Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 61
Devanagari script
तद्भर्ता गृहमागत्य दृष्टवान्गृहविड्वरम् । एवं बहुतिथे काले गते सा शूद्ववल्लभा
Transliteration
tadbhartā gṛhamāgatya dṛṣṭavāngṛhaviḍvaram | evaṃ bahutithe kāle gate sā śūdvavallabhā
Translation
तद्भर्ता गृहमागत्य गृहान्तःस्थं मलिन्यं दृष्टवान्। एवं बहुतिथे काले गते सा शूद्रवल्लभा।
Word by Word
तद्भर्ताher husband
तद्भर्ता:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् + भर्तृ (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (तस्य भर्ता); पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
गृहम्to the house
गृहम्:
Gati-karma (Goal/गतिकर्म)
TypeNoun
Rootगृह (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
आगत्यhaving come
आगत्य:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootआ + गम् (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund), ‘having come’
दृष्टवान्saw
दृष्टवान्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु) → दृष्टवत् (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formकृत्-प्रत्यय (क्तवतुँ) परिप्रयोगः; पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; finite sense ‘he saw’ (perfective)
गृहविड्वरम्filth/excrement in the house
गृहविड्वरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootगृह + विड्वर (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (गृहस्य विड्वरम्); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
एवम्thus
एवम्:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formप्रकारवाचक अव्यय (adverb: thus/in this manner)
बहुतिथेafter many days
बहुतिथे:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootबहु + तिथि (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (बहवः तिथयः यस्मिन्); पुल्लिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; qualifying ‘काले’
कालेin time
काले:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकाल (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
गतेwhen (time) had passed
गते:
Adhikarana (Locative absolute/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootगम् (धातु) → गत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त), पुल्लिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; locative absolute with ‘काले’
साshe
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
शूद्ववल्लभाbeloved of a śūdra
शूद्ववल्लभा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशूद्र + वल्लभा (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (शूद्रस्य वल्लभा); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
Speaker
Narrator (context not specified in snippet; Purāṇic narrative voice)
Visual Art Cues
Scene: A husband returns at daybreak to a modest house; he pauses at the threshold, seeing filth and disorder inside; the atmosphere is tense, foreshadowing the woman’s impending karmic turn.
Characters & Entities
B
bhartā (husband)Ś
śūdra (Śūdra)FAQs
Adharma leaves traces in one’s life and household; time eventually brings consequences even if the deed is concealed.
No tīrtha is mentioned.
None.