Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 3

Rishi: Yājñavalkya (traditional White Yajurveda attribution for the Saṁhitā corpus)
Devata: Agni (with ‘Viśve Devāḥ’ as acclamatory witnesses)
Chandas: Mixed/prose-yajus (yajur-formula with embedded metrical cadence)

षो॒ड॒शी स्तोम॒ ओजो॒ द्रवि॑णं चतुश्चत्वारि॒ᳪश स्तोमो॒ वर्चो॒ द्रवि॑णम् । अ॒ग्नेः पुरी॑षम॒स्यप्सो॒ नाम॒ तां त्वा॒ विश्वे॑ अ॒भि गृ॑णन्तु दे॒वाः । स्तोम॑पृष्ठा घृ॒तव॑ती॒ह सी॑द प्र॒जाव॑द॒स्मे द्रवि॒णा य॑जस्व

ṣoḍaśī́ stóma ójo dráviṇaṁ cátuścatvāriṁś stómo várcó dráviṇam | agnéḥ púriṣam asy ápsó nā́ma tā́ṁ tvā víśve abhí gṛṇantu devā́ḥ | stómapṛṣṭhā ghṛtávatī́há sī́da prajā́vad asmē dráviṇā yájasva

षोडशी स्तोम ओजो द्रविणं चतुश्चत्वारिंश स्तोमो वर्चो द्रविणम्। अग्नेः पुरीषमस्यप्सो नाम तां त्वा विश्वे अभि गृणन्तु देवाः। स्तोमपृष्ठा घृतवतीह सीद प्रजावदस्मे द्रविणा यजस्व।

षोडशी । स्तोमः । ओजः । द्रविणम् । चतुः-चत्वारिंशः । स्तोमः । वर्चः । द्रविणम् । अग्नेः । पुरीषम् । असि । अप्सः । नाम । ताम् । त्वा । विश्वे । अभि । गृणन्तु । देवाः । स्तोम-पृष्ठा । घृत-वती । इह । सीद । प्रजा-वत् । अस्मे । द्रविणा । यजस्व

षोडशीsixteenfold (name of a stoma)
षोडशी:
Kartā (विशेष्यः: स्तोमः)
TypeAdjective
Rootषोडशिन् (प्रातिपदिक; संख्यावाचक)
स्तोमःstoma; hymn of praise
स्तोमः:
Kartā
TypeNoun
Rootस्तोम (प्रातिपदिक)
ओजःvigor; strength
ओजः:
Kartā (सम्बन्ध/समासार्थे: स्तोमस्य फल/स्वरूप-निर्देशः)
TypeNoun
Rootओजस् (प्रातिपदिक)
द्रविणम्wealth; substance
द्रविणम्:
Kartā (सम्बन्ध/समासार्थे)
TypeNoun
Rootद्रविण (प्रातिपदिक)
चतुःचत्वारिंशःforty-fourfold (name of a stoma)
चतुःचत्वारिंशः:
Kartā (विशेष्यः: स्तोमः)
TypeAdjective
Rootचतुःचत्वारिंशत् (प्रातिपदिक; संख्यावाचक)
स्तोमःstoma; hymn of praise
स्तोमः:
Kartā
TypeNoun
Rootस्तोम (प्रातिपदिक)
वर्चःsplendor; brilliance
वर्चः:
Kartā (सम्बन्ध/समासार्थे)
TypeNoun
Rootवर्चस् (प्रातिपदिक)
द्रविणम्wealth
द्रविणम्:
Kartā (सम्बन्ध/समासार्थे)
TypeNoun
Rootद्रविण (प्रातिपदिक)
अग्नेःof Agni
अग्नेः:
सम्बन्ध (Genitive)
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
पुरीषम्(his) firm support; filling; abundance
पुरीषम्:
Kartā (नाम-निर्देशः)
TypeNoun
Rootपुरीष (प्रातिपदिक)
असिyou are
असि:
(अस्ति-क्रियायाः) विधेय
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
अप्सःof the waters
अप्सः:
सम्बन्ध (Genitive)
TypeNoun
Rootअप्/आपस् (प्रातिपदिक)
नामby name; namely
नाम:
विशेषण/सम्बोधन-निर्देश
TypeNoun
Rootनामन् (प्रातिपदिक)
ताम्that (her/it)
ताम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम)
त्वाyou
त्वा:
Karma
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
विश्वेall
विश्वे:
Kartā
TypeAdjective
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
अभिtowards; around; unto
अभि:
क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootअभि (उपसर्ग/अव्यय)
गृणन्तुlet (them) praise
गृणन्तु:
(क्रियायाः) विधेय
TypeVerb
Rootगृ (धातु; ‘स्तुतौ/शब्दे’)
देवाःthe gods
देवाः:
Kartā
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
स्तोमपृष्ठाःhaving the stoma as (their) back/support
स्तोमपृष्ठाः:
Kartā (विशेष्यः: ताः/इष्टिकाः/देव्यो वा—स्त्रीलिङ्ग-सन्दर्भः)
TypeAdjective
Rootस्तोमपृष्ठ (प्रातिपदिक; बहुव्रीहि/कर्मधारय-समास)
घृतवतीःrich in ghee
घृतवतीः:
Kartā (विशेष्य-सह)
TypeAdjective
Rootघृतवत् (प्रातिपदिक)
इहhere
इह:
अधिकारण (देश)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
सीदsit down; take your seat
सीद:
(क्रियायाः) विधेय
TypeVerb
Rootसद् (धातु; ‘उपवेशने’)
प्रजावत्with offspring; endowed with progeny
प्रजावत्:
Karma (यजस्व इत्यस्य कर्मविशेषणम्)
TypeAdjective
Rootप्रजावत् (प्रातिपदिक)
अस्मेfor us
अस्मे:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
द्रविणाःwealths; riches
द्रविणाः:
Karma (यजस्व—यज् ‘देवपूजासंगतिकरणदान’ इत्यत्र ‘offer/bring’ अर्थे)
TypeNoun
Rootद्रविण (प्रातिपदिक)
यजस्वworship; perform sacrifice (for us)
यजस्व:
(क्रियायाः) विधेय
TypeVerb
Rootयज् (धातु)
A
Agni
V
Viśve Devāḥ (All the Gods)