Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 53
Devanagari script
सा प्रणम्य सभामध्ये पर्यपृच्छत्सविस्मया । ब्रह्मन्नेषोर्भको नीतो मया भिक्षोर्गिरा गृहम्
Transliteration
sā praṇamya sabhāmadhye paryapṛcchatsavismayā | brahmanneṣorbhako nīto mayā bhikṣorgirā gṛham
Translation
सा प्रणम्य सभामध्ये सविस्मया पर्यपृच्छत्—ब्रह्मन्, एषोऽर्भको मया भिक्षोर्गिरा गृहम् आनीतः।
Word by Word
साshe
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
प्रणम्यhaving bowed
प्रणम्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootप्र + नम् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (ल्यप्/त्वान्त-समकक्ष)
सभामध्येin the middle of the assembly
सभामध्ये:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसभा (प्रातिपदिक) + मध्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; सप्तमी-तत्पुरुषः (सभायाः मध्ये)
पर्यपृच्छत्asked
पर्यपृच्छत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootपरि + प्रच्छ् (धातु)
Formलङ् (अनद्यतनभूत), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
सविस्मयाwith astonishment
सविस्मया:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootस (अव्यय/उपसर्गसदृश) + विस्मय (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; अव्ययीभावः (विस्मयेन सह)
ब्रह्मन्O Brahmin!
ब्रह्मन्:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; सम्बोधन-प्रयोगः
एषःthis (boy)
एषः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
उर्भकःchild, little boy
उर्भकः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootउर्भक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
नीतःwas brought
नीतः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootनी (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मणि प्रयोगार्थः (passive sense)
मयाby me
मया:
Kartr (Agent in passive/कर्तृ)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, तृतीया, एकवचन
भिक्षोःof the mendicant
भिक्षोः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootभिक्षु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
गिराby the word/command
गिरा:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootगिर् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
गृहम्to the house
गृहम्:
Gati/Karma (Destination/कर्म)
TypeNoun
Rootगृह (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
Speaker
Dvijāṃganā (the brāhmaṇa lady, wife in Śāṇḍilya’s household/context)
Visual Art Cues
Scene: In the middle of an assembly, the brāhmaṇa lady bows respectfully and asks the sage, astonished, explaining she brought the child home at a mendicant’s word.
Characters & Entities
Ś
ŚāṇḍilyaD
dvijāṃganāB
bhikṣu (mendicant)FAQs
Reverent inquiry before the wise is a dharmic way to understand unusual events and hidden causes.
None; the verse situates the discussion in an assembly, not a tīrtha description.
None; it narrates an event prompted by a mendicant’s request.