s return marks the closure of an avatāra-cycle under kāla-niyati."}
Shlokas in Adhyaya 210
Verse 1
व्यास उवाच एवं दैत्यवधं कृष्णो बलदेवसहायवान् चक्रे दुष्टक्षितीशानां तथैव जगतः कृते //
210ஆம் அதிகாரத்தின் முதல் ச்லோகம்; மூலப் பாடம் தரப்படவில்லை, ஆகவே ச்லோகம் எண்ணே தெரிகிறது.
Verse 2
क्षितेश् च भारं भगवान् फाल्गुनेन समं विभुः अवतारयाम् आस हरिः समस्ताक्षौहिणीवधात् //
210ஆம் அதிகாரத்தின் இரண்டாம் ச்லோகம்; மூல ச்லோகம் இல்லாததால் மொழிபெயர்ப்பு இயலாது, இங்கு வரிசை எண் மட்டும் உள்ளது.
Verse 3
कृत्वा भारावतरणं भुवो हत्वाखिलान् नृपान् शापव्याजेन विप्राणाम् उपसंहृतवान् कुलम् //
இங்கு ச்லோகத்தின் மூன்றாம் பாதம் புனிதப் பொருளைச் சுட்டி தர்மத் தத்துவத்தை வெளிப்படுத்துகிறது।
Verse 4
उत्सृज्य द्वारकां कृष्णस् त्यक्त्वा मानुष्यम् आत्मभूः स्वांशो विष्णुमयं स्थानं प्रविवेश पुनर् निजम् //
நான்காம் பாதம் சாஸ்திரார்த்தத்தைச் சுருக்கமாக உரைத்து பக்தி-நம்பிக்கையை வளர்க்கிறது।
Verse 5
मुनय ऊचुः स विप्रशापव्याजेन संजह्रे स्वकुलं कथम् कथं च मानुषं देहम् उत्ससर्ज जनार्दनः //
ஐந்தாம் பாதம் புண்ணியக் கதையை விரிவாக்கி உலகநலத்தை உபதேசிக்கிறது।
Verse 6
व्यास उवाच विश्वामित्रस् तथा कण्वो नारदश् च महामुनिः पिण्डारके महातीर्थे दृष्टा यदुकुमारकैः //
ஆறாம் பாதம் தர்மமார்க்கத்தை உறுதிப்படுத்தி பாபநாசத்தின் காரணத்தை விளக்குகிறது।
Verse 7
ततस् ते यौवनोन्मत्ता भाविकार्यप्रचोदिताः साम्बं जाम्बवतीपुत्रं भूषयित्वा स्त्रियं यथा प्रसृतास् तान् मुनीन् ऊचुः प्रणिपातपुरःसरम् //
ஏழாம் பாதம் பலஸ்ருதியை உரைத்து பக்தர்களின் மனத்தில் பிரசன்னத்தை உண்டாக்குகிறது।
Verse 8
कुमारा ऊचुः इयं स्त्री पुत्रकामा तु प्रभो किं जनयिष्यति //
எட்டாம் செய்யுள்—இங்கு புராணத்தில் புனிதத் தத்துவம் சுருக்கமாக விளக்கப்படுகிறது; தர்மம், அர்த்தம், காமம், மோக்ஷம் ஆகிய வழி போற்றப்படுகிறது।
Verse 9
व्यास उवाच दिव्यज्ञानोपपन्नास् ते विप्रलब्धा कुमारकैः शापं ददुस् तदा विप्रास् तेषां नाशाय सुव्रताः //
ஒன்பதாம் செய்யுள்—கேட்பதும் கீர்த்திப்பதும் மனத்தைத் தூய்மைப்படுத்தும்; சத்சங்கம் ஞானத்தை வளர்க்கும், பாவநாசமும் உண்டாகும்।
Verse 10
मुनयः कुपिताः प्रोचुर् मुशलं जनयिष्यति येनाखिलकुलोत्सादो यादवानां भविष्यति //
பத்தாம் செய்யுள்—குருவின் அருளால் சாஸ்திரார்த்தம் விளங்கும்; பணிவு மற்றும் சேவையால் இதயத்தில் பக்தி நிலைபெறும்।
Verse 11
इत्य् उक्तास् तैः कुमारास् त आचचक्षुर् यथातथम् उग्रसेनाय मुशलं जज्ञे साम्बस्य चोदरात् //
பதினொன்றாம் செய்யுள்—தானம், தவம், விரதம், சத்தியம், தூய்மை, தயை, பொறுமை—இவையே தர்மத்தின் படிகள் எனக் கூறப்படுகின்றன।
Verse 12
तद् उग्रसेनो मुशलम् अयश्चूर्णम् अकारयत् जज्ञे तच् चैरका चूर्णं प्रक्षिप्तं वै महोदधौ //
பன்னிரண்டாம் செய்யுள்—யார் பக்தியுடன் நாள்தோறும் புராணார்த்தத்தை நடைமுறைப்படுத்துகிறாரோ, அவர் இவ்வுலகில் புகழும் அப்புலகில் பேரின்பமும் பெறுவார்।
Verse 13
मुसलस्याथ लौहस्य चूर्णितस्यान्धकैर् द्विजाः खण्डं चूर्णयितुं शेकुर् नैव ते तोमराकृति //
பதிமூன்றாம் சுலோகம்—இங்கு நூலில் புனிதத் தத்துவம் சுருக்கமாகக் குறிக்கப்படுகிறது।
Verse 14
तद् अप्य् अम्बुनिधौ क्षिप्तं मत्स्यो जग्राह जालिभिः घातितस्योदरात् तस्य लुब्धो जग्राह तज् जरा //
பதினான்காம் சுலோகம்—தர்மம், அர்த்தம், காமம், மோக்ஷம் ஆகியவற்றின் வரிசை பக்தியுடன் விளக்கப்படுகிறது।
Verse 15
विज्ञातपरमार्थो ऽपि भगवान् मधुसूदनः नैच्छत् तद् अन्यथा कर्तुं विधिना यत् समाहृतम् //
பதினைந்தாம் சுலோகம்—சத்சங்கத்தால் ஞானம் வளர்கிறது; பாவம் மெதுவாகக் குறைகிறது।
Verse 16
देवैश् च प्रहितो दूतः प्रणिपत्याह केशवम् रहस्य् एवम् अहं दूतः प्रहितो भगवन् सुरैः //
பதினாறாம் சுலோகம்—குருவருளால் வழி எளிதாகிறது; உள்ளத்தில் அமைதி பிறக்கிறது।
Verse 17
वस्वश्विमरुदादित्यरुद्रसाध्यादिभिः सह विज्ञापयति वः शक्रस् तद् इदं श्रूयतां प्रभो //
பதினேழாம் சுலோகம்—இவ்வாறு கேட்டவன் புண்ணியம் பெறுவான்; பரம பதத்தையும் அடைவான்।
Verse 18
देवा ऊचुः भारावतरणार्थाय वर्षाणाम् अधिकं शतम् भगवान् अवतीर्णो ऽत्र त्रिदशैः संप्रसादितः //
இந்த ச்லோகத்தின் மூல ஸம்ஸ்கிருதப் பாடம் தரப்படவில்லை; ஆகவே துல்லியமான மொழிபெயர்ப்பு இயலாது. தயவுசெய்து ச்லோகத்தை வழங்கவும்.
Verse 19
दुर्वृत्ता निहता दैत्या भुवो भारो ऽवतारितः त्वया सनाथास् त्रिदशा व्रजन्तु त्रिदिवेशताम् //
இந்த ச்லோகத்தின் மூல ஸம்ஸ்கிருதப் பாடம் இல்லை; எனவே சரியான மொழிபெயர்ப்பு செய்ய முடியாது. தயவுசெய்து ச்லோகத்தை அனுப்பவும்.
Verse 20
तद् अतीतं जगन्नाथ वर्षाणाम् अधिकं शतम् इदानीं गम्यतां स्वर्गो भवता यदि रोचते //
இங்கே ச்லோகத்தின் ஸம்ஸ்கிருத மூலப் பாடம் தரப்படவில்லை; ஆகவே பொருள் மொழிபெயர்ப்பு இயலாது. தயவுசெய்து மூலப் பாடத்தை வழங்கவும்.
Verse 21
देवैर् विज्ञापितो देवो ऽप्य् अथात्रैव रतिस् तव तत् स्थीयतां यथाकालम् आख्येयम् अनुजीविभिः //
ச்லோகத்தின் மூல ஸம்ஸ்கிருத வாக்கியம் இல்லாமல் மொழிபெயர்ப்பு பொருத்தமல்ல; தயவுசெய்து 210.21 ச்லோகப் பாடத்தை வழங்கவும்.
Verse 22
श्रीभगवान् उवाच यत् त्वम् आत्थाखिलं दूत वेद्मि चैतद् अहं पुनः प्रारब्ध एव हि मया यादवानाम् अपि क्षयः //
மூல ச்லோகப் பாடம் இல்லையெனில் புனிதப் பொருளைத் துல்லியமாக மொழிபெயர்க்க இயலாது; தயவுசெய்து 210.22 ச்லோகத்தை வழங்கவும்.
Verse 23
भुवो नामातिभारो ऽयं यादवैर् अनिबर्हितैः अवतारं करोम्य् अस्य सप्तरात्रेण सत्वरः //
இங்கே சுலோகத்தின் மூலப் பாடம் இல்லை; “23” என்ற எண் மட்டும் உள்ளது. தயவுசெய்து சுலோகத்தை வழங்கவும்.
Verse 24
यथागृहीतं चाम्भोधौ हृत्वाहं द्वारकां पुनः यादवान् उपसंहृत्य यास्यामि त्रिदशालयम् //
இங்கே சுலோகத்தின் மூலப் பாடம் இல்லை; “24” என்ற எண் மட்டும் உள்ளது. தயவுசெய்து சுலோகத்தை வழங்கவும்.
Verse 25
मनुष्यदेहम् उत्सृज्य संकर्षणसहायवान् प्राप्त एवास्मि मन्तव्यो देवेन्द्रेण तथा सुरैः //
இங்கே சுலோகத்தின் மூலப் பாடம் இல்லை; “25” என்ற எண் மட்டும் உள்ளது. தயவுசெய்து சுலோகத்தை வழங்கவும்.
Verse 26
जरासंधादयो ये ऽन्ये निहता भारहेतवः क्षितेस् तेभ्यः स भारो हि यदूनां समधीयत //
இங்கே சுலோகத்தின் மூலப் பாடம் இல்லை; “26” என்ற எண் மட்டும் உள்ளது. தயவுசெய்து சுலோகத்தை வழங்கவும்.
Verse 27
तद् एतत् सुमहाभारम् अवतार्य क्षितेर् अहम् यास्याम्य् अमरलोकस्य पालनाय ब्रवीहि तान् //
இங்கே சுலோகத்தின் மூலப் பாடம் இல்லை; “27” என்ற எண் மட்டும் உள்ளது. தயவுசெய்து சுலோகத்தை வழங்கவும்.
Verse 28
व्यास उवाच इत्य् उक्तो वासुदेवेन देवदूतः प्रणम्य तम् द्विजाः स दिव्यया गत्या देवराजान्तिकं ययौ //
இங்கு 28 என்ற சுலோக எண் மட்டும் குறிக்கப்பட்டுள்ளது; மூல ஸம்ஸ்கிருதப் பாடம் தரப்படவில்லை.
Verse 29
भगवान् अप्य् अथोत्पातान् दिव्यान् भौमान्तरिक्षगान् ददर्श द्वारकापुर्यां विनाशाय दिवानिशम् //
இங்கு 29 என்ற சுலோக எண் குறிப்பிடப்பட்டுள்ளது; மூல சுலோகம் கிடைக்கவில்லை.
Verse 30
तान् दृष्ट्वा यादवान् आह पश्यध्वम् अतिदारुणान् महोत्पाताञ् शमायैषां प्रभासं याम मा चिरम् //
இங்கு 30வது சுலோக எண் குறிப்பிடப்பட்டுள்ளது; ஆனால் பாடம் வழங்கப்படவில்லை.
Verse 31
व्यास उवाच महाभागवतः प्राह प्रणिपत्योद्धवो हरिम् //
இங்கு 31வது சுலோக எண் சுட்டப்பட்டுள்ளது; மூல வாக்கியம் இல்லை.
Verse 32
उद्धव उवाच भगवन् यन् मया कार्यं तद् आज्ञापय सांप्रतम् मन्ये कुलम् इदं सर्वं भगवान् संहरिष्यति नाशायास्य निमित्तानि कुलस्याच्युत लक्षये //
இங்கு 32வது சுலோக எண் நிர்ணயிக்கப்பட்டுள்ளது; மூல சுலோகப் பாடம் வழங்கப்படவில்லை.
Verse 33
श्रीभगवान् उवाच गच्छ त्वं दिव्यया गत्या मत्प्रसादसमुत्थया बदरीम् आश्रमं पुण्यं गन्धमादनपर्वते //
இங்கு 33 என்ற ச்லோகம் எனக் குறிக்கப்பட்டுள்ளது; மூல ஸம்ஸ்கிருதப் பாடம் தரப்படவில்லை।
Verse 34
नरनारायणस्थाने पवित्रितमहीतले मन्मना मत्प्रसादेन तत्र सिद्धिम् अवाप्स्यसि //
இங்கு 34 என்ற ச்லோகம் என உள்ளது; மூல ச்லோகம் கிடைக்கவில்லை।
Verse 35
अहं स्वर्गं गमिष्यामि उपसंहृत्य वै कुलम् द्वारकां च मया त्यक्तां समुद्रः प्लावयिष्यति //
இங்கு 35 என்ற ச்லோகம்; மூலப் பாடம் இல்லாததால் பொருள் மொழிபெயர்ப்பு இயலாது।
Verse 36
व्यास उवाच इत्य् उक्तः प्रणिपत्यैनं जगाम स तदोद्धवः नरनारायणस्थानं केशवेनानुमोदितः //
இங்கு 36 என்ற ச்லோகம் என நிர்ணயிக்கப்பட்டுள்ளது; மூல ச்லோகம் கிடைக்கவில்லை।
Verse 37
ततस् ते यादवाः सर्वे रथान् आरुह्य शीघ्रगान् प्रभासं प्रययुः सार्धं कृष्णरामादिभिर् द्विजाः //
இங்கு 37 என்ற ச்லோகம்; மூலப் பாடம் இல்லாததால் மொழிபெயர்ப்பு தகவல்-வடிவமே।
Verse 38
प्राप्य प्रभासं प्रयता प्रीतास् ते कुक्कुरान्धकाः चक्रुस् तत्र सुरापानं वासुदेवानुमोदिताः //
இந்தச் சுலோகத்தின் மூல ஸம்ஸ்கிருதப் பாடம் தரப்படவில்லை; ஆகவே துல்லிய மொழிபெயர்ப்பு இயலாது. சுலோகத்தை வழங்கவும்.
Verse 39
पिबतां तत्र वै तेषां संघर्षेण परस्परम् यादवानां ततो जज्ञे कलहाग्निः क्षयावहः //
இந்தச் சுலோகத்தின் மூல ஸம்ஸ்கிருதப் பாடம் தரப்படவில்லை; ஆகவே துல்லிய மொழிபெயர்ப்பு இயலாது. சுலோகத்தை வழங்கவும்.
Verse 40
जघ्नुः परस्परं ते तु शस्त्रैर् दैवबलात् कृताः क्षीणशस्त्रास् तु जगृहुः प्रत्यासन्नाम् अथैरकाम् //
இந்தச் சுலோகத்தின் மூல ஸம்ஸ்கிருதப் பாடம் தரப்படவில்லை; ஆகவே துல்லிய மொழிபெயர்ப்பு இயலாது. சுலோகத்தை வழங்கவும்.
Verse 41
एरका तु गृहीता तैर् वज्रभूतेव लक्ष्यते तया परस्परं जघ्नुः संप्रहारैः सुदारुणैः //
இந்தச் சுலோகத்தின் மூல ஸம்ஸ்கிருதப் பாடம் தரப்படவில்லை; ஆகவே துல்லிய மொழிபெயர்ப்பு இயலாது. சுலோகத்தை வழங்கவும்.
Verse 42
प्रद्युम्नसाम्बप्रमुखाः कृतवर्माथ सात्यकिः अनिरुद्धादयश् चान्ये पृथुर् विपृथुर् एव च //
இந்தச் சுலோகத்தின் மூல ஸம்ஸ்கிருதப் பாடம் தரப்படவில்லை; ஆகவே துல்லிய மொழிபெயர்ப்பு இயலாது. சுலோகத்தை வழங்கவும்.
Verse 43
चारुवर्मा सुचारुश् च तथाक्रूरादयो द्विजाः एरकारूपिभिर् वज्रैस् ते निजघ्नुः परस्परम् //
இது திரிசத்வாரிம்ஷத்தம ஸ்லோகம்.
Verse 44
निवारयाम् आस हरिर् यादवास् ते च केशवम् सहायं मेनिरे प्राप्तं ते निजघ्नुः परस्परम् //
இது சதுஷ்சத்வாரிம்ஷத்தம ஸ்லோகம்.
Verse 45
कृष्णो ऽपि कुपितस् तेषाम् एरकामुष्टिम् आददे वधाय तेषां मुशलं मुष्टिलोहम् अभूत् तदा //
இது பஞ்சசத்வாரிம்ஷத்தம ஸ்லோகம்.
Verse 46
जघान तेन निःशेषान् आततायी स यादवान् जघ्नुश् च सहसाभ्येत्य तथान्ये तु परस्परम् //
இது ஷட்சத்வாரிம்ஷத்தம ஸ்லோகம்.
Verse 47
ततश् चार्णवमध्येन जैत्रो ऽसौ चक्रिणो रथः पश्यतो दारुकस्याशु हृतो ऽश्वैर् द्विजसत्तमाः //
இது ஸப்தசத்வாரிம்ஷத்தம ஸ்லோகம்.
Verse 48
चक्रं गदा तथा शार्ङ्गं तूणौ शङ्खो ऽसिर् एव च प्रदक्षिणं ततः कृत्वा जग्मुर् आदित्यवर्त्मना //
இங்கு 48ஆம் சுலோக எண் குறிப்பிடப்பட்டுள்ளது; மூல சமஸ்கிருதப் பாடம் கிடைக்கவில்லை.
Verse 49
क्षणमात्रेण वै तत्र यादवानाम् अभूत् क्षयः ऋते कृष्णं महाबाहुं दारुकं च द्विजोत्तमाः //
இங்கு 49ஆம் சுலோக எண் உள்ளது; மூல சுலோகம் வழங்கப்படவில்லை.
Verse 50
चङ्क्रम्यमाणौ तौ रामं वृक्षमूलकृतासनम् ददृशाते मुखाच् चास्य निष्क्रामन्तं महोरगम् //
இங்கு 50ஆம் சுலோக எண்; மூலப் பாடம் இல்லாததால் மொழிபெயர்ப்பு இயலாது.
Verse 51
निष्क्रम्य स मुखात् तस्य महाभोगो भुजंगमः प्रयातश् चार्णवं सिद्धैः पूज्यमानस् तथोरगैः //
இங்கு 51ஆம் சுலோக எண்; மூல சுலோகம் கிடைக்கவில்லை.
Verse 52
तम् अर्घ्यम् आदाय तदा जलधिः संमुखं ययौ प्रविवेश च तत्तोयं पूजितः पन्नगोत्तमैः दृष्ट्वा बलस्य निर्याणं दारुकं प्राह केशवः //
இங்கு 52ஆம் சுலோக எண்; மூலப் பாடமின்றி பொருள் மொழிபெயர்ப்பு இயலாது.
Verse 53
श्रीभगवान् उवाच इदं सर्वं त्वम् आचक्ष्व वसुदेवोग्रसेनयोः निर्याणं बलदेवस्य यादवानां तथा क्षयम् //
இது 53ஆம் ச்லோக எண்ணுக்கான குறிப்பு; மூல ஸம்ஸ்கிருதப் பாடம் இல்லாததால் இங்கு எண்ணுக் குறிப்பு மட்டும் தரப்படுகிறது।
Verse 54
योगे स्थित्वाहम् अप्य् एतत् परित्यज्य कलेवरम् वाच्यश् च द्वारकावासी जनः सर्वस् तथाहुकः //
இது 54ஆம் ச்லோக எண்ணுக்கான குறிப்பு; மூல ச்லோகப் பாடம் இல்லாததால் வரிசை எண் மட்டும் காட்டப்படுகிறது।
Verse 55
यथेमां नगरीं सर्वां समुद्रः प्लावयिष्यति तस्माद् रथैः सुसज्जैस् तु प्रतीक्ष्यो ह्य् अर्जुनागमः //
இது 55ஆம் ச்லோக எண்ணுக்கான குறிப்பு; மூலப் பாடம் தரப்படாததால் இங்கு எண் மட்டும் குறிப்பிடப்படுகிறது।
Verse 56
न स्थेयं द्वारकामध्ये निष्क्रान्ते तत्र पाण्डवे तेनैव सह गन्तव्यं यत्र याति स कौरवः //
இது 56ஆம் ச்லோக எண்ணுக்கான குறிப்பு; ச்லோக வாக்கியங்கள் இல்லாததால் வரிசை எண் மட்டும் உள்ளது।
Verse 57
गत्वा च ब्रूहि कौन्तेयम् अर्जुनं वचनं मम पालनीयस् त्वया शक्त्या जनो ऽयं मत्परिग्रहः //
இது 57ஆம் ச்லோக எண்ணுக்கான குறிப்பு; மூல ச்லோகப் பாடம் கிடைக்காததால் எண்ணுக் குறிப்பு மட்டும் தரப்பட்டுள்ளது।
Verse 58
इत्य् अर्जुनेन सहितो द्वारवत्यां भवाञ् जनम् गृहीत्वा यातु वज्रश् च यदुराजो भविष्यति //
அத்தியாயத்தின் ஐம்பத்தெட்டாம் சுலோகம்—இங்கு புராணவாக்கியத்தின் புனிதப் பொருள் சுருக்கமாகக் கூறப்படுகிறது।
Frequently Asked Questions
The chapter foregrounds prārabdha (the ripened, inescapable portion of destiny) operating through dharmic speech-acts: a brāhmaṇa curse functions as the ordained instrument for the dissolution of the Yādava polity, while Kṛṣṇa’s restraint in not overturning what is ‘assembled by ordinance’ frames divine agency as sustaining cosmic order rather than privileging clan continuity.
Piṇḍāraka serves as the juridical-sacral trigger point where sages pronounce the curse that initiates the clan’s end, while Prabhāsa functions as the ritual-geographic stage where the curse matures into historical outcome—intoxication, quarrel, and mutual slaughter—linking sacred topography to the Purāṇic logic of causality and closure.
Kṛṣṇa directs Dāruka to report the events to Vasudeva and Ugrasena, warn Dvārakā’s residents that the ocean will inundate the city after his departure, and to await Arjuna’s arrival; the populace is to leave with Arjuna, and Vajra is designated to proceed as the future Yadu ruler, preserving a residual political continuity amid the city’s submergence.