Adhyaya 339
Sahitya-shastraAdhyaya 33910 Verses

Adhyaya 339

Rīti-nirūpaṇam (Explanation of Poetic Style)

அலங்காரச் சாஸ்திரத் தொடரில் பகவான் அக்னி ரசக் கோட்பாட்டிலிருந்து ‘ரீதி’ (கவிதைச் சைலி) விளக்கத்திற்குச் சென்று, சைலியை வாக்-வித்யையின் (வாக்கிய அறிவின்) ஒரு முறையான அங்கமாக நிறுவுகிறார். ரீதியை நான்கு வகைகளாக—பாஞ்சாலீ, கௌடீ (கௌடதேசீயா), வைதர்பீ, லாடீ—என்று வகுத்து, அலங்கார அடர்த்தி (உபசார), வாக்கிய இணைப்பு/சந்தர்ப பந்தம், விரிவு/விக்ரஹம் ஆகியவற்றால் அவற்றின் இலக்கணங்களைச் சொல்கிறார். பின்னர் கவிதைச் சைலியிலிருந்து நாடக வ்ருத்திகளுக்குத் திரும்பி—பாரதீ, ஆரபடீ, கௌசிகீ, சாத்த்வதீ—என்ற செயல்-அடிப்படையிலான வ்ருத்திகளை விளக்கி, காவ்யத் தத்துவத்தை நாட்ய நியமங்களுடன் இணைக்கிறார். பாரதீ வாக்கு-முன்னிலை, இயல்பான பேச்சு கொண்டது, பரத மரபுடன் தொடர்புடையது எனக் கூறி, அதன் அங்கங்கள், மேலும் வீதி, ப்ரஹசன போன்ற நாடக வடிவங்கள் மற்றும் வீதி-அங்கப் பட்டியல்களையும் குறிப்பிடுகிறார். இறுதியில் ப்ரஹசனம் நகைச்சுவை-பரிகாச நாடகமாக வரையறுக்கப்படுகிறது; ஆரபடீ மாயை, போர் போன்ற உற்சாகக் காட்சிகளும் வேகமான மேடைச் செயல்பாடும் கொண்டதாகச் சொல்லி, தர்மச் சூழலில் அழகியல் நுட்பம் ஒழுங்குபடுத்தப்பட்ட வெளிப்பாட்டிற்கு எவ்வாறு துணைபுரிகிறது என்பதை காட்டுகிறது।

Shlokas

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे अलङ्कारे शृङ्गारादिरसनिरूपणं नामाष्टत्रिंशदधिकत्रिशततमो ऽध्यायः मुहुरिति ख अथोनचत्वारिंशदधिकत्रिशततमो ऽध्यायः रीतिनिरूपणं अग्निरुचाच वाग्विद्यासम्प्रतिज्ञाने रीतिः सापि चतुर्विधा पाञ्चाली गौडदेशीया वैदर्भी लाटजा तथा

இவ்வாறு அக்னி மஹாபுராணத்தின் அலங்காரப் பகுதியில் ‘ஸ்ருங்காராதி ரச நிரூபணம்’ எனும் 338ஆம் அதிகாரம் நிறைவுற்றது. பின்னர் 339ஆம் அதிகாரம் ‘ரீதி நிரூபணம்’ தொடங்குகிறது. அக்னி கூறினார்—வாக்வித்யையின் முறையான விளக்கத்தில் ரீதி நான்கு வகை: பாஞ்சாலீ, கௌடதேசீயா (கௌடீ), வைதர்பீ, லாடஜா.

Verse 2

उपचारयुता मृद्वी पाञ्चाली ह्रस्वविग्रहा अनवस्थितसन्दर्भा गौडीया दीर्घविग्रहा

பாஞ்சாலீ ரீதி அலங்காரச் சாயல்களுடன் கூடியது, மென்மையானது, சுருக்கமான அமைப்புடையது. கௌடீய ரீதியில் தொடர்புச் சங்கதி நிலைபெறாது; அமைப்பு நீளமாக விரியும்.

Verse 3

उपचारैर् न बहुभिरुपचारैर् विवर्जिता नातिकोमलसन्दर्भा वैदर्भी मुक्तविग्रहा

வைதர்பீ ரீதி மிகுதியான அலங்காரங்களால் சுமையடையாததும், அலங்காரமற்றதுமல்ல; அதன் உரைநடை மிகமென்மையாய் தளர்வதில்லை; மேலும் அது சிதைந்த/கடினமான அமைப்பிலிருந்து விடுபட்டது.

Verse 4

लाटीया स्फुटसन्धर्भा नातिविस्फुरविग्रहा परित्यक्तापि भूयोभिरुपचारैर् उदाहृता

லாட்டீயா ரீதி தெளிவானவும் நன்கு இணைந்தவும் உள்ள அமைப்பைக் கொண்டது; அதன் சொற்றொடர் மிகையாக அலங்காரமாய் மிளிராது. சிலர் அதை ஒதுக்கியாலும், பலர் பல உபசாரங்கள் (வழக்கமான நடைமுறைப் பயன்பாடுகள்) மூலம் அதை இன்னும் விளக்குகின்றனர்.

Verse 5

क्रियास्वविषमा वृत्तिर्भारत्यारभटी तथा कौशिकी सात्वती चेति सा चतुर्धा प्रतिष्ठिता

செயல்முறைகளில் வேறுபாடு கொண்ட நாட்யவிருத்தி நான்கு வகைகளாக நிறுவப்பட்டுள்ளது—பாரதீ, ஆரபடீ, கௌசிகீ, சாத்த்வதீ.

Verse 6

वाक्प्रधाना नरप्राया स्त्रीयुक्ता प्राकृतोक्तिता भरतेन प्रणीतत्वाद् भारती रीतिरुच्यते

சொல்லே முதன்மையாகக் கொண்டதும், பெரும்பாலும் ஆண் பாத்திரங்களுடன் தொடர்புடையதும், பெண் பாத்திரங்களையும் ஏற்றுக்கொள்வதும், இயல்பான/பிராகிருத மொழிநடையில் உரையாடுவதுமான இந்த நடை—பரதர் வகுத்ததால் ‘பாரதீ’ ரீதி எனப்படுகிறது.

Verse 7

चत्वार्यङ्गानि भारत्या वीथी प्रहसनन्तथा प्रस्तावना नाटकादेर्वीथ्यङ्गाश् च त्रयोदश

பாரதீக்கு நான்கு அங்கங்கள் உள்ளன; அதுபோல வீதி மற்றும் பிரஹசனத்திற்கும் (அங்கங்கள்) கூறப்பட்டுள்ளன. நாடகம் முதலிய நாடக வடிவங்களுக்கு பிரஸ்தாவனா (முன்னுரை) உண்டு; வீதிக்கு பதின்மூன்று அங்கங்கள் என நிர்ணயம்.

Verse 8

उद्घातकं तथैव स्याल्लपितं स्याद्द्वितीयकम् असत्प्रलापो वाक्श्रेणी नालिका विपणन्तथा

முதலாவது ‘உத்காதக’ எனப்படும்; இரண்டாவது ‘லபித’ எனப்படுகிறது. மேலும் ‘அஸத்ப்ரலாப’ (ஒழுங்கற்ற புலம்பல்), ‘வாக்ஷ்ரேணி’ (தொடர்ச்சியான சொல்வரிசை), ‘நாலிகா’ (சுருக்கமான/வேகமான பேச்சு), ‘விபணன’ (சந்தைபோன்ற பேரம் பேசும் நடை) என்பனவும் (பெயரிடப்பட்டவை).

Verse 9

व्याहारस्तिमतञ्चैव छलावस्कन्दिते तथा वाग्वेणीति क , ञ , ट च व्याहारस्त्रिगतञ्चैवेति ख गण्डो ऽथ मृदवश् चैव त्रयोदशमथाचितम्

‘வ்யாஹார’ம் ‘திமத்’ என்றும் கூறப்படுகிறது; அதுபோல ‘சல’ மற்றும் ‘அவஸ்கந்தித’மும் (அதன் வகைகள்). க, ஞ, ட வர்க்கங்களுக்கு ‘வாக்வேணி’ எனப் பெயர்; க வர்க்கத்திற்கு ‘வ்யாஹார-த்ரிகத’ எனப்படுகிறது. பின்னர் ‘கண்ட’ மற்றும் ‘ம்ருதவ’—இவ்வாறு பதின்மூன்றாம் சொற்றொகுதி உரைக்கப்படுகிறது.

Verse 10

तापसादेः प्रहसनं परिहासपरं वचः मायेन्द्रजालयुद्धादिबहुलारभटी स्मृता मङ्क्षिप्तकारपातौ च वस्तूत्थापनमेव च

‘ப்ரஹஸன’ம் என்பது தாபஸர் முதலியவர்களை மையமாகக் கொண்ட நகைச்சுவை நாடகம்; இதில் சொற்கள் பரிகாச நோக்குடையவை. ‘ஆரபடீ’ எனும் வலிமையான நாடகப் பாணி மாயை, இந்திரஜாலம், போர் முதலிய காட்சிகள் நிறைந்ததாகச் சொல்லப்படுகிறது; அதில் விரைவு கைநடைகள் மற்றும் மேடைப் பொருட்களை உயர்த்தி கையாளுதலும் அடங்கும்.

Frequently Asked Questions

The chapter differentiates four rītis by measurable stylistic traits—ornament density (upacāra), coherence of linkage (sandarbha), and compact vs expansive phrasing (vighraha)—and then maps dramatic performance into four vṛttis (Bhāratī, Ārabhaṭī, Kauśikī, Sāttvatī).

By disciplining speech and representation—how emotion, action, and ornament are expressed—rīti and vṛtti cultivate sāttvika clarity, ethical communication, and refined attention, supporting dharma in society while aligning artistry with inner purification.