Adhyaya 8

Verse 1

नारद उवाच । नाडीजंघबकेनोक्तां वाचमाकर्ण्यभूपतिः । मार्कंडेयेन संयुक्तो बभूवातीव दुःखितः

नारद उवाच—नाडीजङ्घबकेनोक्तां वाचमाकर्ण्य स भूपतिः। मार्कण्डेयसमायुक्तोऽतीव दुःखपरायणो बभूव॥

Verse 2

तं निशम्य मुनिर्भूपं दुःखितं साश्रुलोचनम् । समानव्यसनः प्राह तदर्थं स पुनर्बकम्

तं भूपं दुःखितं दृष्ट्वा साश्रुलोचनमाकुलम्। समानव्यसनः प्राह मुनिः पुनरपि बकम्॥

Verse 3

विधायाशां महाभाग त्वदंतिकमुपागतौ । आवां चिरायुर्ज्ञातांशाविन्द्रद्युम्नमिति द्विज

विधायाशां महाभाग त्वदन्तिकमुपागतौ। आवां चिरायुः ज्ञातांशाविन्द्रद्युम्नमिति द्विज॥

Verse 4

निष्पन्नं नास्य तत्कार्यं प्राणानेष मुमुक्षति । वह्निप्रवेशेन परं वैराग्यं समुपागतः

निष्पन्नं नास्य तत्कार्यं प्राणानेष मुमुक्षति। वह्निप्रवेशेन परं वैराग्यं समुपागतः॥

Verse 5

तन्मामुपागतोऽहं च त्वां सिद्धं नास्य वांछितम् । तदेनमनुयास्यामि मरणेन त्वया शपे

तन्मामुपागतोऽहं च त्वां सिद्धं नास्य वाञ्छितम्। तदेनमनुयास्यामि मरणेन त्वया शपे॥

Verse 6

आशां कृत्वाभ्युपायातं निराशं नेक्षितुं क्षमाः । भवंति साधवस्तस्माज्जीवितान्मरणं वरम्

आशां कृत्वा समुपागतं निराशं द्रष्टुं साधवो न क्षमन्ते; तस्मात् तेषां जीवितादपि मरणं वरम्।

Verse 7

प्रार्थितं चामुना हृत्स्थं मया चास्मै प्रतिश्रुतम् । त्वां मित्रं तत्परिज्ञाने धृत्वा हृदि चिरायुषम्

अमुना यत् हृदि प्रार्थितं तत् मया चास्मै प्रतिश्रुतम्; तदर्थपरिज्ञानाय त्वां मित्रं हृदि धृत्वा चिरायुः समुपागतः।

Verse 8

असंपादयतो नार्थं प्रतिज्ञातं ममायुषा । कलुषेणार्थिना माशापूरकेण सखेधुना

प्रतिज्ञातं नार्थं यद्यहं न संपादये, तर्हि ममायुषा न किंचित्; कलुषेणार्थिना मया आशापूरकेण सखेधुना च दुःखहेतुना।

Verse 9

प्रतिश्रुतं कृतं श्लाघ्या दासतांत्यजपक्वणे । हरिश्चंद्रस्येव नृणां न श्लाघ्या सत्यसंधता

प्रतिश्रुतस्य पालनं श्लाघ्यं खलु, दासतां त्यक्त्वा परिपक्वेऽपि; किन्तु नृणां मध्ये हरिश्चन्द्रवत् सत्यसन्धता यथोचितं न श्लाघ्यते।

Verse 10

मित्रस्नेहस्य पर्यायस्तच्च साप्तपदं स्मृतम् । स्नेहः स कीदृशो मित्रे दुःखितो यो न दृश्यते

मित्रस्नेहस्य पर्यायः ‘साप्तपदं’ इति स्मृतम्; मित्रे दुःखिते यो न दृश्यते, स स्नेहः कीदृशः?

Verse 11

तदवश्यमहं साकमधुना वह्निसाधनम् । करिष्ये कीर्तिवपुषः कृते सत्यमिदं सखे

तस्मादहं नूनमधुना त्वया सह वह्निसाधनं करिष्यामि, सखे; कीर्तिवपुषः कृते—एतत् सत्यम्।

Verse 12

अनुजानीहि मामेतद्दर्शनं तव पश्चिमम् । त्वया सह महाभाग नाडीजंघ द्विजोत्तम

अनुजानीहि मामेतत्—तव दर्शनं मम पश्चिमम्; त्वया सह, महाभाग नाडीजंघ, द्विजोत्तम।

Verse 13

नारद उवाच । वज्रवद्दुःसहां वाचं मार्कंडेयसमीरिताम् । शुश्रुवान्स क्षणं ध्यात्वा प्रतीतः प्राह तावुभौ

नारद उवाच—मार्कण्डेयेनोक्तां वज्रवद्दुःसहां वाचं श्रुत्वा स क्षणं ध्यात्वा, प्रतीतः सन् तावुभौ प्रत्युवाच।

Verse 14

नाडीजंघ उवाच । यद्येवं तदिदं मित्रं विशंतं ज्वलनेऽधुना । निवारय मुनिश्रेष्ठ मत्तोऽस्ति चिरजीवितः

नाडीजंघ उवाच—यद्येवं तर्हि, मुनिश्रेष्ठ, एतं मित्रं ज्वलनेऽधुना प्रविशन्तं निवारय; मत्तोऽस्य चिरजीवितम्।

Verse 15

प्राकारकर्णनामासावुलूकः शिवपर्वते । स ज्ञास्यति महीपालमिंद्रद्युम्नं न संशयः

शिवपर्वते प्राकारकर्णनामासावुलूकः; स महीपालमिन्द्रद्युम्नं ज्ञास्यति, न संशयः।

Verse 16

तस्मादहं त्वया सार्धममुना च शिवालयम् । व्रजामि तं शिखरिणं मित्रकार्यप्रसिद्धये

तस्मादहं त्वया सह अमुना च सह शिवालयं तं शिखरिणं व्रजामि, यथा मित्रस्य कार्यं सुप्रसिद्धिं सफलतां च गच्छेत्।

Verse 17

इत्येव मुक्त्वा ते जग्मुस्त्रयोऽपि द्विजपुंगवाः । कैलासं ददृशुस्तत्र तमुलूकं स्वनीडगम्

इत्युक्त्वा ते त्रयोऽपि द्विजपुङ्गवाः प्रस्थिताः। तत्र कैलासं ददृशुः, स्वनीडगतं तमुलूकं च अपश्यन्।

Verse 18

कृतसंविदसौ तेन बकः स्वागतपूजया । पृष्टश्च तावुभौ प्राह तत्सर्वमभिवांछितम्

स्वागतपूजया तेन सह कृतसंविदः स बकः पृष्टः; स च तयोः सर्वमभिवाञ्छितं यथावत् प्राह।

Verse 19

चिरायुरसि जानीषे यदीन्द्रद्युम्नभूपतिम् । तद्ब्रूहि तेन ज्ञानेन कार्यं जीवामहे वयम्

चिरायुरसि; यदि इन्द्रद्युम्नं भूपतिं जानीषे, तर्हि ब्रूहि। तेन ज्ञानेन अस्माकं कार्यं सिद्ध्येत, वयं च जीवामहे।

Verse 20

इति पृष्टः स विमना मित्रकार्यप्रसाधनात् । कौशिकः प्राह जानामि नेन्द्रद्युम्नमहं नृपम्

इति पृष्टः स विमनाः अभवत्, मित्रकार्यस्य अप्रसाधनात्। कौशिकः प्राह—“अहं नृपं इन्द्रद्युम्नं न जानामि।”

Verse 21

अष्टाविंशत्प्रमाणा मे कल्पा जातस्य भूतले । न दृष्टो न श्रुतो वासाविंद्रद्युम्नो नृपः क्षितौ

अष्टाविंशत्कल्पपरिमाणं ममायुः भूतले व्यतीतम्। तथापि क्षितौ वासाविन्द्रद्युम्नो नाम नृपो न दृष्टो न श्रुतो मया॥

Verse 22

तच्छ्रुत्वा विस्मितो भूपस्तस्यायुरतिमात्रतः । दुःखितोऽपि तदा हेतुं पप्रच्छासौ तदायुषः

तच्छ्रुत्वा भूपो विस्मितोऽभूत् तस्यातिमहदायुषः। दुःखितोऽपि तदा तदायुषो हेतुं पप्रच्छ सः॥

Verse 23

एवमायुर्यदि तव कथं प्राप्तं ब्रवीहि तत् । उलूकत्वं कथमिदं जुगुप्सितमतीव च

एवमायुर्यदि तव कथं प्राप्तं वदस्व तत्। उलूकत्वं कथमिदं जुगुप्सितमतीव च॥

Verse 24

प्राकारकर्ण उवाच । श्रृणु भद्र यथा दीर्घमायुर्मेशिवपूजनात् । जुगुप्सितमुलूकत्वं शापेन च महामुनेः

प्राकारकर्ण उवाच—शृणु भद्र, यथा मे दीर्घमायुः शिवपूजनात्। जुगुप्सितमुलूकत्वं च महामुनेः शापेन जातम्॥

Verse 25

वसिष्ठकुलसंभूतः पुराहमभवं द्विजः । घंट इत्यभिविख्यातो वाराणस्यां शिवेरतः

वसिष्ठकुलसम्भूतः पुरा अहं द्विजोऽभवम्। ‘घण्ट’ इत्यभिविख्यातो वाराणस्यां शिवेरतः॥

Verse 26

धर्मश्रवणनिष्ठस्य साधूनां संसदि स्वयम् । श्रुत्वास्मि पूजयामीशं बिल्वपत्रैरखंडितैः

धर्मश्रवणनिष्ठानां साधूनां संसदि स्वयम् । तेषां वचनं श्रुत्वा बिल्वपत्रैरखण्डितैः ईशं पूजयामि ॥

Verse 27

न मालती न मंदारः शतपत्रं न मल्लिका । तथा प्रियाणि श्रीवृक्षो यथा मदनविद्विषः

न मालती न मन्दारः शतपत्रं न मल्लिका । श्रीवृक्षो यथा प्रियः स तथा मदनविद्विषः ॥

Verse 28

अखंडबिल्वपत्रेण एकेन शिवमूर्धनि । निहितेन नरैः पुण्यं प्राप्यते लक्षपुष्पजम्

अखण्डबिल्वपत्रेण एकेन शिवमूर्धनि । निहितेन नरैः पुण्यं प्राप्यते लक्षपुष्पजम् ॥

Verse 29

अखंडितैर्बिल्वपत्रैः श्रद्धया स्वयमाहृतैः । लिंगप्रपूजनं कृत्वा वर्षलक्षं वसेद्दिवि

अखण्डितैर्बिल्वपत्रैः श्रद्धया स्वयमाहृतैः । लिङ्गप्रपूजनं कृत्वा वर्षलक्षं वसेद्दिवि ॥

Verse 30

सच्छास्त्रेभ्य इति श्रुत्वा पूजयाम्यहमीश्वरम् । त्रिकालं श्रद्धया पत्रैः श्रीवृक्षस्य त्रिभिस्त्रिभिः

सच्छास्त्रेभ्य इति श्रुत्वा पूजयाम्यहमीश्वरम् । त्रिकालं श्रद्धया पत्रैः श्रीवृक्षस्य त्रिभिस्त्रिभिः ॥

Verse 31

ततो वर्षशतस्यांते तुतोष शशिशेखरः । प्रत्यक्षीभूय मामाह मेघगंभीरया गिरा

ततः वर्षशतस्यान्ते शशिशेखरः प्रसन्नोऽभवत्। स प्रत्यक्षीभूय मेघगम्भीरया गिरा मामुवाच॥

Verse 32

ईश्वर उवाच । तुष्टोस्मि तव विप्रेंद्राखंडबिल्वदलार्चनात् । वृणीष्वाभिमतं यत्ते दास्यम्यपि च दुर्लभम्

ईश्वर उवाच—तुष्टोऽस्मि तव विप्रेन्द्र अखण्डबिल्वदलार्चनात्। वृणीष्वाभिमतं यत्ते दास्याम्यपि च दुर्लभम्॥

Verse 33

अखंडबिल्वपत्रेण महातुष्टिः प्रजायते । एकनापि यथान्येषां तथा न मम कोटिभिः

अखण्डबिल्वपत्रेण महातुष्टिः प्रजायते। एकेनापि यथान्येषां तथा न मम कोटिभिः॥

Verse 34

इत्युक्तोऽहं भगवता शंभुना स्वमनः स्थितम् । वृणोमि स्म वरं देव कुरु मामजरामरम्

इत्युक्तोऽहं भगवता शम्भुना स्वमनःस्थितम्। वृणोमि स्म वरं देव कुरु मामजरामरम्॥

Verse 35

अथ लीलाविलासो मां तथेत्युक्त्वाऽविचारितम् । ययावदर्शनं प्रीतिमहं च महतीं गतः

अथ लीलाविलासो मां तथेत्युक्त्वाऽविचारितम्। ययावदर्शनं प्रीतिमहं च महतीं गतः॥

Verse 36

कृतकृत्यं तदात्मानमज्ञासिपमहं क्षितौ । एतस्मिन्नेव काले तु भृगुवंश्योऽभवद्द्विजः

तदा क्षितौ अहं स्वात्मानं कृतकृत्यं ज्ञातवान्; तस्मिन्नेव काले भृगुवंशे द्विजो ब्राह्मणोऽभवत्।

Verse 37

अवदातत्रिजन्मासवक्षविच्चाक्षरार्थवित् । सुदर्शनेति प्रथिता प्रिया तस्याभवत्सती

अवदातत्रिजन्मा स वाक्यविच्चाक्षरार्थवित्; तस्य प्रिया सती सुदर्शनेति प्रथिता शुद्धा प्रभामयी बभूव।

Verse 38

अतीव मुदिता पत्युर्मुखं प्रेक्ष्यास्य दर्शनात् । तनया देवलस्यैपा रूपेणाप्रतिमा भुवि

पत्युर्मुखं प्रेक्ष्य सुदृढं मुदिता; देवलस्यैषा तनया भुवि रूपेणाप्रतिमा जज्ञे।

Verse 39

तस्यां तस्मादभूत्कन्या निर्विशेषा निजारणेः । निवृत्तबालभावाभूत्कुमारी यौवनोन्मुखी

तयोः संयोगात् कन्या जाता, निजवंशे निर्विशेषा; बालभावं निवर्त्य सा कुमारी यौवनोन्मुखी बभूव।

Verse 40

नालं बभूव तां दातुं तनयां गुणशालिनीम् । कस्यापि जनकः सा च वयःसंधौ मयेक्षिता

गुणशालिनीं तां तनयां दातुं जनकस्य नालं बभूव कश्चन; सा च वयःसन्धौ मया दृष्टा।

Verse 41

प्रविश्द्यौवनाभोगभावैरतिमनोहरा । निर्वास्यमानैरपरैस्तिलतंदुलिताकृतिः

प्रविश्य यौवनाभोगभावैः साऽतिमनोहरा बभूव। अपरैर्निर्वास्यमानैः सौन्दर्यलक्षणैः प्रस्फुटितैः तस्या आकृतिः पवनचालिततिललतासदृशी सुकुमारसूक्ष्मा बभासे॥

Verse 42

क्रीडमाना वयस्याभिर्लावण्यप्रतिमेव सा । व्यचिंतयमहं विप्र तां निरीक्ष्य सुमध्यमाम्

वयस्याभिः सह क्रीडमाना सा लावण्यस्य प्रतिमेव बभूव। तां सुमध्यमां निरीक्ष्य, हे विप्र, अहं चिन्तयितुम् आरब्धवान्॥

Verse 43

अनन्याकृतिमन्योऽसौ विधिर्येनेति निर्मिता । ततः सात्त्विकभावानां तत्क्षणादस्मि गोचरम्

‘अस्या रूपं नान्यसदृशम्; अतोऽन्यो विधिरेव एतां निर्मितवान्’ इति मे मनसि जातम्। तत्क्षणादेव अहं सात्त्विकभावगोचरं प्राप्तवान्—हृदयस्पन्दनस्नेहादिभिः॥

Verse 44

प्रापितो लीलयाहत्य बाणैः कुसुमधन्विना । ततो मया स्खलद्वालं पृष्टा कस्येति तत्सखी

कुसुमधन्विना कामदेवेन लीलया बाणैः आहत इव अहं व्याकुलोऽभवम्। ततः स्खलद्वाक् सन् तस्याः सखीं पृष्टवान्—‘कस्येयम्?’ इति॥

Verse 45

प्राहेति भृगुवंश्यस्य कन्येयं द्विजजन्मनः । अनूढाद्यापि केनापि समायातात्र खेलितुम्

सा सखी प्राह—‘भृगुवंश्यस्य द्विजजन्मनः एषा कन्या। अनूढा अद्यापि केनापि; सखिभिः सह क्रीडितुम् अत्र समायाता’ इति॥

Verse 46

ततः कुसुमबाणेन शरव्रातैर्भृशं हतः । पितरं प्रणतो गत्वा ययाचे तां भृगूद्वहम्

ततः कुसुमबाणैः शरव्रातैश्च भृशं विद्धोऽहं तस्याः पितरं प्रणम्य गत्वा तां कन्यां विवाहार्थं भृगूत्तमं ययाचे।

Verse 47

स च मां सदृशं ज्ञात्वा शीलेन च कुलेन च । अतीव चार्थिनं मह्यं ददौ वाचा पुरः क्रमात्

स च मां शीलेन कुलेन च सदृशं विदित्वा ममात्यर्थिनं भावं दृष्ट्वा विधिवत् पुरःक्रमेण वाचा तां मह्यं ददौ।

Verse 48

ततः सा तनया तस्य भार्गवस्या श्रृणोदिति । दत्तास्मि तस्मै विप्राय विरूपायेति जल्पताम्

ततः सा भार्गवतनया तेषां जल्पितं शृणोति—“दत्तास्मि तस्मै विप्राय विरूपाय” इति दुःखेन मन्दं जल्पन्ती।

Verse 49

रोरूयमाणा जननीमाह पश्य यथा कृतम् । अतीवानुचितं दत्त्वा जनकेन तथा वरे

सा रोरूयमाणा जननीमाह—“पश्य, यथा कृतम्; जनकेनात्यन्तमनुचितं तथा वरे दत्ता अहम्” इति।

Verse 50

विषमालोड्य पास्यामि प्रवेक्ष्यामि हुताशनम् । वरं न तु विरूपस्योद्वोढुर्भार्या कथंचन

विषमालोड्य वा पिबामि, हुताशनं वा प्रविशामि; किन्तु विरूपस्योद्वोढुः कथञ्चन भार्या न भविष्यामि।

Verse 51

ततः संबोध्य जननी तां सुतामाह भार्गवम् । न देयास्मै त्वया कन्या विरूपायेति चाग्रहात्

ततः सा जननी सुतां सान्त्वयित्वा भार्गवं प्रति आग्रहात् प्राह— “त्वया एषा कन्या तस्मै विरूपाय न देया।”

Verse 52

स वल्लभावचः श्रुत्वा धर्मशास्त्राण्यवेक्ष्य च । दत्तामपि हरेत्पूर्वां श्रेयांश्चेद्वर आव्रजेत्

स वल्लभायाः वचः श्रुत्वा धर्मशास्त्राण्यवेक्ष्य च निश्चयं जगाम— “दत्तामपि पूर्वां, यदि श्रेयाञ् वरः समायाति, पुनर्हर्तुं शक्या।”

Verse 53

अर्वाक्छिलाक्रमणतो निष्ठा स्यात्सप्तमे पदे । इति व्यवस्य प्रददावन्यस्मै तां द्विजः सुताम्

स एवमिति व्यवस्य— “अर्वाक् शिलाक्रमणात्, सप्तमे पदे निष्ठा भवति” इति; ततः स द्विजः तां सुतामन्यस्मै प्रददौ।

Verse 54

श्वोभाविनि विवाहे तु तच्च सर्वं मया श्रुतम् । ततोतीव विलक्ष्योहं वयस्यानां पुरस्तदा

श्वोभाविनि विवाहे तु तद् सर्वं मया श्रुतम्; ततः तदा वयस्यानां पुरतः अहम् अतीव विलक्ष्योऽभवम्।

Verse 55

नाशकं वदनं भद्र तथा दर्शयितुं निजम् । कामार्तोतीव तां सुप्तामर्वाग्निशि तदाहरम्

भद्रे, तथा निजं वदनं दर्शयितुं नाशकम्; कामार्तः सन् तां सुप्ताम् अर्वाग्निशि तदाहरम्।

Verse 56

नीत्वा दुर्गतमैकांतेऽकार्षमौद्वाहिकं विधिम् । गांधर्वेण विवाहेन ततोऽकार्षं हृदीप्सितम्

तां दुर्गतेऽकान्ते नीत्वा मया औद्वाहिको विधिः कृतः। गान्धर्वविवाहेन ततः स्वहृदि प्रार्थितं मया समापितम्॥

Verse 57

अनिच्छंतीं तदा बालां बलात्सुरतसेवनम् । अथानुपदमागत्य तत्पिता प्रातरेव माम्

अनिच्छन्तीं तदा बालां बलात् सुरतसेवनं मया कृतम्। अथानुपदमागत्य तत्पिता प्रातरेव माम्॥

Verse 58

निश्वस्य संवृतो विप्रास्तां वीक्ष्योद्वाहितां सुताम् । शशाप कुपितो भद्र मां तदानीं स भार्गवः

निश्वस्य संवृतो विप्रस्तां वीक्ष्योद्वाहितां सुताम्। कुपितो भद्र मां तदानीं स भार्गवः शशाप॥

Verse 59

भार्गव उवाच । निशाचरस्य धर्मेण यत्त्वयोद्वाहिता सुता । तस्मान्निशाचरः पाप भव त्वमविलंबितम्

भार्गव उवाच—निशाचरस्य धर्मेण यत्त्वया उद्वाहिता सुता। तस्मान्निशाचरः पाप भव त्वमविलम्बितम्॥

Verse 60

इति शप्तः प्रण्म्यैनं पादोपग्रहपूर्वकम् । हाहेति च ब्रुवन्गाढं साश्रुनेत्रं सगद्गदम्

इति शप्तः प्रणम्यैनं पादोपग्रहपूर्वकम्। ‘हाहेति’ च ब्रुवन् गाढं साश्रुनेत्रः सगद्गदः॥

Verse 61

ततोहमब्रवं कस्माददोषं मां भवानिति । शपते भवता दत्ता मम वाचा पुरा सुता

ततोऽहमब्रवं—“कस्माददोषं मां भवान् शपसि? पुरा तु भवद्वाचा मम सुता दत्ता प्रतिश्रुता।”

Verse 62

सोद्वाहिता मया कन्या दानं सकृदिति स्मृतिः । सकृज्जल्पंति राजानः सकृज्जल्पंति पण्डिताः

“सा कन्या मया सोद्वाहिता; दानं सकृदेवेति स्मृतिः। राजानः सकृज्जल्पन्ति, पण्डिताश्च सकृज्जल्पन्ति।”

Verse 63

सकृत्कन्याः प्रदीयंते त्रीण्येतानि सकृत्सकृत् । किं च प्रतिश्रुतार्थस्य निर्वाहस्तत्सतां व्रतम्

“सकृत्कन्याः प्रदीयन्ते; त्रीण्येतानि सकृत्सकृत्। प्रतिश्रुतार्थस्य निर्वाहो हि सतां व्रतम्।”

Verse 64

भवादृशानां साधूनां साधूनां तस्य त्यागो विगर्हितः । प्रतिश्रुता त्वया लब्धा तदा कालमियं मया

“भवादृशसाधूनां त्यागोऽयं विगर्हितः। प्रतिश्रुता त्वया लब्धा तदा; इदानीं कालेऽहं प्राप्तः।”

Verse 65

उद्वोढा चाधुना नाहमुचितः शापभाजनम् । वृथा शपन्ति मह्यं च भवंतस्तद्विचार्यताम्

“उद्वोढा चाधुना; नाहं शापभाजनमर्हामि। वृथा मां शपथ; तदेतद्विचार्यताम्।”

Verse 66

यो दत्त्वा कन्यकां वाचा पश्चाद्धरति दुर्मतिः । स याति नरकं चेति धर्मशास्त्रेषु निश्चितम्

यो हि कन्यां वाचा दत्त्वा पश्चात् दुर्मतिः पुनर्हरति, स धर्मशास्त्रनिश्चितं नरकमेव याति।

Verse 67

तदाकर्ण्य व्यवस्यासौ तथ्यं मद्वचनं हृदा । पश्चात्तापसमोपेतो मुनिर्मामित्यथाब्रवीत्

तदाकर्ण्य मुनिरसौ हृदि मद्वचनं तथ्यं निश्चित्य, पश्चात्तापसमायुक्तो मामित्येवमब्रवीत्।

Verse 68

न मे स्यादन्यथा वाणी उलूकस्त्वं भविष्यति । निशाचरो ह्युलूकोऽपि प्रोच्यते द्विजसत्तम

न मे वाणी अन्यथा भवेत्; त्वं उलूकत्वं गमिष्यसि। उलूकोऽपि हि निशाचर इति प्रोच्यते, द्विजसत्तम।

Verse 69

यदेंद्रद्युम्नविज्ञाने सहायस्तंव भविष्यसि । तदा त्वं प्रकृतिं विप्र प्राप्स्यसीत्यब्रवीत्स माम्

इन्द्रद्युम्नविज्ञाने यदा त्वं सहायो भविष्यसि, तदा हे विप्र स्वां प्रकृतिं पुनः प्राप्स्यसीति स मामब्रवीत्।

Verse 70

तद्वाक्यसमकालं च कौशिकत्वमिदं मम । एतावंति दिनान्यासीदष्टाविंशद्दिनं विधेः

तद्वाक्यसमकालादेव मम कौशिकत्वमिदं समभवत्; एतावद्दिनानि तिष्ठत्—अष्टाविंशतिदिनं, हे विधे।

Verse 71

बिल्वीदलौरिति पुरा शशिशेखरस्य संपूजनेन मम दीर्घतरं किलायुः । संजातमत्र च जुगुप्सितमस्य शापात्कैलासरोधसि निशाचररूपमासीत्

बिल्वीदलैः पुरा शशिशेखरस्य संपूजनात् मम आयुः किल दीर्घतरं जातम्। किन्तु अस्य शापात् अत्र जुगुप्सितं दैवं संजातम्—कैलासरोधसि निशाचररूपमासम्।