Adhyaya 14
Kashi KhandaPurva ArdhaAdhyaya 14

Adhyaya 14

अध्यायेऽस्मिन् शिवगणाः संवादरूपेण अलकायाः पुरतः स्थितं पुण्यप्रदेशं वर्णयित्वा काश्याः ईशान्यदिग्विशेषपावनतां प्रकाशयन्ति। रुद्रभक्तान् तथा एकादशरुद्ररूपाणि रक्षकान् हितकरांश्च निर्दिश्य क्षेत्रस्य संरक्षणधर्मं स्थापयन्ति; ततः ईशानेशस्य प्रतिष्ठा-पूजनयोः माहात्म्यं कथ्यते। अथ अत्रेस्तपसा सोमोत्पत्तिः, सोमस्य पतनं, ब्रह्मणा विधिपूर्वकं तस्य संस्कारः, तस्मादौषधीनां जगद्धारणहेतुत्वं च निरूप्यते। सोमोऽविमुक्तं प्राप्य चन्द्रेश्वरलिङ्गस्य प्रतिष्ठां करोति। महादेवः अष्टमी-चतुर्दशी-पूजाविधानं, पूर्णिमाव्रतं, तथा अमावास्या-सोमवारे उपवास-जागर-चन्द्रोदकस्नानं चन्द्रोदककुण्डे श्राद्धं च पितृनामोच्चारणपूर्वकं विधत्ते। फलश्रुतौ गयाश्राद्धसमं पितृतृप्तिफलं, ऋणत्रयविमोचनं, पापराशिशमनं, सोमलोकप्राप्तिश्च कथ्यते। अन्ते चन्द्रेश्वरसमीपे सिद्धयोगीश्वर्याः पीठस्य गुह्यवर्णनं—यत्र संयताचाराः साधकाः दर्शनसिद्धिं लभन्ते; नास्तिकानां श्रुतिनिन्दकानां च निषेधः स्मार्यते।

Shlokas

Verse 1

गणावूचतुः । अलकायाः पुरोभागे पूरैशानीमहोदया । अस्यां वसंति सततं रुद्रभक्तास्तपोधनाः

गणाः ऊचतुः—अलकायाः पुरोभागे ऐशानी नाम पुरी महोदया। अस्यां सततं वसन्ति रुद्रभक्ताः तपोधनाः॥

Verse 2

शिवस्मरणसंसक्ताः शिवव्रतपरायणाः । शिवसात्कृतकर्माणः शिवपूजारताः सदा

शिवस्मरणसंसक्ताः शिवव्रतपरायणाः। शिवाय सात्मीकृतकर्माणः शिवपूजारताः सदा॥

Verse 3

साभिलाषास्तपस्यंति स्वर्गभोगोस्त्वितीह नः । तेऽत्र रुद्रपुरे रम्ये रुद्ररूपधरा नराः

स्वर्गभोगोऽस्त्विति हि साभिलाषास्तपस्यन्ति ते। अत्र रम्ये रुद्रपुरे ते नराः रुद्ररूपधराः॥

Verse 4

अजैकपादहिर्बुध्न्य मुख्या एकादशापि वै । रुद्राः परिवृढाश्चात्र त्रिशूलोद्यतपाणयः

अजैकपादोऽहिर्बुध्न्यश्च मुख्या एकादशापि वै। रुद्राः परिवृढाः सर्वेऽत्र त्रिशूलोद्यतपाणयः॥

Verse 5

पुर्यष्टकं च दुष्टेभ्यो देवध्रुग्भ्यो ह्यवंति ते । प्रयच्छंति वरान्नित्यं शिवभक्तजने वराः

दुष्टेभ्यो देवध्रुग्भ्यश्च तेऽवन्ति पुर्यष्टकं सदा । शिवभक्तजनेभ्यश्च नित्यं वरान् प्रयच्छति वराः ॥

Verse 6

एतैरपि तपस्तप्तं प्राप्य वाराणसीं पुरीम् । ईशानेशं महालिंगं परिस्थाप्य शुभप्रदम्

एतैरपि तपस्तप्तं प्राप्य वाराणसीं पुरीम् । ईशानेशं महालिङ्गं प्रतिष्ठाप्य शुभप्रदम् ॥

Verse 7

ईशानेश प्रसादेन दिश्यैश्यां हि दिगीश्वराः । एकादशाप्येकचरा जटामुकुटमंडिताः

ईशानेशप्रसादेन दिश्यैश्यां हि दिगीश्वराः । एकादशाप्येकचरा जटामुकुटमण्डिताः ॥

Verse 8

भालनेत्रा नीलगलाः शुद्धांगा वृषभध्वजाः । असंख्याताः सहस्राणि ये रुद्रा अधिभूतलम्

भालनेत्रा नीलगलाः शुद्धाङ्गा वृषभध्वजाः । असङ्ख्यातसहस्राणि रुद्रा येऽत्राधिभूतले ॥

Verse 9

तेऽस्यां पुरि वसंत्यैश्यां सर्वभोगसमृद्धयः । ईशानेशं समभ्यर्च्य काश्यां देशांतरेष्वपि

तेऽस्यां पुरि वसन्त्यैश्यां सर्वभोगसमृद्धयः । ईशानेशं समभ्यर्च्य काश्यां देशान्तरेष्वपि ॥

Verse 10

विपन्नास्तेन पुण्येन जायंते ऽत्रपुरोहिताः । अष्टम्यां च चतुर्दश्यामीशानेशं यजंति ये

तेनैव पुण्येन विपन्ना अपि जनाः अत्र पुरोहितत्वेन जायन्ते। ये च अष्टम्यां चतुर्दश्यां च ईशानेशं यजन्ति, तेऽपि तादृशं शुभफलं प्राप्नुवन्ति॥

Verse 11

त एव रुद्रा विज्ञेया इहामुत्राप्यसंशयम् । कृत्वा जागरणं रात्रावीशानेश्वर संनिधौ

ये रात्रौ ईशानेश्वरसन्निधौ जागरणं कुर्वन्ति, ते एव रुद्रा इति विज्ञेयाः—इहामुत्र च निःसंशयम्॥

Verse 12

उपोष्यभूतांयांकांचिन्न नरो गर्भभाक्पुनः । स्वर्गमार्गे कथामित्थं शृण्वन्विष्णुगणोदिताम्

एतादृशीषु पुण्यतिथिषु यः कश्चिदुपोष्यते, स नरो भूयो गर्भभाक् न भवति। एवं स्वर्गमार्गे गच्छन् विष्णुगणोदितामिमां कथां शृणोति॥

Verse 13

शिवशर्मा दिवाप्युच्चैरपश्यच्चंद्रचंद्रिकाम् । आह्लादयंतीं बहुशः समं सर्वेंद्रियैर्मनः

शिवशर्मा दिवापि उच्चैः चन्द्रचन्द्रिकाम् अपश्यत्, या बहुशः सर्वेन्द्रियैः सह मनः आह्लादयन्ती बभौ॥

Verse 14

चमत्कृत्य चमत्कृत्य कोयं लोको हरेर्गणौ । पप्रच्छ शिवशर्मा तौ प्रोचतुस्तं च तौ द्विजम्

चमत्कृत्य चमत्कृत्य शिवशर्मा हरेर्गणौ पप्रच्छ—‘कोऽयं लोकः?’ इति। तौ च तं द्विजं प्रति प्रत्युवाचतुः॥

Verse 15

गणावूचतुः । शिवशर्मन्महाभाग लोक एष कलानिधेः । पीयूषवर्षिभिर्यस्य करैराप्याय्यते जगत्

गणावूचतुः—हे शिवशर्मन् महाभाग! एष लोकः कलानिधेः सोमस्य; यस्य पीयूषवर्षिभिः करैः समस्तं जगदाप्याय्यते प्रसन्नीभवति।

Verse 16

पिता सोमस्य भो विप्र जज्ञेऽत्रिर्भगवानृषिः । ब्रह्मणो मानसात्पूर्वं प्रजासर्गं विधित्सतः

भो विप्र! सोमस्य पिता भगवानेवात्रिर्ऋषिः; ब्रह्मणो मानसात् पूर्वं प्रजासर्गं विधित्सतः स जज्ञे।

Verse 17

अनुत्तरं नाम तपो येन तप्तं हि तत्पुरा । त्रीणिवर्षसहस्राणि दिव्यानीतीह नौ श्रुतम्

तत्पुरा ‘अनुत्तरं’ नाम तपो येन तप्तम्; त्रीणि वर्षसहस्राणि दिव्यानि तदिह नौ श्रुतम्।

Verse 18

ऊर्ध्वमाचक्रमे तस्य रेतः सोमत्वमीयिवत् । नेत्राभ्यां तच्च सुस्राव दशधा द्योतयद्दिशः

तस्य रेत ऊर्ध्वमाचक्रमे, सोमत्वमीयिवत्; तच्च नेत्राभ्यां सुस्राव, दशधा प्रवहद् दिशो द्योतयत्।

Verse 19

तं गर्भं विधिना दिष्टा दश देव्यो दधुस्ततः । समेत्य धारयामासुर्नैव ताः समशक्नुवन्

तं गर्भं विधिना दिष्टा दश देव्यो दధुः; ततः समेत्य धारयामासुः, नैव ताः समशक्नुवन्।

Verse 20

यदा न धारणे शक्तास्तस्य गर्भस्य ता दिशः । ततस्ताभिः सजूः सोमो निपपात वसुंधराम्

यदा ता दिशोऽस्य गर्भस्य धारणे नाशक्नुवन्, तदा ताभिः सह सोमो वसुन्धरां निपपात।

Verse 21

पतितं सोममालोक्य ब्रह्मा लो कपितामहः । रथमारोपयामास लोकानां हितकाम्यया

पतितं सोममालोक्य ब्रह्मा लोकपितामहः। लोकानां हितकाम्यया तम् रथमारोपयामास॥

Verse 22

स तेन रथमुख्येन सागरांतां वसुंधराम् । त्रिःसप्तकृत्वो द्रुहिणश्चकारामुं प्रदक्षिणम्

स तेन रथमुख्येन सागरान्तां वसुन्धराम्। त्रिःसप्तकृत्वो द्रुहिणोऽमुं प्रदक्षिणं चकार॥

Verse 23

तस्य यत्प्लवितं तेजः पृथिवीमन्वपद्यत । तथौषध्यः समुद्भूता याभिः संधार्यते जगत्

तस्य सोमस्य यत् प्लवितं तेजः पृथिवीमन्वपद्यत। ततोऽौषध्यः समुद्भूताः याभिः संधार्यते जगत्॥

Verse 24

सलब्धतेजा भगवान्ब्रह्मणा वर्धितः स्वयम् । तपस्तेपे महाभाग पद्मानां दशतीर्दश

स लब्धतेजा भगवान् ब्रह्मणा वर्धितः स्वयम्। तपस्तेपे महाभाग पद्मानां दशतीर्दश॥

Verse 25

अविमुक्तं समासाद्य क्षेत्रं परमपावनम् । संस्थाप्य लिंगममृतं चंद्रेशाख्यं स्वनामतः

अविमुक्तं परमपावनं क्षेत्रं समासाद्य स्वनाम्ना चन्द्रेशाख्यं अमृतं लिङ्गं संस्थापयामास।

Verse 26

बीजौषधीनां तोयानां राजाभूदग्रजन्मनाम् । प्रसादाद्देवदेवस्य विश्वेशस्य पिनाकिनः

देवदेवस्य पिनाकिनो विश्वेशस्य प्रसादात् सोमः बीजानां औषधीनां तोयानां च अग्रजन्मनाम् राजा बभूव।

Verse 27

तत्र कूपं विधायैकममृतोदमिति स्मृतम् । यस्यांबुपानस्नानाभ्यां नरोऽज्ञातात्प्रमुच्यते

तत्रैकं कूपं विधाय ‘अमृतोदक’ इति स्मृतम्; यस्य अम्बुपानस्नानाभ्यां नरोऽज्ञातात् पापात् प्रमुच्यते।

Verse 28

तुष्टेनदेवदेवेन स्वमौलौ यो धृतः स्वयम् । आदाय तां कलामेकां जगत्संजविनीं पराम्

तुष्टेन देवदेवेन स्वमौलौ स स्वयमेव धृतः; तस्मात् परां जगत्सञ्जीविनीं कलामेकाम् आदाय।

Verse 29

पश्चाद्दक्षेण शप्तोपि मासोने क्षयमाप्य च । आप्याय्यतेसौ कलया पुनरेव तया शशी

पश्चात् दक्षेण शप्तोऽपि मासेन क्षयमाप्य च; तया एव कलया शशी पुनरेव आप्याय्यते।

Verse 30

स तत्प्राप्य महाराज्यं सोमः सोमवतां वरः । राजसूयं समाजह्रे सहस्रशतदक्षिणम्

एवं महद्राज्यं प्राप्य सोमः सोमवतां वरः । सहस्रशतदक्षिणं राजसूयं समाजहार ॥

Verse 31

दक्षिणामददत्सोमस्त्रींल्लोकानिति नौ श्रुतम् । तेभ्यो ब्रह्मर्षिमुख्येभ्यः सदस्येभ्यश्च भो द्विज

दक्षिणामददत्सोमस्त्रींल्लोकानिति नौ श्रुतम् । तेभ्यो ब्रह्मर्षिमुख्येभ्यः सदस्येभ्यश्च भो द्विज ॥

Verse 32

हिरण्यगर्भो ब्रह्माऽत्रिर्भृगुर्यत्रर्त्विजोभवन् । सदस्योभूद्धरिस्तत्र मुनिभिर्बहुभिर्युतः

हिरण्यगर्भो ब्रह्माऽत्रिर्भृगुर्यत्रर्त्विजोऽभवन् । सदस्योऽभूद्धरिस्तत्र मुनिभिर्बहुभिर्युतः ॥

Verse 33

तंसिनी च कुहूश्चैव द्युतिः पुष्टिः प्रभावसुः । कीर्तिर्धृतिश्च लक्ष्मीश्च नवदेव्यः सिषेविरे

तंसिनी च कुहूश्चैव द्युतिः पुष्टिः प्रभावसुः । कीर्तिर्धृतिश्च लक्ष्मीश्च नवदेव्यः सिषेविरे ॥

Verse 34

उमया सहितं रुद्रं संतर्प्याध्वरकर्मणा । प्राप सोम इति ख्यातिं दत्तां सोमेन शंभुना

उमया सहितं रुद्रं संतर्प्याध्वरकर्मणा । प्राप सोम इति ख्यातिं दत्तां सोमेन शंभुना ॥

Verse 35

तत्रैव तप्तवान्सोमस्तपः परमदुष्करम् । तत्रैव राजसूयं च चक्रे चंद्रेश्वराग्रतः

तत्रैव सोमः परमदुष्करं तपः तप्तवान्; तत्रैव चन्द्रेश्वराग्रतः राजसूयं यज्ञं चकार।

Verse 36

तत्रैव ब्राह्मणैः प्रीतैरित्युक्तोसौ कलानिधिः । सोमोस्माकं ब्राह्मणानां राजा त्रैलोक्यदक्षिणः

तत्रैव प्रीतैर्ब्राह्मणैरित्युक्तोऽसौ कलानिधिः— ‘सोमोऽस्माकं ब्राह्मणानां राजा, त्रैलोक्यतुल्यदक्षिणः।’

Verse 37

तत्रैव देवदेवस्य विलोचनपदं गतः । देवेन प्रीतमनसा त्रैलोक्याह्लादहेतवे

तत्रैव देवदेवस्य विलोचनपदं गतः; देवेन प्रीतमनसा त्रैलोक्याह्लादहेतवे (स) न्ययोज्यत।

Verse 38

त्वं ममास्य परामूर्तिरित्युक्तस्तत्तपोबलात् । जगत्तवोदयं प्राप्य भविष्यति सुखोदयम्

‘त्वं ममास्य परामूर्तिः’ इत्युक्तस्तत्तपोबलात्; जगत्तवोदयप्राप्य भविष्यति सुखोदयम्।

Verse 39

त्वत्पीयूषमयैर्हस्तैः स्पृष्टमेतच्चराचरम् । भानुतापपरीतं च परा ग्लानिं विहास्यति

त्वत्पीयूषमयैर्हस्तैः स्पृष्टमेतच्चराचरम्; भानुतापपरीतं च परां ग्लानिं विहास्यति।

Verse 40

एतदुक्त्वा महेशानो वरानन्यानदान्मुदा । द्विजराजतपस्तप्तं यदत्युग्रं त्वयात्र वै

एवमुक्त्वा महेशानः प्रहृष्टमानसो मुदा । द्विजराज! त्वया अत्र कृतं यदत्युग्रं तपः, तदवेक्ष्य अन्यानपि वरान् ददौ ॥

Verse 41

यच्च क्रतु क्रियोत्सर्गस्त्वया मह्यं निवेदितः । स्थापितं यत्त्विदं लिंगं मम चंद्रेश्वराभिधम्

यच्च क्रतुः क्रियोत्सर्गस्त्वया मह्यं निवेदितः । यच्च स्थापितमेतद्धि लिङ्गं मम चन्द्रेश्वराभिधम् ॥

Verse 42

ततोत्र लिंगे त्वन्नाम्नि सोमसोमार्धरूपधृक् । प्रतिमासं पंचदश्यां शुक्लायां सर्वगोप्यहम्

अतः त्वन्नाम्नि लिङ्गेऽत्र सोमसोमार्धरूपधृक् । प्रतिमासं शुक्लपक्षे पञ्चदश्यां गुप्त एव अहम् ॥

Verse 43

अहोरात्रं वसिष्यामि त्रैलोक्यैश्वर्यसंयुतः । ततोत्र पूर्णिमायां तु कृता स्वल्पापि सत्क्रिया

अहोरात्रं वसिष्यामि त्रैलोक्यैश्वर्यसंयुतः । अतः पूर्णिमायां अत्र कृता स्वल्पापि सत्क्रिया फलदा भवेत् ॥

Verse 44

जपहोमार्चनध्यानदानब्राह्मणभोजनम् । महापूजा च सा नूनं मम प्रीत्यै भविष्यति

जपो होमश्च अर्चनं च ध्यानं दानं द्विजभोजनम् । महापूजा च सा नूनं मम प्रीत्यै भविष्यति ॥

Verse 45

जीर्णोद्धारादिकरणं नृत्यवाद्यादिकार्पणम् । ध्वजारोपणकर्मादि तपस्वियतितपर्णम्

जीर्णोद्धारादिकरणं नृत्यवाद्यादिकार्पणम् । ध्वजारोपणकर्मादि तपस्वियतितर्पणम् ॥

Verse 46

चंद्रेश्वरे कृतं सर्वं तदानंत्याय जायते । अन्यच्च ते प्रवक्ष्यामि शृणु गुह्यं कलानिधे

चन्द्रेश्वरे कृतं सर्वं तदानन्त्याय जायते । अन्यच्च ते प्रवक्ष्यामि शृणु गुह्यं कलानिधे ॥

Verse 47

अभक्ताय च नाख्येयं नास्तिकाय श्रुतिद्रुहे । अमावास्या यदा सोम जायते सोमवासरे

अभक्ताय च नाख्येयं नास्तिकाय श्रुतिद्रुहे । अमावास्या यदा सोम जायते सोमवासरे ॥

Verse 48

तदोपवासः कर्तव्यो भूतायां सद्भिरादरात् । कृतनित्यक्रियः सोम त्रयोदश्यां निशामय

तदोपवासः कर्तव्यो भूतायां सद्भिरादरात् । कृतनित्यक्रियः सोम त्रयोदश्यां निशामय ॥

Verse 49

शनिप्रदोषे संपूज्य लिंगं चंद्रेश्वराह्वयम् । नक्तं कृत्वा त्रयोदश्यां नियमं परिगृह्य च

शनिप्रदोषे संपूज्य लिङ्गं चन्द्रेश्वराह्वयम् । नक्तं कृत्वा त्रयोदश्यां नियमं परिगृह्य च ॥

Verse 50

उपोष्य च चतुर्दश्यां कृत्वा जागरणं निशि । प्रातः सोमकुहूयोगे स्नात्वा चंद्रोदवारिभिः

चतुर्दश्यामुपोष्य निशि जागरणं कृत्वा, प्रातः सोमकुहूयोगे चन्द्रोदवारिभिः स्नातव्यम्।

Verse 51

उपास्य संध्यां विधिवत्कृतसर्वोदक क्रियः । उपचंद्रोदतीर्थेषु श्राद्धं विधिवदाचरेत्

विधिवत्सन्ध्यामुपास्य कृतसर्वोदकक्रियः, उपचन्द्रोदतीर्थेषु श्राद्धं विधिवदाचरेत्।

Verse 52

आवाहनार्घ्यरहितं पिंडान्दद्यात्प्रयत्नतः । वसुरुद्रादितिसुतस्वरूपपुरुषत्रयम्

आवाहनार्घ्यरहितं पिण्डान् प्रयत्नतः दद्यात्—वसुरुद्रादितिसुतस्वरूपं पुरुषत्रयम्।

Verse 53

मातामहांस्तथोद्दिश्य तथान्यानपि गोत्रजान् । गुरुश्वशुरबंधूनां नामान्युच्चार्य पिंडदः

मातामहान् तथोद्दिश्य तथान्यानपि गोत्रजान्; गुरुश्वशुरबन्धूनां नामान्युच्चार्य पिण्डदः पिण्डान् दद्यात्।

Verse 54

कुर्वञ्छ्राद्धं च तीर्थेस्मिञ्छ्रद्धयोद्धरतेखिलान् । गयायां पिंडदानेन यथा तुप्यंति पूर्वजाः

अस्मिन् तीर्थे श्रद्धया श्राद्धं कुर्वन् अखिलानुद्धरते; गयायां पिण्डदानेन यथा पूर्वजास्तुष्यन्ति।

Verse 55

तथा चंद्रोदकुंडेऽत्र श्राद्धैस्तृप्यंति पूर्वजाः । गयायां च यथा मुच्येत्सर्वर्णात्पितृजान्नरः

तथैवात्र चन्द्रोदकुण्डे श्राद्धकर्मभिः पूर्वजाः तृप्यन्ति। गयायां यथा पितृऋणादिसर्वर्णात् नरः प्रमुच्यते, तथैवात्रापि मुच्यते॥

Verse 56

तथा प्रमुच्यते चर्णाच्चंद्रोदे पिण्डदानतः । यदा चंद्रेश्वरं द्रष्टुं यायात्कोपि नरोत्तमः

तथैव चन्द्रोदे पिण्डदानतः ऋणात् प्रमुच्यते। यदा च कश्चिन्नरोत्तमः चन्द्रेश्वरं द्रष्टुं प्रस्थितो भवति॥

Verse 57

तदा नृत्यंति मुदितास्तत्पूर्वप्रपितामहाः । अयं चंद्रोदतीर्थेस्मिंस्तर्पणं नः करिष्यति

तदा तस्य वंशस्य पूर्वप्रपितामहाः मुदिताः नृत्यन्ति— ‘अयं चन्द्रोदतीर्थेऽस्मिन् अस्माकं तर्पणं करिष्यति’ इति॥

Verse 58

अस्माकं मंदभाग्यत्वाद्यदि नैव करिष्यति । तदातत्तीर्थ संस्पर्शादस्मत्तृप्तिर्भविष्यति

‘अस्माकं मन्दभाग्यत्वात् यदि नैव करिष्यति, तदा तत्तीर्थसंस्पर्शादेव अस्माकं तृप्तिर्भविष्यति’ इति॥

Verse 59

स्पृशेन्नापि यदा मंदस्तदा द्रक्ष्यति तृप्तये । एवं श्राद्धं विधायाथ स्पृष्ट्वा चंद्रेश्वरं व्रती । संतर्प्य विप्रांश्च यतीन्कुर्याद्वै पारणं ततः

स्पृशेन्नापि यदा मन्दः तदा द्रक्ष्यति तृप्तये। एवं श्राद्धं विधायाथ स्पृष्ट्वा चन्द्रेश्वरं व्रती। सन्तर्प्य विप्रान् च यतीन् कुर्याद्वै पारणं ततः॥

Verse 60

एवं व्रते कृते काश्यां सदर्शे सोमवासरे । भवेदृणत्रयान्मुक्तो मृगांकमदनुग्रहात्

एवं काश्यां शुक्लपक्षे सोमवासरे च व्रते कृते मृगाङ्कस्य प्रसादान्मनुष्यः ऋणत्रयात् पूर्णतया विमुक्तो भवति।

Verse 61

अत्र यात्रा महाचैत्र्यां कार्या क्षेत्रनिवासिभिः । तारकज्ञानलाभाय क्षेत्रविघ्ननिवर्तिनी

अत्र महाचैत्र्यां क्षेत्रनिवासिभिः यात्रा अवश्यं कार्या; सा तारकज्ञानलाभकरी, क्षेत्रान्तर्विघ्ननिवर्तिनी च भवति।

Verse 62

चंद्रेश्वरं समभ्यर्च्य यद्यन्यत्रापि संस्थितः । अघौघपटलीं भित्त्वा सोमलोकमवाप्स्यति

चन्द्रेश्वरं सम्यगभ्यर्च्य, यद्यपि कश्चिदन्यत्र संस्थितः स्यात्, स पापौघपटलीं भित्त्वा सोमलोकं प्राप्नोति।

Verse 63

कलौ चंद्रेशमहिमा नाभाग्यैरवगम्यते । अन्यच्च ते प्रवक्ष्यामि परं गुह्यं निशापते

कलियुगे चन्द्रेशमहिमा दुर्भाग्यैर्नावगम्यते; अन्यच्च ते प्रवक्ष्यामि, परं गुह्यं, निशापते।

Verse 64

सिद्धयोगीश्वरं पीठमेतत्साधकसिद्धिदम् । सुरासुरेषु गंधर्व नागविद्याधरेष्वपि

एतत् सिद्धयोगीश्वरस्य पीठं साधकानां सिद्धिदं प्रसिद्धम्; सुरासुरेषु गन्धर्वेषु नागविद्याधरेष्वपि च विश्रुतम्।

Verse 65

रक्षोगुह्यकयक्षेषु किंनरेषु नरेषु च । सप्तकोट्यस्तु सिद्धानामत्र सिद्धा ममाग्रतः

रक्षोगुह्यकयक्षेषु किंनरेषु नरेषु च । सप्तकोट्यस्तु सिद्धानामत्र सिद्धा ममाग्रतः ॥

Verse 66

षण्मासं नियताहारो ध्यायन्विश्वेश्वरीमिह । चंद्रेश्वरार्चनायातान्सिद्धान्पश्यति सोऽग्रगान्

षण्मासं नियताहारो ध्यायन्विश्वेश्वरीमिह । चंद्रेश्वरार्चनायातान्सिद्धान्पश्यति सोऽग्रगान् ॥

Verse 67

सिद्धयोगीश्वरी साक्षाद्वरदा तस्य जायते । तवापि महती सिद्धिः सिद्धयोगीश्वरीक्षणात्

सिद्धयोगीश्वरी साक्षाद्वरदा तस्य जायते । तवापि महती सिद्धिः सिद्धयोगीश्वरीक्षणात् ॥

Verse 68

संति पाठान्यनेकानि क्षितौ साधकसिद्धये । परं योगीश्वरी पीठाद्भूपृष्ठेनाशु सिद्धिदम्

संति पाठान्यनेकानि क्षितौ साधकसिद्धये । परं योगीश्वरीपीठाद्भूपृष्ठेनाशु सिद्धिदम् ॥

Verse 69

यत्र चंद्रेश्वरं लिंगं त्वयेदं स्थापितं शशिन् । इदमेव हि तत्पीठमदृश्यमकृतात्मभिः

यत्र चंद्रेश्वरं लिंगं त्वयेदं स्थापितं शशिन् । इदमेव हि तत्पीठमदृश्यमकृतात्मभिः ॥

Verse 70

जितकामा जितक्रोधा जितलोभस्पृहास्मिताः । योगीश्वरीं प्रपश्यंति मम शक्तिपरां हिताम्

ये जितकामा जितक्रोधा जितलोभस्पृहास्मिताः, ते मम शक्तिपरां हितां योगीश्वरीं प्रपश्यन्ति।

Verse 71

ये तु प्रत्यष्टमि जनास्तथा प्रति चतुर्दशि । सिद्धयोगीश्वरीपीठे पूजयिष्यंति भाविताः

ये तु प्रत्यष्टमि जनाः तथा प्रति चतुर्दशी, सिद्धयोगीश्वरीपीठे भाविताः पूजयिष्यन्ति।

Verse 72

अदृष्टरूपां सुभगां पिंगलां सर्वसिद्धिदाम् । धूपनैवेद्यदीपाद्यैस्तेषामाविर्भविष्यति

अदृष्ट-रूपां सुभगां पिङ्गलां सर्वसिद्धिदाम्, धूपनैवेद्यदीपाद्यैः पूजितां तेषामाविर्भविष्यति।

Verse 73

इति दत्त्वा वराञ्छंभुस्तस्मै चंद्रमसे द्विज । अंतर्हितो महेशानस्तत्र वैश्वेश्वरे पुरे

इति दत्त्वा वरान् शम्भुः तस्मै चन्द्रमसे, द्विज; अन्तर्हितो महेशानस्तत्र वैश्वेश्वरे पुरे।

Verse 74

तदारभ्य च लोकेऽस्मिन्द्विजराजोधिपोभवत् । दिशोवितिमिराः कुर्वन्निजैः प्रसृमरैः करैः

तदारभ्य च लोकेऽस्मिन् द्विजराजोऽधिपोऽभवत्, दिशो वितिमिराः कुर्वन् निजैः प्रसृमरैः करैः।

Verse 75

सोमवारव्रतकृतः सोमपानरता नराः । सोमप्रभेणयानेन सोमलोकं व्रजंति हि

सोमवारव्रतं कृत्वा सोमपानरता नराः । सोमप्रभामयेन यानेन नीयमानाः सोमलोकं निश्चयेन व्रजन्ति हि ॥

Verse 76

चंद्रेश्वरसमुत्पत्तिं तथा चांद्रमसं तपः । यः श्रोष्यति नरो भक्त्या चंद्रलोके स इज्यते

चन्द्रेश्वरसमुत्पत्तिं तथा चान्द्रमसं तपः । यो भक्त्या शृणुयात् नित्यं स चन्द्रलोके पूज्यते ॥

Verse 77

अगस्तिरुवाच । शिवशर्मणि शर्मकारिणीं प थि दिव्ये श्रमहारिणीं गणौ । कथयंतौ तु कथामिमां शुभामुडुलोकं परिजग्मतुस्ततः

अगस्तिरुवाच । शिवशर्मणि शर्मकारिणीं पथि दिव्ये श्रमहारिणीं गणौ । कथयन्तौ तु कथामिमां शुभामुडुलोकं परिजग्मतुस्ततः ॥