
Sukta 3.16
Viśvāmitra Gāthina (Mandala 3 family attribution)
Agni
Trishtubh (probable; confirm in edition)
अग्निं प्रति षडृचोऽयं सूक्तः सुवीर्यस्य सौभगस्य च रायश्चाधिपतिं, विघ्नकर्तृशक्तीनां वृत्रहन्तारं च प्रस्तौति। अग्निं लोकान् देवांश्च व्याप्य कृतकर्माणं साधकं स्तौति, तां दृष्टिं यज्ञेन देवान् प्रति प्रयत्नाय प्रत्यक्षोपदेशरूपेण परिवर्तयति। अन्ते वाजाय (प्राणबलाय जयशक्तये च), बहुवृद्धये, मयोभुवे (आनन्दजनकाय तेजसे), तुविद्युम्नाय (विपुलदीप्तये), चिरस्थायिने यशसे च संक्षिप्ता प्रार्थना समाप्यते।
Mantra 1
अयमग्निः सुवीर्यस्येशे महः सौभगस्य । राय ईशे स्वपत्यस्य गोमत ईशे वृत्रहथानाम् ॥
अयम् अग्निः सुवीर्यस्येशे महः सौभगस्य। राय ईशे स्वपत्यस्य गोमत ईशे वृत्रहथानाम्।
Mantra 2
इमं नरो मरुतः सश्चता वृधं यस्मिन्रायः शेवृधासः । अभि ये सन्ति पृतनासु दूढ्यो विश्वाहा शत्रुमादभुः ॥
इमं नरो मरुतः सश्चत वृधं यस्मिन् रायः शेवृधासः। अभि ये सन्ति पृतनासु दूढ्यः विश्वाहा शत्रुमादभुः।
Mantra 3
स त्वं नो रायः शिशीहि मीढ्वो अग्ने सुवीर्यस्य । तुविद्युम्न वर्षिष्ठस्य प्रजावतोऽनमीवस्य शुष्मिणः ॥
स त्वं नो रायः शिशीहि मीढ्वो अग्ने सुवीर्यस्य । तुविद्युम्नं वर्षिष्ठं प्रजावदनमीवं शुष्मिणं च ॥
Mantra 4
चक्रिर्यो विश्वा भुवनाभि सासहिश्चक्रिर्देवेष्वा दुवः । आ देवेषु यतत आ सुवीर्य आ शंस उत नृणाम् ॥
चक्रिर्यो विश्वा भुवनाभि सासहिश्चक्रिर्देवेष्वा दुवः । आ देवेषु यतत आ सुवीर्य आ शंस उत नृणाम् ॥
Mantra 5
मा नो अग्नेऽमतये मावीरतायै रीरधः । मागोतायै सहसस्पुत्र मा निदेऽप द्वेषांस्या कृधि ॥
मा नो अग्नेऽमतये मावीरतायै रीरधः । मा गोतायै सहसस्पुत्र मा निन्देऽप द्वेषांस्या कृधि ॥
Mantra 6
शग्धि वाजस्य सुभग प्रजावतोऽग्ने बृहतो अध्वरे । सं राया भूयसा सृज मयोभुना तुविद्युम्न यशस्वता ॥
हे अग्ने सुभग तुविद्युम्न यशस्वन्! बृहति अध्वरे ऊर्ध्वगामिनि यज्ञे प्रजावतो वाजस्य शग्धि। भूयसा राया अस्मान् सं सृज; मयोभुना शक्त्या कल्याणं सृज।
It praises Agni as the ruling power behind strength, prosperity, and wealth, and asks him to remove obstacles and grant victorious growth through the sacrifice.
Because Agni is seen as the effective divine force in the rite—able to govern outcomes like hero-power, good fortune, riches, and the overcoming of obstruction.
The hymn asks for vāja (winning strength), richer abundance (rāy), delight-bearing support (mayobhū), wide splendor (tuvi-dyumna), and lasting fame (yaśas).
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.