Sukta 22
Sukta 3.22
Viśvāmitra Gāthina
Agni (with Indra as associated actor)
Triṣṭubh (probable; long verse)
अयं संक्षिप्तोऽग्निसूक्तः यज्ञाग्निं दिव्यं पात्रं दर्शयति, यस्मिन् इन्द्रः सुतं सोमं निधाय तं चानुभुङ्क्ते; एवं अग्निः हविर्विजययोः समानं केन्द्रं भवति। पृथिव्याः आरभ्य दिवः “पूरं” यावत् तस्य व्याप्तिः प्रसार्यते; देवान् स्वेषु बलासनेषु उपवेशनाय आह्वयति, प्रकाशस्य गत्यर्थं च सहाय्याः आपः प्रार्थयते। अन्ते सूक्तं इळाप्रेरितां धियं, “गवां/रश्मीनां” चिरस्थायि लाभं, अग्नेः सौम्येन प्रसादेन वंशसमृद्धिं च याचते।
Mantras
Mantra 1
अयं सो अग्निर्यस्मिन्त्सोममिन्द्रः सुतं दधे जठरे वावशानः । सहस्रिणं वाजमत्यं न सप्तिं ससवान्त्सन्त्स्तूयसे जातवेदः ॥
अयं स अग्निर्यस्मिन् इन्द्रः सुतं सोमं जठरे दधे वावशानः। सहस्रिणं वाजम् अवाप्तवान्—अत्यं न सप्तिं धावन्तम् इव—ससवान् सन्, जातवेदः, स्तूयसे।
Mantra 2
अग्ने यत्ते दिवि वर्चः पृथिव्यां यदोषधीष्वप्स्वा यजत्र । येनान्तरिक्षमुर्वाततन्थ त्वेषः स भानुरर्णवो नृचक्षाः ॥
अग्ने, यत्ते दिवि वर्चः, पृथिव्यां यद्, ओषधीषु यद्, अप्स्वा यत्—यजत्र—येनान्तरिक्षम् उर्वा आततन्थ; त्वेषः स भानुरर्णवो नृचक्षाः—अस्मासु महति ऋते दृष्टिं विवृणोति।
Mantra 3
अग्ने दिवो अर्णमच्छा जिगास्यच्छा देवाँ ऊचिषे धिष्ण्या ये । या रोचने परस्तात्सूर्यस्य याश्चावस्तादुपतिष्ठन्त आपः ॥
अग्ने, दिवो अर्णवम् अच्छ जिगासि; धिष्ण्या ये देवान् अच्छ ऊचिषे। या आपः रोचने परस्तात् सूर्यस्य, याश्चावस्ताद् उपतिष्ठन्त—ताः अस्मासु ज्योतिष आरोहावरोहं समर्थयन्तु।
Mantra 4
पुरीष्यासो अग्नयः प्रावणेभिः सजोषसः । जुषन्तां यज्ञमद्रुहोऽनमीवा इषो महीः ॥
पुरीष्यासोऽग्नयः प्रावणेभिः सजोषसः यज्ञं जुषन्ताम्; अद्रुहोऽनमीवाः स्युः। इषो महीर् अस्मासु वर्धन्ताम्।
Mantra 5
इळामग्ने पुरुदंसं सनिं गोः शश्वत्तमं हवमानाय साध । स्यान्नः सूनुस्तनयो विजावाग्ने सा ते सुमतिर्भूत्वस्मे ॥
अग्ने, हवमानाय इळां पुरुदंसां गोः सनिं शश्वत्तमां साधय। नः सूनुः तनयो विजावान् स्यात्। सा ते सुमतिरस्मे भूयात्।
Frequently Asked Questions
It praises Agni as the central power of the sacrifice—so strong that even Indra places the pressed Soma in him—so Agni can call the gods, sustain illumination, and grant strength and prosperity.
They symbolize cosmic supports for light and life. The hymn asks that these waters uphold the right flow of illumination—both the rising (ascent) and the returning (descent) of divine power into our world and mind.
Iḷā is invoked as inspired insight and fruitful speech connected with the rite. The prayer asks Agni to accomplish that luminous understanding and to make it effective as lasting gain and healthy continuation of the family line.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.