छायायामष्टपौरुष्यामष्टादशभागश्छेदः षट्पौरुष्यां चतुर्दशभागः त्रिपौरुष्यामष्टभागः द्विपौरुष्यां षड्भागः पौरुष्यां चतुर्भागः अष्टाङ्गुलायां त्रयो दशभागाः चतुरङ्गुलायां त्रयोऽष्टभागाः अच्छायो मध्याह्न इति ॥ कZ_०२.२०.३९ ॥
chāyāyām aṣṭa-pauruṣyām aṣṭādaśa-bhāgaś chedaḥ ṣaṭ-pauruṣyāṃ caturdaśa-bhāgaḥ tri-pauruṣyām aṣṭa-bhāgaḥ dvi-pauruṣyāṃ ṣaḍ-bhāgaḥ pauruṣyāṃ catur-bhāgaḥ aṣṭāṅgulāyāṃ trayo daśa-bhāgāḥ caturaṅgulāyāṃ trayo ’ṣṭa-bhāgāḥ acchāyaḥ madhyāhna iti
நிழல் அளவின்படி: எட்டு பௌருஷம் என்றால் வெட்டுக் கோடு 18 பாகங்கள்; ஆறு பௌருஷம் என்றால் 14 பாகங்கள்; மூன்று பௌருஷம் என்றால் 8 பாகங்கள்; இரண்டு பௌருஷம் என்றால் 6 பாகங்கள்; ஒரு பௌருஷம் என்றால் 4 பாகங்கள்; எட்டு அங்குலம் என்றால் 3/10 பாகங்கள்; நான்கு அங்குலம் என்றால் 3/8 பாகங்கள். நிழல் இல்லையெனில் அது மதியநேரம்.
Redundancy and verification: shadow measurement works in the field without instruments and can cross-check clock time to deter tampering.
It provides an observable, dispute-resistant reference point for deadlines, court sessions, market regulation, and duty changes.