Adhyaya 3
Kūrma-avatāra-varṇana (The Description of the Tortoise Incarnation) — Samudra Manthana and the Reordering of Cosmic Prosperity
அக்னி, மத்ஸ்யாவதாரத்திற்குப் பின் உடனே கூர்மாவதாரக் கதையைத் தொடங்குகிறார். துர்வாசரின் சாபத்தால் பலவீனமடைந்து, ஸ்ரீ (செல்வ-ஒளி) இழந்த தேவர்கள், க்ஷீரசாகரத்தில் உறையும் விஷ்ணுவைச் சரணடைகிறார்கள். விஷ்ணு, அசுரர்களுடன் சந்தி செய்து, சமுத்திரமந்தனத்தின் மூலம் அமிர்தமும் ஸ்ரீயின் மீள்நிறுவலும் பெற வழி கூறுகிறார்; ஆனால் அமரத்துவம் இறுதியில் தேவர்களுக்கே, தானவர்களுக்கு அல்ல என்று தெளிவுபடுத்துகிறார். மந்தரமலை மந்தனத் தண்டு, வாசுகி கயிறு; மலை மூழ்கத் தொடங்கியபோது விஷ்ணு கூர்மரூபம் கொண்டு அதைத் தாங்குகிறார். மந்தனத்திலிருந்து ஹாலாஹல விஷம், வாருணீ, பாரிஜாதம், கௌஸ்துபம், தெய்வீக உயிர்கள், லக்ஷ்மி ஆகியவை தோன்றி மங்கள ஒழுங்கு மீள்கிறது. தன்வந்தரி அமிர்தக் கலசத்துடன் வெளிப்படுகிறார்; விஷ்ணு மோகினியாகி தேவர்களுக்கு அமிர்தம் பகிர்கிறார்; ராகுவின் தலை வெட்டப்பட்டதன் மூலம் கிரகணக் கதை மற்றும் கிரகணத்தில் தானத்தின் புண்ணியம் கூறப்படுகிறது. இறுதியில் வைஷ்ணவ–சைவ திருப்பம்—விஷ்ணுவின் மாயை ருத்ரனையும் மயக்கினாலும், அந்த மாயையை வெல்லக் கூடியவர் சிவனே என்று விஷ்ணு அறிவிக்கிறார்; தேவர்களின் வெற்றி மற்றும் பாராயணப் பலன் கூறி அத்தியாயம் நிறைகிறது.
Shlokas
Verse 1
इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये मत्स्यावतारो नाम द्वितीयो ऽध्यायः अथ तृतीयो ऽध्यायः कूर्मावतारवर्णनं अग्निर् उवाच वक्ष्ये कूर्मावतारञ्च श्रुत्वा पापप्रणाशनम् पुरा देवासुरे युद्धे दैत्यैर् देवाः पराजिताः
இவ்வாறு ஆதிமகாபுராணமான அக்னிபுராணத்தில் ‘மத்ஸ்யாவதாரம்’ எனும் இரண்டாம் அத்தியாயம் நிறைவுற்றது. இப்போது மூன்றாம் அத்தியாயம்—‘கூர்மாவதார வர்ணனை’ தொடங்குகிறது. அக்னி கூறினார்—பாவநாசம் தரும் கூர்மாவதாரத்தை நான் உரைப்பேன்; அதைச் செவிமடுத்தால் பாவங்கள் நீங்கும். முற்காலத்தில் தேவர்–அசுரப் போரில் தைத்யர்கள் தேவர்களை வென்றனர்.
Verse 2
दुर्वाससश् च शापेन निश्रीकाश्चाभवंस्तदा स्तुत्वा क्षीराब्धिगं विष्णुम् ऊचुः पालय चासुरात्
அப்போது துர்வாசரின் சாபத்தால் அவர்கள் ஸ்ரீ (செல்வமும் ஒளியும்) இழந்து நிஷ்ஶ்ரீகர்களானார்கள். பாற்கடலில் உறையும் விஷ்ணுவைத் துதித்து அவர்கள் கூறினர்—“அசுரர்களிடமிருந்தும் எங்களைப் பாதுகாப்பாயாக.”
Verse 3
ब्रह्मादिकान् हरिः प्राह सन्धिं कुर्वन्तु चासुरैः क्षीराब्धिमथनार्थं हि अमृतार्थं श्रिये ऽसुराः
ஹரி பிரம்மா முதலிய தேவர்களிடம் கூறினார்—“அசுரர்களுடன் சமாதான ஒப்பந்தம் செய்யுங்கள்; ஏனெனில் பாற்கடலைக் கடைய வேண்டியுள்ளது. அமிர்தத்தை நாடியும், ஸ்ரீ (லக்ஷ்மி) பெறவும் அசுரர்களும் அதில் ஈடுபடுவர்.”
Verse 4
अरयो ऽपि हि सन्धेयाः सति कार्यार्थगौरवे युष्मानमृतभाजो हि कारयामि न दानवान्
நோக்கத்தின் பெருமையும் அவசியமும் இருந்தால் பகைவர்களுடனும் உடன்பாடு செய்ய வேண்டும். ஏனெனில் அமிர்தத்தின் பங்காளிகளாக நான் உங்களையே ஆக்குவேன்; தானவர்களை அல்ல.
Verse 5
तकपाठः संश्रुतं पापनाशनमिति ख, ग, घ चिह्नितपुस्तकत्रयपाठः सुरा क्षीराब्धिगमिति ग, घ, चिह्नितपुस्त्कद्वयपाठः सन्धिं कुरुत चासुररिति ग, चिह्नितपुस्तकपाठः भाजो हि करिष्यामि इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः मन्थानं मन्दरं कृत्वा नेत्रं कृत्वा तु वासुकिम् क्षीराब्धिं मत्सहायेन निर्मथध्वमतन्द्रिताः
இங்கு சில கைஎழுத்துப் பிரதிகளில் பாடவேறுபாடுகள் குறிப்பிடப்பட்டுள்ளன. பின்னர் ஆணை வழங்கப்பட்டது—“மந்தர மலையை மத்துக் கம்பமாக்கி, வாசுகியை நாணாக (நேத்ரம்) கொண்டு, என் துணையுடன் பாற்கடலைக் கடையுங்கள்—சோர்வின்றி, அலட்சியமின்றி இடையறாது.”
Verse 6
विष्णूक्तां संविदं कृत्वा दैत्यैः क्षीराब्धिमागताः ततो मथितुमारब्धाः यतः पुच्छन्ततः सुराः
விஷ்ணு கூறிய உடன்படிக்கையை தைத்யர்களுடன் செய்து தேவர்கள் பாற்கடலுக்கு வந்தனர். பின்னர் பாம்பு-கயிற்றால் மத்தனம் தொடங்கினர்; தேவர்கள் வாசுகியின் வால் முனையைப் பிடித்தனர்.
Verse 7
फणिनिःश्वाससन्तप्ता हरिणाप्यायिताः सुराः मथ्यमाने ऽर्णवे सो ऽद्रिर् अनाधारो ह्य् अपो ऽविशत्
பாம்பு (வாசுகி) பீறிடும் மூச்சின் வெப்பத்தால் வாடிய தேவர்கள் ஹரி (விஷ்ணு) அருளால் மீண்டும் வலிமை பெற்றனர். கடல் மத்தனம் நடைபெறுகையில் ஆதாரமின்றி அந்த மலை நீரில் மூழ்கியது.
Verse 8
कूर्मरूपं समास्थाय दध्रे विष्णुश् च मन्दरम् क्षीराब्धेर्मथ्यमानाच्च विषं हालाहलं ह्य् अभूत्
ஆமை வடிவம் ஏற்று விஷ்ணு மந்தர மலையைத் தாங்கினார். பாற்கடல் மத்தனம் நடைபெற, ‘ஹாலாஹல’ எனப்படும் விஷம் தோன்றியது.
Verse 9
हरेण धारितं कण्ठे नीलकण्ठस्ततो ऽभवत् ततो ऽभूद्वारुणी देवी पारिजातस्तु कौस्तुभः
அந்த விஷத்தை ஹரி தன் தொண்டையில் தாங்கியபோது அவர் ‘நீலகண்டன்’ எனப் பெயர் பெற்றார். பின்னர் வாருணி தேவி தோன்றினாள்; பாரிஜாத மரமும் கௌஸ்துப மணியும் வெளிப்பட்டன.
Verse 10
गावश्चाप्सरसो दिव्या लक्ष्मीर्देवी हरिङ्गता पश्यन्तः सर्वदेवास्तां स्तुवन्तः सश्रियो ऽभवन्
தெய்வீகப் பசுக்களும் அப்சரஸ்களும் தோன்றின; மேலும் பொன்னொளி உடலுடைய தேவி லக்ஷ்மியும் வெளிப்பட்டாள். அவளைப் பார்த்த எல்லாத் தேவர்களும் ஸ்தோத்திரித்து, ஸ்ரீ-செல்வம் பெற்றனர்.
Verse 11
ततो धन्वन्तरिर्विष्णुर् आयुर्वेदप्रवर्तकः बिभ्रत् कमण्डलुम्पूर्णम् अमृतेन समुत्थितः
அப்போது ஆயுர்வேதத்தைப் பரப்பிய விஷ்ணு தன்வந்தரி வடிவில் தோன்றினார்; அமிர்தம் நிரம்பிய கமண்டலுவைத் தாங்கி எழுந்தார்।
Verse 12
अमृतं तत्कराद्दैत्या सुरेभ्यो ऽर्धं प्रदाय च गृहीत्वा जग्मुर्जन्माद्या विष्णुः स्त्रीरूपधृक् ततः
அவளுடைய கையிலிருந்து அமிர்தத்தை எடுத்த தைத்யர்கள் தேவர்களுக்கு அதில் பாதியை அளித்து, மீதியைப் பிடித்துக் கொண்டு சென்றனர்; அப்போது விஷ்ணு பெண் வடிவம் எடுத்தார்।
Verse 13
तां दृष्ट्वा रूपसम्पन्नां दैत्याः प्रोचुर्विमोहिताः भव भार्यामृतं गृह्य पाययास्मान् वरानने
அவளை முழுமையான அழகுடன் கண்ட தைத்யர்கள் மயங்கி கூறினர்—“அழகிய முகத்தாளே! எங்கள் மனைவியாகு; அமிர்தத்தை எடுத்துக் கொண்டு எங்களுக்கு அருந்தச் செய்।”
Verse 14
तथेत्युक्त्वा हरिस्तेभ्यो गृहीत्वापाययत्सुरान् चन्द्ररूपधरो राहुः पिबंश्चार्केन्दुनार्पितः
“அப்படியே” என்று ஹரி அதை எடுத்துத் தேவர்களுக்கு அருந்தச் செய்தார்; ராகுவும் சந்திர வடிவம் கொண்டு, சூரியன்-சந்திரன் நடுவே வைக்கப்பட்டவனாக அருந்தினான்।
Verse 15
तु इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः निःश्वाससंग्लाना इति ख, घ, चिह्नितपुस्तकद्वयपाठः ततो हर इति ग, घ, चिह्नितपुस्तकद्वयपाठः प्रदर्शक इति ख, ग, चिह्नितपुस्तकद्वयपाठः अकन्दुसूचित इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः हरिणाप्यरिणा च्छिन्नं स राहुस्तच्छिरः पृथक् कृपयामरतान्नीतं वरदं हरिमब्रवीत्
ஹரியால்—எதிரியால்கூட—வெட்டப்பட்ட ராகுவின் தலை தனியாகப் பிரிந்தே இருந்தது; பின்னர் கருணையால் அவன் அமரர்களிடம் அழைத்துச் செல்லப்பட்டு, வரம் அளிப்பவனான ஹரியை உரைத்தான்।
Verse 16
राहुर्मत्तस्तु चन्द्रार्कौ प्राप्स्येते ग्रहणं ग्रहः तस्मिन् कले च यद्दानं दास्यन्ते स्यात् तदक्षयं
ராகு உன்மத்தனாகி சந்திரன், சூரியனை விழுங்குவது—இதுவே கிரகத்தால் நிகழும் கிரகணம். அக்காலத்தில் அளிக்கப்படும் தானம் அక్షய புண்ணியப் பயனை அளிக்கும்.
Verse 17
तथेत्याहाथ तं विष्णुस् ततः सर्वैः सहामरैः स्त्रीरूपं सम्परित्यज्य हरेणोक्तः प्रदर्शय
“அப்படியே ஆகுக” என்று விஷ்ணு அவனை நோக்கி கூறினார். பின்னர் எல்லாத் தேவர்களின் முன்னிலையில், பெண் வடிவை விட்டு, ஹரியின் ஆணைப்படி தன் உண்மை வடிவை வெளிப்படுத்தினான்.
Verse 18
दर्शयामास रुद्राय स्त्रीरूपं भगवान् हरिः मायया मोहितः शम्भुः गौरीं त्यक्त्वा स्त्रियं गतः
பகவான் ஹரி ருத்ரருக்கு ஒரு பெண் வடிவை காட்டினார். ஹரியின் மாயையால் மயங்கிய சம்பு, கௌரியை விட்டு அந்தப் பெண்ணைத் தொடர்ந்து சென்றான்.
Verse 19
नग्न उन्मत्तरूपो ऽभूत् स्त्रियः केशानधारयत् अगाद्विमुच्य केशान् स्त्री अन्वधावच्च ताङ्गताम्
அவன் நிர்வாணனாகி பித்தன் போன்ற தோற்றம் கொண்டான். பெண்களின் கூந்தலைப் பிடித்தான்; பின்னர் அதை விட்டுவிட்டு ஓடினான்; அந்தப் பெண்ணும் அவனைத் தொடர்ந்து ஓடி அங்கே சென்றாள்.
Verse 20
स्खलितं तस्य वीर्यं कौ यत्र यत्र हरस्य हि तत्र तत्राभवत् क्षेत्रं लिङ्गानां कनकस्य च
ஹரனின் (சிவனின்) வீரியம் எங்கு எங்கு சிந்தியதோ, அங்கு அங்கு லிங்கங்களுக்கும் பொன்னுக்கும் உரிய புனிதக் க்ஷேத்திரம் தோன்றியது.
Verse 21
मायेयमिति तां ज्ञात्वा स्वरूपस्थो ऽभवद्धरः शिवमाह हरी रुद्र जिता माया त्वया हि मे
அவளை “இது மாயை” என அறிந்து ஹரி தன் சொரூபத்தில் நிலைபெற்றார். பின்னர் அவர் சிவனை நோக்கி—“ஓ ருத்ரா, உண்மையாகவே நீயே என் மாயையை வென்றாய்” என்றார்.
Verse 22
न जेतुमेनां शक्तो मे त्वदृते ऽन्यः पुमान् भुवि अप्राप्याथामृतं दैत्या देवैर् युद्धे निपातिताः त्रिदिवस्थाः सुराश्चासन् यः पठेत् त्रिदिवं व्रजेत्
உன்னைத் தவிர பூமியில் வேறு எந்த ஆணும் என் பொருட்டு அவளை வெல்ல இயலாது. பின்னர் அமிர்தம் பெறாது தைத்தியர்கள் தேவர்களுடன் போரில் வீழ்ந்தனர்; சுரர்கள் திரிதிவத்தில் நிலைபெற்றனர். இதை ஓதுபவன் சொர்க்கம் அடைவான்.
Frequently Asked Questions
Viṣṇu assumes the tortoise form to provide a stable support (ādhāra) for Mount Mandara when it sinks, making the churning of the Milk Ocean possible and ensuring the emergence of amṛta and Śrī (Lakṣmī).
Viṣṇu advocates sandhi (truce) even with enemies when the objective is weighty and collective action is required—an explicitly pragmatic principle that mirrors rājadharma’s emphasis on policy, alliance, and outcomes aligned to dharma.
It states that whoever recites this account attains heaven (tridiva), framing narrative remembrance as a purifier and merit-producing discipline.