Adhyaya 110
गङ्गामाहात्म्यं (The Greatness of the Gaṅgā)
தீர்த்தமாஹாத்ம்யத் தொடரில் பகவான் அக்னி பொதுத் தீர்த்தப் பெருமையிலிருந்து நகர்ந்து, புனிதப் புவியியலில் கங்கையை உச்ச சுத்திகரிப்பாளியாக விளக்குகிறார். கங்கை ஓடும் நிலங்கள் இயல்பாகவே புனிதமடைகின்றன; புவியியல் தானே தர்மத்தின் ஊடகமாகிறது. கங்கை உயிர்களுக்கு பரம ‘கதி’ (அடைக்கலம்/வழி) என நிறுவப்பட்டு, தொடர்ந்த வழிபாட்டால் முன்னோர்கள் மற்றும் சந்ததியர்—இரு வம்சங்களையும் உயர்த்துவாள் என கூறப்படுகிறது. கங்காதரிசனம், ஸ்பரிசம், நீர்பானம், ஸ்தோத்திரப் பாராயணம் போன்ற எளிய பக்தி-சடங்குகள் மிகுந்த பலன் தருவன; நீண்ட தவங்களையும் மிஞ்சும்; ஒரு மாதம் கரையில் பக்தியுடன் இருப்பது எல்லா யாகங்களின் பலனுக்கு ஒப்பெனச் சொல்லப்படுகிறது. அஸ்தி-அவசேஷங்கள் கங்கையில் இருக்கும் காலமெல்லாம் ஸ்வர்கவாசம் உறுதி என இறுதிச்சடங்கு-ஸ்ராத்தத்தின் முக்கியத்துவம் வலியுறுத்தப்படுகிறது. முடிவில், குருடர் போன்ற தடையுள்ளவர்களும் கங்காதீர்த்தத்தால் தேவதுல்ய நிலை பெற்று, போகம் மற்றும் மோட்சம் அடைவார்கள் என அருளின் பொதுமை கூறப்படுகிறது.
Shlokas
Verse 1
इत्य् आग्नेये महापुराणे तीर्थयात्रा माहात्म्यं नाम नवाधिकशततमो ऽध्यायः अथ दशाधिकशततमो ऽध्यायः गङामाहात्म्यं अग्निर् उवाच गङामाहात्म्यमाख्यास्ये सेव्या सा भुक्तिमुक्तिदा येषां मध्ये याति गङ्गा ते देशा पावना वराः
இவ்வாறு அக்னி மகாபுராணத்தில் ‘தீர்த்தயாத்திரை மாஹாத்மியம்’ எனும் 109ஆம் அதிகாரம் நிறைவுற்றது. இப்போது 110ஆம் அதிகாரம் ‘கங்கா மாஹாத்மியம்’ தொடங்குகிறது. அக்னி கூறினார்—கங்கையின் மகிமையை நான் உரைப்பேன்; அவள் சேவிக்கத்தக்கவள், போகமும் மோக்ஷமும் அளிப்பவள். கங்கை நடுவாக ஓடும் நாடுகள் சிறந்ததும் தூய்மையானதும் ஆகும்।
Verse 2
ह अग्निर् उवाच माहात्म्यं सर्वतीर्थानामित्यादिः, नैमिषं परमन्तीर्थं भुक्तिमुक्तिप्रदायकं इत्य् आग्नेये महापुराणे तीर्थयात्रामाहात्म्यमित्यन्तः पाठो झ पुस्तके नास्ति गतिर्गङ्गा तु भूतानां गतिमन्वेषतांअप्_११०००२अब् सदा गङ्गा तारयते चोभौ वंशौ नित्यं हि सेविता
அக்னி கூறினார்— “எல்லா தீர்த்தங்களின் மகிமை” முதலியன; “நைமிஷம் பரம தீர்த்தம்; போகமும் மோக்ஷமும் அளிப்பது” என்று. (ஆக்னேய மகாபுராணத்தில் ‘தீர்த்தயாத்திரா-மகாத்மியம்’ என முடியும் பாடம் ‘’ கைப்பிரதியில் இல்லை.) உயர்ந்த கதியை நாடும் உயிர்களுக்கு கங்கைதான் அடைக்கலமும் வழியும். எப்போதும் வழிபடப்படும் கங்கை பித்ருவம்சமும் சந்ததிவம்சமும் ஆகிய இரண்டையும் நிரந்தரம் கரை சேர்க்கிறாள்.
Verse 3
चान्द्रायणसहस्राच्च गङ्गाम्भःपानमुत्तमं गङां मासन्तु संसेव्य सर्वयज्ञफलं लभेत्
ஆயிரம் சாந்திராயணத் தவங்களைவிடவும் கங்காஜலப் பானம் மிகச் சிறந்தது. ஒரு மாதம் பக்தியுடன் கங்கையைச் சார்ந்து சேவித்தால் எல்லா யாகங்களின் பலனும் கிடைக்கும்.
Verse 4
सकलाघहरी देवी स्वर्गलोकप्रदायिनी यावदस्थि च गङ्गायां तावत् स्वर्गे स तिष्ठति
தேவி கங்கை எல்லாப் பாவங்களையும் அகற்றுபவள்; ஸ்வர்கலோகத்தை அளிப்பவள். ஒருவரின் எலும்பு-அவசேஷங்கள் கங்கையில் எத்தனை காலம் இருக்கின்றனவோ, அத்தனை காலம் அவர் ஸ்வர்கத்தில் தங்குவார்.
Verse 5
अन्धादयस्तु तां सेव्य देवैर् गच्छन्ति तुल्यतां गङ्गातीर्थसमुद्भूतमृद्धारी सो ऽघहार्कवत्
குருடர் முதலியவர்களும், தேவர்களாலும் போற்றப்படும் அந்த கங்காதீர்த்தத்தைச் சேவித்தால், தேவர்களுக்கு இணையான நிலையை அடைவார்கள். கங்காதீர்த்தத்தில் தோன்றியது இது; செல்வத்தை அளித்து பாவத்தை அகற்றும்—சூரியனைப் போல (இருளை நீக்கும்).
Verse 6
दर्शनात् स्पर्शनात् पानात्तथा गङ्गेतिकीर्तनात् पुनाति पुण्यपुरुषान् शतशीथ सहस्रशः
கங்கையைப் பார்ப்பதால், தொடுவதால், நீரைப் பருகுவதால், மேலும் ‘கங்கை’ என்று கீர்த்தித்து உச்சரிப்பதால், அவள் புண்ணியமானவர்களை நூறுகளாகவும் ஆயிரங்களாகவும் மீண்டும் மீண்டும் தூய்மைப்படுத்துகிறாள்.
Frequently Asked Questions
Darśana (seeing), sparśana (touching), pāna (drinking), and kīrtana (reciting/singing her praises) are explicitly listed as purifying acts.
It presents the Gaṅgā as both bhukti-mukti-dā (bestower of worldly enjoyment and liberation), where accessible devotional actions yield both material auspiciousness and ultimate spiritual release.
It states that the Gaṅgā, when continually worshipped, delivers both lines of ancestry—forefathers and descendants—highlighting intergenerational merit.
Yes. It notes that a concluding reading ending with “tīrtha-yātrā-māhātmyam” is not found in the ‘Jha’ manuscript, indicating a textual variant.