Adhyaya 22 Mantra 7 - Shukla Yajurveda | Sanskrit | Vedapath

Various Rishis

Mantra 7

Rishi: Adhvaryu tradition (not specified).

Devata: The horse’s bhāvas (functional states) treated as offering-recipients under svāhā; ultimately subsumed under the yajña-deities.

Chandas: Yajus (enumerative svāhā litany).

Samhita Patha (Devanagari)

हि॒ङ्का॒राय॒ स्वाहा॒ हिङ्कृ॑ताय॒ स्वाहा॒ क्रन्द॑ते॒ स्वाहा॑ ऽवक्र॒न्दाय॒ स्वाहा॒ प्रोथ॑ते॒ स्वाहा॑ प्रप्रो॒थाय॒ स्वाहा॑ ग॒न्धाय॒ स्वाहा॑ घ्रा॒ताय॒ स्वाहा॒ निवि॑ष्टाय॒ स्वाहोप॑विष्टाय॒ स्वाहा॒ सन्दि॑ताय॒ स्वाहा॒ वल्ग॑ते॒ स्वाहा ऽऽसी॑नाय॒ स्वाहा॑ शया॑नाय॒ स्वाहा॒ स्वप॑ते॒ स्वाहा॒ जाग्र॑ते॒ स्वाहा॒ कूज॑ते॒ स्वाहा॒ प्रबु॑द्धाय॒ स्वाहा॑ वि॒जृम्भ॑माणाय॒ स्वाहा॒ विचृ॑ताय॒ स्वाहा॒ सᳪहा॑नाय॒ स्वाहोप॑स्थिताय॒ स्वाहाऽऽय॑नाय॒ स्वाहा॒ प्राय॑णाय॒ स्वाहा॑

Transliteration

hiṅkārā́ya svā́hā hiṅkṛtā́ya svā́hā krándate svā́hā ’vakrandā́ya svā́hā próthate svā́hā prapróthāya svā́hā gandhā́ya svā́hā ghrātā́ya svā́hā níviṣṭāya svā́hā́ ’pavíṣṭāya svā́hā sánditāya svā́hā válgate svā́hā ’āsīnā́ya svā́hā śayānā́ya svā́hā svápate svā́hā jā́grate svā́hā kū́jate svā́hā prabuddhā́ya svā́hā vijṛ́mbhamāṇāya svā́hā vicṛtā́ya svā́hā saṃhānā́ya svā́hā́ ’pásthitāya svā́hā́ ’ā́yanāya svā́hā práyanā́ya svā́hā

Translation

हि॒ङ्का॒राय॒ स्वाहा॒ । हिङ्कृ॑ताय॒ स्वाहा॒ । क्रन्द॑ते॒ स्वाहा॑ । अवक्र॒न्दाय॒ स्वाहा॒ । प्रोथ॑ते॒ स्वाहा॒ । प्रप्रो॒थाय॒ स्वाहा॒ । ग॒न्धाय॒ स्वाहा॒ । घ्रा॒ताय॒ स्वाहा॒ । निवि॑ष्टाय॒ स्वाहा॒ । उप॑विष्टाय॒ स्वाहा॒ । सन्दि॑ताय॒ स्वाहा॒ । वल्ग॑ते॒ स्वाहा॒ । आसी॑नाय॒ स्वाहा॒ । शया॑नाय॒ स्वाहा॒ । स्वप॑ते॒ स्वाहा॒ । जाग्र॑ते॒ स्वाहा॒ । कूज॑ते॒ स्वाहा॒ । प्रबु॑द्धाय॒ स्वाहा॒ । वि॒जृम्भ॑माणाय॒ स्वाहा॒ । विचृ॑ताय॒ स्वाहा॒ । सᳪहा॑नाय॒ स्वाहा॒ । उप॑स्थिताय॒ स्वाहा॒ । आऽऽय॑नाय॒ स्वाहा॒ । प्राय॑णाय॒ स्वाहा॒ ।

Padapatha (Word Analysis)

हि॒ङ्का॒राय । स्वाहा॑ । हिङ्कृ॑ताय । स्वाहा॑ । क्रन्द॑ते । स्वाहा॑ । अव॒क्रन्दाय । स्वाहा॑ । प्रोथ॑ते । स्वाहा॑ । प्र॒प्रो॒थाय । स्वाहा॑ । ग॒न्धाय । स्वाहा॑ । घ्रा॒ताय । स्वाहा॑ । निवि॑ष्टाय । स्वाहा॑ । उप॑विष्टाय । स्वाहा॑ । सन्दि॑ताय । स्वाहा॑ । वल्ग॑ते । स्वाहा॑ । आसी॑नाय । स्वाहा॑ । शया॑नाय । स्वाहा॑ । स्वप॑ते । स्वाहा॑ । जाग्र॑ते । स्वाहा॑ । कूज॑ते । स्वाहा॑ । प्रबु॑द्धाय । स्वाहा॑ । वि॒जृम्भ॑माणाय । स्वाहा॑ । विचृ॑ताय । स्वाहा॑ । सᳪहा॑नाय । स्वाहा॑ । उप॑स्थिताय । स्वाहा॑ । आय॑नाय । स्वाहा॑ । प्राय॑णाय । स्वाहा॑

Word by Word

हि॒ङ्का॒रायto the ‘hiṅkāra’ sound (lowing/intonation)

स्वाहाsvāhā (oblation-call)

हिङ्कृतायto the one that has ‘hiṅ’ uttered / to the hiṅ-made sound

स्वाहाsvāhā

क्रन्दते(he/it) cries out

स्वाहाsvāhā

अवक्रन्दायto the downward/echoing cry (avakrandá)

स्वाहाsvāhā

प्रोथते(he/it) snorts/roars (vedic: prothate)

स्वाहाsvāhā

प्रप्रोथायto the repeated snorting/roaring

स्वाहाsvāhā

गन्धायto smell/odor

स्वाहाsvāhā

घ्रातायto the smelt / to the one that has been smelled

स्वाहाsvāhā

निविष्टायto the one seated/entered (settled)

स्वाहाsvāhā

उपविष्टायto the one seated near / sitting

स्वाहाsvāhā

सन्दितायto the one bound/fastened (saṃdita)

स्वाहाsvāhā

वल्गते(he/it) leaps/springs

स्वाहाsvāhā

आसीनायto the one sitting

स्वाहाsvāhā

शयानायto the one lying down

स्वाहाsvāhā

स्वपते(he/it) sleeps

स्वाहाsvāhā

जाग्रते(he/it) is awake / wakes

स्वाहाsvāhā

कूजते(he/it) coos/warbles

स्वाहाsvāhā

प्रबुद्धायto the awakened

स्वाहाsvāhā

विजृम्भमाणायto the one stretching/yawning

स्वाहाsvāhā

विचृतायto the one that has moved about / wandered

स्वाहाsvāhā

सᳪहानायto overcoming/subduing (saṃhāna)

स्वाहाsvāhā

उपस्थितायto the one standing near / present

स्वाहाsvāhā

आयनायto the going/approach (āyana)

स्वाहाsvāhā

प्रायणायto the setting forth/departure (prāyaṇa)

स्वाहाsvāhā

Entities Mentioned

Aśva-bhāvas (the horse’s functional states)

Agni

Yajña (the Sacrifice personified)

Ritual Context

Viniyoga (Ritual Application)

Commentary Summary

Philosophical Concepts

Vedic Cosmology

Academic Analysis

Cross References

Yogic Application

Chanting Notes