Adhyaya 24

अध्यायस्यारम्भे ऋषयः सूतं पृच्छन्ति—कः स क्रूरो राक्षसः येन विष्णुभक्तं ब्राह्मणं पीडितम्। सूतः पूर्ववृत्तान्तं कथयति—श्रीरङ्गे वैकुण्ठसदृशे धाम्नि भक्ताः श्रीरङ्गनाथं पूजयन्ति। तत्र वीरबाहोः पुत्रः सुन्दरगन्धर्वः जलतीर्थे बह्वीभिः स्त्रीभिः सह लज्जाहीनं व्यवहारं करोति। मध्यान्हकर्मार्थं वसिष्ठे आगते स्त्रियः स्वाङ्गानि संवृण्वन्ति, सुन्दरस्तु न; तस्मात् वसिष्ठः तं निर्लज्जत्वात् राक्षसत्वं शपथेन प्रापयति। स्त्रियः वसिष्ठं प्रार्थयन्ति—एतादृशः शापः लोकधर्महानिकरः, कृपां कुर्यात् इति। वसिष्ठः स्ववाक्यसत्यं न त्यजति, किन्तु उपायं ददाति—षोडशवर्षाणि शापः स्थास्यति; ततः स राक्षसरूपेण भ्रमन् पुण्यं वेङ्कटाद्रिं च चक्रतीर्थं च प्राप्स्यति। तत्र पद्मनाभो नाम योगी वसति; राक्षसेन तस्मिन् आक्रान्ते विष्णोः सुदर्शनचक्रं ब्राह्मणरक्षणार्थं प्रेरितं भवित्वा राक्षसस्य शिरश्छेदं करिष्यति, तेन सुन्दरः दिव्यरूपं प्राप्य स्वर्गं गमिष्यति। एवमेव कथा निष्पद्यते—सुन्दरः भयङ्करः राक्षसः भूत्वा षोडशवर्षाणि विचरति, अन्ते चक्रतीर्थे पद्मनाभं आक्रमति। योगी जनार्दनं स्तौति; सुदर्शनः आगत्य तं राक्षसं निहन्ति। सुन्दरः पुनः तेजस्वी भूत्वा सुदर्शनं स्तौति, स्वर्गगमनं शोकाकुलाभ्यः भार्याभ्यश्च दर्शनानुज्ञां याचते; सुदर्शनः अनुमन्यते। पद्मनाभः च सुदर्शनं याचते—चक्रतीर्थे नित्यं तिष्ठ, पापनाशं मोक्षं च दद, भूतपिशाचादिभयात् रक्षेति। अन्ते सूतः वदति—एतत् श्रवणात् मनुष्याः पापैः प्रमुच्यन्ते, चक्रतीर्थस्य पावनमहिमा च व्याख्यातः।