
मārkaṇḍeyaḥ शुद्धिकरं तीर्थयात्राक्रमं वर्णयति, यः अन्ते चक्रतीर्थस्य समीपे स्थिते वैष्णवतीर्थे समाप्यते; तत् प्राचीनकाले विष्णुना (जनार्दनेन) प्रतिष्ठापितमिति प्रसिद्धम्। दानवैः सह महायुद्धे दारुणान् दानवान् निहत्य, तेषां सङ्घर्षजन्यदोषशेषं तथा पापफलान्यपाकर्तुं भगवान् तत्र तीर्थं संस्थापयामास—इति तस्य प्रभावस्य कारणकथा। तत्र जितक्रोधता, घोरतपः, मौनव्रतं च विशेषतः प्रशस्यते; एतादृशं संयमं देवाः अपि दानवाश्च सुलभं नानुकरणीयं मन्यन्ते। ततः संक्षेपेण विधिनिर्देशः—स्नानं, द्विजातिभ्यः पात्रेभ्यः दानं, विधिपूर्वकं जपश्च—एते क्षणेनापि महापातकान् विमोचयन्ति, साधकं च वैष्णवपदं नयन्तीति।
Verse 1
श्रीमार्कण्डेय उवाच । धौतपापं ततो गच्छेन्महापातकनाशनम् । समीपे चक्रतीर्थस्य विष्णुना निर्मितं पुरा
श्रीमार्कण्डेय उवाच—ततः धौतपापः महापातकनाशनं गच्छेत्; चक्रतीर्थस्य समीपे विष्णुना पुरा निर्मितं तीर्थं तत्।
Verse 2
निहतैर्दानवैर्घोरैर्देवदेवो जनार्दनः । तत्पापस्य विनाशार्थं दानवान्तोद्भवस्य च
निहतेषु घोरदानवेषु देवदेवो जनार्दनः । तदुत्थपापविनाशाय दानवपीडाशमनाय च प्रवृत्तः ॥
Verse 3
तत्र तीर्थे जितक्रोधश्चचार विपुलं तपः । दुश्चरं मौनमास्थाय ह्यशक्यं देवदानवैः
तत्र तीर्थे जितक्रोधो विपुलं तपश्चचार । दुश्चरं मौनमास्थाय यदशक्यं देवदानवैः ॥
Verse 4
स्नात्वा दत्त्वा द्विजातिभ्यो दानानि विविधानि च । तत्क्षणात्सुपापस्तु गतस्तद्वैष्णवं पदम्
स्नात्वा दत्त्वा द्विजातिभ्यो दानानि विविधानि च । तत्क्षणात् सुमहापापी गच्छेद्वैष्णवं पदम् ॥
Verse 5
एवं युक्तस्तु यस्तत्र पापं कृत्वा सुदारुणम् । स्नात्वा जप्त्वा विधानेन मुच्यते सर्वपातकैः
एवं युक्तोऽपि यस्तत्र कृत्वा पापं सुदारुणम् । स्नात्वा जप्त्वा विधानेन मुच्यते सर्वपातकैः ॥
Verse 110
। अध्याय
अध्यायः समाप्तः ।