Srimad Bhagavatam — Chaturtha Skandha, Shloka 20
The Fall of Purañjana and the Supersoul as the Eternal Friend
Purañjana-Upākhyāna Culmination
प्रबोधयति माविज्ञं व्युषिते शोककर्शिता । वर्त्मैतद् गृहमेधीयं वीरसूरपि नेष्यति ॥ २० ॥
prabodhayati māvijñaṁ vyuṣite śoka-karśitā vartmaitad gṛha-medhīyaṁ vīra-sūr api neṣyati
அரசன் புரஞ்சனன் தொடர்ந்து எண்ணினான்—“நான் மயக்கத்தில் இருந்தபோது அவள் நல்ல அறிவுரை கூறி என்னை விழிப்பித்தாள்; நான் வீட்டைவிட்டு விலகியிருந்தால் அவள் துயரால் சோர்ந்து போவாள். பல வீரப் புதல்வர்களின் தாயாக இருந்தாலும், இல்லறக் காரியங்களின் இந்தப் பொறுப்பை அவள் எப்படி நடத்துவாள் என்று எனக்கு அச்சம்.”
At the time of death King Purañjana was thinking of his wife, and this is called polluted consciousness. As Lord Kṛṣṇa explains in Bhagavad-gītā (15.7) :
FAQs
This verse says that the gṛhamedhī path binds one through attachment and lamentation—so powerful that even a heroic person becomes carried away by it.
In the Purañjana allegory, her attempt to awaken him depicts the conditioned soul’s blindness at death—clinging to the body and relationships even when life has already departed.
Cultivate remembrance of the soul and devotion to Bhagavān alongside duties, so that relationships and responsibilities do not become sources of bondage and overwhelming grief.