
Adhyāya 177 — Dvitīyā-vratāni (Observances for the Lunar Second Day)
பகவான் அக்னி, த்விதீயா திதியை மையமாகக் கொண்ட விரதங்களின் தொடரை உரைக்கிறார்; மாதம்–பக்ஷம்–திதி என்ற காலக் கணக்கின் துல்லியம், போகம் (புக்தி) மற்றும் விடுதலை (முக்தி) இரண்டிற்கும் சடங்கு வடிவமான அடித்தளமாகிறது. முதலில் த்விதீயா-விரதம்: புஷ்பாஹாரம் (மலர்-ஆஹார நியமம்) கொண்டு அஷ்வினீகுமாரர்களை வழிபட்டால் செல்வம், அழகு, ஸ்வர்கப் புண்ணியம் கிடைக்கும்; கார்த்திக சுக்ல த்விதீயாவின் ஒரு வகையில் யம வழிபாடும் கூறப்படுகிறது. பின்னர் ஸ்ராவண கிருஷ்ண த்விதீயாவின் அஷூன்ய-ஷயன விரதம்—குடும்பத் தொடர்ச்சி நிலைக்க அக்னி, தேவர்கள், பித்ருக்கள், தாம்பத்திய ஒற்றுமை ஆகியவற்றை காக்கும் நோக்கில்; ஸ்ரீ (லக்ஷ்மி) உடன் விஷ்ணுவை ஆவாஹனம் செய்து பூஜை, மாதந்தோறும் சோமனுக்கு மந்திரத்துடன் அர்க்யம், நெய் ஹோமம், இரவு நியமம், மேலும் தான விதி (முக்கியமாக படுக்கை, விளக்குகள், பாத்திரங்கள், குடை, பாதுகை, ஆசனம், கலசம், பிரதிமை, பாத்திரம்). கார்த்திக சுக்லபக்ஷத்தின் காந்தி-விரதம்—இரவில் மட்டும் உணவு, பல–கேசவ வழிபாட்டால் ஒளி/தேஜஸ், ஆயுள், ஆரோக்கியம். இறுதியில் பௌஷ சுக்ல த்விதீயாவிலிருந்து நான்கு நாள் ஷிஷ்ணு-விரதம்—வரிசையாக ஸ்நானங்கள் (கடுகு, கருப்பு எள், வசா, சர்வௌஷதி), கிருஷ்ண/அச்யுத/அனந்த/ஹ்ருஷீகேச நாமங்களால் மலர்-ந்யாசத்துடன் பூஜை, சந்திர அர்க்யம் சிறப்புப் பெயர்களுடன், பலனாக நீண்டகால சுத்தி; கைப்பிரதி வேறுபாடுகள் மற்றும் அரசர்கள், பெண்கள், தேவர்கள் செய்த ஆச்சாரம் பற்றியும் குறிப்பிடப்படுகிறது.
No shlokas available for this adhyaya yet.
It treats Dvitīyā as a repeatable ritual node: specific deities, dietary rules (flowers or night-only eating), mantra, homa, and dāna are coordinated to yield prosperity/health (bhukti) and purification/heavenward merit (mukti-oriented phala).
Time-fixation (Śrāvaṇa kṛṣṇa-dvitīyā), Viṣṇu–Śrī invocations, monthly Soma-arghya with mantra, ghṛta-homa, nakta discipline, and a specified dāna-set (bed plus household and ritual items) culminating in merit tied to marital stability and household continuity.
It prescribes a four-day bath sequence using siddhārthaka (mustard), black sesame, vacā, and a defined sarvauṣadhi herb group—showing the Purāṇa’s characteristic fusion of vrata procedure with āyurvedic-style materia lists.
The Aśvins (general Dvitīyā vow), Yama (Kārttika śukla-dvitīyā), Lakṣmī–Viṣṇu/Śrīdhara (Aśūnya-śayana), Bala–Keśava (Kānti-vrata), and Soma/Indu (monthly arghya and lunar-focused elements).