Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 3

विजयोवाच । तपसा महता चैव शिवं प्राप्तासि शोभने । मृषशा द्यूतं कृतं तेन शंकरेण तपस्विना

vijayovāca | tapasā mahatā caiva śivaṃ prāptāsi śobhane | mṛṣaśā dyūtaṃ kṛtaṃ tena śaṃkareṇa tapasvinā

विजयोवाच। तपसा महता चैव शिवं प्राप्तासि शोभने। मृषाशा द्यूतं कृतं तेन शङ्करेण तपस्विना॥

vijayāVijayā
vijayā:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootvijayā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; वक्ता
uvācasaid
uvāca:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√vac (वच्, धातु)
Formलिट्-लकारः (Perfect), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्
tapasāby austerity
tapasā:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Roottapas (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्; करणम्
mahatāgreat
mahatā:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootmahat (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (तपसा)
caand
ca:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्ययम्
evaindeed
eva:
Sambandha (Emphasis/अवधारण)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअवधारण-अव्ययम् (emphasis)
śivamŚiva
śivam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootśiva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; कर्म
prāptāsiyou have attained
prāptāsi:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootpra-√āp (आप्, धातु)
Formलिट्-लकारः (Perfect), मध्यमपुरुषः (2nd), एकवचनम्; परस्मैपदम्
śobhaneO beautiful one
śobhane:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootśobhanā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, सम्बोधन-विभक्तिः (Vocative), एकवचनम्
mṛṣāfalsely
mṛṣā:
Sambandha (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootmṛṣā (अव्यय)
Formअव्ययम् (adverb: falsely)
śā(particle; uncertain)
śā:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootśā (अव्यय/निपात; पाठभेदः)
Formनिपातः; अस्य पदस्य अर्थः/पाठः संदिग्धः (mṛṣāśā इति संधिः)
dyūtamgambling/game
dyūtam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootdyūta (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; कर्मणि भावे कर्तृस्थाने (passive sense)
kṛtamwas done
kṛtam:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeAdjective
Root√kṛ (कृ, धातु) + kta (कृत् प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्तः, नपुंसकलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विधेय-विशेषणम् (dyūtam)
tenaby him
tena:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्; कर्तृ/करण (passive)
śaṃkareṇaby Śaṅkara
śaṃkareṇa:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootśaṃkara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्; कर्तृ (passive)
tapasvināby the ascetic
tapasvinā:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Roottapasvin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (śaṃkareṇa)

Vijayā

Listener: Frame-audience within Kedārakhaṇḍa (unspecified in excerpt)

Scene: Vijayā speaks emphatically to Pārvatī, gesturing as if warning about a gamble; Pārvatī listens, wounded yet composed, her austerity-marked dignity visible.

V
Vijayā
Ś
Śiva
Ś
Śaṅkara
P
Pārvatī (addressed as śobhane)

FAQs

Even divine play can appear puzzling; the verse frames hardship as arising from a ‘game,’ urging discernment and timely action.

Not specified in this verse; it continues the Kedārakhaṇḍa narrative connected to Kedāra’s sacred milieu.

None; the verse references tapas (austerity) as Pārvatī’s means of attaining Śiva.

Read Skanda Purana in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App