Adhyaya 12
Sādhu-saṅga, the Gopīs’ Prema, and the Veda’s Culmination in Exclusive Surrender
உத்தவகீதையின் தொடர்ச்சியில் ஸ்ரீகிருஷ்ணர் உத்தவருக்கு, மோட்சமும் பகவத்-பிராப்தியும் பெறுவதற்கான தீர்மான காரணம் சாதுசங்கமும் கலப்பற்ற ஏகாந்த பக்தியுமே; புண்ணியம்-தபஸ் போன்ற சாதனங்களின் கூட்டுத்தொகை அல்ல என்று வலியுறுத்துகிறார். அஷ்டாங்கயோகம், சாங்க்ய விசாரம், அஹிம்சை, வேதபாடம், தபஸ், சந்நியாசம், யஜ்ஞம், தானம், தீர்த்தம், விரதம், தேவபூஜை முதலிய உயர்ந்த ஒழுக்கங்களைச் சொல்லியும், இவை தம்மைத் தூய பக்திபோல் ‘பிணைக்காது’ என அறிவிக்கிறார். பின்னர் பல யுக உதாரணங்களால் பக்தர் சங்கத்தால் தகுதியற்றவரென எண்ணப்பட்டவர்களும் உயர்ந்த நிலை அடைந்ததை காட்டி, இறுதியில் வ்ரிந்தாவன வாசிகள்—குறிப்பாக கோபியர்—கிருஷ்ண விரகத்தில் வெளிப்படுத்திய பரம பிரேமமே உச்ச சிகரம் என நிறுவுகிறார். உத்தவரின் சந்தேகத்திற்கு, வேதசப்தத்தின் மூலம் பகவான் வெளிப்படுதல், ஜகத்து அவருடைய ரூபமே என்பதும், சம்சார மரத்தின் உவமையும் கூறி, ஞானம் எனும் ஆயுதத்தால் அதை வெட்டி, பகவத் சாக்ஷாத்காரம் ஏற்பட்ட பின் அந்த சாதனத்தையும் விட வேண்டும் என உபதேசிக்கிறார். வேதமும் விசாரமும் துணை; இறுதி இலக்கு கிருஷ்ணனில் ஏகாந்த சரணாகதி என்பதே இந்த அத்தியாயத்தின் முடிவு.
Shlokas
Verse 1
श्रीभगवानुवाच न रोधयति मां योगो न साङ्ख्यं धर्म एव च । न स्वाध्यायस्तपस्त्यागो नेष्टापूर्तं न दक्षिणा ॥ १ ॥ व्रतानि यज्ञश्छन्दांसि तीर्थानि नियमा यमा: । यथावरुन्धे सत्सङ्ग: सर्वसङ्गापहो हि माम् ॥ २ ॥
ஸ்ரீபகவான் கூறினார்—ஓ உத்தவா, யோகம், சாங்க்யம், சாதாரண தர்மம்; வேதப் பாராயணம், தவம், தியாகம், இஷ்டாபூர்த்தம், தான-தக்ஷிணை—இவற்றால் நான் வசப்படேன். விரதம், யாகம், வேத மந்திரங்கள், தீர்த்த யாத்திரை, நியம-யமங்களாலும் அல்ல; ஆனால் என் தூய பக்தர்களின் சத்சங்கம், எல்லாப் பற்றுகளையும் அகற்றுவது, அதுவே என்னை பக்தனின் வசமாக்குகிறது.
Verse 2
श्रीभगवानुवाच न रोधयति मां योगो न साङ्ख्यं धर्म एव च । न स्वाध्यायस्तपस्त्यागो नेष्टापूर्तं न दक्षिणा ॥ १ ॥ व्रतानि यज्ञश्छन्दांसि तीर्थानि नियमा यमा: । यथावरुन्धे सत्सङ्ग: सर्वसङ्गापहो हि माम् ॥ २ ॥
ஸ்ரீபகவான் உரைத்தார்—உத்தவா! யோகம், சாங்க்யம், தர்மாசாரம், வேதப் பாராயணம், தவம், தியாகம், இஷ்டாபூர்த்தம், தான-தக்ஷிணை; விரதம், யாகம், மந்திர ஜபம், தீர்த்த சேவை, நியம-யமங்கள்—இவற்றால் நான் வசப்படேன். ஆனால் என் தூய பக்தர்களின் சத்சங்கம், எல்லா ஆசக்தியையும் அகற்றுவது, அதுவே என்னை பக்தனின் கட்டுப்பாட்டில் கொண்டு வருகிறது.
Verse 3
सत्सङ्गेन हि दैतेया यातुधाना मृगा: खगा: । गन्धर्वाप्सरसो नागा: सिद्धाश्चारणगुह्यका: ॥ ३ ॥ विद्याधरा मनुष्येषु वैश्या: शूद्रा: स्त्रियोऽन्त्यजा: । रजस्तम:प्रकृतयस्तस्मिंस्तस्मिन् युगे युगे ॥ ४ ॥ बहवो मत्पदं प्राप्तास्त्वाष्ट्रकायाधवादय: । वृषपर्वा बलिर्बाणो मयश्चाथ विभीषण: ॥ ५ ॥ सुग्रीवो हनुमानृक्षो गजो गृध्रो वणिक्पथ: । व्याध: कुब्जा व्रजे गोप्यो यज्ञपत्न्यस्तथापरे ॥ ६ ॥
சத்சங்கத்தினாலேயே ரஜஸ்-தமஸ் குணங்களில் சிக்கிய உயிர்களும் யுகம் யுகமாக என் பக்தர்களின் சங்கத்தைப் பெற்று என் பரமபதத்தை அடைந்தனர். தைத்யர், ராக்ஷசர், மிருகம்-பறவை, கந்தர்வ-அப்ஸரா, நாகர், சித்தர், சாரணர், குஹ்யகர், வித்யாதரர்; மேலும் மனிதரில் வைசியர், சூத்ரர், பெண்கள் மற்றும் பிறர்—பலர் என் தாமத்தை அடைந்தனர். வ்ருத்ராசுரன், பிரஹ்லாதன் முதலியோர்; வ்ருஷபர்வா, பலி மகாராஜா, பாணாசுரன், மயன், விபீஷணன்; சுக்ரீவன், ஹனுமான், ஜாம்பவான், கஜேந்திரன், ஜடாயு, துலாதாரன், தர்ம-வ்யாதன், குப்ஜா, வ்ரஜ கோபியர், யாகம் செய்த பிராமணர்களின் மனைவியர்—அனைவரும் சத்சங்கத்தால் உயர்ந்தனர்.
Verse 4
सत्सङ्गेन हि दैतेया यातुधाना मृगा: खगा: । गन्धर्वाप्सरसो नागा: सिद्धाश्चारणगुह्यका: ॥ ३ ॥ विद्याधरा मनुष्येषु वैश्या: शूद्रा: स्त्रियोऽन्त्यजा: । रजस्तम:प्रकृतयस्तस्मिंस्तस्मिन् युगे युगे ॥ ४ ॥ बहवो मत्पदं प्राप्तास्त्वाष्ट्रकायाधवादय: । वृषपर्वा बलिर्बाणो मयश्चाथ विभीषण: ॥ ५ ॥ सुग्रीवो हनुमानृक्षो गजो गृध्रो वणिक्पथ: । व्याध: कुब्जा व्रजे गोप्यो यज्ञपत्न्यस्तथापरे ॥ ६ ॥
சத்சங்கத்தினாலேயே ரஜஸ்-தமஸ் குணங்களில் சிக்கிய உயிர்களும் யுகம் யுகமாக என் பக்தர்களின் சங்கத்தைப் பெற்று என் பரமபதத்தை அடைந்தனர். தைத்யர், ராக்ஷசர், மிருகம்-பறவை, கந்தர்வ-அப்ஸரா, நாகர், சித்தர், சாரணர், குஹ்யகர், வித்யாதரர்; மேலும் மனிதரில் வைசியர், சூத்ரர், பெண்கள் மற்றும் பிறர்—பலர் என் தாமத்தை அடைந்தனர். வ்ருத்ராசுரன், பிரஹ்லாதன் முதலியோர்; வ்ருஷபர்வா, பலி மகாராஜா, பாணாசுரன், மயன், விபீஷணன்; சுக்ரீவன், ஹனுமான், ஜாம்பவான், கஜேந்திரன், ஜடாயு, துலாதாரன், தர்ம-வ்யாதன், குப்ஜா, வ்ரஜ கோபியர், யாகம் செய்த பிராமணர்களின் மனைவியர்—அனைவரும் சத்சங்கத்தால் உயர்ந்தனர்.
Verse 5
सत्सङ्गेन हि दैतेया यातुधाना मृगा: खगा: । गन्धर्वाप्सरसो नागा: सिद्धाश्चारणगुह्यका: ॥ ३ ॥ विद्याधरा मनुष्येषु वैश्या: शूद्रा: स्त्रियोऽन्त्यजा: । रजस्तम:प्रकृतयस्तस्मिंस्तस्मिन् युगे युगे ॥ ४ ॥ बहवो मत्पदं प्राप्तास्त्वाष्ट्रकायाधवादय: । वृषपर्वा बलिर्बाणो मयश्चाथ विभीषण: ॥ ५ ॥ सुग्रीवो हनुमानृक्षो गजो गृध्रो वणिक्पथ: । व्याध: कुब्जा व्रजे गोप्यो यज्ञपत्न्यस्तथापरे ॥ ६ ॥
சத்சங்கத்தினாலேயே ரஜஸ்-தமஸ் குணங்களில் சிக்கிய உயிர்களும் யுகம் யுகமாக என் பக்தர்களின் சங்கத்தைப் பெற்று என் பரமபதத்தை அடைந்தனர். தைத்யர், ராக்ஷசர், மிருகம்-பறவை, கந்தர்வ-அப்ஸரா, நாகர், சித்தர், சாரணர், குஹ்யகர், வித்யாதரர்; மேலும் மனிதரில் வைசியர், சூத்ரர், பெண்கள் மற்றும் பிறர்—பலர் என் தாமத்தை அடைந்தனர். வ்ருத்ராசுரன், பிரஹ்லாதன் முதலியோர்; வ்ருஷபர்வா, பலி மகாராஜா, பாணாசுரன், மயன், விபீஷணன்; சுக்ரீவன், ஹனுமான், ஜாம்பவான், கஜேந்திரன், ஜடாயு, துலாதாரன், தர்ம-வ்யாதன், குப்ஜா, வ்ரஜ கோபியர், யாகம் செய்த பிராமணர்களின் மனைவியர்—அனைவரும் சத்சங்கத்தால் உயர்ந்தனர்.
Verse 6
सत्सङ्गेन हि दैतेया यातुधाना मृगा: खगा: । गन्धर्वाप्सरसो नागा: सिद्धाश्चारणगुह्यका: ॥ ३ ॥ विद्याधरा मनुष्येषु वैश्या: शूद्रा: स्त्रियोऽन्त्यजा: । रजस्तम:प्रकृतयस्तस्मिंस्तस्मिन् युगे युगे ॥ ४ ॥ बहवो मत्पदं प्राप्तास्त्वाष्ट्रकायाधवादय: । वृषपर्वा बलिर्बाणो मयश्चाथ विभीषण: ॥ ५ ॥ सुग्रीवो हनुमानृक्षो गजो गृध्रो वणिक्पथ: । व्याध: कुब्जा व्रजे गोप्यो यज्ञपत्न्यस्तथापरे ॥ ६ ॥
சத்சங்கத்தினாலேயே ரஜஸ்-தமஸ் குணங்களில் சிக்கிய உயிர்களும் யுகம் யுகமாக என் பக்தர்களின் சங்கத்தைப் பெற்று என் பரமபதத்தை அடைந்தனர். தைத்யர், ராக்ஷசர், மிருகம்-பறவை, கந்தர்வ-அப்ஸரா, நாகர், சித்தர், சாரணர், குஹ்யகர், வித்யாதரர்; மேலும் மனிதரில் வைசியர், சூத்ரர், பெண்கள் மற்றும் பிறர்—பலர் என் தாமத்தை அடைந்தனர். வ்ருத்ராசுரன், பிரஹ்லாதன் முதலியோர்; வ்ருஷபர்வா, பலி மகாராஜா, பாணாசுரன், மயன், விபீஷணன்; சுக்ரீவன், ஹனுமான், ஜாம்பவான், கஜேந்திரன், ஜடாயு, துலாதாரன், தர்ம-வ்யாதன், குப்ஜா, வ்ரஜ கோபியர், யாகம் செய்த பிராமணர்களின் மனைவியர்—அனைவரும் சத்சங்கத்தால் உயர்ந்தனர்.
Verse 7
ते नाधीतश्रुतिगणा नोपासितमहत्तमा: । अव्रतातप्ततपस: मत्सङ्गान्मामुपागता: ॥ ७ ॥
நான் கூறியவர்கள் வேதங்களை ஆழமாகக் கற்கவில்லை; மகான்களை வழிபடவில்லை; கடுமையான விரதத் தவங்களும் செய்யவில்லை. என் மற்றும் என் பக்தர்களின் சங்கத்தினாலேயே அவர்கள் என்னை அடைந்தார்கள்.
Verse 8
केवलेन हि भावेन गोप्यो गावो नगा मृगा: । येऽन्ये मूढधियो नागा: सिद्धा मामीयुरञ्जसा ॥ ८ ॥
தூய அன்பு-பாவத்தினாலேயே கோபியர், பசுக்கள், யமலார்ஜுன மரங்கள் போன்ற அசைவற்றவை, விலங்குகள், புதர்கள்-முள்ளுக்காடுகள் போன்ற மந்தச் சிந்தையுள்ள உயிர்கள், மேலும் காலியன் போன்ற நாகங்கள்—அனைவரும் எளிதில் என்னை அடைந்து வாழ்வின் நிறைவைப் பெற்றனர்.
Verse 9
यं न योगेन साङ्ख्येन दानव्रततपोऽध्वरै: । व्याख्यास्वाध्यायसन्न्यासै: प्राप्नुयाद् यत्नवानपि ॥ ९ ॥
யோகம், சாங்க்யம், தானம், விரதம், தவம், யாகங்கள், வேதமந்திர விளக்கம்-போதனை, சுவாத்யாயம் அல்லது சந்நியாசம்—இவற்றில் எவ்வளவு முயன்றாலும், அவற்றால் என்னை அடைய முடியாது.
Verse 10
रामेण सार्धं मथुरां प्रणीते श्वाफल्किना मय्यनुरक्तचित्ता: । विगाढभावेन न मे वियोग- तीव्राधयोऽन्यं ददृशु: सुखाय ॥ १० ॥
கோபியரைத் தலைமையாகக் கொண்ட வ்ரிந்தாவனவாசிகள் ஆழ்ந்த அன்பால் எப்போதும் என்னில் பற்றுடையவர்களாய் இருந்தனர். ஆகவே ஷ்வாபல்கியின் மகன் அக்ரூரன் என்னையும் என் சகோதரன் பலராமனையும் மதுராவிற்கு அழைத்துச் சென்றபோது, என்னை விட்டு பிரிந்த துயரால் அவர்கள் கடும் மனவேதனை அடைந்து, வேறு எதிலும் இன்பம் காணவில்லை.
Verse 11
तास्ता: क्षपा: प्रेष्ठतमेन नीता मयैव वृन्दावनगोचरेण । क्षणार्धवत्ता: पुनरङ्ग तासां हीना मया कल्पसमा बभूवु: ॥ ११ ॥
உத்தவா! வ்ரிந்தாவனப் பரப்பில் தங்கள் மிகப் பிரியமான என்னுடன் கோபியர் கழித்த அந்த இரவுகள் அவர்களுக்கு கணநேரம் போலத் தோன்றின. ஆனால் என் சங்கமின்றி அதே இரவுகள் அவர்களுக்கு கல்பம் போல முடிவில்லாதவையாக நீண்டன.
Verse 12
ता नाविदन् मय्यनुषङ्गबद्ध- धिय: स्वमात्मानमदस्तथेदम् । यथा समाधौ मुनयोऽब्धितोये नद्य: प्रविष्टा इव नामरूपे ॥ १२ ॥
ஓ உதவா! சமாதியில் முனிவர்கள் நதிகள் கடலில் கலப்பதுபோல் பெயர்‑வடிவ உணர்வை இழப்பதுபோல், வ்ரிந்தாவன கோபியர் மனத்தில் என்னில் முழுமையாகப் பற்றுண்டதால் தங்கள் உடலையோ இவ்வுலகையோ அடுத்த பிறவியையோ நினைக்க இயலவில்லை; அவர்களின் சிந்தை முழுதும் என்னிலேயே கட்டுண்டது।
Verse 13
मत्कामा रमणं जारमस्वरूपविदोऽबला: । ब्रह्म मां परमं प्रापु: सङ्गाच्छतसहस्रश: ॥ १३ ॥
என்னை விரும்பிய அந்த நிர்பல கோபியர் என்னை மிக இனிய காதலன் (ஜாரன்) என எண்ணி என் உண்மை நிலையை அறியாவிட்டாலும், என்னுடன் நெருங்கிய சங்கத்தால் எண்ணற்ற கோபியர் என்னையே—பரம்பிரம்மம், பரம சத்தியம்—அடைந்தனர்।
Verse 14
तस्मात्त्वमुद्धवोत्सृज्य चोदनां प्रतिचोदनाम् । प्रवृत्तिं च निवृत्तिं च श्रोतव्यं श्रुतमेव च ॥ १४ ॥ मामेकमेव शरणमात्मानं सर्वदेहिनाम् । याहि सर्वात्मभावेन मया स्या ह्यकुतोभय: ॥ १५ ॥
ஆகவே, ஓ உதவா! விதி‑நிஷேதம், பிரவிருத்தி‑நிவிருத்தி, மேலும் கேட்டதையும் கேட்க வேண்டியதையும் எல்லாம் விட்டு விடு. எல்லா தேஹிகளின் இதயத்தில் உறையும் நான் பரம புருஷன்; என்னையே ஒரே சரணமாக முழு ஆத்மபாவத்துடன் அடை; என் அருளால் நீ எந்நிலையிலும் அச்சமற்றவனாவாய்।
Verse 15
तस्मात्त्वमुद्धवोत्सृज्य चोदनां प्रतिचोदनाम् । प्रवृत्तिं च निवृत्तिं च श्रोतव्यं श्रुतमेव च ॥ १४ ॥ मामेकमेव शरणमात्मानं सर्वदेहिनाम् । याहि सर्वात्मभावेन मया स्या ह्यकुतोभय: ॥ १५ ॥
ஓ உதவா! விதி‑நிஷேதம், பிரவிருத்தி‑நிவிருத்தி, கேட்டதும் கேட்க வேண்டியதும் அனைத்தையும் விட்டு, எல்லா தேஹிகளின் இதயத்தில் உறையும் பரம புருஷனான என்னையே சரணமாக அடை. முழு ஆத்மபாவத்துடன் என்னை அணை; என் அருளால் நீ எல்லாச் சூழலிலும் அச்சமற்றவனாவாய்।
Verse 16
श्रीउद्धव उवाच संशय: शृण्वतो वाचं तव योगेश्वरेश्वर । न निवर्तत आत्मस्थो येन भ्राम्यति मे मन: ॥ १६ ॥
ஸ்ரீ உதவா கூறினார்—யோகீஸ்வரர்களின் ஈசுவரனே! உங்கள் வாக்கை கேட்டும் என் இதயத்தில் உள்ள சந்தேகம் நீங்கவில்லை; ஆகவே என் மனம் குழம்புகிறது।
Verse 17
श्रीभगवानुवाच स एष जीवो विवरप्रसूति: प्राणेन घोषेण गुहां प्रविष्ट: । मनोमयं सूक्ष्ममुपेत्य रूपं मात्रा स्वरो वर्ण इति स्थविष्ठ: ॥ १७ ॥
ஸ்ரீபகவான் கூறினார்—உத்தவா, நான் பிராணவாயுவும் ஆதிநாதமும் உடன் இதயக் குகையில் உறைந்து ஒவ்வொரு ஜீவனுக்கும் உயிரளிக்கிறேன். மனத்தால் என் சூட்சும ரூபம் அறியப்படும்; மேலும் மாத்திரை, ஸ்வரம், வர்ணம், உச்சரிப்பு வேறுபாடுகளால் அமைந்த வேத ஒலியாக நான் ஸ்தூல ரூபமாகவும் வெளிப்படுகிறேன்.
Verse 18
यथानल: खेऽनिलबन्धुरुष्मा बलेन दारुण्यधिमथ्यमान: । अणु: प्रजातो हविषा समेधते तथैव मे व्यक्तिरियं हि वाणी ॥ १८ ॥
கட்டைகளை வலிமையாக உரசும்போது காற்றின் தொடர்பால் வெப்பம் உண்டாகி, அக்கினியின் சிறு சினுக்கு தோன்றுகிறது; பின்னர் நெய் சேர்க்கையில் அது தீவிரமாக எரிகிறது. அதுபோலவே வேத வாணியின் ஒலியில் நான் வெளிப்படுகிறேன்.
Verse 19
एवं गदि: कर्म गतिर्विसर्गो घ्राणो रसो दृक् स्पर्श: श्रुतिश्च । सङ्कल्पविज्ञानमथाभिमान: सूत्रं रज:सत्त्वतमोविकार: ॥ १९ ॥
வாக்கு, கைகள், கால்கள், இன உறுப்பும், மலவாயும்—இவை செயல் இந்திரியங்களின் செயல்கள்; மூக்கு, நாக்கு, கண்கள், தோல், காதுகள்—இவை அறிவு இந்திரியங்களின் செயல்கள்; மேலும் மனம், புத்தி, சித்தம், அகங்காரம் ஆகிய நுண் கருவிகளின் செயல்கள், நுண் ‘சூத்திர’த் தத்துவம் மற்றும் ரஜஸ்-ஸத்த்வ-தமஸ் குண மாற்றங்கள்—இவை அனைத்தும் என் பொருட்பட வெளிப்பட்ட ரூபமே என்று அறிக.
Verse 20
अयं हि जीवस्त्रिवृदब्जयोनि- रव्यक्त एको वयसा स आद्य: । विश्लिष्टशक्तिर्बहुधेव भाति बीजानि योनिं प्रतिपद्य यद्वत् ॥ २० ॥
ஒரே வயலின் மண்ணில் பல விதைகள் விதைக்கப்படும்போது எண்ணற்ற மரங்கள், புதர்கள், காய்கறிகள் முதலியவை தோன்றுவது போல, எல்லா ஜீவர்களுக்கும் உயிரளிக்கும் நித்தியமான ஒரே பரமபுருஷன் படைப்பிற்கு அப்பால் அவ்யக்தமாக இருக்கிறார். காலநடையில் அவர் மூன்று குணங்களின் ஆதாரமும், பிரபஞ்சத் தாமரையின் மூலமும் ஆகி, தன் பொருட்சக்திகளைப் பிரித்து, ஒருவனாக இருந்தும் எண்ணற்ற ரூபங்களாக வெளிப்பட்டதுபோல் தோன்றுகிறார்.
Verse 21
यस्मिन्निदं प्रोतमशेषमोतं पटो यथा तन्तुवितानसंस्थ: । य एष संसारतरु: पुराण: कर्मात्मक: पुष्पफले प्रसूते ॥ २१ ॥
நெடுநூலும் குறுநூலும் விரிந்த நூல்களில் நெய்யப்பட்ட துணி போல, இந்த முழு பிரபஞ்சமும் யாரில் ஓதப்-புரோதாகப் பதிந்திருக்கிறதோ, அந்த பரமபுருஷனுள் அனைத்தும் நிலைகொள்கின்றன. இந்தப் பழமையான சம்சார மரம் கர்மமயமாக மலரும் கனியும் தருகிறது; அதுபோல உடல்-மரமும் முதலில் மலர்ந்து பின்னர் அனுபவப் பலன்களை உண்டாக்குகிறது.
Verse 22
द्वे अस्य बीजे शतमूलस्त्रिनाल: पञ्चस्कन्ध: पञ्चरसप्रसूति: । दशैकशाखो द्विसुपर्णनीड- स्त्रिवल्कलो द्विफलोऽर्कं प्रविष्ट: ॥ २२ ॥ अदन्ति चैकं फलमस्य गृध्रा ग्रामेचरा एकमरण्यवासा: । हंसा य एकं बहुरूपमिज्यै- र्मायामयं वेद स वेद वेदम् ॥ २३ ॥
இந்தப் பொருட்சார்ந்த சம்சார மரத்திற்கு இரண்டு விதைகள், நூற்றுக் கணக்கான வேர்கள், மூன்று தண்டுகள், ஐந்து ஸ்கந்தங்கள் உள்ளன. இது ஐந்து ருசிகளை உண்டாக்கி, பதினொன்று கிளைகள் கொண்டு, இரண்டு பறவைகளின் கூடு உடையது; மூன்று வகை பட்டைகளால் மூடப்பட்டு, இரண்டு கனிகளைத் தந்து, சூரியன் வரை விரிகிறது.
Verse 23
द्वे अस्य बीजे शतमूलस्त्रिनाल: पञ्चस्कन्ध: पञ्चरसप्रसूति: । दशैकशाखो द्विसुपर्णनीड- स्त्रिवल्कलो द्विफलोऽर्कं प्रविष्ट: ॥ २२ ॥ अदन्ति चैकं फलमस्य गृध्रा ग्रामेचरा एकमरण्यवासा: । हंसा य एकं बहुरूपमिज्यै- र्मायामयं वेद स वेद वेदम् ॥ २३ ॥
இந்த மரத்தின் ஒரு கனியை ஊரில் வாழும், இன்பவாசனையில் களிக்கும் குடும்பப் பற்றுடையோர் உண்ணுவர்; மற்ற கனியை வனவாசிகளான ஹம்சம் போன்ற துறவியர் உண்ணுவர். சத்குருமார்களின் துணையால், ஒரே பரம சத்தியத்தின் பலரூப வெளிப்பாடான மாயா-சக்தியின் வெளிப்பாடே இம்மரம் என்று அறிந்தவன், வேதத்தின் பொருளை உண்மையில் அறிந்தவனே.
Verse 24
एवं गुरूपासनयैकभक्त्या विद्याकुठारेण शितेन धीर: । विवृश्च्य जीवाशयमप्रमत्त: सम्पद्य चात्मानमथ त्यजास्त्रम् ॥ २४ ॥
இவ்வாறு குருவை கவனமாகப் பணிந்து ஒருமுக பக்தியை உறுதிப்படுத்து; கூர்மையான வித்யை-கோடாரியால் அசட்டையின்றி ஜீவனின் நுண்ணிய பொருட் மூடியை வெட்டி அகற்று. பகவானை உணர்ந்த பின், அந்த பகுப்பாய்வு-ஞானக் கோடாரியையும் விட்டு விடு.
Frequently Asked Questions
Because sādhu-saṅga awakens śuddha-bhakti, which directly attracts Bhagavān as a person (bhakta-vaśya). Ritual, yoga, and austerity can purify or elevate, but without devotion they do not establish the loving relationship that ‘binds’ the Lord. The chapter’s repeated contrast shows that the decisive factor is the heart’s exclusive attachment to Kṛṣṇa, transmitted and nourished through association with His pure devotees.
The chapter teaches that eligibility is ultimately determined by contact with bhakti—especially via devotees—rather than by birth, ritual capacity, or scholastic attainment. By sādhu-saṅga, even those dominated by rajas and tamas can receive devotion, and devotion itself carries the soul to the Lord’s abode, as illustrated by figures like Prahlāda, Vṛtrāsura, Gajendra, Jaṭāyu, Kubjā, the gopīs, and the wives of the brāhmaṇas.
It is not a rejection of Veda as false, but a declaration of Veda’s final purport (tātparya): all subsidiary rules and ritual procedures are meant to culminate in exclusive surrender to Bhagavān. When direct refuge in Kṛṣṇa is awakened, secondary supports become nonessential, just as one leaves a boat after crossing a river.
It is an allegory of embodied saṁsāra structured by guṇa and karma. Its components (seeds, roots, trunks, branches, fruits, two birds) encode the jīva’s entanglement and the experience of enjoyment and renunciation. With guru-bhakti and sharpened knowledge, one ‘cuts’ the subtle covering (liṅga-śarīra identification) and, upon realizing Bhagavān, relinquishes even the analytic tool—resting in direct devotion and realization.
Their consciousness is portrayed as fully absorbed in Kṛṣṇa beyond self-awareness, social identity, or concern for future lives. Their viraha (anguish of separation when Kṛṣṇa leaves for Mathurā) demonstrates exclusive dependence: without Him, no substitute happiness exists. The chapter uses this as the lived proof that pure love, not technique, is the supreme means and end.