Adhyaya 18 Mantra 58 - Shukla Yajurveda | Sanskrit | Vedapath

Various Rishis

←Previous MantraNext Mantra→

Mantra 58

Rishi: Śukla-Yajurvedic tradition

Devata: Not a single devatā; addressed to the departing essence (tad/ātman) with ṛṣi-world as goal

Chandas: Triṣṭubh-like cadence, though transmitted as yajus with accent

Samhita Patha (Devanagari)

यदाकू॑तात्स॒मसु॑स्रोद्धृ॒दो वा॒ मन॑सो वा॒ सम्भृ॑तं॒ चक्षु॑षो वा । तदनु॒ प्रेत॑ सु॒कृता॑मु लो॒कं यत्र॒ ऋष॑यो ज॒ग्मुः प्र॑थम॒जाः पु॑रा॒णाः

Transliteration

yád ākū́tāt sám ásusrod dhṛdó vā mánaso vā sámbhṛtaṃ cákṣuṣo vā | tád ánu préta sukṛ́tāmu lokáṃ yátra ṛ́ṣayo jagmúḥ prathamajā́ḥ purāṇā́ḥ

Translation

यदाकूतात्समसुस्रोद्धृदो वा मनसो वा सम्भृतं चक्षुषो वा। तदनु प्रेत सुकृतामु लोकं यत्र ऋषयो जग्मुः प्रथमजाः पुराणाः॥

Padapatha (Word Analysis)

यत् । आकूतात् । सम् । असुस्रुत् । हृदः । वा । मनसः । वा । सम्भृतम् । चक्षुषः । वा । तत् । अनु । प्रेत । सु-कृताम् । उ । लोकम् । यत्र । ऋषयः । जग्मुः । प्रथम-जाः । पुराणाः

Word by Word

यत्which/that (thing)

आकूतात्from intention/resolve

सम्together, completely

असुस्रोत्flowed forth/issued

हृदःof the heart

वाor

मनसःof the mind

वाor

सम्भृतम्collected, gathered

चक्षुषःof the eye

वाor

तत्that

अनुafter, following

प्रेतgo forth; proceed

सुकृताम्well-made/meritorious

उindeed, verily

लोकम्world, realm

यत्रwhere

ऋषयःseers

जग्मुःwent, have gone

प्रथमजाःfirst-born, primeval

पुराणाःancient

Entities Mentioned

Sukṛtām Loka (world of the well-doers)

Ṛ

Ṛṣayaḥ (the seers), prathamajāḥ purāṇāḥ

Antaryāmin/Ātman (the departing essence, ‘tad’)

Ritual Context

Viniyoga (Ritual Application)

Commentary Summary

Philosophical Concepts

Vedic Cosmology

Academic Analysis

Cross References

Yogic Application

Chanting Notes