लिङ्गपूजनसंक्षेपः (Concise Teaching on Liṅga Worship / Śiva-arcana-vidhi)

Verse 1

ऋषय ऊचुः । सूतसूत महाभाग व्यासशिष्य नमोस्तु ते । श्राविताद्याद्भुता शैवकथा परमपावनी

ऋषय ऊचुः—हे सूतसूते महाभाग, व्यासशिष्य, नमोऽस्तु ते। अद्य त्वया श्राविता अद्भुता शैवकथा परमपावनी।

Verse 2

तत्राद्भुता महादिव्या लिंगोत्पत्तिः श्रुता शुभा । श्रुत्वा यस्याः प्रभावं च दुःखनाशो भवेदिह

तत्र शुभा श्रुता अद्भुता महादिव्या लिङ्गोत्पत्तिकथा। यस्याः प्रभावं श्रुत्वा ज्ञात्वा च, इह दुःखनाशो भवति।

Verse 3

ब्रह्मनारदसंवादमनुसृत्य दयानिधे । शिवार्चनविधिं ब्रूहि येन तुष्टो भवेच्छिवः

ब्रह्मनारदसंवादमनुसृत्य, हे दयानिधे, शिवार्चनविधिं ब्रूहि येन तुष्टो भवेच्छिवः।

Verse 4

ब्राह्मणैः क्षत्रियैर्वैश्यैः शूद्रैर्वा पूज्यते शिवः । कथं कार्यं च तद् ब्रूहि यथा व्यासमुखाच्छ्रुतम्

ब्राह्मणैः क्षत्रियैर्वैश्यैः शूद्रैर्वापि शिवः पूज्यते। तां पूजां कथं कर्तव्या इति ब्रूहि, यथा व्यासमुखात् श्रुतम्॥

Verse 5

तच्छ्रुत्वा वचनं तेषां शर्मदं श्रुतिसंमतम् । उवाच सकलं प्रीत्या मुनि प्रश्नानुसारतः

तद्वचनं तेषां श्रुत्वा शर्मदं श्रुतिसंमतम्। मुनिः प्रीत्या सकलं प्रोवाच प्रश्नानुसारतः॥

Verse 6

सूत उवाच । साधु पृष्टं भवद्भिश्च तद्रहस्यं मुनीश्वराः । तदहं कथयाम्यद्य यथाबुद्धि यथाश्रुतम्

सूत उवाच। साधु पृष्टं भवद्भिश्च तद्रहस्यं मुनीश्वराः। तदहं कथयाम्यद्य यथाबुद्धि यथाश्रुतम्॥

Verse 7

भवद्भिः पृच्छयते तद्वत्तथा व्यासेन वै पुरा । पृष्टं सनत्कुमाराय तच्छ्रुतं ह्युपमन्युना

भवद्भिः पृच्छ्यते यत्तद्वत् तथा व्यासेन वै पुरा। पृष्टं सनत्कुमाराय तच्छ्रुतं ह्युपमन्युना॥

Verse 8

ततो व्यासेन वै श्रुत्वा शिवपूजादिकं च यत् । मह्यं च पाठितं तेन लोकानां हितकाम्यया

ततः व्यासात् सम्यक् श्रुत्वा शिवपूजादिकं यत्, लोकानां हितकाम्यया तेनाहं अपि पाठितः।

Verse 9

तच्छ्रुतं चैव कृष्णेन ह्युपमन्योर्महात्मनः । तदहं कथयिष्यामि यथा ब्रह्मावदत्पुरा

तत् श्रुतं च एव कृष्णेन महात्मन उपमन्योः; तदहं कथयिष्यामि यथा ब्रह्मा पुरा अवदत्।

Verse 10

ब्रह्मोवाच । शृणु नारद वक्ष्यामि संक्षेपाल्लिंगपूजनम् । वक्तुं वर्षशतेनापि न शक्यं विस्तरान्मुने

ब्रह्मोवाच—शृणु नारद, वक्ष्यामि संक्षेपात् लिङ्गपूजनम्; विस्तरेण तु मुने, वर्षशतेनापि वक्तुं न शक्यते।

Verse 11

इति श्रीशिवमहापुराणे द्विती यायां रुद्रसंहितायां प्रथमखण्डे सृष्ट्युपाख्याने शिवपूजाविधिवर्णनो नामैकादशोऽध्यायः

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां प्रथमखण्डे सृष्ट्युपाख्याने शिवपूजाविधिवर्णनो नामैकादशोऽध्यायः समाप्तः।

Verse 12

दारिद्र्यं रोगदुःखं च पीडनं शत्रुसंभवम् । पापं चतुर्विधं तावद्यावन्नार्चयते शिवम्

दारिद्र्यं रोगदुःखं च पीडनं शत्रुसंभवम्। पापं चतुर्विधं तावद् यावन्नार्चयते शिवम्॥

Verse 13

सम्पूजिते शिवे देवे सर्वदुःखं विलीयते । संपद्यते सुखं सर्वं पश्चान्मुक्तिरवाप्यते

सम्पूजिते शिवे देवे सर्वदुःखं विलीयते । सर्वं सुखं संपद्यते, पश्चान्मुक्तिरवाप्यते ॥

Verse 14

ये वै मानुष्यमाश्रित्य मुख्यं संतानतस्सुखम् । तेन पूज्यो महादेवः सर्वकार्यार्थसाधकः

ये वै मानुष्यमाश्रित्य मुख्यं संतानतस्सुखम् । तेन पूज्यो महादेवः सर्वकार्यार्थसाधकः ॥

Verse 15

ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याश्शूद्राश्च विधिवत्क्रमात् । शंकरार्चां प्रकुर्वंतु सर्वकामार्थसिद्धये

ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याश्शूद्राश्च विधिवत्क्रमात् । शंकरार्चां प्रकुर्वंतु सर्वकामार्थसिद्धये ॥

Verse 16

प्रातःकाले समुत्थाय मुहूर्ते ब्रह्मसंज्ञके । गुरोश्च स्मरणं कृत्वा शंभोश्चैव तथा पुनः

प्रातःकाले समुत्थाय मुहूर्ते ब्रह्मसंज्ञके । गुरोश्च स्मरणं कृत्वा शंभोश्चैव तथा पुनः ॥

Verse 17

तीर्थानां स्मरणं कृत्वा ध्यानं चैव हरेरपि । ममापि निर्जराणां वै मुन्यादीनां तथा मुने

तीर्थानां स्मरणं कृत्वा ध्यानं चैव हरेरपि। ममापि निर्जराणां वै मुन्यादीनां तथा मुने॥

Verse 18

ततः स्तोत्रं शुभं नाम गृह्णीयाद्विधिपूर्वकम् । ततोत्थाय मलोत्सर्गं दक्षिणस्यां चरेद्दिशि

ततः शुभं नाम स्तोत्रं विधिपूर्वकं गृह्णीयात् । तत उत्थाय मलोत्सर्गार्थं दक्षिणदिशि चरेत् ॥

Verse 19

एकान्ते तु विधिं कुर्यान्मलोत्सर्गस्स यच्छ्रुतम् । तदेव कथयाम्यद्य शृण्वाधाय मनो मुने

एकान्ते तु मलोत्सर्गविधिं कुर्यात् यथाश्रुतम् । तदेव कथयाम्यद्य शृणु मे मनसा मुने ॥

Verse 20

शुद्धां मृदं द्विजो लिप्यात्पंचवारं विशुद्धये । क्षत्रियश्च चतुर्वारं वैश्यो वरत्रयं तथा

विशुद्धये शुद्धां मृदं द्विजो लिप्येत् पञ्चवारम् । क्षत्रियश्च चतुर्वारं वैश्यस्तु त्रिवारमेव ॥

Verse 21

शूद्रो द्विवारं च मृदं गृह्णीयाद्विधिशुद्धये । गुदे वाथ सकृल्लिंगे वारमेकं प्रयत्नतः

शूद्रो द्विवारं मृदं गृह्णीयाद्विधिशुद्धये । गुदे सकृल्लिङ्गे चैकं प्रयत्नेन समाचरेत् ॥

Verse 22

दशवारं वामहस्ते सप्तवारं द्वयोस्तथा । प्रत्येकम्पादयोस्तात त्रिवारं करयोः पुनः

वामहस्ते दशवारं द्वयोः सप्तवारं तथा। प्रत्येकं पादयोस्तात त्रिवारं करयोः पुनः॥

Verse 23

स्त्रीभिश्च शूद्रवत्कार्यं मृदाग्रहणमुत्तमम् । हस्तौ पादौ च प्रक्षाल्य पूर्ववन्मृदमाहरेत्

स्त्रीभिश्च शूद्रवत् शौचविधिः कर्तव्यः, मृद्ग्रहणं च परमं। हस्तपादौ प्रक्षाल्य, पूर्वोक्तविधिना मृदामाहरेत्॥

Verse 24

दंतकाष्ठं ततः कुर्यात्स्ववर्णक्रमतो नरः

ततः स्ववर्णक्रमानुसारतो नरः दन्तकाष्ठं कुर्यात् (गृह्णीयात्) दन्तशुद्धये॥

Verse 25

विप्रः कुर्याद्दंतकाष्ठं द्वादशांगुलमानतः । एकादशांगुलं राजा वैश्यः कुर्याद्दशांगुलम्

विप्रः द्वादशाङ्गुलमानं दन्तकाष्ठं कुर्यात्। राजा एकादशाङ्गुलं, वैश्यः दशाङ्गुलमानं कुर्यात्॥

Verse 26

शूद्रो नवागुलं कुर्यादिति मानमिदं स्मृतम् । कालदोषं विचार्य्यैव मनुदृष्टं विवर्जयेत्

शूद्रः नवाङ्गुलमानं दन्तकाष्ठं कुर्यात्—इति मानं स्मृतम्। कालदोषं विचार्य, यत् मनुदृष्टमात्रं तदनुपयुक्ते त्यजेत्॥

Verse 27

षष्ट्याद्यामाश्च नवमी व्रतमस्तं रवेर्दिनम् । तथा श्राद्धदिनं तात निषिद्धं रदधावने

षष्ट्याद्यास्तिथयश्च नवमी व्रतदिनं रवेर्दिनम्। तथा श्राद्धदिनं तात निषिद्धं दन्तधावने॥

Verse 28

स्नानं तु विधिवत्कार्यं तीर्थादिषु क्रमेण तु । देशकालविशेषेण स्नानं कार्यं समंत्रकम्

स्नानं तु विधिवत्कार्यं तीर्थादिषु क्रमेण तु। देशकालविशेषेण स्नानं कार्यं समन्त्रकम्॥

Verse 29

आचम्य प्रथमं तत्र धौतवस्त्रेण चाधरेत् । एकान्ते सुस्थले स्थित्वा संध्याविधिमथाचरेत्

तत्र प्रथममाचम्य धौतवस्त्रेण चाधरं परिमृजेत्। एकान्ते शुचिदेशे सुस्थले स्थित्वा संध्याविधिं यथाविधि समाचरेत्॥

Verse 30

यथायोग्यं विधिं कृत्वा पूजाविधिमथारभेत् । मनस्तु सुस्थिरं कृत्वा पूजागारं प्रविश्य च

यथायोग्यं विधिं कृत्वा पूजाविधिमथारभेत्। मनः सुस्थिरं कृत्वा पूजागारं प्रविश्य च॥

Verse 31

पूजाविधिं समादाय स्वासने ह्युपविश्य वै । न्यासादिकं विधायादौ पूजयेत्क्रमशो हरम्

पूजाविधिं समादाय स्वासने ह्युपविश्य वै। न्यासादिकं विधायादौ पूजयेत्क्रमशो हरम्॥

Verse 32

प्रथमं च गणाधीशं द्वारपालांस्तथैव च । दिक्पालांश्च सुसंपूज्य पश्चात्पीठं प्रकल्पयेत्

प्रथमं गणाधीशं द्वारपालांश्च दिक्पालांश्च सुसम्पूज्य, पश्चात् शिवपूजायै पवित्रं पीठं प्रकल्पयेत्।

Verse 33

अथ वाऽष्टदलं कृत्वा पूजाद्रव्यं समीपतः । उपविश्य ततस्तत्र उपवेश्य शिवम् प्रभुम्

अथवा अष्टदलपद्मपीठं कृत्वा पूजाद्रव्यं समीपे निधाय, तत्रोपविश्य तस्मिन्नेव स्थाने प्रभुं शिवं भक्त्या उपवेश्येत्।

Verse 34

आचमनत्रयं कृत्वा प्रक्षाल्य च पुनः करौ । प्राणायामत्रयं कृत्वा मध्ये ध्यायेच्च त्र्यम्बकम्

आचमनत्रयं कृत्वा पुनः करौ प्रक्षाल्य, प्राणायामत्रयं कृत्वा, मध्ये त्र्यम्बकं शिवं ध्यायेत्।

Verse 35

पंचवक्त्रं दशभुजं शुद्धस्फटिकसन्निभम् । सर्वाभरणसंयुक्तं व्याघ्रचर्मोत्तरीयकम्

पञ्चवक्त्रं दशभुजं शुद्धस्फटिकसन्निभं, सर्वाभरणसंयुक्तं व्याघ्रचर्मोत्तरीयकं शिवं ददर्श।

Verse 36

तस्य सारूप्यतां स्मृत्वा दहेत्पापं नरस्सदा । शिवं ततः समुत्थाप्य पूजयेत्परमेश्वरम्

तस्य सारूप्यतां स्मृत्वा नरः सदा पापं दहेत्। ततः शिवं समुत्थाप्य स्थापयित्वा परमेश्वरं पूजयेत्।

Verse 37

देहशुद्धिं ततः कृत्वा मूल मंत्रं न्यसेत्क्रमात् । सर्वत्र प्रणवेनैव षडंगन्यासमाचरेत्

देहशुद्धिं ततः कृत्वा मूलमन्त्रं न्यसेत्क्रमात् । सर्वत्र प्रणवेनैव षडङ्गन्यासमाचरेत् ॥

Verse 38

कृत्वा हृदि प्रयोगं च ततः पूजां समारभेत् । पाद्यार्घाचमनार्थं च पात्राणि च प्रकल्पयेत्

हृदि प्रयोगं कृत्वा ततः पूजां समारभेत्। पाद्यार्घाचमनार्थं च पात्राणि च प्रकल्पयेत्॥

Verse 39

स्थापयेद्विविधान्कुंभान्नव धीमान्यथाविधि । दर्भैराच्छाद्य तैरेव संस्थाप्याभ्युक्ष्य वारिणा

स्थापयेद्विविधान्कुम्भान् नव धीमान् यथाविधि। दर्भैराच्छाद्य तैरेव संस्थाप्याभ्युक्ष्य वारिणा॥

Verse 40

तेषु तेषु च सर्वेषु क्षिपेत्तोयं सुशीतलम् । प्रणवेन क्षिपेत्तेषु द्रव्याण्यालोक्य बुद्धिमान्

तेषु तेषु च सर्वेषु क्षिपेत्तोयं सुशीतलम्। प्रणवेन क्षिपेत्तेषु द्रव्याण्यालोक्य बुद्धिमान्॥

Verse 41

उशीरं चन्दनं चैव पाद्ये तु परिकल्पयेत् । जातीकं कोलकर्पूरवटमूल तमालकम्

उशीरं चन्दनं चैव पाद्ये तु परिकल्पयेत्। जातीकं कोलकर्पूरवटमूलतमालकम्॥

Verse 42

चूर्णयित्वा यथान्यायं क्षिपेदाचमनीयके । एतत्सर्वेषु पात्रेषु दापयेच्चन्दनान्वितम्

चूर्णयित्वा यथान्यायं क्षिपेदाचमनीयके । एतत्सर्वेषु पात्रेषु दापयेच्चन्दनान्वितम् ॥

Verse 43

पार्श्वयोर्देवदेवस्य नंदीशं तु समर्चयेत् । गंधैर्धूपैस्तथा दीपैर्विविधैः पूजयेच्छिवम्

पार्श्वयोर्देवदेवस्य नन्दीशं तु समर्चयेत् । गन्धैर्धूपैस्तथा दीपैर्विविधैः पूजयेच्छिवम् ॥

Verse 44

लिंगशुद्धिं ततः कृत्वा मुदा युक्तो नरस्तदा । यथोचितं तु मंत्रौघैः प्रणवादिर्नमोंतकैः

लिङ्गशुद्धिं ततः कृत्वा मुदा युक्तो नरस्तदा । यथोचितं मन्त्रौघैः प्रणवादिर्नमोऽन्तकैः ॥

Verse 45

कल्पयेदासनं स्वस्तिपद्मादि प्रणवेन तु । तस्मात्पूर्वदिशं साक्षादणिमामयमक्षरम्

प्रणवेन (ॐ) स्वस्तिपद्मादिरूपमासनं मनसा कल्पयेत्। तस्मात् पूर्वदिशि साक्षाद् अणिमामयमक्षरं नित्यं प्रतिष्ठापयेत्॥

Verse 46

लघिमा दक्षिणं चैव महिमा पश्चिमं तथा । प्राप्तिश्चैवोत्तरं पत्रं प्राकाम्यं पावकस्य च

लघिमा दक्षिणे ज्ञेया महिमा पश्चिमे तथा। प्राप्तिरुत्तरपत्रे स्यात् प्राकाम्यं पावकदिशि॥

Verse 47

ईशित्वं नैरृतं पत्रं वशित्वं वायुगोचरे । सर्वज्ञत्वं तथैशान्यं कर्णिका सोम उच्यते

ईशित्वं नैरृतं पत्रं वशित्वं वायुगोचरे। सर्वज्ञत्वं तथैशान्यं कर्णिका सोम उच्यते॥

Verse 48

सोमस्याधस्तथा सूर्यस्तस्याधः पावकस्त्वयम् । धर्मादीनपि तस्याधो भवतः कल्पयेत् क्रमात्

सोमस्याधस्तथा सूर्यस्तस्याधः पावकस्त्वयम्। धर्मादीनपि तस्याधो भवतः कल्पयेत् क्रमात्॥

Verse 49

अव्यक्तादि चतुर्दिक्षु सोमस्यांते गुणत्रयम् । सद्योजातं प्रवक्ष्यामीत्यावाह्य परमेश्वरम्

अव्यक्तादिचतुर्दिक्षु सोमान्ते च गुणत्रयम् प्रतिष्ठाप्य, परमेश्वरम् आवाह्य—“अधुना सद्योजातं प्रवक्ष्यामि” इति प्रोवाच।

Verse 50

वामदेवेन मंत्रेण तिष्ठेच्चैवासनोपरि । सान्निध्यं रुद्रगायत्र्या अघोरेण निरोधयेत्

वामदेवमन्त्रेण आसनोपरि दृढं तिष्ठेत्। रुद्रगायत्र्या सान्निध्यमावाह्य, अघोरमन्त्रेण निरोध्य मुद्रयेत्।

Verse 51

ईशानं सर्वविद्यानामिति मंत्रेण पूजयेत् । पाद्यमाचनीयं च विधायार्घ्यं प्रदापयेत्

“ईशानः सर्वविद्यानाम्” इति मन्त्रेण शिवं पूजयेत्। पाद्यं आचनीयं च दत्त्वा, विधिवत् अर्घ्यं प्रदापयेत्।

Verse 52

स्थापयेद्विधिना रुद्रं गंधचंदनवारिणा । पञ्चागव्यविधानेन गृह्यपात्रेऽभिमंत्र्य च

गन्धचन्दनवारिणा विधिना रुद्रं स्थापयेत्। पञ्चागव्यविधानं कृत्वा गृह्यपात्रेऽभिमन्त्र्य च॥

Verse 53

प्रणवेनैव गव्येन स्नापयेत्पयसा च तम् । दध्ना च मधुना चैव तथा चेक्षुरसेन तु

प्रणवेनैव गव्येन तं स्नापयेत् पयसा तथा। दध्ना मधुना चैव तथा चेक्षुरसेन तु॥

Verse 54

घृतेन तु यथा पूज्य सर्वकामहितावहम् । पुण्यैर्द्रव्यैर्महादेवं प्रणवेनाभिषेचयेत्

घृतेन विधिवत् पूजां कुर्यात् सर्वकामहितप्रदाम्। पुण्यद्रव्यैर्महादेवं प्रणवोच्चारणेनाभिषेचयेत्॥

Verse 55

पवित्रजलभाण्डेषु मंत्रैः तोयं क्षिपेत्ततः । शुद्धीकृत्य यथान्यायं सितवस्त्रेण साधकः

पवित्रजलभाण्डेषु मन्त्रैस्तोयं क्षिपेत् ततः। यथान्यायं शुद्धीकृत्य सितवस्त्रेण साधकः॥

Verse 56

तावद्दूरं न कर्तव्यं न यावच्चन्दनं क्षिपेत् । तंदुलैस्सुन्दरैस्तत्र पूजयेच्छंकरम्मुदा

तावद्दूरं न कर्तव्यं न यावच्चन्दनं क्षिपेत्। तण्डुलैः सुन्दरैस्तत्र पूजयेत् शङ्करं मुदा॥

Verse 57

कुशापामार्गकर्पूर जातिचंपकपाटलैः । करवीरैस्सितैश्चैव मल्लिकाकमलोत्पलैः

कुशापामार्गकर्पूरैर्जातिचम्पकपाटलैः। करवीरैः सितैश्चैव मल्लिकाकमलोत्पलैः॥

Verse 58

अपूर्वपुष्पैर्विविधैश्चन्दनाद्यैस्तथैव च । जलेन जलधाराञ्च कल्पयेत्परमेश्वरे

अपूर्वपुष्पैर्विविधैश्चन्दनाद्यैस्तथैव च। जलेन जलधाराश्च कल्पयेत्परमेश्वरे॥

Verse 59

पात्रैश्च विविधैर्देवं स्नापयेच्च महेश्वरम् । मंत्रपूर्वं प्रकर्तव्या पूजा सर्वफलप्रदा

पात्रैश्च विविधैर्देवं स्नापयेच्च महेश्वरम्। मन्त्रपूर्वं प्रकर्तव्या पूजा सर्वफलप्रदा॥

Verse 60

मंत्रांश्च तुभ्यं तांस्तात सर्वकामार्थसिद्धये । प्रवक्ष्यामि समासेन सावधानतया शृणु

मन्त्रांश्च तुभ्यं तांस्तात सर्वकामार्थसिद्धये। प्रवक्ष्यामि समासेन सावधानतया शृणु॥

Verse 61

पाठयमानेन मंत्रेण तथा वाङ्मयकेन च । रुद्रेण नीलरुद्रेण सुशुक्लेन सुभेन च

पाठ्यमानेन मन्त्रेण तथा वाङ्मयकेन च । रुद्रेण नीलरुद्रेण सुशुक्लेन सुभेन च ॥

Verse 62

होतारेण तथा शीर्ष्णा शुभेनाथर्वणेन च । शांत्या वाथ पुनश्शांत्यामारुणेनारुणेन च

होतारेण तथा शीर्ष्णा शुभेनाथर्वणेन च । शांत्या वाथ पुनश्शांत्यामारुणेनारुणेन च ॥

Verse 63

अर्थाभीष्टेन साम्ना च तथा देवव्रतेन च

अर्थाभीष्टेन साम्ना च तथा देवव्रतेन च ॥

Verse 64

रथांतरेण पुष्पेण सूक्तेन युक्तेन च । मृत्युंजयेन मंत्रेण तथा पंचाक्षरेण च

रथांतरेण पुष्पेण सूक्तेन युक्तेन च । मृत्युंजयेन मंत्रेण तथा पंचाक्षरेण च ॥

Verse 65

जलधाराः सहस्रेण शतेनैकोत्तरेण वा । कर्तव्या वेदमार्गेण नामभिर्वाथ वा पुनः

जलधाराः सहस्रेण शतेनैकोत्तरेण वा । कर्तव्या वेदमार्गेण नामभिर्वाथ वा पुनः ॥

Verse 66

ततश्चंदनपुष्पादि रोपणीयं शिवोपरि । दापयेत्प्रणवेनैव मुखवासादिकं तथा

ततश्चंदनपुष्पादि रोपणीयं शिवोपरि । दापयेत्प्रणवेनैव मुखवासादिकं तथा ॥

Verse 67

ततः स्फटिकसंकाशं देवं निष्कलमक्षयम् । कारणं सर्वलोकानां सर्वलोकमयं परम्

ततः स्फटिकसंकाशं देवं निष्कलमक्षयम्। कारणं सर्वलोकानां सर्वलोकमयं परम् (ददर्श)।

Verse 68

ब्रह्मेन्द्रोपेन्द्रविष्ण्वाद्यैरपि देवैरगोचरम् । वेदविद्भिर्हि वेदांते त्वगोचर मिति स्मृतम्

ब्रह्मेन्द्रोपेन्द्रविष्ण्वाद्यैरपि देवैरगोचरम्। वेदविद्भिर्हि वेदान्ते त्वगोचरमिति स्मृतम्।

Verse 69

आदिमध्यान्तरहितं भेषजं सर्वरोगिणाम् । शिवतत्त्वमिति ख्यातं शिवलिंगं व्यवस्थितम्

आदिमध्यान्तररहितं सर्वरोगिणां भेषजं यत्। शिवतत्त्वमिति ख्यातं तदेव शिवलिङ्गं व्यवस्थितम्॥

Verse 70

प्रणवेनैव मंत्रेण पूजयेल्लिंगमूर्द्धनि । धूपैर्दीपैश्च नैवैद्यैस्ताम्बूलैः सुन्दरैस्तथा

प्रणवेनैव मन्त्रेण लिङ्गमूर्ध्नि पूजयेत्। धूपैर्दीपैश्च नैवेद्यैस्ताम्बूलैः सुन्दरैस्तथा॥

Verse 71

नीराजनेन रम्येण यथोक्तविधिना ततः । नमस्कारैः स्तवैश्चान्यैर्मंत्रैर्नानाविधैरपि

नीराजनेन रम्येण यथोक्तविधिना ततः। नमस्कारैः स्तवैश्चान्यैर्मन्त्रैर्नानाविधैरपि॥

Verse 72

अर्घ्यं दत्त्वा तु पुष्पाणि पादयोस्सुविकीर्य च । प्रणिपत्य च देवेशमात्मनाराधयेच्छिवम्

अर्घ्यं दत्त्वा तु पुष्पाणि पादयोः सुविकीर्य च। प्रणिपत्य देवेशम्, आत्मना शिवमाराधयेत्।

Verse 73

हस्ते गृहीत्वा पुष्पाणि समुत्थाय कृतांजलिः । प्रार्थयेत्पुनरीशानं मंत्रेणानेन शंकरम्

हस्ते गृहीत्वा पुष्पाणि समुत्थाय कृताञ्जलिः। पुनरीशानं शंकरं मन्त्रेणानेन प्रार्थयेत्।

Verse 74

अज्ञानाद्यदि वा ज्ञानाज्जपपूजादिकं मया । कृतं तदस्तु सफलं कृपया तव शंकर

अज्ञानादथवा ज्ञानाज्जपपूजादिकं मया कृतम्। तत्सर्वं तव कृपया सफलमस्तु, हे शंकर।

Verse 75

पठित्वैवं च पुष्पाणि शिवोपरि मुदा न्यसेत् । स्वस्त्ययनं ततः कृत्वा ह्याशिषो विविधास्तथा

एवं मन्त्रान् पठित्वा तु शिवोपरि मुदा पुष्पाणि न्यसेत्। ततः स्वस्त्ययनं कृत्वा विविधाशिषोऽपि समर्पयेत्॥

Verse 76

मार्जनं तु ततः कार्यं शिवस्योपरि वै पुनः । नमस्कारं ततः क्षांतिं पुनराचमनाय च

ततः पुनः शिवस्योपरि मार्जनं कार्यमेव हि। ततः नमस्कारं कृत्वा क्षान्तिं याचेत् पुनराचमेत्॥

Verse 77

अघोच्चारणमुच्चार्य नमस्कारं प्रकल्पयेत् । प्रार्थयेच्च पुनस्तत्र सर्वभावसमन्वितः

अघोरमन्त्रं समुच्चार्य नमस्कारं प्रकल्पयेत्। ततः सर्वभावयुक्तः पुनस्तत्र प्रार्थयेत्॥

Verse 78

शिवे भक्तिश्शिवे भक्तिश्शिवे भक्तिर्भवे भवे । अन्यथा शरणं नास्ति त्वमेव शरणं मम

शिवे भक्तिः शिवे भक्तिः शिवे भक्तिर्भवे भवे। अन्यथा शरणं नास्ति त्वमेव शरणं मम॥

Verse 79

इति संप्रार्थ्य देवेशं सर्वसिद्धिप्रदायकम् । पूजयेत्परया भक्त्या गलनादैर्विशेषतः

इति संप्रार्थ्य देवेशं सर्वसिद्धिप्रदायकम्। परया भक्त्या पूजयेत् विशेषाद् गन्धमाल्यादिभिः॥

Verse 80

नमस्कारं ततः कृत्वा परिवारगणैस्सह । प्रहर्षमतुलं लब्ध्वा कार्यं कुर्याद्यथासुखम्

ततः परिवारगणैः सह नमस्कारं कृत्वा, अतुलं प्रहर्षं लब्ध्वा, यथायोग्यं यथासुखं स्वकार्यं कुर्यात्।

Verse 81

एवं यः पूजयेन्नित्यं शिवभक्तिपरायणः । तस्य वै सकला सिद्धिर्जायते तु पदे पदे

एवं यः शिवभक्तिपरायणो नित्यं शिवं पूजयेत्, तस्य वै पदे पदे सकला सिद्धिर्जायते।

Verse 82

वाग्मी स जायते तस्य मनोभी ष्टफलं ध्रुवम् । रोगं दुःखं च शोकं च ह्युद्वेगं कृत्रिमं तथा

स वाग्मी जायते; मनोऽभीष्टफलं ध्रुवं प्राप्नोति। तथापि रोगं दुःखं शोकं च, कृत्रिममुद्वेगं चापि अनुभवति॥

Verse 83

कौटिल्यं च गरं चैव यद्यदुःखमुपस्थितम् । तद्दुःखं नाश यत्येव शिवः शिवकरः परः

कौटिल्यं गरं चैव यद् यद् दुःखमुपस्थितम्। तत् तत् दुःखं शिवः परः शिवकरो नाशयत्येव॥

Verse 84

कल्याणं जायते तस्य शुक्लपक्षे यथा शशी । वर्द्धते सद्गुणस्तत्र ध्रुवं शंकरपूजनात्

तस्य कल्याणं जायते शुक्लपक्षे यथा शशी। शंकरपूजनात् तत्र सद्गुणो ध्रुवं वर्धते॥

Verse 85

इति पूजाविधिश्शंभोः प्रोक्तस्ते मुनिसत्तम । अतः परं च शुश्रूषुः किं प्रष्टासि च नारद

इति शंभोः पूजाविधिः प्रोक्तस्ते मुनिसत्तम। अतः परं शुश्रूषुः किं प्रष्टासि च नारद॥