Adhyaya 63
Avanti KhandaReva KhandaAdhyaya 63

Adhyaya 63

मार्कण्डेयः राजश्रवणकर्तारं प्रति उपदिशति—अगस्त्येश्वरस्य समीपे नर्मदातटे स्थितं प्रसिद्धं कुमारेश्वरतीर्थं गच्छेत्। पुरा षण्मुखः (स्कन्दः) तत्र तीव्रभक्त्या आराधनं कृत्वा सिद्धिं लेभे; देवसेनानां नायकत्वं तथा शत्रुनिग्रहशक्तिं च प्राप्तवान्—तस्मात् तद्-स्थानं नर्मदायां महाशक्तितीर्थत्वेन प्रख्यातम्। यात्रीणां नियमः कथ्यते—एकाग्रचित्तः इन्द्रियनिग्रहयुक्तश्च उपगच्छेत्; विशेषतः कार्त्तिकचतुर्दश्यां अष्टम्यां च व्रतविशेषः। गिरिजानाथस्य (शिवस्य) दध्ना क्षीरेण घृतेन च अभिषेकः, भक्तिगीतगानं, तथा शास्त्रविहितं पिण्डदानं—विशेषतः वेदविदां ब्राह्मणानां समक्षं—कर्तव्यम्। फलश्रुतिः—तत्र यत् किञ्चिद् दत्तं तद् अक्षयं भवति; एतत् तीर्थं सर्वतीर्थमयं इति वर्ण्यते; कुमारदर्शनात् महत् पुण्यं लभ्यते। अस्मिन् पुण्यकर्मसम्बन्धे यः प्राणान् त्यजति स स्वर्गं प्राप्नोति—इति प्रभोः सत्यवचनं प्रतिपाद्यते।

Shlokas

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेत्तु राजेन्द्र कुमारेश्वरमुत्तमम् । प्रसिद्धं सर्वतीर्थानामगस्त्येश्वरसन्निधौ

श्रीमार्कण्डेय उवाच—ततः, हे राजेन्द्र, सर्वतीर्थेषु प्रसिद्धं कुमारेश्वरमुत्तमं गच्छेत्; यदगस्त्येश्वरसन्निधौ स्थितम्।

Verse 2

षण्मुखेन पुरा तात सर्वपातकनाशनम् । आराध्य परया भक्त्या सिद्धिः प्राप्ता नराधिप

पुरा तात, षण्मुखं सर्वपातकनाशनं परया भक्त्या समाराध्य, हे नराधिप, सिद्धिः प्राप्ता।

Verse 3

देवसैन्याधिपो जातः सर्वशत्रुनिबर्हणः । उग्रतेजा महात्मासौ संजातस्तीर्थसेवनात्

तीर्थसेवनात् स उग्रतेजा महात्मा देवसैन्याधिपो जातः, सर्वशत्रुनिबर्हणः।

Verse 4

तदाप्रभृति तत्तीर्थं संजातंनर्मदातटे । तत्र तीर्थे तु यो गत्वा एकचित्तो जितेन्द्रियः

तदाप्रभृति तत्तीर्थं नर्मदातटे संजातम्; तत्र तीर्थे यो गत्वा एकचित्तो जितेन्द्रियः…

Verse 5

कार्त्तिकस्य चतुर्दश्यामष्टम्यां च विशेषतः । स्नापयेद्गिरिजानाथं दधिदुग्धेन सर्पिषा

कार्त्तिकस्य चतुर्दश्याम् अष्टम्यां च विशेषतः । दधिदुग्धसर्पिषा गिरिजानाथं स्नापयेत् ॥

Verse 6

गीतं तत्र प्रकर्तव्यं पिण्डदानं यथाविधि । ब्राह्मणैः श्रोत्रियैः पार्थ षट्कर्मनिरतैः शुभैः

तत्र गीतं प्रकर्तव्यं पिण्डदानं यथाविधि । ब्राह्मणैः श्रोत्रियैः शुभैः षट्कर्मनिरतैः ॥

Verse 7

यत्किंचिद्दीयते तत्र अक्षयं पाण्डुनन्दन । सर्वतीर्थमयं तीर्थ निर्मितं शिखिना नृप

यत्किंचिद्दीयते तत्र अक्षयं पाण्डुनन्दन । सर्वतीर्थमयं तीर्थं शिखिना निर्मितं नृप ॥

Verse 8

एतत्ते सर्वमाख्यातं कुमारेश्वरजं फलम् । कुमारदर्शनात्पुण्यं प्राप्यते पाण्डुनन्दन

एतत्ते सर्वमाख्यातं कुमारेश्वरजं फलम् । कुमारदर्शनात्पुण्यं प्राप्यते पाण्डुनन्दन ॥

Verse 9

मृतः स्वर्गमवाप्नोति सत्यमीश्वरभाषितम्

मृतः स्वर्गमवाप्नोति—सत्यमीश्वरभाषितम् ॥

Verse 63

। अध्याय

॥ अध्यायः ॥